mánadagur 7. februar 2000síða 2

3 tíðindablaðið sosialurin Nr. 26 - 8. februar 2000 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov Marknaðardeild: Jonhard Hammer Dagbjørt S. Hansen Blaðfólk: Áki Bertholdsen, Turið Kjølbro Dánjal Højgaard Dagfinn Olsen John Johannessen Sveinur Tróndarson Eyðun Klakkstein Niclas Johannesen Yngd: Jákup Mørk Myndamenn: Jens Kristian Vang Álvur Haraldsen Útgevari, uppseting: Sp/f Sosialurin Bústaður: Argjavegur 26, Argir Postadr: Postsmoga 76, 110 Tórshavn Telefon: 311820 Telefax. 314720 e-mail: post@sosialurin.fo Lýsingar: lysing@sosialurin.fo Internet: www.sosialurin.fo Prent: Sosialurin Sosialurin Oddagrein Lesarabræv: Eg havi verið millum teirra, sum altíð havi hildið, at teir náttúrligu partamenninir í føroyskum politikki vóru Fólkaflokkurin og Sam- bandsflokkurin høgrumeg- in, og Javnaðar- og Tjóð- veldisflokkurin vinstrumeg- in. Eg havi hildið at hesir báðir seinni høvdu so nógv í felag hugsjónarliga, og at løgdu teir kreftirnar saman, høvdu teir kunna lyft før- oyska samfelagið langt framá við progressivum re- formum á øllum samfelags- økjum. Eins og nógv onnur var eg tí ómetaliga harmur, tá vit fyri skjótt tveimum árum síðani sóu Fólkaflokkin og Tjóðveldisflokkin skipa samgongu. Prísurin fyri hesa full- veldissamgongu hevur ver- ið øgiligur fyri Tjóðveldis- flokkin. Alt annað hevur verið til sølu til frama fyri hesum eina máli. Enn er ikki tvey ár runnin, men tó hava vit ferð eftir ferð upp- livað, hvussu tann hugsjón- arliga útsølan hjá Tjóðveld- isflokkinum hevur ført til, at allar hyllar á vinstra borði eru blivnar skralltómar meðan tað fyllist upp høgr- umegin. Mikudagin í síðstu viku vóru tvey stórmál til aðru viðgerð á løgtingi: uppskot- ið um fyrsta útbjóðingarum- far til leiting eftir og fram- leiðslu av kolvetni, og an- legslógin um fast ssamband um Vestmannasund. Undir viðgerðini av og síðani at- kvøðugreiðsluni um hesi málini, sóu vit tann síðsta av teim gomlu hugsjónar- monnunum í Tjóðveldis- flokkinum, tann valda for- mannin Heini O. Heinesen, geva seg endaliga yvir. Nýliberalistarnir við vara- løgmanni Høgna Hoydal og tingformanninum Finnboga Ísakssyni á odda hava tikið yvir og sett sum nýtt skjaldramerki yvir Tjóð- veldisflokkin, at tað eru ikki longur samfelagsáhugamál- ini sum eru tey stýrandi, men tær fríu marknaðar- kreftirnar. Onnur viðgerðin miku- dagin, har Tjóðveldisflokk- urin avlívaði landsverkfrøð- ingin til frama fyri Partafel- agið hjá Finnboga Arge og Klæmint Weihe, og seinni sama dag avreiddi møgu- leikarnar fyri almennari lut- tøku í komandi føroysku oljuvinnuni, var sum hug- sjónarlig deyðsboð av Tjóð- veldisflokkinum. Fríggjadagin hevði ein so kensluna av at verða til jarð- arferðina. Tá var triðja og endaliga viðgerðin av hes- um báðum nevndu málum. Hetta gjørdist eisini Tjóð- veldisfloksins endaliga av- reiðing av samfelagsáhug- amálunum yvir teirri fram- komnu byggitøknini og yvir eini komandi føroyskari olj- uvinnu. Føroya Løgting hevur útgivið ein upplýsandi fald- ara um m.a. tingskipanina og flokkarnar. Har er eisini ein mynd, sum umframt at vísa støðu flokkanna í sjálvsstýrisspurninginum til loysing og samband, eisini vísir flokkarnar eftir