mikudagur 29. november 2000síða 2

Nr. 230 - 29. november 2000 3 2 Nr. 230 - 29. november 2000 STULDUR Ey›un Klakstein Tá útró›rarbáturin Svart- bakur rendi á Sundaberg fríggjakvøldi›, og hol kom á hann, var› Tjaldri› bo›sent. Svartbakur klára›i tó at sigla aftur á Hvannasund vi› egnari hjálp. Ney›ugt var tó at fáa Tjaldri› at sleipa Svartbak til Klaksvíkar, har hann skuldi takast upp. Tjaldri› var á Hvanna- sundi um tvey tí›ina leyg- arnáttina, og vaktarskipi› leg›ist vi› bryggjuna í Nor›depli at bí›a eftir, at ta› l‡sti. Klokkan 9 leygarmorg- unin var› fari› undir at sleipa Svartbak til Klaks- víkar, og tá varna›ust menn, at ein froskamanna- búni var horvin, me›an skipi› hev›i ligi› í Nor›- depli. Onkur hev›i veri› umbor› á skipinum og tiki› búnan. Stuldurin var› melda›ur til løgregluna í Klaksvík, men enn vita tey ikki, hvør hevur veri› umbor› á Tjaldrinum og stoli› frosk- mannabúnan. Sigurd Simonsen fer at standa á odda fyri einum n‡ggjum samstarvi í b‡rá›num í Fuglafir›i, har tvey av tjó›veldis- umbo›unum í løtuni standa uttanfyri FUGLAFJØR‹UR Ey›un Klakstein Fuglafjør›ur fer at fáa n‡ggjan borgarstjóra á n‡ggjárinum. Tá fer Sigurd Simonsen at avloysa Hall- bjørg Hansen, sum hevur røkt starvi› seinastu f‡ra árini. Í sí›stu viku samdust all- ir listarnir, sum vóru upp- stilla›ir til vali› í Fugla- fir›i, um, at teir skulu sam- starva næstu f‡ra árini. Nevndarsessirnir eru b‡ttir millum listarnar, og formansskapurin er mann- a›ur. – Eg vænta›i ikki, at eg skuldi blíva b‡rá›sforma›- ur. Alt hendi so knappliga, men eg havi hug at taka vi› avbjó›ingini, sigur Sigurd Simonsen. – Ta› er nógv arbei›i at gera í Fuglafir›i, men vit hava eitt íløguloft, og tí ver›ur ógjørligt at fáa alt gjørt beinanvegin, sigur hann. Sigurd Simonsen er vinnulívsma›ur, og hann roknar vi›, at hann í fyrstu syftu fer at virka sum borgarstjóri í hálva tí›. Strí›ast Líkt var annars til, at Tjó›veldisflokkurin skuldi halda fast um lei›sluna, tí flokkurin hev›i sera gott val í Fuglafir›i og fekk f‡ra b‡rá›slimir. Flokkurin var ikki langt frá at fáa fimm limir, sum hev›i givi› flokkinum meirilutan í b‡rá›num. Stóri atkvø›uslúkarin var Dánjal Vang, sum fekk næstan fimtu hvørja at- kvø›u á valinum. Hann fekk 190 atkvø›ur, sum var meira enn 70 atkvø›ur fleiri enn núverandi borgar- stjórin og floksfelagin, Hallbjørg Hansen. Eftir vali› brast strí› á millum Hallbjørg og Dán- jal, og ta› hevur nú for›a› fyri, at Tjó›veldisflokkurin kundi halda fast um lei›sl- una í Fuglafir›i. Tá teir f‡ra listarnir samdust um samstarv í sí›stu viku, vóru Hallbjørg Hansen og Magni Joensen av Tjó›veldislistanum ikki vi› á fundinum. – Eg bo›a›i undan fund- inum frá, at eg ynskti fund- in útsettan. Men fundurin var hildin hóast ta›, og sí›- ani havi eg frætt um úrsliti› í fjølmi›lunum, sigur Hall- bjørg Hansen. Vælnøgdur Hallbjørg Hansen hevur skoti› Dánjal Vang í skógv- arnar, at hann hevur ført skiti› valstrí›, men ta› vísir Dánjal Vang avgjørdur aft- ur. – Eg havi veri› arbei›s- samur undan