mánadagur 30. apríl 2007síða 12

12 Nr. 82 - 30. apríl 2007 Í áravís hevur altjóða samfelagið sitið hend­ ur í favn, meðan fólkamorð verður framt í sud­­an­ska landslutinum Darfour. Sudan er eitt fjøltjóðað samfelag, har meginparturin av fólkinum er av arabsikum uppruna við mus­l­imsk­­ari trúgv. Men vestantil í lands­lut­i­ num Darfour býr tjóð av afrikanskum upp­ runa og hava hesi kristna trúgv, sum tey hava havt í øldir. Muslimska stjórnin í Karthoum hevur í ára­ tíggju forfylgt kristna fólkinum í Darfour, sum av góðum grundum gjørdi uppreistur fyri nøkrum árum síðan. Eftir drúgvt borg­ ar­astríð, var at enda fingin friður í lag. Men hesin friður er viðbrekin, og framvegis er hung­ur­sneyð í lands­lut­i­num. Tað vardi leingi, áðrenn ST og stórveldini tóku sær um reiggj til tess at hjálpa neyðstædda fólk­ i­num í Darfour. Sum altíð tá talan er um Afr­ika, eru stórveldini sein at reagera, men at enda kom gongd á hjálp­ararbeiðið. ST hev­ur saman við altjóða hjálp­arfelags­kap­ um roynt at fáa mat og heilivág til illa sperda lands­lutin. Dagurin í dag er av ST lýstur altjóða Dar­ four­dag­ur at vera. Hetta er gjørt til tess at vekja áhuga heimsins fyri neyðini í hesum hart plágaða landsluti. Tiltøk av ymsum sløg­um eru um allan heim í dag. Hesi tiltøk venda sær mest til almenningin og til hjálp­ ar­fel­ags­kapirnar. Støðan í Darfour er trupul av ymsum orsøkum. Ein orsøkin er, at stór­ veldini hava lagt seg út í viðurskiftini í Sud­ an. Kina er í so máta á odda og stuðlar harð­ rendu muslimsku einaræðistjórnini í Kart­ houm av fullum huga. Hetta merkir so aftur, at Kina ikki stuðlar hjálparbeiðinum, men held­ur er tað tvørturímóti so, at stórveldið legg­ur út fótonglar fyri hesum arbeiði. Kina tekur sum kunnugt ikki mannarættindin so tungt og tí batar lítið at koma við humanitert grund­a­ðum áheitanum á hetta land. Sum nevnt er dagur altjóða Darfourdagur, og okk­ara myndugleikar áttu at nýtt høvið at gjørt vart við, at eisini Føroyar taka altjóða hum­an­i­tera ábyrgd. Sosialurin Humanitera ábyrgdin Innsent tilfar Av tí at vit fáa rættuliga nógv innsent tilfar sendandi – meira enn vit fáa í blaðið – hevur blaðleiðslan verið noydd at gjørt nakrar avmarkingar. Enn sum áður skal fult navn skal vera undir øllum innsendum greinum – annars verða tær ikki prentaðar. Harnæst tilskila vit okkum rætt til at ikki at taka við tilfar, sum eisini er sent øðrum bløðum ella hevur verið prentað aðrastaðni. Drúgvar greinar – greinar sum eru longri enn áleið 5.500 tekn, verða raðfestar lægri, og koma bert í blaðið, um pláss er fyri teimum. Tað er ein fyrimunur um vit fáa tilfarið umvegis teldupost ella á diskli. SAMBAND eirikur lindenskov eirikur@sosialurin.fo tlf 341800 viðmerkingar Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Redaktiónsleiðari: Kári Mikkelsen karim@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Jonhard Hammer jonhard@sosialurin.fo Gudny Langgaard gudny@sosialurin.fo Birgir Waag Høgnesen birgir@sosialurin.fo Joan Abrahamsen joan@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Niels Uni Dam nielsuni@sosialurin.fo Eyðhild Jacobsen eydhild@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Teitur Joensen teitur@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Kykmyndir: Alvin Ellebye Andersen alvin@sosialurin.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e-post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e-post: aki@sosialurin.fo e-post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 og boða frá, leygardag tó frá kl. 11.00-13.00 Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.