sam- felagspolitiskum hugsjón- arstøði frá vinstru til høgru. Har stendur Tjóðveldis- flokkurin vinstrumegin Miðflokkin og Sambands- flokkin. Men soleiðis er ikki longur — tí vit hava nú í skjótt tvey ár upplivað ferð aftaná ferð, at næstir eftir Javnaðarflokkinum á vinstru síðu liggja nú Mið- flokkurin og Sambands- flokkurin sum teir sosialli- beralu flokkarnir í Føroy- um. Tjóðveldisflokkin hev- ur flutt seg yvirum høgru- megin. Og hasumegin hava vit so nú Fólkaflokkin og Sjálvstýrisflokkin sum teir klassisku konservativu flokkarnar og Tjóðveldis- flokkin sum nýliberalistar- nir. Hetta er undarligt at noyðast at staðfesta, at út frá teimum hugsjónum, sum koma til sjóndar í tí førda politikkinum, so er hetta er tað samstarvið millum flokkarnar sum ídag tykist at verða tað mest náttúrliga. Nú skal eisini sigast, at tað er komið fyri, at onkur, sum varð hildin at vera deyður, í síðstu løtu raknaði við og kom til lívs aftur. Óivað kann hetta koma oft- ari fyri í tí politiska heimi- num enn í biologiska. Men tað stendur so til Tjóðveld- isflokkin at vísa í viðgerðini av komandi málum, um hansara hugsjónarliga hótt- afall er ein skinndeyði, hann kann vakna úr. Nógv við mær høvdu frøtt seg um tað. Hans Pauli Strøm, javnaðartingmaður Ein hugsjónarlig jarðarferð Tað verður hervið kunngjørt ætt og vinum at elskaði pápi, verfaðir og abbi okkara FINNBOGI DAM JACOBSEN andaðist á landssjúkrahúsinum 5. feb, 59 ára gamal. Børan fer frá landssjúkrahúskapellinum týsdagin 8. feb. kl. 18. Jarðarferðin verður frá Frelsunarherinum mikudagin kl. 14. Familjunnar vegna Lillian, Jannie, Linda, Bogi, Laura og abbadótturin ✝ Tey, ið vilja minnast Finnboga, kunnu lata eina peningagávu til Herbergið hjá Frelsunarherinum, konto í peningastovnunum. Hevur tú eina meining ella eitt uppskot, sum tú sigur alment í Føroyum í dag, verður pápi tín alment við- gjørdur afturímóti. So langt eru vit komin. Tilráðingin frá Búskaparráðnum um fiskidagabanka hevur gjørt fólkafloksmenn og reiðarar púra svakar. So svakar, at teir heilt hava mist alt fyrilit og avdúka eina muru, sum fær kalt at renna eftir ryggi- num á fólki, sum dagliga hoyra um, hvussu Europa hartar Eysturríki fyri sínar fascistisku tendensir. Í Fimmaranum mikudagin førdi fiskimálaráðharrin, Jørgen Niclassen, seg fram á ein so skammiligan hátt, sum ikki eigur at koma fyri. Hann var komin í útvarps- stovuna at viðgera eina til- ráðing frá Búskaparráðnum. Hildu lurtararnir. Men mað- urin brúkti tíðina til at við- gera útbúgving teirra, sum skrivað høvdu tilráðingina. Tað sigur vanligum fólki so mikið sum, at hann visti ikki, hvat hann vildi har handan dagin. Hann var so avsporaður, og hann gjørdi sær so fullkomuliga fyri skommum, at tað hevði...“betri verið honum heima at sitið, tann fugla- flokk at fanga.