valinum, og ta› eri eg eisini løntur fyri. Eg havi á ongan hátt roynt at lagt fót fyri floksfelagar. Hinvegin havi eg roynt at stu›la teimum og geva teimum gó› rá›, sigur Dán- jal Vang. – Men tá Hallbjørg Han- sen fer í fjølmi›larnar og ikki vil vita av Dánjal Vang, so kann eg ikki gera nógv. Eg kann ikki bera hana á fund. Ta› vóru nógv sum sóu Dánjal Vang fyri sær í borgarstjórasessinum, tá valúrsliti› var greitt, men solei›is skuldi ta› ikki enda. – Eg eri væl nøgdur vi›, at eg haldi fram sum for- ma›ur í Teknisku nevnd, tí so komi eg framhaldandi at arbei›a tætt saman vi› borgarunum, og ta› dámar mær væl, sigur Dánjal Vang. Allir samstarva F‡ra listar vóru til b‡- rá›svali› í Fuglafir›i. Tveir borgaralistar – A og B – og sí›ani listar hjá Tjó›veldis- flokkinum og Javna›ar- flokkinum. Vinnarin av valinum var Tjó›veldisflokkurin, sum fekk f‡ra av teimum 9 lim- unum í b‡rá›num. Borg- aralistarnir fingu tveir í part, og seinasta b‡rá›slim- in fekk Javna›arflokkurin, sum harvi› misti eitt umbo› til Tjó›veldisflokk- in. Tjó›veldisflokkurin og Javna›arflokkurin høvdu tó framvegis meirilutan eftir vali›, men tá strí› tók seg upp í Tjó›veldisflokkinum og partvís millum Tjó›- veldisflokkin og Javna›ar- flokkin, gjørdist samstarv óhugsandi, hóast landspol- itikarar hjá flokkunum hava roynt at lagt tr‡st á umbo›- ini hjá flokkunum fyri at samstarva. Óvist um øll ver›a vi › N‡ggja samstarvi› í Fugla- fjar›a b‡rá›i er millum all- ar listarnar, men spurning- urin er í løtuni, um øll um- bo›ini hjá Tjó›veldisflokk- inum ver›a vi› í samstarv- inum. – Eg havi ongan vi›- merking til ta› í løtuni, tí eg kenni einki til avtaluna, sum er gjørd millum list- arnar, sigur Hallbjørg Han- sen, sum saman vi› Magna Joensen ikki var á fund- inum, tá samstarvsavtalan var› gjørd. Nevndarsessirnir eru b‡ttir millum listarnar, og eingin broyting ver›ur gjørd í hesum. Sigurd Simonsen, komandi borg- arstjóri, sigur, at um øll um- bo›ini hjá Tjó›veldis- flokkinum ætla at vera vi› í samstarvinum, so mugu tey b‡ta nevndarsessirnar hjá sær n‡ggjum millum sín. Ta› ver›ur eingin flyting gjørd millum listarnar. Í løtuni eru ta› Dánjal Vang og Tórfrí›ur Abra- hamsen, sum sita í nevnd- arsessunum hjá Tjó›veldis- flokkinum Rokna› ver›ur vi›, at fyrsti fundurin hjá n‡ggja b‡rá›num í Fuglafir›i ver›ur fyrst í komandi viku. Breitt samstarv í Fuglafir›i Borgarstjóri: Sigurd Simonsen Varaborgarstjóri: Jan Toftegaard Fíggjarnevndin: Sigurd Simonsen, Dánjal Vang og Ey›un á Lakjuni Tekniska nevnd: Dánjal Vang, Jón Nolsøe Olsen og Jan Toftegaard Mentanarnevndin: Johan Heri Joensen, Ey›un á Lakjuni og Tórfrí›ur Abrahamsen Havnanevndin: Jón Nolsøe Olsen, Tórfrí›ur Abrahamsen og Jan Toftegaard N‡ggja b‡rá›i› í Fuglafir›i Allir listarnir í Fuglafir›i hava gjørt avtalu um samstarv í b‡rá›num, men í løtuni eru tvey av umbo›num hjá Tjó›veldisflokkinum ikki vi› í hesum samstarvi Froskmannabúni hvarv Tey tr‡ fólkini, sum vór›u vald í bygdará›i› í Mikla- dali, eru øll n‡vald. Ein listi var til vali›, og tey, sum vór›u vald, eru Markus S. í Nor›nástovu, Christian Andreasen og Sigrun Heldarskar›. Fimm fólk vóru í gamla bygdará›num. F‡ra teirra stilla›u ikki upp aftur hesafer›, me›an tann fimti ikki var› afturvaldur. 