leygardagur 16. desember 2000síða 5
‹ fyrra síða allar 21 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Nr. 243 - 16. desember 2000
9
8
Nr. 243 - 16. desember 2000
-Góðir brúktir frá
REYNI SERVICE
REYNI SERVICE
OpiÝ: Mn.-fr. 8.00-17.00
Vegurin Langi -188 Hoyvík - Tel. 313040
VØRUVOGNAR
AVHEINTINGARTILB0Ð
Sosialurin - 311820
TOYOTA CAMRY 2,2 GL AUTOMATIK
Skrás.: 28-06-96
Km.: 78.000
Prísur: 174.600,- Garanti*
TOYOTA CARINA E 2,0 Gli Aut.gear
Skrás.: 13-06-96
Km.: 82.000
Prísur: 119.600,- Garanti*
TOYOTA COROLLA 1,6 TERRA H/B
Skrás.: 27-04-99
Km.: 21.000
Prísur: 135.600,- Garanti**
TOYOTA COROLLA 1,3 TERRA L/B
Skrás.: 30-09-98
Km.: 52.000
Prísur: 115.600,- Garanti**
TOYOTA COROLLA 1,3 SEDAN
Skrás.: 05-03-99
Km.: 34.000
Prísur: 117.600,- Garanti**
TOYOTA COROLLA 1,3 GALLA
Skrás.: 01-05-95
Km.: 139.000
Prísur: 87.600,- Garanti*
FORD ESCORT 1,8 SPORT
Skrás.: 01-08-95
Km.: 43.000
Prísur: 74.600,-
TOYOTA COROLLA 1,3 GLS H/B
Skrás.: 16-10-97
Km.: 57.000
Prísur: 98.600,- Garanti*
TOYOTA COROLLA 1,3 STATION
Skrás.: 14-12-95
Km.: 62.000
Prísur: 92.600,- Garanti*
OPEL ASTRA 1,7 TURBO DIESEL
Skrás.: 31-07-96
Km.: 105.000
Prísur: 95.600,- Garanti*
TOYOTA COROLLA 1,3 H/B
Skrás.: 29-12-98
Km.: 20.000
Prísur: 120.600,- Garanti**
TOYOTA COROLLA 1,3 H/B G6
Skrás.: 19-11-98
Km.: 15.000
Prísur: 124.600,-Garanti**
NISSAN KING VAN
Skrás.: 29-09-95
Km.: 85.000
Prísur: 80.600,- Garanti*
MAZDA B-2500 PICK-UP DIESEL
Skrás.: 11-05-00
Km.: 9.000
Prísur: 138.600,- Garanti*
MITSUBISHI PAJERO
Skrás.: 1988
Km.: 140.000
Prísur: 29.600,-
TOYOTA HILUX 4x2 PICK-UP
Skrás.: 28-08-90
Km.: 205.000
Prísur: 46.600,-
Sýnaður
10-00
Sýnaður
02-98
TOYOTA HILUX 4x4 V/HARDTOP
Skrás.: 18-12-96
Km.: 91.000
Prísur: 138.600,- Garanti*
VW TRANSPORTER V/ DUP. KABINU
Skrás.: 17-02-87
Km.: 190.000
Prísur: 5.600,-
VW LT 35
Skrás.: 30-06-93
Km.: 290.000
Prísur: 12.600,-
TOYOTA COROLLA 2,0 DIESEL VAN
Skrás.: 16-12-97
Km.: 63.000
Prísur: 108.600,- Garanti*
Sýnaður
12-99
TOYOTA COROLLA 1,3 H/B
Skrás.: 20-04-99
Km.: 7.000
Prísur: 114.600,- Garanti**
TOYOTA AVENSIS 2,0 T DIESEL
Skrás.: 21-12-98
Km.: 38.000
Prísur: 162.600,- Garanti**
Sýnaður
03-00
Sýnaður
09-00
TOYOTA CARINA E 2,0 Gli SEDAN
Skrás.: 24-08-95
Km.: 112.000
Prísur: 110.600,- Garanti*
TOYOTA CARINA 1,6 Xli L/B
Skrás.: 23-04-96
Km.: 52.000
Prísur: 115.600,- Garanti*
TOYOTA CARINA E 1,6 CDX
Skrás.: 18-10-96
Km.: 77.000
Prísur: 108.600,- Garanti*
TOYOTA CARINA E 1,6 SEDAN
Skrás.: 30-05-94
Km.: 109.000
Prísur: 89.600,- Garanti*
TOYOTA CARINA 2,0 Xli
Skrás.: 19-10-90
