týsdagur 12. desember 2000síða 3
‹ fyrra síða allar 30 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
N‡ggj fløga vi ›
Kulum Rótum og
Trølla-Pæturi er
komin út. Rey›i
trá›urin á fløguni eru
vetraligar yrkingar
um trøll, prinsar,
huldumenn og
prinsessur
N†GGJ FLØGA
Ey›un Klakstein
Stóra hitti› í føroyskum
tónleiki í løtuni eru Kular
Røtur, og nú eru røturnar
aftur aktuellar vi› n‡ggjum
tónleiki.
Fløgan Kular Røtur og
Trøllapætur er júst komin
út, og á fløguni eru n‡ggju
skeringar
vi›
n‡ggjum
sangum – ella øvugt.
Hetta er tri›ja fløgan vi›
Kulum Rótum seinasta
ári›, og tær bá›ar undan-
farnu hava veri› sannar
landaplágur. Kular Røtur
hava givi› børnum og ung-
um sangir sum Hon er
omma mín, Bilurin hjá
okkum,
Hundur
mín
Kingoson og Flippuna, og
hvør veit, um onkur n‡ggj-
ur slagari goymir seg á hesi
fløguni.
Trøllsligt
Seinasta fløgan var rætti-
liga moderna› – yrkingar
og tónleikur vóru á bylgju-
longd vi› gerandisdagin
hjá børnum ár 2000.
N‡ggja fløgan heldur fast
um nútímans popptónleik
sum grundarlag, men hesa-
fer› eru yrkingarnar meira
ævint‡rligar.
Steintór Rasmussen og
Niklas Heri Jákupsson hava
skriva› tekstirnar, og teir
snúgva seg um trøll, prinsar
og prinsessur, huldufólk og
kongar. Fyrsti sangurin á
fløguni er ein n‡ggjur jóla-
sangur.
Somu sangarar
Fólkini aftan fyri hesa fløg-
una eru tey somu, sum hava
veri› vi› á undanfarnu
fløgum hjá Kulum Rótum.
Sangarar
eru
Jógvan
Hansen, Arnfrí› Lutzen,
Brandur Enni, Trølla-Pætur
og unga Rannvá Lutzen,
sum tekur seg alt meira
fram sum sangari.
In-G hevur produsera›
tónleikin, og hann hevur
skriva› løgini saman vi›
Niklas Hera Jákupssyni
Jógvan á Høvdanum,
yngri, hevur gjørt tekning-
arnar til kápuna, og ta› er
Studio Pegasus, sum gevur
fløguna út.
Í gjár hev›i missións-
húsi› Emmaus í
Klaksvík 80 ára fø›-
ingardag, og st‡ri ›
fyri húsi› fyrireikar
bygging av n‡ggjum
húsi
EMMAUS
Ey›un Klakstein
Um eini tvey ella tr‡ ár
vónar st‡ri› fyri missións-
húsi› Emmaus, at n‡tt hús
ver›a klárt at taka í n‡tslu.
80 ára gamla húsi› vi›
Uppsalagøtu er vori› ov
líti› til virksemi›, sum er í
húsinum, og tí er húsast‡ri›
fari› undir at fyrireika
byggingina av n‡ggjum
húsi.
– Tekningarnar eru um at
ver›a lidnar, og ætlanin er
at fara at planera øki› í vár,
sigur Jákup Olsen, sum er
ein av teimum fimm í st‡r-
inum.
N‡ggja
missiónshúsi›
skal byggjast beint oman
fyri ta› gamla húsi›.
Gamla húsi› skal brúkast
til tey n‡ggju eru klár. Sí›-
ani ver›ur ta› tiki› ni›ur,
og øki› skal brúkast sum
parkeringspláss.
Emmaus er 80 fermetrar,
men ta› n‡ggja húsi› ver›-
ur meira enn tvífalt so stórt
– um 200 fermetrar.
– Vit hava ov líti› pláss
sum er. Serliga í sambandi
vi› barna- og ungdómsar-
bei›i› eru umstø›urnar
ikki nóg gó›ar – ta› er ov
trongligt,
sigur
Jákup
Olsen.