51 fólk høvdu valrætt til kommunuvali› í Mikladals kommunu. 31 fólk vóru á vali›, og ta› er ein val- luttøka upp á 61 prosent. ek N‡tt bygdará› í Mikladali Sosialurin Stovna›ur: 1927 Ábyrgdarbla›stjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Bla›stjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Tí›indalei›ari: Jústinus Eidesgaard justinus@sosialurin.fo Markna›ardeild: lysing@sosialurin.fo Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Dagbjørt S. Hansen dagbjort@sosialurin.fo Gudny Langgaard gudny@sosialurin.fo Bla›fólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Ey›un Klakstein eydun@sosialurin.fo John Johannessen john@sosialurin.fo Edvard Joensen edvard@sosialurin.fo Turi› Kjølbro turid@sosialurin.fo Stefan í Skorini stefan@sosialurin.fo Sveinur Tróndarson sveinur@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Myndamenn: Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Útgevari/uppseting: Sp/f Sosialurin Prent: Prentmi›stø›in Avgrei›sla: Mán.-frí. 8-16 Argjavegur 26, Tel. 311820, Fax 314720 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo Bla›i› ver›ur prenta› mánadag-fríggjadag klokkan 1400 L‡singar Freistir: Tekstl‡singar Størri l‡singar L‡singartorgi› Heilsanir T‡sdagsbla›i› Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Mikudagsbla›i› T‡s. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Hósdagsbla›i› Mik. kl. 10 T‡s. kl. 15 T‡s. kl. 12 T‡s. kl. 12 Fríggjadagsbla›i› Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Leygardagsbla›i› Frí. kl. 10 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri l‡singar, sum nógv arbei›i stendst av, mugu vera inni í gó›ari tí› og á›renn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbi›jast í gó›ari tí›. Stødd: Ein heil sí›a í Sosialinum er 254mm brei› og 346mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39mm og rúmi› millum teigarnar er 4mm. DAGSINS MEINING Kyndligur ágangur móti børnum Í gjár var uppskot frá Javna›arflokkinum um at banna barnaporno og bøta um rættarstø›una hjá børnum, sum, hava veri› fyri kynsligum á- gangi til 1. vi›ger› á tingi. Ta› er Kartin Dahl Jacobsen, tingkvinna, sum hevur lagt uppskoti› fyri tingi›. Máli› er sera prinsipielt og má roknast vi›, at ta› ver›ur sam- tykt. Uppskoti› hevur tvey endamál. Anna› er at broyta revsilógina fyri harvi› at bøta um rættar- stø›una hjá børnum, sum eru fyri kynsligum á- gangi. Hitt er at seta í gildi danskar broytingar í revsilógini, sum bannar barnaporno í Føroyum. Sambært galdandi lóg- gávu er ikki ólógligt at hava í hendi barnaporno- grafiskt tilfar ella í loyndum lata ø›rum slíkt tilfar. Eftir uppskotinum ver›a hetta nú ólógligt. Í vi›merkingunum til upp- skoti› sigur Kartin Dahl Jakobsen, at fyrningar- freistin í revsilógini gev- ur ikki børnum, sum