hósdagur 29. desember 2005síða 25

Nr. 250 - 29. desember 2005 17 Flóðaldan annan jóla­dag fekk indo­ nes­isku stjórnina og uppreistrarherin í Aceh til samráð­ ing­arborðið, og nú er tann seinasti indonesiski hermað­ urin farin haðani Indonesia Árni Joensen fartekst@mail.dk Ongastaðni var skaðin av flóð­alduni annan jóladag í fjør so stórur sum í indo­nes­ iska landspartinum Aceh. Myndugleikarnir siga, at minst 160.000 fólk doyðu har, men aðrar keldur vilja vera við, at talið var uppaftur størri. Tann ovurstóra oyði­legg­ ingin fekk stjórnarherin og uppreistrarfelagsskapin GAM at semjast um at binda frið, so neyðhjálpin kundi koma vegin fram. Undir sam­ráð­ingunum samdust part­ar­nir eisini um at sleppa nøkrum av sínum krøvum, og so var vegurin ruddaður fyri veruligum samráðingum um varandi frið. Hesar samráðingar hava gingið nógv betur, at sjálvt tey mest bjartskygdu høvdu væntað, skrivar AP, og í au­gust skrivaðu partarnir und­ir ein friðarsáttmála. Í gjár bleiv so kunngjørt, at nú hevur stjórnarherurin tik­ið allar sínar hermenn úr Aceh. Í hesum sambandi varð skipað fyri einum há­ tíðar­haldi, har millum ann­ að leiðarin í GAM, Irwandi Yusuf, var hjá­staddur. Sam­ bært semjuni skal eitt altjóða eygleiðaralið hava eftirlit við, at semjan verður hildin, og leiðarin hjá eygleiðarunum, Pieter Feith, var eisini við til hátíðarhaldið í gjár. Nú teir umleið 24.000 indo­nesisku hermenninir eru farnir úr Aceh, skulu teir lokalu myndugleikarnir manna ein nýggjan her og nýggja løgreglu. Í hesum herinum eru 14.000 mans, og løgreglumenninir verða 9.000 í tali. UTTAN ÚR HEIMI Tað verður eftir øållum at døma ein 40 ára gamal løgfrøðingur, sum skal taka við sum russ iskur forseti, tá Vladimir Putin noyðist frá Russland Árni Joensen fartekst@mail.dk Russiska grundlógin ger, at Vladimir Putin kann ikki stilla upp á forsetavalinum í 2008, tí tá hevur hann sitið tey bæði skeiðini, sum grundlógin heimilar. Tað var tí væntandi, at hann fór at leita sær eft­ir einum eftirmanni, og tey vóru fleiri, sum fingu var­ hugan av, at hann longu hevði funnið hann, tá Put­ in fyri einum mánað síð­ ani tilnevndi tann 40 ára gamla Dmitrij Medvedjev varaforsætisráðharra. Hann hevði verið starvsfólkaleiðari í Kreml frammanundan. Eygleiðarar í Moskva halda, at enda­mál­ið við at til­­­nevna Medvedjev vara­ for­­sætis­ráð­harra er at geva hon­um tíð til at seta seg inn í tann partin av teirri polit­ isku skipanini, samstundis sum hann skal fáa stundir til at vísa, hvør hann er. Tað fer neyvan heldur at standa á, tí umframt vara­ forsætisráðharrastarvið er hann vorðin formaður í einum stórum íleggingargrunni, og tað starvið fer at geva honum høvi til at játta pengar á ein hátt, sum kann gera hann væl umtóktan í góðari tíð undan valinum í 2008. Í Moskva verður sagt, at eydnast tað Medvedjev at sannføra Putin um síni evni, er lítið at ivast í, at hann verður tilnevndur for­sætis­ ráðharri um eini tvey ár, og tá er vegurin til forsetaembætið ikki so langur. Tann 40 ára gamli Medved­ jev er útbúgvin løgfrøðingur, og hann fekk útbúgvingina á lærda háskúlanum í Sankta Pætursborg, har Putin sjálv­ ur eisini gekk í sínari tíð. Fyri fimm árum síðani bleiv