týsdagur 21. desember 1999síða 22

22 I B Viðmerking: AN Til minnis um pápa mín Jákup Oluf á Lakjuni 77 føddur 22. des. 1916 - deydur 4. des. 1999 Í - Á, at hetjurnar skuldu falla Ur smáligum korum - tað var eingin borg. net. småttan hon lak. og har „gýsti“. men tó hana rakti hin svárasta sorg, hon heitasta kærleika hýsti. At vera ein faðir í faðirs síns stað og verja væl um sína móður er gudsdýrkan rein, orðið sigur jú tað, og dagarnir vera tær góðir. Við grátandi græt tú og gleddist um tey, ið gleðina bóru í sinni, og kongin tú ærdi, sum skaparin beyð. hin veika tú ærdi ei minni. At søkja títt egna, tað lá tær so fjart, men hjálpa teim treingjandi smáu, tað gleddi títt hjarta, tá fúsur tú vart - sum fáur tú átti ta gávu. Hitt skiftandi havið tú hevði so kært, tað møddi tær rygg tin og hendur, tað bardi títt andlit og bardi tað hart, tó - hugur tín til tað var vendur. Tað tók tínar vinir í føvningin sin, og tað skilti maka frá maka, men brennandi áræðið, eldhuga tín tað megnaði ikki at taka. Sum Dåvid, ið syrgdi um vinmannin sín: - Á, hví skulu hetjurnar falla! - so sárliga syrgi eg faðir mín, tó - kann meg til vónina halla. Tí ikki eg syrgjandi eri sum tann, ið ferðast á vónloysis vegi, ta vón, ið tú átti, eg eisini fann, vit metast - í sælu og gleði. tíðindablaðið SOS'2 UM Nr. 243 - 21. desember 1999 Il Vagatunnilin Hendan greinin hjá Heina Olsen er framhald av grein í fríggjadagsblaðnum, nevnd »Dagurin Dapri<. Greinin skuldi verið prentað í blaðnum leygardagin - men vegna plásstrot bar hetta ikki til Tað eg í veruleikanum ætl- aði skriva um, var okkurt smávegis í sambandi við hatta lógaruppskotið um fast samband um Vestmann- asund, sum nú er almanna- kunngjørt á telduskiggja. Sum figgjarliga stødan var undir kreppuni, skilst væl, at vágafólk settu nevnd at skunda undir, og hevur hon ivaleyst hóast bert lutvíst neyðugt — saman við føroyskum rådgeva greitt valaverk úr hondum; men við mínum hálvthundr- að ára kunnleika til Lands- verkfrødingin sum stovn, skilji eg ikki, hví alt sam- band varð kvett við hetta tingsins egna amboð, sum situr við royndum, akkumu- leraðar í meira enn hálva old. hetta bæði á heimavelli og í tøttum samspæli við útheimin. Fráfarin fyri aldur nervar hetta ikki meg per- sónliga; men meg harmast, at kíli á henda hátt er settur inn ímillum starvsfelagar, sum áður saman hava tikið mangt eitt takið og sum í felag hava loyst manga upp- gávuna. Vágatunnilin farin av kósini Tað var her, eg haldi Vága- tunnilin fór av kósini, og vil eg fyri nevndina og okkum oll bara vóna, at onkur leið- arstjørna her upp undir jól verður afturfunnin. Næsti og størsti skeivleik- in haldi eg vera tann, at ting- ið, sum jú longu hevur bundið seg til dastið av kostnaðinum, ikki eisini aft- ur tók um slepta endan og fullu ábyrgdina, tá ráðini batnaðu. Investeringina halda vit sonevndu teknokratar vera góða, tá haft verður í huga spardar iløgur til nýggja ferju og ferjulegur — fyri ikki at tala um eina fýra ára jåttan á 20 mió afturat, so sleppast kann frá iløgu, rakstrarútreiðslum og roksi við bummpeningi. Tunnilin er í prinsippinum einki ør- vísi enn aðrir vegastubbar. Annað er, um nýtsluskipan hevði verið fyri