hava veri› fyri ágangi, bestu verjuna. Og hetta skal broytast sigur ting- kvinnan. Lógin skal broytast, so fyrningar- freistin ver›ur longri enn hon er í galdandi lóg. Í dag er fyrningarfreistin í málum um si›amisbrot og ágang móti børnum 10 ár frá tí degi, seinasta brotsverki› var› framt. Skoti› ver›ur upp, at fyrningarfreistin fram- vegis ver›ur 10 ár, men ta› skal vera frá tí degi, at barni› fyllir 18 ár. Danska fólkatingi› broytti revsilógina í mai í ár, og ta› eru hesar broy- tingar, sum løgtings- kvinnan vil hava settar í gildi. Og ver›a hesar broytingar samtyktar, so ver›ur ta› eisini revsivert at hava barnapornograf- iskt tilfar hjá sær. Eisini ver›ur revsingin har›ari fyri at lata og brúka slíkt tilfar á internetinum. Tingkvinnan sigur annars í vi›merkingum sínum, at kynsligur á- gangur mótvegis børnum og ungum er millum tey grovastu brotsverkini yv- irhøvur, og at ta› áliggur okkum øllum, og harvi› samfelagnum, at gera okkara til at fyribyrgja, at slík brotsverk ver›a framd. Tí eiga donsku ríkislógirnar alt fyri eitt at ver›a settar í gildi í Føroyum ver›ur víst á. Hetta er eitt stórt og sera álvarsligt mál, sum avgjørt eigur at fáa 1. prioritet í almenna or›a- skiftinum. Vónandi ver›- ur hetta ikki bert av- marka› til eina vi›ger› á løgtingi, men letur upp fyri einum or›askifti í øllum samfelagnum, so- lei›is at hetta evni›, sum hevur veri› og er tabu, ver›ur náttúrligt at vi›- gera. Tess meira, sum kemur fram í dagsins ljós, tess betri møguleika hava vit at fáa bilbukt vi› tí. Hetta er eitt gott og ney›ugt uppskot, sum tingkvinnan eigur tøkk fyri. Máli› er so miki› álvarsligt, at ta› eigur ikki longur at ver›a dult. Og tey, sum hetta upp- skoti› rakar, eiga geva tí gætur og liva upp til ta›. Øll onnur eiga so eisini at vísa tí ans og vera vi› til at fyribyrgja, at kyns- lig misn‡tsla av børnum fer fram í loyndum í okkara annars gó›a sam- felag. Sosialurin Johan stjóri í amerik- anskum oljufelag Johan Mortensen í Havn hevur tiki› vi› sum branch manager (deildarlei›ari) á føroysku deildini hjá amer- ikanska oljufelagnum Ana- darko Faroes Company. Anadarko var sum kunn- ugt millum tey feløgini sum í august í ár fingu loyvi frá Oljufyrisitingini at fara undir fyrireikingar at leita eftir olju á føroyska øki- num. Felagi› ver›ur mett sum størsta privata sjálv- stø›uga oljufelagi› í USA. Ta› hevur nógv virksemi í Mexikanska flógvanum og hevur nú í fleiri ár givi› føroyska landgrunninum gætur. Felagi› hevur n‡ggja ára loyvi tvs. at ta› skal brúak komandi tr‡ ár- ini til forkanningar og skal so gera av, um ta› ætlar at bora. Anadarko arbei›ir serstakliga vi› at loysa so- kalla›u basaltknútin, tvs. hvussu man vi› nútímans tøkni kann síggja ni›ur gjøgnum tjúkku basaltfláir- nar. Farnu árini hevur Johan Mortensen veri› kn‡ttur at oljufelagnum Amerada Hess (The Faroes Partner- ship). Hann hevur havt til- kn‡ti til felagi›, sí›ani ta› sum eitt av teimum fyrstu oljufeløgunum fekk fótin fastan her í fyrru helvt av 90-árunum. Tá var› Johan