Alfred Petersen leg›i
lunnarnar
Ta› var Alfred Petersen,
trúbo›ari, sum tók stig til
byggingina av Emmaus.
Hetta hendi stutt eftir, at
hann var komin til Klaks-
víkar í 1919.
Alfred
Petersen
var›
umvendur eftir ein hending
undir Íslandi. Teir vóru vi›
slupp, og har hoyrdi hann
ein maskinbát, men sá
einki. Hann spurdi hinar
menninar, um teir hoyrdu
naka›, men ta› gjørdu teir
ikki. Hesa merkisverdu
hending skriva›i Alfred sær
upp í dagbókina.
Tá teir naka› seinni
komu aftur á Trongisvágs-
fjør›, hoyrdi hann sama
maskinbátin. Pápi hansara
var umbor›, og tá fekk
Alfred bo›ini um, at beiggi
hansara var dey›ur av
einum óhappi, tá teir vóru
og skutu fugl.
Alfred spurdi pápa sín,
hvønn dag teir høvdu veri›
vi›
maskinbátinum
og
skoti›, og ta› passa›i sam-
an vi› hendingina undir
Íslandi, tá hann hoyrdi
maskinbátin.
Hildu dagin
Í 1919 fekk Alfred Petersen
eitt kall um at fara til
Klaksvíkar at virka. Hetta
hendi undir einum gongu-
túri í Vágum.
28. juli 1919 fór Alfred
Petersen til Klaksvíkar at
virka sum trúbo›ari, og
longu ári› eftir var› n‡ggja
missiónshúsi›
tiki›
í
n‡tslu. Hetta var tri›ja
missiónshúsi› í landinum.
Sí›ani hevur Emmaus
veri› karmur um andaligt
virksemi av ymsum slagi,
og húsi› er líti› broytt hesi
nógvu
árini.
Um
vikuskifti› var hátí›arhald í
sambandi vi› runda dagin,
og ein 80 fólk vóru komu
til tiltaki›. Har vóru nógvar
heilsanir bornar fram, og
fólk greiddu eisini frá
gomlum
døgum
og
hendingum,
sum
hava
samband vi› Emmaus.
Fara at byggja n‡tt hús
Kular Røtur í vetrarh‡ri
Ein av søguligu hending-
unum í Klaksvík eftir
seinna heimsbardaga er
læknastrí›i›, sum skapti
spenta stø›u í Klaksvík.
Men hóast strí›i› var
um vi›urskifti á Klaks-
víkar sjúkrahúsi, eru ta›
summi sum kalla hetta
Klaksvíksstrí›i›. Og ta›
hóvar ikki borgarstjóran-
um í Klaksvík.
– Ta› er misvísandi at
kalla ta› Klaksvíksstrí›-
i›, tí ta› var ikki naka›
strí› um Klaksvík. Strí›i›
hev›i sín uppruna í ni›ur-
píningini av Klaksvíkar
sjúkrahúsi og eigur at
ver›a nevnt, sum rætt er,
læknastrí›i›, sigur Jógv-
an vi› Keldu.
– Eg havi mangan bi›i›
bla›fólk og høvundar um
at lata vera vi› at nevna
ta› Klaksvíkstrí›i›, men
ta› sæst og hoyrist javnan
– seinasta dømi er í eini
spurnarkapping á eini av
mest vitja›u sí›unum á
internetinum.
– Eg vænti ikki, at fólk
fara at nevna ta› lækna-
strí›i›, bara tí eg sigi ta›,
men tey áttu at hugsa um,
at ta› er misvísandi og
skeivt at brúka heiti›
Klaksvíksstrí›i›,
sigur
borgarstjórin í Klaksvík
meginpartin av áttati og
nítiárunum.
ek
Brúka skeivt heiti›
um læknastrí›i›
Um eini tvey ella tr‡ ár skal 80 ára gamla missiónshúsi› Emmaus takast ni›ur. Ta› ver›a n‡ggj
hús klár at taka í n‡tslu
Kular Røtur og Trølla-Pætur
hava givi› n‡ggja fløgu út.
