fríggjadagur 29. apríl 2005síða 8

8 Nr. 80 - 29. apríl 2005 – Eg ivist ikki í, at luttøkan á heimsins størstu matvørufram- sýnig í Brússel hesa- ferð hevur verið nakað serligt fyri føroysku framsýnar- arnar, nú bæði lands- stýrismaðurin í fiski- vinnumálum og onnur umboð fyri politisku myndug- leikarnar og fiski- vinnuráðgevingina vóru við. Tað er positivt, at vinna og myndugleikar kunnu tosa saman og fylgja hvørjum øðrum undir heilt øðrum umstøðum enn her heima, sigur Kjartan Kristiansen, stjóri á Menningarstovuni ESE Í BRÚSSEL Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Tað var Menningarstovan saman vit føroysku fram- sýnarunum á stóru mat- vøruframsýningini í Brús- sel, European Seafood Exposition 2005 (ESE), ið skipaðu fyri føroysku lut- tøkuni á einum føroyskum felagsbási. Føroysku fyritøkurnar á framsýningini vóru United Seafood, Faore Seafood, Kósin, PRG (fiskavirkið í Gøtu), Landshandilin, Farex, Fram (føroyskur saltfiskur), Smyril Line, Faroe Ship, Kovin og Nevið Fiskaeksport. – Í roynd og veru eru tað fyritøkurnar sjálvar, sum skipa fyri luttøkuni, men tað eru vit, sum standa fyri básinum og hava havt ta samskipandi uppgávuna, sigur Kjartan Kristiansen, stjóri á Menningarstovuni Menningarstovan hevur havt trý fólk í Brússel, sum hava hjálpt til, men Kjartan hevur ikki verið við hesa- ferð. Hann sigur, at talið av føroyskum luttakarum á matvøruframsýningini í Brússel hesaferð var á leið tað sama, sum tað hevur verið undanfarin ár. – Talið skiftir eitt sindur, men teir, sum vóru nýggir í ár, eru Kovin úr Sandavági, sum niðursjóvar eitt nú rækjur, rogn, livur og paté’ir. Sambært stjóranum á Kovanum, Ari Thomasen, er hann væl nøgdur við lut- tøkuna og sigur, at ítøkiligir sáttmálar eru komnir burtur úr í Brússel. Myndugleikar við Ofta hevur verið havt á munni, hví føroyskir mynd- ugleikar ikki eru við, tá ið føroyskar fyritøkur luttaka á altjóða fiskivinnufram- sýningum úti í heimi. Aðrar tjóðir plaga í so máta at vísa »andlit« við, at onkur umboðandi stjórnina kemur framvið – ella er við – á básinum. Men hetta hevur haltað hjá føroyskum myndugleikum. Á matvøruframsýningini í Brússel hesaferð var tó øðrvísið. – Vit hava í ár fingið umboð fyri okkara mynd- ugleikar at verða við, og vit ivast onga løtu í, at hetta hevur sett sín serstaka dám á luttøkuna hesaferð, sigur Kjartan Kristiansen. Úr Fiskimálaráðnum hava eitt nú landsstýris- maðurin, Bjørn Kalsø og Herálvur Joensen, stjóri í Fiskimálaráðnum, verið við. Aftrat sær hava tey havt umboð fyri Fiski- rannsóknarstovuna, eitt nú Eilif Gaard og Mourits Mohr Joensen, umframt Maritu Rasmussen, sam- skipara á fiskivinnugransk- ingini. Í Brússel hava almennu føroysku umboðini lagt fram áhugaverd úrslit frá føroyskari gransking, har dentur hevur verið lagdur á at kunna um granskingar- úrslit, sum eru viðkomandi fyri føroysku fyritøkurnar og teirra samstarvsfelagar. Víst hevur verið á, hvat vit í Føroyum gera fyri at tryggja skynsama nýtslu av okkara tilfeingi. Kjartan Kristiansen sig- ur, at mikudagin, 27. apríl, var Bjørn Kalsø vertur við