Mortensen føroyski um- bo›sma›urin hjá felagnum, i› tó seinni fekk Ben Arabo av Signabø sum stjóra. Jo- han Mortensen hevur eisini havt tætt samstarv vi› ein av ovastu stjórunum hjá Amerada Hess, Richard Hardmann, sum eisini var tann, i› leg›i lunnar undir virksemi› hjá Amerada í Føroyum. Johan Mortensen er ann- ars kendur fyri sítt lívs- langa arbei›i sum fiskasøl- uma›ur í tí nógv virda og kenda felagnum Marr & Co, sum fa›irin rak í mong ár, á›renn Johan tók vi›. Seinni er so felagi› ni›ur- lagt og valdi Johan at royna seg í oljuvinnuni. Johan Mortensen er eisini stóri í felagnum Baldur, sum rekur ymiskt vinnuligt og handilsligt virksemi. Eitt nú sum umbo› fyri út- lendsk skip og fyritøkur og eisini hevur Baldur víst stóran áhuga fyri at menna matvørumentanina her á landi. Johan Mortensen hevur eisini í mong ár veri› bretskur konsul í Føroyum. Hann hevur eisini roynt seg sum yrkjari og hevur givi› út tvey yrkingasøvn. Johan gjørdi herfyri so eisini sína fyrstu roynd at koma upp í politikk. Hann stilla›i upp fyri Tjó›veldisflokkin til kommunuvali› í Havn og fekk umlei› 100 atkvø›ur. Kjartan Hoydal í NEAF Kjartan Hoydal er ein dugnaligur samskipari og bo› eru eftir honum mang- asta›ni, eisini uttan fyri landoddarnar. Nú hevur hann fingi› starv sum skrivari í felagsskapinum NEAF, ein felagsskapur, sum umsitir fiskastovnar- nar uttanfyri vanligu sjó- mørkini í landnyr›ingspart- inum av Atlantshavi. Og hetta merkir, at vit ikki longur dagliga fara at síggja hendan klænliga, vælklædda embætismann í havna gøtum. Hann flytir vi› famiuljuni til London, har NEAF hevur høvu›s- sæti. Ikki tí, ta› er ikki naka› n‡tt fyri Kjartan Hoydal at fer›ast og at vera uttanfyri landoddarnar. Sí›an lands- st‡ri› kapra›i hann frá fiskirannsóknarstovuni fyri mongum árum sí›an, hevur hann veri› ein ótróyttiligur samrá›ingarma›ur fyri Føroyar, tá velst fiskivei›u- samrá›ingar. Kjartan veit alt um fisk og hóast teir ikki vóru so fegnir á fiskirannsóknar- stovuni at at missa lívfrø›- ingin, tá Kjartan fór í Ting- anes, so ugga›ur teir seg vi›, at nú var teirra ma›ur komin í hetta starv. Kanska ver›ur ta› eisini ein fyri- munur fyri føroysku fiski- vinnuna, at Kjartan nú hev- ur fingi› stórt álitisstarv í NEAF. je Lions n‡ggjan formann Høgni B. Mikkelsen í Havn er n‡ggjur økisforma›ur fyri Lions klubbarnar í Føroyum. Hann tekur vi› eftir Jørgen Kyster, sum doy›i fyrr í ár. Økisskrivari hjá Lions er Einar Larsen á Tvøroyri. Ta› eru í dag fimm Lionsklubbar í Føroyum vi› 134 limum, og eru klubbarnir rættuliga virknir í hvør sínum øki. Allur ágó›in hjá Lions- rørsluni fer óskerdur til ymisk vælger›andi endamál, bæ›i í Føroyum og uttanlands. Nevnast kann, at Lions er ein av høvu›sstu›lunum fyri túsundárahaldi›, sum annars ber til at síggja meira umá heimasí›uni www.tusund.fo NØVN Í VIKUNI Tøkk Gó›u vágbingar, eg takki hjartaliga øllum tykk- um mongu,sum stu›la›u mær á kommunuvalin- um tann 21. november, vi› vón um eina bjarta framtí›. Vinarlig heilsan Jógvan Krosslá