hósdagur 22. februar 2007síða 4

4 tíðindi Nr. 38 - 22. februar 2007 tíðindi Av øllum heimsins íbúgvum eru før­ oyingar teir, sum skikka sær best. Onga aðrastaðni í heiminum sita so fá fongslað sum í Føroyum. Fyri hvørji 100.000 fólk sita 15 føroyingar inni dagliga, og hetta er nógv minni enn nakra aðrastaðni FONGSUL Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Hesi tøl framganga í eini kanning, International Centre for Prison Studies í King’s College í London hevur gjørt. Í kanningini luttóku 214 sjálvstøðug lond og ósjálvstøðug øki, har í millum Føroyar. Hetta er sjeynda ferðin kanningin verður gjørd, og eftir hvørja kanning verður eitt yvirlit almanna­kunn­ gjørt, ein listi, sum verður róptur World Prison Popu­ lation List. Sjeynda útgávan av World Prison Population List, sum kom út fyri kort­ um, fevnir um tíðarskeiðið millum tíðliga í 2004 og til oktober 2006. Í hesum tíðarskeiði eru umsitingin hjá teim ymsu fongslunum spurd eftir, hvussu tað sær út hjá teimum í mun til talið av innsettum fangum. Tað eru hesi tøl, sum nú verða almannakunngjørd, og tað er her tað verður staðfest, at fyri hvønn íbúgva er tað ongastaðni í heiminum, at tað sita so fá fólk fongslað sum í Før­ oyum. Bert sjey fólk um dagin Sambært World Prison Population List sita dagliga í miðal 15 føroyingar inni fyri hvørji 100.000 fólk. Hetta grunda teir á, at tá teir í 4. oktober 2005 spurdu eftir í Føroyum, hvussu nógv sóta inni dag­ liga í miðal, var svarið 7 fólk. Samstundis varð upplýst, at tað búðu 47.000 fólk í Føroyum tá. Hetta tal er nógv minni enn hjá nøkrum øðrum landi á listanum. Føroyar liggja langt aftast, men fyri einaferð skyld er tað flott at liggja aftast. Føroyar liggja eisini langt aftri á listanum, tá tað kemur til PISA-úrslit og styrkilistan hjá FIFA, men tað er vanliga ikki nakað, vit eru errin av. Londini, ið liggja næst okkum á listanum, eru Nauru og Burkina Faso. Har sita dagliga 23 fongsl­ aði í miðal um árið. Onnur lond, sum liggja aftarlaga eru Liechthenstein, Sierra Leone og Mali. USA fremst Ísland er næsta grannaland okkara á listanum. Har sita í miðal 40 fólk inni dagliga fyri hvørji 100.00. Í Noreg er talið 66, Danmark 77 og Svøríki 82. Ikki óvæntað liggur USA fremst á listanum. Langt fremst. Har sita dagliga 737 fangar fyri hvørji 100.000 fólk. Næst fremst er Russland, har í miðal 615 fólk sita inni um dagin fyri hvørji 100.000. Føroyingar skikkiligast í heiminum Her síggja vit støðurnar hjá nøkrum tilvildarligum londum. Talið, sum stendur aftanfyri londini, er talið av fangum fyri hvønn 100.000 íbúgva. World Prison Population List 1. USA, 737 2. Russland, 615 8. Palau, 478 25. Kasakstan, 340 56. Grønland, 199 85. Ongland, 134 128. Italia, 104 152. Svøríki, 82 157. Danmark, 77 159. Finnland, 75 169. Noreg, 66 197. Ísland, 40 214. Føroyar, 15 Arbeiðsmarknaðurin gjørt gott arbeiði Í einum lítlum sam­ felag hevur tú altíð kjans at fóta tær aftur, sigur Karin Kjølbro, leiðari á Kriminal­for­ sorgini. Hon metir at føroyski arbeiðsmark­ naðurin eigur stóra æru av, at talið ikki er hægri FONGSUL Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Leiðarin á Kriminal­for­ sorgini, Karin Kjølbro, heldur tað vera áhugavert, at Føroyar eru tað landið í heiminum, sum hevur fækst fangar sitandi inni per íbúgva. Hon staðfestir, at lítla samfelagið vit liva í og sosiala eftirlitið eru tvær avgerandi orsøkir til hetta. Karin Kjølbro hevur eis­ ini hug at draga fram aðrar orsøkir, til lága talið. – Kriminologiskt sæð er tað áhugavert hjá okkum, at av teimum, sum fáa treytaðan dóm ella eru royndarleyslatin, møta vit bara millum seks og átta prosentum aftur. Tað merk­ ir, at av teimum áður revsaðu, eru tað ógvuliga fá, sum fremja nýggjan kriminalitet. – Tað er ógvuliga lítið í mun til aðrastaðni, stað­ festir Karin Kjølbro. Altíð kjans at fóta tær Bæði Bent Jacob Hansen, varðhaldsleiðari, og vara­ fútin, Finn Ougaard, eru samdir við Karini Kjølbro, um týdningin av at vit liva í einum so lítlum samfelag. Karin Kjølbro sigur eisini, at í einum lítlum samfelag hevur tú altíð ein kjans at fóta tær aftur. Og fremsta orsøkin til, at so mong av teimum, ið hava framt kriminalitet, finna fóta­ festið aftur, er, sambært Karin Kjølbro, føroyski arbeiðsmarknaðurin. – Føroyski arbeiðs­mark­ naðurin hevur gjørt eitt stórt arbeiði her. Fyrr vóru tað serliga skipini, har hálv­ kriminellir dreingir vórðu sendir avstað við, og komu aftur sum raskir menn. – Her er tað eitt undantak, at fólk undir Kriminal­ forsorgini ikki hava eitt arbeiði. Aðrastaðni er tað regulin, sigur Karin Kjøl­ bro, sum heldur at arb­eiðs­ marknaðurin hevur gjørt eitt megnar arbeiði her. Í mun til fólkatalið, er tað ongastaðni í heiminum so fá fólk handan rimar sum í Føroyum. Eyðun og Terji á Skarv Fríggjakvøldið og leygarkvøldið fara Eyðun og Terji á pallin á Skarv í Keyp­manna­havn. Á skránni vera kendu sangirnir, sum teir hava spælt í bólkum sum Moirae, Føstufressum, Frændum, sum ein­ staklingar og saman á fløguni Eyðun & Terji. Á Skarvi siga tey, at tá Eyðun og Terji vitjaðu í fjør, var met sett við áskoðaratali. Ofta er plásstrot leygarkvøld á Skarv. Skarv fer framyvir at húsa livandi tónleik fríggjakvøldið. Fríggja­ kvøldini koma fleiri pør og vaksin fólk, sum eisini fara eitt sindur fyrr í býin. Tónleikurin á Skarv byrjar um midnátt bæði kvøldini. Meira á www.skarv.info. Høgni og Finnur í Århus Leygardagin spæla Høgni Reistrup og Finnur Jensen fyri útisetum í Århus. Leygarkvøldið verður árliga Grýlu­ veitslan í Áarstovu í Århus. Tá verður livandi tónleikur á skránni við Høgna Reistrup og Finni Jensen. Hýrurin plagar at vera góðir, tá báðir havnarmenninir trubadurast í húsinum hjá Føroyingafelagnum, sum liggur mitt í Århus. Føroyafelagið hevur eisini aðalfund leygarkvøldið, men tað er fyrr um dagin. Meir um grýluveitsluna og aðalfundin stendur at lesa á www.aarstova.dk.