Km.: 122.000
Prísur: 52.600,-
TOYOTA CARINA 1,6 Xli
Skrás.: 11-06-91
Km.: 108.000
Prísur: 48.600,-
Sýnaður
10-00
Sýnaður
05900
TOYOTA CAMRY 2,0 Gli
Skrás.: 10-07-91
Km.: 129.000
Prísur: 70.600,-
Sýnaður
06-99
HONDA ACCORD 1,8
Skrás.: 01-11-97
Km.: 53.000
Prísur: 142.600,- Garanti*
FORD ESCORT 1,6
Skrás.: 22-09-95
Km.: 87.000
Prísur: 74.600,-
FORD ESCORT 1,6 5 HURÐAR
Skrás.: 06-06-95
Km.: 82.000
Prísur: 72.600,-
VOLVO 460 SEDAN
Skrás.: 25-05-90
Km.: 92.000
Prísur: 48.600,-
FORD ESCORT 1,8 DIESEL
Skrás.: 13-12-95
Km.: 87.000
Prísur: 78.600,- Garanti*
Sýnaður
12-00
TOYOTA AVENSIS 2,0 D-4 DIESEL
Skrás.: 06-04-00
Km.: 8.000
Prísur: 200.600,- Garanti**
TOYOTA CARINA E 2,0 Gli SEDAN
Skrás.: 12-04-95
Km.: 71.000
Prísur: 118.600,- Garanti*
HONDA CIVIC 1,8 VTI
Skrás.: 01-12-97
Km.: 67.000
Prísur: 160.600,- Garanti*
HYUANDAI ACCENT 1,5
Skrás.: 02-01-98
Km.: 25.000
Prísur: 85.600,-
PEUGEOT 406 1,9 T-DIESEL
Skrás.: 10-01-96
Km.: 80.000
Prísur: 138.600,- Garanti*
* Brúktir bilar yvir 75.000 kr. verða
seldir við BRÚKTBILAVÁTTAN
** TOYOTA bilar hava 3 ára garanti
frá fyrsta skrás. dato
– Verkfalli› í 1987 er
ta› ringasta, eg havi
veri› úti fyri hesi 20
árini, eg havi veri ›
forma›ur í Føroya
Arbei›arafelag og ta›
hendi fer› eftir fer›,
at dulnevnd fólk
ringdu til mín á
náttartí› og hóttu i›
øllum møguligum,
sigur Ingeborg
Vinther, forma›ur í
Føroya Arbei›ara-
felag
FORMANSLÍV
Áki Bertholdsen
Ta› stó› ongasta›ni skriv-
a›,
at
IngeborgVinther
skuldi blíva fakfelagslei›-
ari. Hóast hon hev›i fingi›
fakfelagspolitikk í bló›i›
vi› mó›urmjólkini, hev›i
hon ongantí› ætla› sær
uppí
fakfelagsarbei›i›.
Men tey, sum hava fylgt vi›
hesi seinastu 20 árini, tey
vita, at ta› skuldi ganga
ø›rvísi.
Ingeborg Vinther bleiv
ikki bara fakfelagslei›ari.
Hon bleiv eisini ein tann
litríkasti og t‡dningarmesti
fakfelagslei›arin í Føroya
søgu. Og hon er tann, sum
hevur veri› longst forma›-
ur í Føroya Arbei›arafelag.
Vit hava tosa› vi› hana um
leyst og fast hesi árini 23
árini, hon hevur veri› virk-
in í fakfelagspolitikki.
Ingeborg Vinther kom í
nevndina í Føroya Arbei›-
arafelag í 1977. Men longu
á a›alfundinum í 1980
bleiv hon vald til formann,
tá i› Johannes Olsen úr
Sandavági
ikki
stilla›i
uppaftur.
Og ta› arbei›i› hevur
hon megna› so væl, at
sí›ani hevur ongantí› veri›
ivi um, hvønn limirnir í
Føroya Arbei›arafelag vilja
hava til formann, tí hvørja
fer›, hon hevur sta›i› fyri
vali›, hevur hon fingi› so
dygga álitisváttan frá fund-
arfólkinum, at hon hevur
ongantí› so frægt sum havt
eitt mótvalevni.