alt vega- kervið, ferjurnar kanska í- roknaðar: men tað er so onnur søga. Eingin orsøk at hava hetta pettið liggjandi skorið burtur úr tí annars vælhildna vegakervinum. Sambært lógaruppskoti- num, noyðist tingið halda bæði ferjur og ferjulegur "stand by“, til vissa er fingin fyri, at tunnilin ikki verður stongdur aftur av onkrum útlendskum kreditori. Sum eg skilji uppskotið, kann henda óvissa í ringasta føri koma at hanga yvir til- takinum í heili 30 ár — skrivað: tríati ár! Um eg havi skilt tað rætt, skal landið hvorki fáa ræðið á ella haldið av tunlinum, fyrr enn útveganarkostnað- urin er fult afturgoldin — t. e. um eini tráti år ! Hetta verður umsitingini av veg- akervinum og brúkarum tess til miklan og púrasta óneyðugan ampa. Um tingið tók um endan, hevði tað, umframt at slopp- 10 skattaborgaranum undan nevndu iløgu til og rakstur av bummstød, eisini sloppið honum undan stórri út- reiðslum av møguligum 6- væntaðum fyribrygdum undir gerð, enn hesi í veru- leikanum høvdu kostað. Eisini hevði hetta sloppið verandi og øllum komandi samgongum undan óneyð- ugum > høvdubryggi, tí hvussu vikur og vendir, verður tað onkursvegna Føroya fólk, sum kemur at gjalda so ella so, og havast má í huga, hvussu evarska lítil hesin sami vinnubólk- urin er, sum av sínum út- flutningsúrtøkum skal halda liv í okkum øllum og gjalda alt, id fyri ferst her á landi. Hugsi vit, í mun til fólka- talið, við nýggju stýrisskip- anini og hennara ótaldu dupultfunktiónum munnu hava bygt okkum ein hin rúgvusmiklasta bureaukrat- iska yvirbygning í heimi- num — júst sum til dómis á Zanzibar ella uppaftur verri, tí har vóru kortini meira enn 10 ferðir so nógv fólk sum í Føroyum, tey árini eg starvaðist á oynni. Teir hava nøkulunda somu stóðu mót- vegis Tanzania sum vit við Danmark og tosa eisini um fullveldi; men at vit skuldu byrja við at uppbyggja somu undirlutakendu stór- veldisumsiting og —I6tir, vardi meg ikki. Lógin deyðadómur yvir alla undirsjóvartunnils- gerð á føroyskum hond- um Verður henda lógin sam- tykt, merkir hon deyðadóm yvir alla undirsjóvartunnils- gerð á føroyskum hondum, hetta av teirri einfaldu or- søk, at eingin føroyskur entreprengrur annar enn landið sjálvt hevur fíggjar- ligan førleika at fara undir tílíkt prosjekt, og verða treytir um nýtslu av før- oyskum — entreprenørum lagdar við útbjóðingartilfar- inum til ”lyklaprosjekt” við fastari upphædd, so verður mikil látur millum teir út- lendingar, bodnir eru at bjóða, og endaligi kostnað- urin kann væntast at verða hareftir. A føroyskum hondum kundu allir føroyskir ar- beiðstakarar eftir fórimuni sloppi upp í part, eins og síður hevur verið, síðani hesir eftir gyltastu gullasch- tíðina hava verið at fingið hendur á til almenn arbeiði. Heini O. Heinesen Í hesum sambandi haldi eg tað vera harmiligt at lesa í Dimmu, 6. des., at sam- ferðsluráðharrin leggur skil- amannin, navna mín í Kun- Oy, undir at stridast av øllum alvi móti undirsjóvartunli- num, tå júst tað øvugta er veruleikin — aftur her eitt grefligt dømi um eini i per- fiditeti meistaraliga fram- borin ósannindi — fólk kunnu ikki annað enn trúgva teimum ! Nei, veruleikin er tann, at Heini O. Heinesen av øllum alvi