“ Í Dimmalætting hósdagin - dagin eftir Fimmaran - fer Osmund Justinussen eitt vet longri enn fiskimálaráðharr- in. Hann heldur seg ikki bara til, hvussu lærdir lim- irnir í búskaparráðnum eru. Nei, hann ger sær sanniliga tann ómak at siga okkum føroyingum, hvussu virkin foreldur teirra hava verið í føroyskum vinnulívi. Hygg! Hetta, vit nú eru vitni til, er rættiliga vanda- mikið. Her hava vit eitt ráð, sum er sett at ráðgeva Landsstýrinum. Ráðið kem- ur við eini tilráðing, sum arbeiðssetningurin jú er. Men í staðin fyri at viðgera tilráðingina seriøst og fakliga, verða ráðslimirnir og familjur teirra viðgjørd alment í føroyskum fjøl- miðlum. Tað er vanligt, at tá tú traðkar á halan á frensinum, so fýsir hann. Men hesi ýl- ini, sum nú hoyrast frá teim- um, sum halda seg hava ein- arætt til fiskivinnu undir Føroyum, eru nógv vanda- miklari enn ein frensur, sum kanska kann klóra eitt sind- ur. Taktikkurin er púra greið- ur. Hann gongur út upp á at fáa einhvønn, sum bara so mikið sum dittar sær at hugsa um at broyta verandi skipan, at tiga. Tað gerst sera effektivt við at leggja eftir manninum. Og helst familjuni eisini. Tað hevur virkað fyrr. Men tað ringasta eru við- merkingarnar frá fólki eftir sendingina í Útvarpinum mikudagin. Mangastaðni er vanlig mannahugsan, at for- maðurin í Búskaparráðnum slapp alt ov væl. Teir skuldu farið nógv verri við honum, verður sagt. Tað er óhugnaligt, at før- oyingar ikki eru komnir úr miðøldini enn. At fólk enn troðkast saman um skafottið ella bálstaðið at síggja, meðan hesin ella hasin verður avrættaður. Jú, sanniliga hevur Jørn Nú er vandi á ferð Astrup Hansen rætt: „Man brænder da hekse.“ Edvard í Skorðini Joensen Breiða semjan TAÐ kann staðfestast rættuliga greitt, at tað finst ein breið politisk semja um ríkisrættarligu støðuna. Semjan er sum nú er uttan um Tjóðveldis- flokkin. Um hesin flokkur skal vera við, so má hann sleppa kravinum um, at avgerðin um at loysa frá danska ríkinum verður tikin her og nú. TANN avgerðin eigur sambært javn- aðaruppskotinum at verða tikin, tá ið vit hava fíggjarligan og umsiting- arligan førleika at loysa. Tá og um loyst verður, so eigur tað at verða við egnum forseta og gjaldoyrasam- starvi við Europasamveldið, ikki við Danmark. Nær tíðin er fíggjarliga búgvin at loysa vil altíð verða ein subjektiv vurdering - alt eftir hvørji vælferðarkrøv, ið verða sett. TAÐ, sum í dag, tykist meira ræðandi er tað politiskt umsitingarliga makt- arloysi, ið ræður. Heilsu- almenna og samferðsluøkið eru í andaleypi. Hettar eru málsøki, ið vit hava um- sitið í áravís. Tey virkaðu rímuligt og fóru ikki í smildur sjálvt tá kreppan leikaði harðast. Nú samfelagið kom fyri seg aftur og peningaligu fyritreyt- irnar batnaðu fór alt í smildur. Hetta bøtir ikki um álitið til okkara politisku evni, sum umsitarar av einum sjálv- støðugum Føroyum. Enn eru so um- sitingarøki fyri eina 200 milliónir eftir at yvirtaka og umsita. HER skulu pengar og politiskur um- sitingarligur dugnaskapur til. Í dags- ins Føroyum ein mangulvør vísir tað seg. Hinvegin so kann ongantíð leggjast nóg stórur dentur á, at tað hevði verið ein sigur fyri fólkaræðið, um løgtingið einmælt samtykti ein nýggjan sáttmála við Danmark. HETTA kann lættliga henda bert Tjóðveldisflokkurin sleppur kravinum um, at avgerðin um loysing ella ikki skal takast nú. Hinvegin, um so verður, at semjan uttan um flokkin verður formaliserað, so verður trupult at koma aftur um aftur tey nógvu næstu árini. Tað stendur, ið hvussu er fast. Kyndil steypavinnari hjá kvinnum og monnum VIT YNSKJA KYNDLI TILLUKKU VIÐ STEYPUNUM Sosialurin - 311820