Sostatt eru ta› nú 23 ár
sí›ani, at Ingeborg Vinther
kom í nevndina og Føroya
Arbei›arafelag
og
hon
hevur skjótt veri› forma›ur
í 21 ár.
Tá i› hon kom í nevndina
í Føroya Arbei›arafelag var
hon púra fesk í fakfelags-
politikki, hon hev›i veri›
nevndarlimur í Arbei›s-
kvinnufelagnum Fjallbrú›-
ur í heimbygdini Vági í um-
lei› eitt ár. Men tey fyrstu
árini, hon var nevndarlimur
og forma›ur í Føroya Ar-
bei›arafelag, var hon eisini
forma›ur í Fjallbrú›ur í
eini fimm ár.
– Ta› var púra av tilvild,
at eg bleiv virkin í fakfe-
lagspolitikki, sigur Inge-
borg Vinther.
Hon sigur, at hon plagar
at vera á fundi í Fjallbrú›-
ur, har hon var› limur. Og
henni so líkt, so gloymdi
hon ikki at siga sína mein-
ing um tey mál, sum vóru
fyri á hesum fundum. Og
tey, sum kenna til felags-
arbei›i í Føroyum, tey vita,
at tey, sum siga sína mein-
ing, tey enda skjótt í nevnd.
Og ta› gjørdi Ingeborg
Vinther eisini. Ta› var kort-
ini trey›ugt, at hon játta›i
at lata seg velja í nevnd,
men eftir fleiri áheitanir,
játta›i hon at stilla upp á
nevndarvali - og hon var›
vald.
So var› lívslei›in hjá
Ingeborg Vinther løgd, tí
vegurin úr Fjallbrú›ur inn í
Føroya Arbei›arafelag tók,
sum sagt, bara eitt ár.
Annars var ta› ikki so
undarligt, at júst Ingeborg
Vinther enda›i uppií fak-
felagspolitikki.
– Eg eri uppvaksin í ein-
um heimi, har ta› bleiv
tosa› nógv um fakfelags-
politikk. Bæ›i pápi mín og
systkin hansara vóru virkin
fakfelagsfólk í nógv ár.
Pápi mín var m.a. stjórnar-
limur í Føroya Arbei›ara-
felag í eini 10 ár. Og fastur
mín var vi› til at stovna Ar-
bei›skvinnufelagi› Fjall-
brú›ur í síni tí›.
Hetta var í barnaárunum
hjá føroysku fakfelagsrørsl-
uni, og tá vóru ovurhonds
stór mál at taka stø›u til.
ágangurin á feløgini var
øgiligur og strí›i› var
mangan hart. Tí var ta›
ey›sæ›, at tá i› so nógv av
mínum
nærmastu
vóru
virkin fakfelagsfólk, var
hetta naka›, sum fylti nógv
í okkara heimi.
– So eg havi fingi› fak-
felagspolitikk, og sosialist-
iskan politikk inn vi› mó›-
urmjólkini. Og heiman ífrá
var› eg lærd, at ta› var ein
skylda at taka lut í fak-
felagspolitikki.Tí kendi eg
ta› eisini sum eina skyldu
at vera vi› á fundum. Men
at eg beinlei›is skuldi enda
í nevnd, ta› var heilt av-
gjørt ikki naka›, sum eg
hev›i hugsa› so nógv um
frammanundan, sigur hon.
Bara vaksi› og vaksi›
Ingeborg Vinther sigur, at
hesi 20 árini, hon hevur
veri› forma›ur í Føroya
Arbei›arafelag, er fak-
felagsarbei›i› broytt so
nógv, at ta› er ikki at kenna
aftur.
– Tá i› eg bleiv forma›-
ur, var› skrivstovan opin
tveir dagar um vikuna. Og
vit vóru bara tvey fólk á
skrivstovuni, eg sjálv og ein
kassameistari. Tá
vóru
nevndarfundir eisini bara
einar tvær fer›ir um ári›
– Nú er skrivstovan opin
hvønn dag, og vit eru f‡ra
fulltí›arstørv í felagnum.
Og
nevndarfundir
eru
hvønn mána›a, onkuntí›
uppaftur oftari.