Jógvan á Høvdanum, yngri,
hevur gjørt tekningarnar til
kápuna
Nr. 240 - 13. desember 2000
5
4
Nr. 240 - 13. desember 2000
IRF og Ei›is Komm-
una hava gjørt avtalu
um, at Ei›i ver›ur
royndarbygd í
n‡ggjari ætlan, har
ein sonevndur
pappírsposi ver›ur
latin hvørjum húsar-
haldi at koyra papp
og pappír í. Posin
ver›ur heinta›ur
fjór›u hvørja viku
UMHVØRVI
Edvard Joensen
Ei›i ver›ur royndarbygd í
n‡ggju pappírsskiljiætlan-
ini hjá IRF. Royndartí›in
ver›ur frá 19. december í ár
til 3. apríl komandi ár.
Eftir umbøn frá IRF
hevur bygdarrá›i› á Ei›i
játta› at luttaka í hesi
royndarskipanini
vi›
pappírsinnsavningini, sum
nú fer í gongd.
At talan er um eina
royndarskipan, kemst av, at
IRF vil vera so væl fyri-
reika› sum gjørligt, á›renn
fari› ver›ur í gongd av álv-
ara. Solei›is at teir trupul-
leikar, sum altí› vilja ver›a
vi› eini n‡ggjari skipan,
kunnu roynast í eini van-
ligari bygd og so rættast, so
hvørt teir vísa seg. Royndin
á Ei›i fer at vera í fyrsta
ársfjór›ingi av 2001.
At ta› júst er Ei›i, sum
vald er út til royndarkoyr-
ingina, kemst av, at Ei›i
var› vald Føroya reinasta
bygd í fjør. Tí var› hildi› so
líkatil, at royndin var›
gjørd har.
Heiman fyri brennistø›-
ina hjá IRF á Hagaleiti
ver›ur bygd ein høll, har
pappír og papp skal skiljast
til endurn‡tslu.
Eins og vanligt er í lond-
unum uttan um okkum, ætl-
ar IRF nú eisini, at n‡tiligt
burturkast skal koma aftur
til hei›ur og æru her heima.
Jarn og tílíkt, sum brúkast
kann aftur, ver›ur sum er
flutt av landinum til endur-
n‡tslu. Nú er so eisini ætl-
anin, at papp og pappír skal
skiljast vi› tí fyri eyga at
kunna brúkast aftur.
Nú er ta› so, at fólk hava
vant seg vi›, at alt burtur-
kast ver›ur beint burtur
hvørt um anna›. Tí ver›ur
ta› ein broyting, sum nú
ver›ur, tá pappíri› skal
brúkast aftur.
Broytingin ver›ur í høv-
u›sheitinum, at nú skal
burturkasti› skiljast. Reint
papp og pappír skal koyrast
í ein serligan posa, sum
IRF fer at bera í hvørt hús á
Ei›i ein av komandi døg-
unum. Fólk skulu so venja
seg vi› at skilja frá ta›, sum
skal í hendan posan, me›an
anna› burturkast sum van-
ligt fer í gamla posan.
Á n‡ggja posanum, sum
borin ver›ur út, fer at
standa nágreiniliga, hvat
skal í hann. Solei›is fer ta›
at lætta væl um hjá fólki,
nú tey fyrstu tí›ina skulu
venja seg vi› n‡ggju skip-
anina.
Ein onnur broyting í hes-
um sambandi ver›ur, at
fjó›ru hvørja viku, tá hesin
pappírsposin ver›ur heint-
a›ur, ver›ur vanligi rusk-
posin ikki tikin. Tí ver›ur
ney›ugt hjá fólki at hugsa
seg væl um, tá rudda›
ver›ur. Ansast má eftir,
hvussu beint ver›ur burtur,
solei›is, at bert ta›, sum
mest ney›ugt er, fer í posan
hesar bá›a vikurnar, hann
kemur at standa.
Er til dømis okkurt turt
og reint, sum kortini ikki
skal í pappírsposan, eigur
ta› at ver›a sett vi› sí›una
av vanliga ruskposanum.