-frí. 8-16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag-fríggjadag klokkan 1330 Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 09 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað­leiðsl­an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Var inni á Portalinum 27. apr. 2007, hvar ið Torbjørn Jac­obsen skrivar grein við yv­­i­r­­skriftini Fiskiloyvi rulla inn í ævinleikan, hvar í hann legg­­ur eftir Bjørn Kalsø um broyt­ingar í lógini um vinn­ u­­­ligan fiskiskap. Tobbi vísur á paragraf 2 í lógini um vinniligan fisk­i­ skap, hvar tað er staðfest, at fisk­ur­in sum svimur rundan um Føroyar er ogn Føroya fólks. Víðari verður sagt í lóg­ artekstinum, at fiskirættindi latin sam­bært lóg­ini, veita ikki bólk­um ella ein­stak­­ling­ um ogn­ar­rætt. Som­u­leið­is kunnu hesi rætt­indi takast aftur uttan end­ur­gjalds­ skyldu. Nevndu ásetingar er greið stað­festing av, at alt liv­­andi í sjónum, og øll fisk­i­rættindi, sum tær al­mennu Føroyar varða av, eru almenn ogn – ogn fólks­ins – og lat­in fisk­ i­rætt­indi sam­bart gald­andi lóggávu ikki geva ein­stakl­ ing­um ella fel­øg­um nakran ognarrætt yv­ir­høv­ur. Ein má tí undrast yvir, at reiðarar hava fingið loyvi til at selja fiskiloyvi, uttan at nakar hevur talað at og gjørt nakað við tað. Er tað so sum Tobbi her vísur á í paragraf 2 í lógini um vinniligan fiskiskap, hví hava reiðarar fingið loyvi til at selja síni fiskirættindi og vunnið nógvar milliónir upp á at selja fólksins ogn, sum um tað er teirra egna ogn, tá ið tað stendur í lógini, at teir einki eiga í tí??? her er nakað, ið ikki ruggar rætt. So nú til spurningin sum vit vóna, at tú er førur fyri at svara. Hví gera tú og tínir líkar einki við hetta mál??? Hví fara tit ikki eftir hesum fáu og draga teir til svars fyri tað teir gera, og innheinta peng­ar­ nar, ið teir vinna við at selja tað sum tú kallar fólksins ogn, tá ið tað stendur so sera greitt í lógini, at fiskiloyvi ikki er teirra ogn. Hví er alt bara tos og tos og aftur tos, og eingin ger nakað. Tá ið eingin ger nakað við tað, er tað harvið samtykt, at soleiðis skal tað verða. Um so er, takið so og strikið tað sum stendur fólksins ogn úr lógini. Fiskurin sum svimur rund­ an um Føroyar, hevur ong­an­ tíð verið fólksins ogn; men reiðarins privata ogn, tað eru nógv dømi um tað. Er tað ikki so, at tit pol­i­ tikk­arar siga eitt; men meina nakað annað??? Ellars kann viðmerkjast, at úr­s­l­itið hjá Bjørn Kalsø ikki er øðrvísi enn tað altíð hevur verið. Teir somu hava altíð havt rættindini til fólksins ogn, ella ,,Hvat er fólksins ogn ?” Vónandi svarar tú okkum uppá hendan spurning. Gott nokk vita vit, at tú sit­ ur í andstøðu; men tit hava jú verið í samgongu? Fólksins ogn - spurningur til Tobba Umborð á Norland. 2007.04.30 Anfinn Olsen og Christian Oluf Christiansen Í vikuni er nor­ð­oy­a­ting­mað­ ur­in Jógvan við Keldu komin við einum aftursvari til ta “hjálp­andi hond”, eg royndi at rætta honum herfyri, tá hann royndi at leggja alla ta donsku ríkisveitingina í høv­ uðs­staðnum. Men framvegis hevur hann ikki svarað! Tað er altíð lætt at tveita ein pástand út, uttan at grund­ geva fyri honum. Hetta var júst tað, sum Jógvan við Keldu gjørdi, og framvegis er hann ikki komin við nøkr­ um, sum líkist einari grund­ gev­ing. Tvørturímóti kemur hann við einum donskum orð­a­tak­ ið um, at “den, der fortier, lyver også”, fyri líkasum at siga upp á ein penari máta, at eg lúgvi. Ikki so lítið næs­ a­djarvt, má sigast! Í øllum førum síggi eg meg ikki føran fyri at grugga kjarn­una í øllum hesum so væl, sum Jógvan við Keldu megnar tað. Tí hann kemur við einari rúgvu av tølum, men framvegis uttan nakra grundgeving. Kom til sakina! Mín spurningur var, um Jógv­ an við Keldu kundi gera so væl at greiða Føroya fólki neyvt frá, hvussu hann fær tað til, at danska ríkisveitingin mest­sum bara søtar tilveruna hjá havnarfólki! Men hóast maðurin hevur havt ein heilan mánað at finna út av hesum, velur hann hegnisliga at smoyggja sær aðrar vegir, uttan at svara spurn­in­ginum. Framvegis hevur Jógvan við Keldu ikki fortalt okk­ um, hvar í Føroyum allur blokk­stuð­ul­in sæst aftur. Kanska er tað roknistykki ikki so stuttligt at borðreiða fyri fólki, at best er at tiga? Góði Jógvan við Keldu, gevst nú við uttanumtosinum og kom til sakina! Tá tú hev­ ur sagt A, mást tú eisini siga B, og ikki alt møguligt ann­ að, bara fyri at sleppa undan at svara! Uttanumtos, Jógvan við Keldu! Borgarstjóri Heðin Mortensen