Ingeborg sigur, at eitt,
sum er nógv vaksi› hesi
seinastu árini, er samstarv-
i› vi› fakfeløg og felags-
skapir uttanlands. Men
eisini hevur samstarvi›
ímillum fakfeløgini í Før-
oyum ment seg nógv hesi
seinastu árini. Í dag eru
uppgávurnar hjá Føroya
Arbei›arafelag eisini nógv
vaksnar.
– Fyrr var ta› at kalla
bara krónur og oyru, ta›
snú›i seg um. Í dag sn‡r ta›
seg sjálvandi eisini um
krónur og oyru. Men ta›,
sum eitur arbei›sumhvørvi
og trygd og trivna›ur á
arbei›splássum, hevur eis-
ini alstóran t‡dning. Eisini
ta› setir stór krøv til Føroya
Arbei›arafelag, eitt nú til at
útvega limunum sosialar
skipanir,
sum
Føroya
Arbei›sfelag eisini hevur
arbeitt nógv vi›.
Hótt vi› einum og
ø›rum
Ein annar stórur sigur,
umframt líkalønin, sum
greitt er frá a›rasta›ni, var
ta› óvanliga drúgva og
har›a verkfalli› í 1987.
– At felagi› kom heil-
skapa› ígjøgnum ta› verk-
falli›, sum vardi í heilar
tríggjar vikur, ta› sigur eitt
sindur um styrkina í fak-
felagnum og seiggi í ar-
bei›sfólki kring landi›.
Hon sigur, at verkfalli›
snú›i seg um, at Arbei›s-
gevararnir betaltu 1 % av
lønini í ein eftirlønargrunn
hjá Havnar Arbei›smanna-
felag.
– Tá i› okkara tørn var
fyri, kravdu arbei›sgevar-
arnir at fáa ávirkan á,
hvussu vit brúktu hetta eina
prosenti›, og teir kravdu at
fáa umbo› í nevndina, sum
skuldi umsita ein eftirløn-
argrunn og ávirkan á,
hvussu
okkara
skipan
skuldi vera.
– Hetta bleiv eitt prin-
sippmál fyri Føroya Ar-
bei›arafelag, tí arbei›sgev-
arar skuldu ikki leggja seg
út í innanh‡sis vi›urskifti
hjá okkum og teir skuldu
ikki blanda seg uppí,
hvussu vit snikka›u eina
sosiala skipan sama.
– Ta› enda›i í verkfalli,
sum vardi í samfullar
tríggjar vikur. Minniligast
frá tí verkfallinum, er at
Oyggjarvegurin var av-
byrgdur í Kollafjar›ardali.
IngeborgVinther sigur, at
hetta ta› har›asta verk-
falli› hon hevur veri› vi› í.
–Eisini heilt personliga
var hetta verkfalli› ómeta-
liga hart og tá vóru nógvar
svøvnleysar nætur.
Hon sigur, at hesa tí›ina
hendi ta› fer› eftir fer›, at
dulnevnd fólk ringdu til
hennara allar tí›ir á døgn-
inum, eisini um náttina og
brúkti skitin or› ímóti
henni.
– Eg var› eisini meiri enn
einafer› beinlei›is hótt,
enntá vi› lívinum.
Men hon sigur, at hesar
Einasta
konufólki›
hevur siti ›
longst
Sí›ani Føroya Ar-
bei›arafelag
var›
stovna›, hevur ta›
havt xx formenn.
Fyrsti forma›urin í
felagnum var Mau-
rentius Vi›stein úr
Havn.
Tann, sum hevur
siti› longst sum for-
ma›ur í Føroya Ar-
bei›arafelag, er Inge-
borg Vinther, sum er
forma›ur nú. Tá i›
a›alfundurin ver›ur
aftur í vár, hevur hon
veri› forma›ur í 21
ár.
Hon er samstundis
einasta konufólk, i›
hevur veri› forma›ur
í Føroya Arbei›ara-
felag.
Annars er gunnar
Petersen á Tvøroyri
tann, sum hevur siti›
næstlongst
í
for-
manssessinum
hjá
Føroya Arbei›arafe-
lag. Hann er sam-
stundis eisini tann
einasti, sum hevur
veri›
forma›ur
í
tveimum umførum.
Hann var forma›ur í
tilsamans 19 ár, fyrst
var hann forma›ur
frá 1941-1945 og sí›-
ani aftur frá 1958-
1973.