IRF hevur bingjupláss í
øllum bygdum. Solei›is
eisini á Ei›i. Har hevur
bingjuplássi› bara sta›i›
opi›, og fólk eru so komin
vi› ruski, tá til bar. Ta ›
hevur eisini rigga› væl, og
reint og nossligt hevur ver-
i› rundan um.
Nú ver›ur tó ein t‡›ansi
broyting. Tí nú ver›ur
bingjuplássi› bara opi›
ávísar tí›ir í vikuni. Men so
ver›ur afturfyri fólk á sta›-
num, sum kann lei›beina
fólki og siga teimum, hvar
ta› ymiska ruski› skal
koyrast. Upplatingartí›ir-
nar eru l‡star í skrivi, sum
hvørt húsarhald á Ei›i hev-
ur fingi›.
Eitt sokalla› ruskhefti,
IRF Ruskhefti 2001, ver›ur
sent út í samband vi›
endurvinningarætlanina.
Fyribils ver›ur hefti› sent
hvørjum húsarhaldi á Ei›i í
samband vi› royndarskip-
anina. Men ein faldari fer at
ver›a sendur hvørjum húsi
í landinum, tá endaliga
skipanin fer í gongd kom-
andi vár.
Línuskipi› Venus fær
rullitanga ísettan
umframt a›rar
smærri ábøtur, sum
nú ver›a gjørdar
Edvard Joensen
Línuskipi› Venus úr Sanda-
vági skal gerast fri›aligari
at vera umbor› á. Skipi›
fær ísettan rullitanga, ella
stabilisatortanga sum ta›
eisini ver›ur nevnt.
Venus er vi› at ver›a
gamal skip. Hann nærkast
teimum 40, og eru tí eisini
ábøtur ney›ugar av og á.
Skipi› er fyrr yvirdekka›
og hevur fingi› n‡ggja
brúgv. Nú ver›ur ta› turr-
dekka›. Ta› vil siga, at
lensiportrini ver›a typt, so
eingin sjógvur kemur á
dekki›.
Eisini eru onkrar a›rar
smærri, solei›is meira van-
ligar
umvælingar,
sum
skulu gerast, nú skipi›
kortini er á sleipistø›. So
sum máling og slíkt.
Rullitangin
á
Venusi
ver›ur settur oman á yvir-
dekki› fram móti mastrini.
Spæli›, sum har er, ver›ur
so flutt fram á bakkan.
Væntandi fer alt arbei›i›,
sum nú ver›ur gjørt, at
kosta út í móti milliónini,
metir rei›arin.
Annars hevur ári›, i› nú
er um at fara, ikki veri› fult
so gott, sum ta› kundi ver›-
i›. Venus var› klassa›ur í
januar. Men longu 11.
februar breyt hann motorin
og leg›ist lamin. Breki›
var› so umvælt, men helt
stutt. 11. mars var aftur
gali›. Sama breki› aftur.
Men sí›an hevur veri› í
lagi, og fiskiskapurin hevur
veri› sum hjá hinum. Men
hetta
fyrsta
kvartali›
kosta›i naka› av pengum,
letur rei›arin at.
Mars
og Vesturtúgva
hoyra eisini til sama rei›arí
sum Venus. Mars er ikki til
fiksiskap. Hann ver›ur
brúktur sum hjálparskip í
oljuvinnuni í Nor›sjónum.
Vesturtúgva
samtrolar
vi› Grønanesi úr Vest-
manna, og ta› hevur gingi›
hampiligt í ár.
Men nú um vikuskifti›
seinast vóru teir fyri tí
óhappi at missa troli›.
Kortini sluppu teir vi›
skrekkinum, tí eftir at bá›ir
bátarnir høvdu dreggja› í
einar sjey tímar, fingu teir
troli› aftur.
Teir vistu alla tí›ina, hvar
troli› lá, grei›ir rei›arin
frá.
Tí
»sensorarnir«
virka›ur og søgdu frá, hvar
troli› var.
Venus fær
rullitanga
Venus fær nú rullitanga settan oman á yvirdekki› aftan fyri mastrina
Pappíri› ver›ur nú endurn‡tt
Ei›i ver›ur royndarbygd í n‡ggju skiljiætlanini hjá IRF