hósdagur 28. september 2000síða 3

4 5 tíðindablaðið sosialurin tíðindablaðið sosialurin Nr. 186 - 28. september 2000 Nr. 186 - 28. september 2000 Kirkjubøur: Mikudagurin var stórur dagur í søgu før- oysku skógfri›arnevndar- innar. Tá var fari› undir at gró›urseta n‡ggja føroyska vi›arlund vi› trúm og runn- um, sum vuksu í Føroyum í landnámstí›ini. Bjarni Djurholm, land- st‡risma›ur setti fyrsta træ- i› ni›ur. Neyvan ver›ur talan um bærilig trø, heldur um lágan vøkstur og runnar. Fleiri av teimum trøum og runnum, sum vuksu í landnámstí›ini eru enn at finna á stø›um, har sey›ur ikki sleppur at, í bjørgunum. Orsøkin til hækkandi prís- irnar á fjarhita eru høgu oljuprís- irnir. Hetta hóast Fjarhitafelagi › als ikki n‡tir olju Jákup Mørk - Vit hava ikki framt nakra príshækking, so hasin spurningurin er skjótt svara›ur, sigur stjórin í Fjar- hitafelagnum, Jóannes Han- sen, tá vit spyrja hann um frábo›a›u prísbroytingarnar hjá fjarhitafelagnum. Ví›ari grei›ur stjórin frá, at Fjarhitafelagi› øll árini hevur havt ein príspolitikk, har roynt hevur veri› at fylgt oljuprísunum so væl sum gjørligt. - Flestu árini hevur hetta ikki veri› nakar trupulleiki, tí oljuprísirnir hava veri› so- miki› stø›ugir, men sein- astu tí›ina hevur prísvøkst- urin á olju veri› sera ógvu- sligur, og hesum hava vit so valt at leggja upp fyri nú. Vanliga hevur ta› annars veri› solei›is, at prísbroyt- ingar ikki merkjast fyrr enn 1. januar, tí n‡tararnir gjalda á conto gjøld gjøgnum ári›, og ein møguligur munur ver›ur sí›ani útjavna›ur ár- i› eftir. - Vit hava tó valt at økja um gjaldi› nú, so hækkanin ikki hev›i veri› ov ógvuslig komandi ár. Brúkarin skilir einki Ta› eru annars nógvir fjar- hitan‡tarar, sum standa spyrjandi, nú teirra orku- gjald fer upp vi› 35% rest- ina av árinum, bert tí olju- prísurin er uppfarin. Fjarhit- in er jú als ikki tengdur at oljuni. Til hetta svarar stjórin í felagnum, at Fjarhitafelagi › ongar bindingar hevur í so máta. - Kundar okkara hava eitt lyfti um, at orkuprísurin hjá teimum ikki fer upp um ta›, sum ver›ur goldi›, um olja var› n‡tt ísta›in. Tey hava ongantí› fingi› lyfti um, at tey skulu rinda minni enn a›rir borgarar í Havnini, og politiskt hev›i hetta helst heldur ikki veri› rætt, tó at eg sjálvur einki havi at gera vi› tann politiska partin. Hugsar frameftir Umframt at vísa á, at av- ger›in er í trá› vi› vanliga príspolitikk felagsins, vísir Jóannes Hansen eisini á, at Fjarhitafelagi› hevur tørv á at konsolidera seg fíggjar- liga. - At felagi› ber seg í dag, merkir ikki, at peningur er tøkur til eina framtí›ar end- urn‡ggjan av ognunum. Ta › kann væl vera, at henda end- urn‡ggjan liggur langt frammi í tí›ini, men til ta tí› er ney›ugt, at felagi› hevur ney›ugu fíggjarligu orkuna. Í hesum sambandi kann leggjast afturat, at tá gamla Fjarhitafelagi› fór av knór- anum, keypti B‡rá›i› ogn- irnar á uppbo›i›. Prísurin tá var sjálvsagt væl lægri, enn hann var, tá ognirnar upp- runaliga vór›u keyptar. Hetta ver›ur tó ikki gald- andi vi› eini framtí›ar end- urn‡ggjan, og tí er ney›ugt, at felagi› vinnur væl meira av peningi inn, enn til av- skrivingarnar, sum jú eru grunda›ar á