Annars
hava
for-
menninir í Føroya
Arbei›arafelag veri›
hesir:
Maurentius Vi›stein,
Tórshavn
1925-1931
Johan Hendrik
Rubeksen, Tórshavn
1931-1939
Joen A. Rasmussen,
Tórshavn
1939-1941
Gunnar Petersen,
Tvøroyri
1941-1945
Magnus Tórsheim,
Tórshavn
1945-1955
Johan Hendrik
Joensen, Sumba
1955-1956
Arni á Rógvu,
Vestmanna
1956-1958
Gunnar Petersen,
Tvøroyri
1958-1973
Johannes Olsen,
Sandavágur
1973-1980
Ingborg
Vinther,Vágur
1980-
Kelda: Saman tí
standi, eftir Tór›
Jóansson
Eg havi fingi› hetta lívi ›
í bló›i› vi› mó›urmjólkini
Ingeborg Vinther hevur ongantí› funni› seg í at blíva hótt. Og ta› kom henni væl vi› í
verkfallinum í 1987, tí tá ringdi telefonin oftani um náttina. Men ta› rein yvirhøvur ikki vi ›
hana
Mynd: Jens K. Vang
hóttanirnar rinu ikki vi›.
– Eg eri ískakøld fyri
slíkum. Eg havi ongantí›
funni› meg í hóttanum og
sovor›num havi eg ong-
antí› lurta eftir, tí fólk, sum
finna uppá slíkt, eru ikki
vi› síni fullu fimm.
– Ta› var undrunarvert,
at tey ymsu arbei›arafeløg-
ini megna›u at standa so
væl saman í hesum verk-
fallinum. Tá vóru ta› ikki
øll feløgini, sum høvdu
verkfalsgrunn, so hjá nógv-
um húskum var hetta eitt
álvarsligt, fíggjarligt bakk-
ast. Ta› vóru eisini nógv fe-
løg, sum høvdu sett pening
í virkini í fyri at skapa
arbei›spláss á teimum
ymsu
plássunum.
Men
kortini løgdu tey hesi
virkini lamin fyri felags
sakir.
Fingu ikki fri ›
Hinvegin
sleppur
ein
fakfelagslei›ari, sum hevur
siti› í 20 ár, heldur ikki
undan málum, sum pína.
– Eitt av teimum málum,
sum harmar meg mest, ta›
er, at landsst‡ri› ikki gav
okkum fri› til at seta ta›
eftirlønarskipan í verk, sum
vit nú hava arbeitt vi› í
fleiri ár.
– Ta› byrja›i longu, tá i›
Samhaldsfasti kom. Vit
tóku fult undir vi› Sam-
haldsfasta, tí hetta var ein
skipan, sum ikki gjørdi
mun á fólki. Men tíverri
kom hann ongantí› at virka
eftir ætlan. Tí sóu vit okk-
um ongan møguleika, enn
at fara undir okkara egnu
eftirlønarskipan.
IngeborgVinther sigur, at
tey vóru komin so langt, at
tey høvdu gjørt eina sam-
haldsfasta eftirlønarskipan.
– Máli› var› lagt fyri
a›alfund, sum tók fult undir
vi› ætlanini. Men tá i› vit
nú skulu fara til verka,
kemur landsst‡ri› sum
ketta upp úr høvdatrogi og
vi› eini heilt a›rari loysn,
har øll skulu tvingast til at
betala í eina eftirlønar-
skipan.
– Ta› gjørdi, at vit máttu
leggja alt okkara arbei›i á
hyllina. Men skipanin hjá
landsst‡rinum kom bara
ongantí›. Avlei›ingin er, at
limirnir í Føroya Arbei›-
arafelag hava ikki enn fing-
i› eina sámuliga eftirlønar-
skipan.
Ta› er eisini ringt hjá
Ingeborg
Vinther
at
svølgja,
at
politikarar
skulu gera av, hvussu eftir-
lønarskipanin hjá Føroya
Arbei›arafelag skal vera.
Mugu passa allar
skógvar
Ingeborg Vinther hevur
sjálv havt møguleikan at
hava politiska ávirkan, tí
hon sat sjálvt á tingi frá
1994 til 1998 sum umbo›
fyri Verkamannafylkingina.
Men hon ásannar, at ta›
hev›i hon ringar royndir av
og hon stilla›i ikki uppaftur
í 1998.