móttøku á føroyska básin- um, har Eivør Pálsdóttir eisini sang. Sum skilst, hevur lands- stýrismaðurin í vinnumál- um, Bjarni Djurholm, eisini verið framvið á føroyska básinum og hevur heilsað upp á føroysku luttakararn- ar. Bjarni hevur ikki verið beinleiðis partur av før- oysku luttøkuni, men var staddur um hesar leiðir, nú velduga stóra matvøru- framsýningin var í Brússel. Kjartan Kristiansen sig- ur, at soleiðis, sum hann hevur skilt á sínum fólkum í Brússel, hevur alt gingið ógvuliga væl hjá føroysku luttakarunum, og tey eru væl nøgd við framsýn- ingina og tað, sum komið er burtur úr. Føroyska ferðalagið fór niður til Brússel við Atl- antsflogi og kom ætlandi heimaftur í gjárkvøldi. Ikki saknur, men… Stjórin á Menningarstovuni heldur ikki, at saknur sum so hevur verið í, at føroysk- ir myndugleikar ikki hava verið við á slíkum fiski- vinnuframsýningum áður, tí vinna og fyriskiparar hava ikki verið von við ann- að enn, at myndugleikarnir ikki vóru við. – Men eg ivist onga løtu í, at luttøkan hesaferð hevur verið nakað serligt fyri før- oysku framsýnarnar, nú bæði landsstýrismaðurin og onnur umboð fyri politisku myndugleikarnar og fiski- vinnugranskingina vóru við. Kjartan sigur, at vanligt hevur ikki verið í so máta at gera nakað serligt burtur úr føroyska básinum í Brússel, men eitt árið var glasbingj- an hjá Tróndi Paturssyni við, og eitt annað ár máln- ingar hjá Kára Svensson. – Eg haldi, at politisku myndugleikarnir saktans kunnu fáa nakað burtur úr við at síggja, hvørjir sam- starvsfelagnir hjá føroysk- um vinnulívi eru – og hvørjir kappingarneytarnir eru. Hann heldur, at tað eisini er positivt, at vinna og myndugleikar kunnu tosa saman undir heilt øðrum umstøðum enn heima, tá ið tað nógva snýr seg um tey altuellu málini, sum nú einaferð eru uppi. – Ein slík vitjan, har vinna og myndugleikar hitt- ast úti í heimi, er eitt gott høvi til at tosa um onnur viðurskifti enn eitt nú fiski- dagaskipan, russarafisk, hjáveiði – ella hvat tað nú kann vera, sum er frammi í dagsins kjaki. Kjartan vísir á, at umboð fyri okkara myndugleikar vanliga eru við, tá ið olju- ráðstevnur eru, og hann ásannar, at hetta setir sín serliga dám á føroysku lut- tøkuna. – Tað er einki forgjørt í, at vinnulívið følir, at polit- iski myndugleikin hevur áhuga í tí, sum vinnan fæst við. Stjórin á Menningarstov- uni heldur, at hóast politiski myndugleikin ikki bein- leiðis hevur verið saknaður á fiskivinnuframsýningum áður, so verður tað øðrvísi næstu ferð, um myndug- leikin tá ikki verður við aftur. – So, eg vóni, at hetta átak at hava myndugleik- arnar við til slíkar fiski- vinnuframsýningar verður afturvendandi, sigur Kjart- an Kristiansen, sum er sannførdur um, at hetta hevur stóran positivan týdning fyri føroysku lut- tøkuna – og helst eisini fyri politisku myndugleikarnar. Hann vísir á tvey gomul føroysk orðatøk, har annað sigur, at »heima situr svølt- andi kráka« og hitt, at »hann, ið ikki rør, einki fiskar…« – Tað ræður um at verða við, har tað hendir, sigur Kjartan Kristiansen at enda. Ræður um at vera við har tað hendir