lægra keyps- prísin. At enda leggur stjórin aft- urat, at hansara persónliga fatan er, at oljuprísurin væntandi fer at lækka naka› komandi ári›, og at um so er, fylgir prísurin á fjarhit- anum sjálvsagt vi›. Sostatt er líkt til, at orku- prísirnir fylgja oljuprísun- um. Líkimiki› um orkan kemur frá olju ella ikki. Oljan d‡rkar ruskhitan – Fólk eru illa vi› Ey›un Klakstein Fólk, sum brúka fjarhita í Havn, hava fingi› eina eykarokning fyri sí›stu tríggjar mána›irnar í ár. Orsøkin er, at oljuprísurin er hækka›ur, og so hækk- ar eisini fjarhitaprísurin, hóast fjarhitin einki hevur vi› oljuna at gera. – Fólk eru illa vi›, tí nógv hava fingi› ein eyka- rokning upp á tvey ella tr‡ túsund krónur fyri tríggjar teir seinastu mána›irnar í ár, sigur Niels Jákup Thomsen, sum er forma›- ur í einum av eigarafeløg- unum, har fólk brúka fjarhita – tí Inni á Gøtu í Hoyvík. – Vit hava leingi strí›st vi› Fjarhitafelagi› fyri at fáa prísin ni›ur, men ta› strí›i› hevur einki úrslit givi›. Vit halda, at prísur- in er ásettur ov høgt sammett vi› oljuprísin, men hóast Fjarhitafelagi › hevur fingi› álagt at svara okkara grundgevingum, er ta› ikki hent enn. Fundast um máli› Í kvøld fara formenninir í eigarafeløgunum, har hús- ini brúka fjarhita, at hava fund saman vi› felags fjarhitanevndini, sum eig- arafeløgini hava sett at arbei›a vi› spurninginum. Á hesum fundinum ætla tey at vi›gera stø›una, sum er íkomin, nú fjar- hitaprísirnir eru nógv hækka›ir. – Eftir hendan fundin eru vit ivaleyst vor›in eitt sindur klókari og hava tik- i› eina stø›u til, hvat vit fara at gera, sigur Niels Jákup Thomsen. - Kundar okkara hava eitt lyfti um, at orkuprísurin hjá teimum ikki fer upp um ta›, sum ver›ur goldi›, um olja var› n‡tt ísta›in. Tey hava ongantí› fingi› lyfti um, at tey skulu rinda minni enn a›rir borgarar í Havnini, sigur Jóannes Hansen, stjóri í Fjarhitafelagnum Ta› kemur illa vi› hjá nógvum, at vit fáa ein stóra eykarokning fyri fjarhitan restina av árinum, sigur Niels Jákup Thomsen, forma›ur í eigarafelagnum Inni á Gøtu Føroyskur frumvøkstur Løtan var hátí›arhildin, tá fyrstu tríni vóru sett ni›ur í n‡ggju vi›arlundini í Kirkjubø. Nógv seinka› ferja Tórshavn: P/F Skipa- smi›jan á Skála, sum hev- ur sáttmála vi› Føroya Landsstyri um bygging av nyggjari ferju til Sandoy- arlei›ina, hevur ídag bo›- a› Strandfer›askipum Landsins frá, at vit eftir nógva seinking í samband vi› bygging av skrokkin- um í Pólandi, vilja lata Strandfer›sluni nyggja skipi› tann 5. mars 2001. Landsbankin hevur saman vi› Nor›oya Sparikassa og Unibank sent komm- unum, sum hava ein tørv, tilbo› um brævalán til umfígging av verandi skuld. Nú tí›arfreistin 25. september 2000 er farin, kann sta›festast, at ein nóg stórur partur av kommununum hava gó›- kent tilbo›i›. Føroyski Kommunu- grunnurin (FKF) er tí stovna›ur í dag. FKF fer vi› døtturfelagnum FKI at útgeva lánsbrøv til at fíggja keypi› av lánsbrøv- um, sum føroysku komm- unurnar útgeva. Hetta merkir, at tær kommunur, sum hava gó›tiki› lántilbo›i›, kunnu vænta sær bíliga endurfígging av verandi kommunuskuldini, tá ver- andi kommunuavtala út- gongur tann 1. desember 2000. Skuld lætnar