Medvedjev boðsendur at koma til Moskva, har hann hevði ein virknan lut í forsetavalstríðnum hjá Putin. Tað eru bara tey fægstu, sum kenna hansara politisku hug­ sjónir, men tað verður sagt um hann, at hann er rættiliga óheftur í so máta. Sviar í Grønlandi við jólaposti Á hvørjum ári skulu tey, sum arbeiða á teimum donsku veðurstøðunum í Grønlandi, hava jólapost, og vanliga eru tað flogfør hjá danska flogvápninum, sum flúgva hagar við pakk­ unum og ymsari útgerð. Men soleiðis var ikki í ár, tí hesaferð var tað eitt flogfar hjá svenska flogvápninum, sum var í Danmarkshavn, Mestersvig og Danneborg við tí, sum starvsfólkini har skuldu hava til jóla. Sam­bært DMI var flog­ farið í ella rættari sagt uppi yvir Danmarkshavn tann 14. desember, og har slepti tað pakkunum niður í fall­skíggja. Talan var um jóla­gávur, mat, frukt og sjálvandi eisini eitt jóla­ træ. Um fruktin fer at halda sær, er ein annar spurn­ ingur, tí DMI sigur, at tað næsta flogfarið fer ikki til Danmarkshavn fyrr enn tann 8. februar. Hesaferð mátti eitt svenskt flogfar flyta donsku veður­ støðunum í Grønlandi jólagavur og annað til jóla Gjørdi seg inn á 58 gentur Løgreglan í svenska býnum Malmø hevur skuldsett ein 30 ára gamlan mann fyri at hava gjørt seg inn á 38 gentur í aldrinum 12 til 18 ár, men løgreglan hevur boð­að frá, at maðurin verð­ ur skuldsettur fyri líknandi 20 brot afturat. Sambært Aftonbladet setti maðurin seg í samband við tær ungu genturnar ígjøg­ num alnótina. Hann brúkti ikki sítt egna navn, men kallaði seg ”Alexandra”. Hann dugdi sera væl at sam­skifta við genturnar, og tað endaði oftast við, at gent­urnar játtaðu at hitta hann á einum gistingarhúsi ella heima hjá honum. Men tað vísti seg, at maðurin vildi ikki bara sleppa at tosa við genturnar. Hann bjóðaði teimum pengar aftur fyri at sleppa at taka myndir av teimum, og fleiri søgdu ja. Men hann fór eisini longri, og sambært myndugleikunum endaði tað í minst 58 førum við, at maðurin gjørdi seg kyns­ liga inn á genturnar. Sambært ákæruritinum funnu løgreglumenninir heil­ar 15.000 myndir av ung­um gentum heima hjá manninum, og á teldu hans­ ara fann løgreglan nøvnini á umleið 150 gentum. Rowling stúrir fyri endanum J. K. Rowling, sum hevur skrivað tær kendu bøkurnar um Harry Potter, hevur boð­ að frá, at tíðliga næsta ár fer hon undir ta sjeyndu og seinastu bókina í røðini, men tað verður ikki lætt, sigur hon. - Eg dugi ikki at ímynda mær eitt lív uttan Harry, sig­ ur J. K. Rowling á sínari egnu heimasíðu. Har av­dúk­ ar hon, at hon hevur havt stórar trupulleikar við summ­um av Potter-bóku­ num, og at í tí eina førinum mundi bókin tikið lívið av henni, soleiðis sum hon sjálv orðar tað. Tann sætta bókin um Harry Potter kom út í juli, eftir at Rowling hevði ar­beitt við henni í næstan tvey ár. Eins og hinar Harry Potter-bókini hevur tann seinasta gingið sum heitt breyð, og sambært BBC hevur høvundurin selt meiri enn umleið 300 milliónir bøkur um Harry Potter. J. K. Rowling stúrir fyri at fara undir ta seinastu bókina um Harry Potter Putin funnið sín eftirmann Flóðaldan skapti frið Nógv fólk í Aceh liðu neyð aftan á flóðalduna. Her eru amerikanskir hermenn komnir við neyðhjálp Mynd: Reuters