týsdagur 13. mars 2007síða 4

4 tíðindi Nr. 51 - 13. mars 2007 tíðindi Listaverk fyri milliónir bjargast úr Føroya Banka Nú Føroya Banki skal einskiljast, hevði tað verið ein vanlukka, vissi øll tey 1000 listaverkini hjá banka­ num fylgja við, tí so er vandi fyri at tey fara fyri vág og vind. Hava vit fyrst mist hendan ómetaliga mentanarskattin, kann verða ógvuliga torført at fáa hann aftur, heldur Lista­ savn Føroya. Einskiljing og list Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Tá ið Føroya Banki verður einskildur, kunnu føroy­ ingar samstundis missa ein mentanarlig dýrgrip, sum ikki kann gerast upp í peng­ um. Tað hevur Listasavn Før­ oya nú gjørt vart við. Føroya Banki eigur nógv tað størsta savnið yvirhøvur av føroyskari list og verður bankin seldur sum hann er, fylgja tey listaverkini sjálv­ andi við í søluni. Og so er vandi fyri, at listaverkini fara fyri vág og vind, tí ein nýggjur, privatur eigari, ger sjálvsagt við tey, sum hann vil. Sostatt er vandi fyri, at allir hesin listarligi dýr­ gripur verður spjaddur í allar ættir og tað er eisini vandi fyri, at tey enda uttanlands. Fylgja listaverkini hjá Føroya Banka við, tá ið hann verður einskildur, er sostatt vandi fyri at vit samstundis missa ein av okkara størsta, listarliga dýrgripum av hondum. Skulu verða fólksins ogn Helgi Fossadal, stjóri í Listasavni Føroya, hevur nú sent almennu myndug­ leikunum bræv, við eini áheitan um at tryggja, at listaverkini í Føroya Banka framhaldandi verða ogn Føroya Fólks. Hann hevur sent bæði Fígg­ingarg r u n ninu m, Lands­­stýrismanninum í mentamálum. Lands­stýris­ mannin í fíggjarmálum, Løgmanni og Løgtinginum hesa áheitan um at tryggja, at listaverkini í Føroya Banka ikki fylgja við, tá ið bankin verður einskildur. Í hesum sambandi hevur stjórin í Listasavninum víst á, at bankin er almenn ogn í løtuni og sostatt eru øll listaverkini í bankanum eisini almenn ogn. – Vit halda, at nú allur hesin ómetaligi mentanar­ dýrgripurin hjá Føroya Banka longu er almenn ogn, vildi tað verið skeivt at latið hana farið aftur á privatar hendur. – Tí kundu vit hugsa okkum, at skipað verður so fyri, at listaverkini verða tikin burturúr Føroya Banka, áðrenn hann verður einskildur og latin Lista­ savni Føroya. Eini 1000 listaverk Helgi Fossadal vísir á, at tilsamans eigur Føroya Banki eini 1000 listaverk. – Listasavnið hjá Føroya Banka er ein perla, tí har er ein ørgrynna av verkum eftir okkara allerkendastu listafólkum. Men yvirhøvur er at kalla hvørt einasta listafólk í Føroyum umboða í savni­ num hjá bankanum. Verða listaverkini ikki tikin úr bankanum, áðrenn hann verður einskildur, verða listaverkini aftur privat ogn. – Tá kann tað henda, at vit noyðast at keypa lista­ verkini aftur fyri ovur­ honds stórar upphæddir og tað vildi verið spell, eftir­ sum tey longu almenn ogn. Helgi Fossadal leggur dent á, at fyri tað um lista­ verkini verða skild frá bank­a­­num og varðveitt sum almenn føroysk ogn, er ikki sagt, at øll lista­ verkini skulu takast úr banka­num, so at hann verð­ ur tømdur fyri list. – Tað hevði borið væl til at gjørt eina avtalu um, at verkini verða hangandi í bankanum í eitt áramál, so at tey hanga uppi til fólk at frøast yvir, sigur Helgi Fossadal. Ongan týdning Hvussu nógv hesi lista­ verkini eru verd, er vón­ leyst at siga. Tað er í øllum førum greitt, at keyps­prís­ urin upp ígjøgnum árini hevur ikki verið serliga høgur og sostatt er bókførda virðið ikki so stórt. Tá ið bókførda virðið hjá bankanum skal gerast upp í sambandi við einskiljing­ ina, eru listaverkini hjá bankanum sostatt bara ein viðfáningur. Men hinvegin eru tað mong, sum meta, at tey hava eitt listarligt og ment­ anarligt virði, sum er ómiss­ andi fyri Føroya Fólk. – Hetta hevur so stórt mentanarligt virði, at vit mugu tryggja okkum, at tey ikki gleppa okkum av hondum, tí tað vildi verið eitt ómetaligt bakkast, sigur Helgi Fossadal. Listaverk, sum Mykines, Ingálvur av Reyni og Zacharias Heinesen hava málað, eru millum dýrgripirnar hjá Føroya Banka. Teir mugu undir ongum umstøðum fylgja við, tá ið bankin verður einskildur, tí so kunnu vit missa eina mentanarligan dýrgrip, sum ikki kann gerast upp í pengum, heldur Listasavn Føroya Ikki stórar barnagarðar Tey seinastu árini hevur gongdin í Noregi verið tann, at kommunurnar hava bygt størri og størri barnagarðar. Men nú ávara serfrøðingar ímóti hesari gongdini. Christian W. Beck, granskari á lærda háskúlanum í Oslo, sigur við Bergens Tidende, at børnini verða strongd og ágangandi, um barnagarðurin er ov stórur, og harafturat missa tey evnini at savna sínar tankar. Størsti barnagarðurin í Noregi verður liðugur í summar og hevur pláss fyri 270 børnum. Selja útróðrarkvotur Um einar tvær vikur fer norska stjórnin at leggja eitt uppskot um ymsar broytingar í fiskivinnulóggávuni fyri Stórtingið, og sambært Nordlys fer stjórnin tá at skjóta upp, at kvotur hjá útróðrarbátum skulu kunna seljast og keypast. Higartil hevur tað ikki borið til at selja og keypa kvotur hjá fiskiførum, sum eru minni enn 15 metrar. Sum skilst fer stjórnini eisini at skjóta upp, at verandi eigarar varðveita sínar kvotur í 25 ár frá gildiskomu.