stríðist fyri fastari skip- an bæði fyri undirsjóvar- tunlinum í Vágarnar, undir- sóvartunlinum undir Lorv- íksfjórð og øllum komandi tunlum; men hann dugir síggja júst teir vansar, sum kunnu fara at forkoma allari undirsjóvartunnilsgerð í Føroyum, og hann er so- mikið at sær komin, at hann torir siga tað, hóast hann við hesum setir sína politisku framtíð í vága — júst so- leiðis kenna vit Heina sum álitismann. Spell F Spell, um hann ikki fær undirtøku fyri skipaðari undirsjóvartunnilsgerð í Føroyum, tí verður olja funnin og nakað til góðar av henni, so liggur mong onnur tunnilsgerðin í skitsu enn hasar báðar, sum kundu gjørt Føroyar stórri sum eind, eins og brúgvin um Streym og byrgingarnar um Haraldsund og Hvannasund saman við vegum, brúm og hinum tunlunum longu hava gjørt. Ørkymlandi neyðarróp Hópin meira kundi sjálv- andi verið skrivað um hetta mær ørkymlandi lógarupp- skot, íð eg mest av øllum haldi líkjast einum neyðar- rópi um hjálp til at sleppa úr aftur júst teim fellum, Heini O. Heinesen ger vart við. Í seinastuni hevur eisini verið líkt til, at fjáltur er komin á umsitingina, sum hevur sæð, at alt ikki tjóð- skaparliga ruggar rætt, og fyri at tað skal síggja meira føroyskt út á skræðuni, hev- ur onkur bitin her og annar har hesar dagarnar verið slongdir Landsverkfrøding- inum til ugga. Vónandi førir hetta ikki til nakra åbyrgdarfløkju: men vandin er so har, og tað kann jú koma væl við eisini her at eiga sær ein svartaper at taka til. Landsverkfrødingurin 100% eftirlit vegna Føroya Løgting Nei, skal Landsverkfrød- ingurin nå knappliga kortini blandast uppí uttan at standa fyri sjálvari tunnilsgerðini, so má tað verða sum eftirlit við fullum, lógarfestum rættindum vegna Føroya Løgting, hetta við allari virkisætlanini niður í minsta smálut, líka til arbeiðið er liðugt. Frásæð øllum øðrum, er hetta eisini skilabest, um so er, at landið seinni skal ogn- ast tunnilin, tí á henda hátt er góðskan á "gávuni" kend frammanundan. Nú kann tað sjálvandi eis- ini hugsast, at lógaruppskot- ið og málið í síni heild ligg- ur omanfyri míni fátæku fatanarevni, og vil eg tí at enda bara soleiðis hissini seta fram nakrar eitt sindur lættissoppakendar jólagátur — hugsi neyvan, sakligt orðaskifti rókkur longur enn tað sama: 20 jólagátur um Vágatunnilin: - hví gera málið einfalt, heldur enn fløkjasligt? - hví hógv, heldur enn vald? - hví føroyskt, heldur enn útlendskt? - hví føroyska ekspertisu, tá útlendsk liggur framvið? - hví brúka frægasta før- oyska ekspertin, heldur enn geva honum fótin? - hví varðveita peningin í Føroyum, tá útlendingar heldur vilja hava hann? - hví skal føroyski mynd- ugleikin áseta nýtslugjaldið, heldur enn onnur ? - hví brúka okkara enn loyvda verkætlanarfrælsi, heldur enn Es-fjøturnar? - hví ikki gera somu mistøk, sum onnur í grannalondu- num langt síðan hava gjørt? - hví tryggja fyri fíggjarlig- ari óvissu, tá hitt kann ger- ast bæði dýrari - og meira spennandi? - hví ogna sær verkætlanina, heldur enn noyðast varð- veita ferjuna í 30 ár? - hví ogna sær verkætlanina, heldur enn lata kreditorar steingja tunnilin? - hví ogna sær verkætlanina, tá tingið longu hevur bundið seg til upphæddina? Heini Olsen