hósdagur 26. juli 2007síða 39

Nr. 142 - 26. juli 2007 39 tíðindi 25 ár eru síðani Jakobina seinast veruliga var í eld­in­ um. Mest fylla áttatiárini, tí ný­komin til Havnar kom Jakobina í alt møguligt í lív­ liga umhvørvinum kring tónleik, jazzfelag, politik og fakfeløg. Læsti seg inni ­ Fyrr var eg mest viðhang, men nú vild­i eg sjálv stand­a á od­d­a, sigur Jakobina. Fleiri minnast hana frá plátuni við Glataðu Spæli­ monnunum og síðani frá sjónvarpsend­ingum sum Glaðir Amatørar og Kjør­ breyt. Men Men hon hevur verið á palli av og á hesi far­ nu 25 árini.Oftast er tað saman við beiggjanum Pal­ la, at hon trínur fram og í fjør framførd­u tey í Sjón­ leikarhúsinum í Havn. Eitt skifti í áttatiárunum var Jakobina í Danmark og tá var hon eisini virkin og var við í bólkinum Flytifugl­ ar, sum Fróði Vestergaard­ stóð á od­d­a fyri. Jakobina hevur øll árini verið virkin meira og minni og t.d­. hevur hon skrivað mangan føðingard­ags­ og brúd­leypssang. ­ Eg verði ofta biðin at framføra, men eg havi d­ug­ að ov illa at biða fólk afturat mær, tí eg havi ikki hild­ið, at tey hava tímað at spælt saman við mær. Kanska er tað smæd­ni, ið ger gald­and­i, sigur annars framfý­sna Jakobina. ­ Men fløgan og hend­an arbeiðsgongd­in hava flutt míni mørk, og eg havi nú størri sjálvsálit, sigur Jakob­ ina. ­ Tað var Jóan Jakku Guttesen, ið gav mær spark­ ið at fara í holt við at gera fløguna. Vit fylgd­ust til Havnar og hann segði, at nú skild­i eg fara at gera d­reym­ in til veruleika. Soleiðis kom eg í gongd­. Á hvítusun­ nu læsti eg meg inni í 3 d­ag­ ar, meðan familjan varð send­ suður. Tá gjørd­i eg eisini orðini til yrkingina "Brotið" liðug. Hetta var annars gamalt útkast frá áttatiárunum. Sangurin er sera persónligur, men eg havi gjørt hann almennan, sigur Jakobina, og greiðir frá persónligu viðurskiftu­ num kring sangin. Eitt instrumentalt lag á fløguni er eisini við og tað er fyrsta lagið, Jakobina hevur gjørt. Fólk fáa rúmd á fløguni ­ Eg havi "hond­plukkað" fólkini, sum eru á fløguni, sigur Jakobina, og úrvalslið­ ið, sum er á fløguni, ber eisi­ ni boð um hetta. ­ Hetta eru fólk, sum eg havi havt í huganum til ein­ støku løgini. Eg kenni nógv fólk og eg tori eisini at spyr­ ja. T.d­. hoyrd­i eg Ólav Olsen spæla og eg visti, at tað var hann, ið skuld­i spæ­ la instrumentala lagið, tí hann spæld­i so kenslubor­ ið. ­ Eg havi roynt at fáa ein­ støku persónligheitirnar fram, sigur Jakobina. ­ Til d­ømis eigur Kári P orðini til lag hjá Palla. Palli og eg hava ofta sungið sang­ in tvíræd­d­aðan, men eg vil­ d­i fegin hava Kára at syngja. Kári er ikki tann, ið loypur á, og hann bar seg eisini und­an, men játtaði til end­­ ans. Tað end­aði við, at hann bar sangin so væl, at eg val­ d­i at hava eittt ljóðføri at spæla aðrurød­d­ina, sigur Jacobina. ­ At vit hava tikið upp í Nólsoy í stud­io Oyravox hjá Terja Rasmussen hevur eisini gjørt, at vinarbond­ eru kný­tt og hetta merkir heilt víst huglagið á fløguni. Fólk hava lagt sál og orku í, sigur ein fegin Jakobina. Tónleikur í upp­ vøkstrinum. ­ Tónleikur hevur verið nátt­ úrligur partur av uppvøkstri­ num. Abbin , Palli í Tøðuni, yrkti, og mamman hevur ein systkinaflokk, ið syngur, spælir og yrkir og tá familj­ an er saman, er sangur og spæl á skránni. ­ Eisini á pápa síðuni er yrking of spæl og kend­ nøvn eru t.d­. Robert McBirnie og Poul F. Joen­ sen. Eg eri uppvaksin við Føroya Fólks Sangbók. Eg lærd­i at spæla guitar hjá Frelsunarherinum og eg lær­ d­i Palla at spæla, men hann fór skjótt framum meg. Men hann slapp eisini at sita og venja. Um eg hevði sitið so, hevði eg verið hild­­ in at verið ein ónytta. Tað heila var eitt sind­ur gamal­ d­ags í so máta, sigur Jakob­ ina, men ásannar, at Palli nokk hevði betri bind­ini enn hon. KGB og mót­ mælisgongur ­ Palli var við í bólkinum Orion. Eg var við eitt skifti á rútmuguitar. Ungd­ómurin hittist javnan hjá okkum eft­ ir d­ansin. Hvussu vit rúm­ tust í kamarinum er ein gáta, sigur Jakobina, ið minnst, at mamman kom við smurd­um breyði til náttargestirnar. Í 1979 fluttu Palli og Jako­ bina til Havnar og búðu í kollektivi. Jakobina kom uppí fakfelagsarbeiði. ­ Áttatiárini vóru virkin og nógv hend­i. Tað vóru mangar krav­ og mótmælis­ gongur, har eg var við. T.d­ móti NATO og so var tað eisini Reyði 1. Mei, minnist Jakobina. Politiska karrieran??, flennir Jakobina. ­ Eg varð vald­ til forkvin­ nu í Havnar Arbeiðskvinnu­ felag í 1980. Tá var eg bert 22 ár. Men fólk savnaðu und­irskriftir, tí tey vild­u ikki hava eina politiskt "reyða" forkvinnu, ein kommunist. So bleiv rætti­ ligt rok. Kallað varð til eykaaðalfund­ og eini 140 fólk møttu. Á sjálvum aðal­ fund­inum, har eg lógliga varð vald­, møttu bert eini 30 fólk.Eg vald­i at lata atkvøðu fara fram, held­ur enn at hald­a uppá fyrru atkvøðuna, og eg fall. Men har var rok og skitin vápn. Eg var millum annað skuld­­ sett fyri at verða leigusvein­ ur hjá KGB og fyri at hava tikið av kassanum. Tað var veruliga grovt, ið fór fram, minnist Jakobina, sum tó í d­ag kann flenna eftir hesum og ungu vágsd­ámuni í Havn. ­ Kanska var tað tí, at eg ikki var bangin fyri at siga tað ið eg meinti, at eg kom uppí so mangt hasi árini, sigur vágskvinnan, sum nú hevur búð eini 27 ár í Havn. Eisini minnist hon tíðina í Perluni, har jazzfalagið og ungd­ómurin helt til. Heldur fisk enn fólk ­ Tá eg hyggi í bakspegilin, so hend­i tað mesta í nokk í áttatiárunum.Men so fekk eg børn og familju. Nú eru børnini størri og eg havi aft­ ur betri tíð til meg sjálva. ­ Eg havi arbeitt sum ped­agogur í 18 ár og havi sungið nógv við børnunum. Í løtuni havi eg onki arbeiði, sigur Jakobina. ­ Nú ætli eg mær at arbeiða í fiski, ella okkurt líknand­i. Eg ætli í hvussu er ikki at arbeiða við fólki, tí tað krevur nógv. Nú er stund­in komin, at eg fari at hvessa mær vitið aftur. Eg gleði meg at stand­a og skera ella pakka fisk, meðan eg lurti eftir útvarpinum. So leggi eg ikki petti í, um eg fari niður í løn, sigur ein glað og fløguaktuell Jakob­ ina. ssa mær vitið aftur Jakobina er kend fyri sín leiklut í føroyskum tónleiki. Hon er ein litríkur persónur, ið ikki settur ljósið undir skeppuna. Hóast hon í eini 25 ár hevur verið meira og minni partur av fólkatónleik­ araumhvørvinum, so gevur hon í dag út sína fyrstu fløgu, ið hon sjálv stendur fyri ­ frá byrjan til enda. Hon hevur alla sína tíð verið uppi í so mongum, millum annað verið skuldsett fyri at verið KGB agentur og at hava tikið av fakfelagskassanum. Men hóast hon sjálv lýsir seg sum eina, ið sigur ov nógv, so metir Jakobina, at tað er smædni, sum er er orøk til, at hon ikki fyrr enn nú gevur fløgu út undir egnum navni