týsdagur 26. september 2000síða 4

6 7 tíðindablaðið sosialurin tíðindablaðið sosialurin Nr. 184 - 26. september 2000 Nr. 184 - 26. september 2000 gult cyan magenta svart John Johannessen Vandi er fyri, at landsst‡ri › á einum føroyskum vir›is- brævamarkna›i fer at selja út av stóru almennu feløg- unum, fyri at fíggja eina skiftistí› í fullveldismálin- um. Hetta vísti Jóannes Eides- gaard, forma›ur Javna›ar- floksins, á í formansfrá- grei›ing síni á landsstevn- uni í læraraskúlahøllini í Havn fríggjakvøldi›. – Uppskot um búskapar- grunn, sum skal fíggja skift- istí›ina hevur veri› at hoyrt. Men ein grunnur er bert naka› verdur, um pengar eru í honum. Jóannes Eidesgaard held- ur, at ver›ur ein føroyskur vir›isbrævamarkna›ur sett- ur á stovn, ætlar landsst‡ri › helst, at Atlantic Airways, Føroya Tele, Føroya Fiska- virking og onnur líknandi almenn feløg ver›a skrásett á hesum markna›. – Sleppa tá útlendingar framat, vita vit, hvat klokk- an er sligin, seg›i Jóannes Eidesgaard. Tá ver›ur arvasilvuri › eftir hansara fatan nevniliga selt, solei›is at sølupengar- nir kunnu fíggja skiftistí›- ina, danir ikki vilja lata landsst‡rinum, í hvørfall í eina tí›. Landsstevnan tók undir vi› hesi fatan og samtykti, at stu›la floksins stø›u ímóti at avrei›a almennar ognir til privatar fyri løtu- vinning, sum skal fíggja fullveldi›. Samtyktin tekur eisini undir vi› or›unum hjá Jó- annes Eidesgaard um, at privatisering í veruleikanum er ein avdemokratisering, har fólksins møguleikar fyri ávirkan eru burtur og vir›ini í sta›in latin spekulantum at gera sær dælt av. Javna›arflokkurin valdi á lands- stevnuni leygar- dagin tvey umbo› afturat í starvs- nevnd floksins John Johannessen F‡ra n‡ggir limir komu í starvsnevdina hjá Javna›ar- flokkinum, tá landsfundurin leygardagin atkvøddi um, hvørjir limir skulu manna nevndinia komandi ári›. Nevndin er nú ví›ka› vi› tveimum limum og tveir av gomlu limunum, i› ikki tóku vi› afturvali, eru skiftir út. Á landsfundinum í Skop- un í fjør var› gjørt av, at starvsnevndin skuldi ví›k- ast vi› tveimum limum. Næstformennirnir skulu nú vera tveir, harav annar skal vera kvinna. Harumframt skal tali› av vanligum nevndarlimun nú vera ein meira enn á›ur. N‡ggju limirnir í starvs- nevndini eru nú Jansy Olsen úr Eysturoyar Javna›arfel- ag, Katrin Dahl Jacobsen og Bergur Dam úr Su›ur- streymoyar Javna›arfelag og Ragnhild Olsen frá SU. Bergur Dam og Jansy Ol- sen hava nú tiki› vi› sum næstformenn eftir Dan Reinert Petersen, sum hevur veri› næstforma›ur sein- astu árini. Landsstevnan hjá Javna›arflokkinu m um vikuskifti› áleg›i flokkinum at bøta munandi um korini á ar- bei›smarkna›in- um. Millum anna› skal barnsbur›- arfarloyvi leingj- ast til tvey ár John Johannessen Reglan um, at fyritøkur vi› skerdari uppsagnarfreist kunnu siga fólki upp, hava tey veri› sjúk meira enn 120 dagar skal burtur. Hetta var ein av samtykt- unum um mundani ábøtur á korini á arbei›smakna›- inum á landsstevnu Javna›- arfloksins um vikuskifti›. Í sta›in fyri regluna um 120 sjúkradagar, skal finn- ast ein skipan vi› einum sjúkrará› á arbei›splássun- um, i› skal finna a›rar útvegir enn at senda fólk til hús, hava tey veri› sjúk meira enn 120 dagar í einum ári. Hetta rá› skal umframt lei›sluna á arbei›splássin- um vera manna› av starvs- fólkum. Úrsliti› av hesum heldur Javna›arflokkurin vera, at vit fáa ein rúmligari arbei›s- markna›, i› eisini hevur pláss fyri fólki, sum eina tí› ella varandi ikki hava fullan arbei›sførleika. Longri farloyvi Stendur ta› til Javna›ar- flokkin, skal barnsbur›ar- farloyvi leingjast heilt upp í tvey ár, og skal ta› harum- framt eisini fevna um tey tímaløntu. Hetta heldur flokkurin vera eitt t‡›andi familju- politiskt tiltak. Barnsbur›arfarloyvi› á arbei›smarkna›inum er í dag hálvt ár vi› løn. Somulei›is ætlar Javna›- arflokkurin sær at virka fyri, at ein barnsbur›argrunnur fyri allan arbei›smarkna›in ver›ur settur á stovn beinan vegin, solei›is at fastlønt og tímalønt eisini her ver›a javnsett. Fyrrverandi landsst‡ris- ma›urin í arbei›smarkna›- armálum, Finnbogi Arge, bo›a›i annars fyri gó›um ári sí›ani frá, at hann fór at arbei›a fyri at