– Ta› vísti seg skjótt, at
fyri at kunna sita á tingi, er
ta› ney›ugt at passa allar
skógvar.
– Eg fór á ting vi› eini
hugsjón, og ta› var at ar-
bei›a fyri tey ringast staddu
í samfelagnum. Men tá i›
eg ikki vildi víkja frá hesi
hugsjónini, var› eg fryst
úti. Men ta› vildi eg heldur
enn svíkja hugsjónirnar,
fyri at sleppa upp í part
onkusta›ni.
Ingeborg sigur, at orsøk-
in til, at tey fóru í holt vi›
Verkamannafylkingina, var
júst tann, at ta› var ongin
arbei›araflokkur eftir á
tingi. Og stó›u vit saman,
og arbeiddu útfrá teimum
hugsjónum, sum vit fóru til
vali› uppá, hev›i ta› kunna
blivi› ein sterkur flokkur.
Men solei›is skuldi ikki
ver›a og fylkingin syndra›-
ist.
Ingeborg Vinther sigur, at
hon fekk í hvussu so er ta›
burturúr, at nú veit hon,
hvussu politiska skipanin
virkar og ta› var ein gó›
læra, sum mangan hevur
veri› hent sí›ani. So ta› var
ta› vert í tann mátan.
Ongin vilji
Annars heldur Ingeborg
Vinther, at ta› er ein syrgi-
lig søga, at øll arbei›ara-
feløgini ikki kunnu semjast
um at leggja saman í eitt
felag.
– Høvdu vit ta›, hev›i
ta› styrkt feløgini heilt
munandi. Ta› hevur nakrar
fer›ir veri› roynt at fáa
fakfeløgini at standa saman
um eitt felag, men ta› er
miseydna› hvørja fer›.
Tó var ta› heilt vanligt
fyrr, at øll arbei›arafeløgini
samráddust
saman
um
n‡ggjar sáttmálar.
Ingeborg Vinther sigur, at
ein orsøk til, at ta› er
miseydnast, er, at tey stóru
feløgini eru bangin fyri, at
tey smáu feløgini koma at
hava ov nógv at siga.
Hinvegin stúra tey smærru
feløgini fyri, at tey stóru
feløgini fara at taka alt
ræ›i› í einum slíkum fe-
lagsskapi.
Ingeborg Vinther heldur,
at stutt sagt er ta› spja›ing-
arandin, sum mangan kem-
ur til sjóndar í Føroyum,
sum ger seg galdandi. Hon
heldur, at var vilji til sta›ar,
hev›i ta› bori› til at funni›
eina skipan, har i› bæ›i tey
størru og tey smærru feløg-
ini høvdu trivust í einum
stórum felagsskapi, uttan at
annar parturin føldi seg
køvdan av hinum.
– Men mínar royndir eru,
at at viljin til samstarv er
ikki til sta›ar.
Fakfeløgini hava tó eitt
ávíst samstarv í Sjey-
mannabólkinum og ta› er
ein stór styrki í nógvum
málum.
Vegna plásstrot kemur
seinasti parturin av
samrø›uni vi› Ingeborg í
bla›i› t‡sdagin
Vóru hart ímóti at konu-
fólk fingu somu løn sum
mannfólk
FORMANSLÍV
Áki bertholdsen
Ingeborg Vinther sigur tá i› hon kom í nevndina í
Føroya Arbei›arafelag, var tann stóra, fakfelagsliga
avbjó›ingin, at útvega konufólki somu tímaløn sum
mannfólk fyri sama arbei›i.
– Tá var stø›an tann, at ta› var stórur munur á
tímalønini hjá mannfólki og konufólki. Mannfólk
fingu millum tvær og tríggjar krónur meiri um tíman,
enn konufólk fingu fyri sama arbei›i.
– Hinvegin fingu konufólk fulla løn tá i› tey vóru
16 ár, men mannfólk fingu ikki fulla løn, fyrrenn tey
vóru fylt 17 ár.
– At fáa hetta í rættlag, so at konufólk og mannfólk
fingu somu løn fyri sama arbei›i, var ta› máli›, sum
var› ra›fest nummar eitt fyrstu fer›, eg var vi› í
sáttmálasamrá›ingum í 1977.
Hon sigur, at ta› var longu íme›an hon arbeiddi á
flakavirki í Vági, at hon javnan ilska›ist inn á, at
ma›urin, sum arbeiddi undir li›ini á henni, skuldi fáa
nógv meiri í løn, enn hon sjálv fekk.
– Tá i› eg so kom í nevndina í Føroya Arbei›ara-
felag, setti eg mær fyri, at hetta var ta› fyrsta, sum eg
skuldi arbei›a fyri at fáa í rættlag.
– Men tá i› so Føroya Arbei›arafelag og hini
feløgini, løgdu síni sáttmálakrøv fram hetta ári›, var
sama løn til konufólk, sum til mannfólk, longu eitt av
krøvunum.
– Hetta vór›u har›ar samrá›ingar, tí summir
arbei›sgevarar vildu ikki hoyra talan um, at gjalda
konufólki somu løn sum mannfólki.
– Ta› kom ikki so óvart á okkum, at arbei›sgev-
ararnir vóru ímóti at hækka lønina hjá konufólki.
– Meiri óvænta› var ta›, at eisini í fakfelags-
rørsluni var hør› mótstø›a ímóti hesum. Ikki minst
vóru nógv mannfólk ímóti, at konufólk skuldu fáa
líka høga løn, sum teir. Teir hildu, eins og arbei›s-
gevararnar, at ta› var órímiligt, at konufólk skuldi fáa
líka nógva løn sum mannfólk, tí tey arbeiddu ikki ta›
sama, orka›u ikk so væl at lyfta o.s.fr.
Arbei›sgevararnir hildu sjálvsagt eisini, at teir
høvdu ikki rá› til at hækka lønina so nógv.
Hon sigur, at endin var eisini, at samrá›ingarnar
slitna›i.
Jógvan Sundstein var semingsma›ur tá, og so mátti
hann uppí. Ta› enda›i vi›, at hann leg›i eitt uppskot
fyri partarnar, sum seg›i, at lønin skuldi útjavnast so
lí›andi, so at øll fingu somu løn í 1981.
Hinvegin skuldu konufólk ikki fáa fulla løn,
fyrrenn tey vóru 17 ár, akkurát sum mannfólkini.
Eisini hesum vóru nógv fakfelagsfólk ímóti, tí tey
hildu, at ta› var nógv fyri, at ungar gentur, sum
arbeiddu í summarferium fyri at forvinna sær nøkur
oyru, ikki skuldi fáa fulla løn.
Ingeborg Vinther sigur, at ta› skerst ikki Jógvan
Sundstein gjørdi eitt megnar arbei›i› fyri at sannføra
allar partar um, at tí›in var farin frá, at munur skuldi
vera á lønunum hjá mannfólki og konufólki.
Endin var eisini, at ta› lønin uppskoti› um somu
løn fyri sama arbei›i›, bleiv gó›tiki› av øllum pørt-
um og somulei›is at konufólk ikki skuldi fáa fasta
løn, fyrrenn tær vóru 17 ár.
Hon minnist, at tey fingu manga skoluna omanyvir
seg, eisini frá arbei›smonnum, fyri, at spurningurin
um somu løn fyri sama arbei›i›, var› komi vi› í
sáttmálan.
Ta fer›ina vóru ta› fleiri arbei›arafeløg samráddust
saman og ta› eydna›ist til fulnar at standa saman. Og
semja var um, at taka av uppskotinum fyri at gagna
heildini, so heldur lata ta› fara, at tær 16 ára gomlu
genturnar ikki longur skuldi fáa fulla løn.
– Feløgini, sum samráddust saman tá, vóru Føroya
Arbei›arafelag, bæ›i feløgini í Klaksvík, og í Havn,
umframt Fiskepigernes Fagforening, sum ikki var
blivin limur í Føroya Arbei›arafelag tá. Og ta› gav
okkum eina vekt, sum vit ikki høvdu havt, um vit
samráddust hvør sær.
– Uttan iva hjálpti ta› okkum eisini væl, at bæ›i í
Fiskepigernes Fagforening og í Havnar arbei›s-
kvinnufelag, vóru konufólk formenn, tær vóru
ávikavist Ásla Jespersen og Andrea Árting.
Hon sigur, at hetta er ein av teimum stóru sigrunum
hjá arbei›arafeløgunum ta› tí›ina, hon hevur veri›
uppií.