seta á stovn ein barnsbur›argrunn. Hes- in barnsbur›argrunnurin er kortini enn ikki vor›in veru- leiki. Eingir karensdagar Landsstevnan hjá Javna›ar- flokkinum samtykti eisini, at mismunurin millum tíma- lønt og fastlønt vi›víkjandi sjúkradagpeningi skal fyri- beinast beinan vegin, so- lei›is at øllum ver›ur tryggja› fult endurgjald undir sjúku frá fyrsta sjúkra- degi. Eftir verandi skipan fáa fastlønt lønt sjúkradagpen- ing frá fyrsta sjúkradegi, me›an tey tímaløntu ikki fáa dagpening fyrr enn frá tri›ja sjúkradegi. Javna›arflokkurin hevur fyrr saman vi› restini av andstø›uni lagt uppskot fyri tingi› um at broyta hendan misjavna, men uppskoti› var› felt vi› teirri grundgev- ing, at landsst‡ri› arbeiddi vi› málinum. Tí›liga í ár kom ein ar- bei›sbólkur undir Almanna- og Heilsumálast‡rinum vi› einum uppskoti um, hvussu karensdagarnir fyri tey tímaløntu kundu takast burtur, men enn er lands- st‡riskvinnan í almanna- og heilsumálum enn ikki kom- in í tingi› vi› nøkrum upp- skoti um hetta. Hetta var Hans Pauli Støm, sum í Javna›arflokk- inum tekur sær av arbei›s- markna›armálum, rættuliga argur um á landsstevnuni. Tí gjørdi hann vart vi›, at flokkurin aftur fer at virka fyri, at fáa hendan ójavna burtur. Lækka pensjónsaldurin Semja var á landsstevnuni um, at pensjónsaldurin fyri fiskimenn eigur at ver›a lækka›ur. Mett var›, at fiskima›urin slítist meira enn vanligi arbei›sma›urin. Tí var› samtykt, at Javn- a›arflokkurin skal virka fyri, at pensjónsaldurin fyri fiskimenn ver›ur lækka›ur úr 67 árum ni›ur í 60 ár. Eisini fer Javna›arflokk- urin at virka fyri, at ein n‡ggj útbúgvingarskipan fyri arbei›smarkna›in ver›- ur sett á stovn og ver›ur tengd at eini lóggávu um farloyvisskipanir og lønar- endurgjald. Landsstevnan var samd um, at ójavnarnir og ótrygg- leikin á arbei›smarkna›in- um eru øktir undir sitandi samgongu, og tí er tørvurin á ábótum á arbei›smarkna›- arpolitikkin vor›in átrok- andi. Korini á arbei›smarkna›inum skulu betrast Vandi vi› vir›isbræva- markna›i Ver›ur ein føroyskur vir›isbrævamarkna›ur settur á stovn, er vandi fyri, at tey stóru almennu feløgini í Føroyum ver›a seld á útlendskar hendur, heldur Jóannes Eidesgaard Starvsnevndin ví›ka› Hans Pauli Strøm tekur sær av arbei›smarkna›armálum í Javna›arflokkinum John Johannessen Verandi fiskidagaskipan ver›ur misn‡tt og má broytast. Hetta vóru fólk samd um á landsstevnu Javna›ar- floksins um vikuskifti›. Tí samtykti landsstevnan at mótmæla, at fiskirættindi og fiskidagar eru vor›in handilsvøra hjá nøkrum fáum at ríka seg upp av. Landsstevnan mælir í fundarsamtyktini til at broyta fiskidagaskipanina og seta á stovn ein fiski- dagamarkna› at umsita fiskidagar. Hetta, heldur Javna›ar- flokkurin, hev›i møguleik- unum hjá n‡ggjum fólki at sleppa uppí fiskivinnuna. Flokkurin heldur nevni- liga, at verandi skipan for›- ar n‡ggjum fólkum at koma upp í skipanina. Hetta or- saka› av spekulatión og handli vi› fiskirættindum. John Johannessen Næstforma›urin í danska fólkatinginum, Ole Løvig Simonsen, var gesarø›ari á landsstevnuni hjá Javna›ar- flokkinum í ár. Í rø›u síni fegna›ist hann um stóra yvirskoti› á fíggj- arlógini og røddi annars um ríka mentanarlívi› í Føroy- um. Ole Løvig Simonsen seg›i einki um stø›u sína til fullveldismáli›. Heldur ikki vildi hann gera nakrar vi›merkingar til Sosialinum um ríkisrættarligu stø›una. – Ta› einasta, eg vil siga er, at eg taki fult undir vi› gó›u rø›uni hjá Jóannes Eidesgaard, var vi›merk- ingin frá Ole Løvig Simon- sen. Mælir til fiski- dagamarkna› Landsstevna Javna›arfloksins mælir í samtykt síni til, at ein fiskidagamarkna›ur ver›ur settur á stovn at umsita fiskidagar og rættindi Nor›streymoyar Javna›arfelag luttók virki› í or›askiftinum á landsstevnuni Mynd: Sofus Johannesen Næstforma›urin var gestur Ole Løvig Simonsen, næst- forma›ur á fólkatingi, var gestarø›ari á landsstevnuni hjá Javna›arflokkinum um vikuskifti› Mynd: Sofus Johannesen The Grand Old Man í Javna›ar- flokkinum, Atli Dam, fylgdi væl vi› or›askiftinum á landsstevnuni um vikuskifti› Vága Javna›arfelag var sum altí› væl umbo›a á fundinum Javna›arkvinnur hugsunarsamar Myndir: Sofus Johannesen