hósdagur 20. desember 2007síða 10

10 tíðindi Nr. 247 - 20. desember 2007 Jógvan á Lakjuni, landsstýrismaður í mentamálum heldur, at fjølmiðlar lýsa søgur grunt uttan at seta seg nóg væl inn í tingini. Hetta sigur hann í samband við greinarnar hjá Sosialinum um órøkt á serskúlum. Hann harmast tó støðuna á Skúlanum á Trøðni og Rásini í Runavík SerSkúlar Dorit Hansen dorit@sosialurin.fo Landsstýrismaðurin er sera harmur at hoyra, at støðan á skúlanum á Trøðni er so vánalig, sum hon verður lýst í Sosialinum. Eisini harmast hann um støðuna inni á Rásini í Saltangará, men hetta verður umvælt bein­ anvegin, soleiðis at næm­ ingarnir sleppa aftur í skúlan eftir nýggjár, sigur hann. ­ Eg skilji væl, at foreldur verða kedd, tá umstøðurnar ikki eru nóg góðar, og at tey nýta fjølmiðlarnar at skunda undir málini, tí tað er trupult at vera foreldur at brekaðum barni. Jógvan á Lakjuni við­ gongur, at viðlíkahald av almennum bygningum hev­ ur havt eitt eftirsleip líka síðani kreppuna. ­ Eg visti ikki, at tað var so galið við lekum á skúlan­ um, og eg trúði, at umvæl­ ingin av hylunum var komin longri. Men stovnsleiðarar hava til uppgávu at peika á, hvørjir tørvir eru, og í flestu førum verða ynskir uppfylt, sigur landsstýrismaðurin. Populistiskir fjølmiðlar Men Jógvan á Lakjuni held­ ur, at fjølmiðlarnir eiga eis­ ini at síggja ta stóru mynd­ ina og ikki bara lýsa sorgar­ søgurnar. Støðan er ikki altíð so einføld, sum hon verður lýst, sigur lansstýris­ maðurin. Hann gleðist um tað, sum er hent á økinum, meðan hann hevur verið landsstýr­ ismaður. Nýggj lóg er gjørd fyri skúlan á Trøðni, og skúlin er skildur frá sernáms­ deplinum og skal bara taka sær av børnum við heilt ser­ ligum tørvi. Starvsfólkini eru glað fyri hesar broytingar, men tørvur er á fleiri lærarum, og arbeitt verður við hesum. Og farið er undir at leingja eina av lonunum á skúlan­ um, soleiðis at autistarnir fáa betri umstøður. Haraftrat er játtanin til tað sernámsfrøðiliga økið økt við umleið 10 mió. hetta valskeiðið, og millum annað verða sernámsfrøði­ ligar tænastueindir ella NSR­tænasstur skipaðar kring landið. Tí heldur landsstýrismað­ urin, at tað er púra burturvið at føra fram, at samgongan bara hevur raðfest hørð virði. Hann sigur, at neyvan hevur nøkur samgonga rað­ fest skúla og almanna­ og heilsuverk hægri enn henda samgongan. Fjølmiðlar dyrka keðiligar søgur - Eg visti ikki, at tað var so galið við lekum á skúlanum, og eg trúði, at umvælingin av hylunum var komin longri, sigur landsstýrismaðurin í mentamálum, Jógvan á Lakjuni Eitt yvirlit yvir kvinnuliga umboðan í parlamentum runt um í heiminum vísir, at Føroyar liggja í botni. Sjálvt arabiski heimurin, ið ikki júst er kendur fyri javnstøðu ímillum kynini bæði, liggur frammanfyri okkum JavnStøða Kári Mikkelsen karim@sosialurin.fo Við einum kynsbýti upp á 90,4 prosent mannfólk og einans 9,4 prosent konufólk á Føroya Løgtingi hevur demokratiið í Føroyum spælt fallit. Soleiðis stendur at lesa í fororðunum í 82 síðu langa álitinum hjá Demokratia, sum í gjár varð handað Bjarna Djurholm, landsstýris­ manni, og sum í dag varð lagt fram á tíðindafundi í Miðlahúsinum í Vágsbotni. Og at døma út frá hagtøl­ um frá heimsins parlament­ um, so stendur illa til her heima við politisku javn­ støðuni. Eitt yvirlit yvir kvinnuliga umboðan í parlamentum runt um í heiminum avdúk­ ar, at sjálvt arabiski heimur­ in, ið ikki júst er kendur fyri at leggja dent á javn­ støðu, liggur frammanfyri Føroyar. Norðurlond, ið vit vanliga sammeta okkum við, liggja fremst við 41,6 prosentum. Hetta er meiri enn fýra ferðir so nógv sum á Føroya Løgtingi, har bert 9,4 pro­ sent eru kvinnur. Amerikansku heimspart­ arnir koma á øðrum plássi, har næstan fimti hvør limur – svarandi til 19,4 prosent – eru kvinnur. Beint aftanfyri Amerika liggja OECD londini í Evropa, har 19 prosent av tinglimunum eru kvinnur. Næst á listanum er Afrika við 17 prosentum, Asia við 12,6 prosentum, arabisku statirnir við 9,4 og Føroyar liggja altso niðri á 9,4 prosentum. Arabarar fremri enn føroyingar Tað er torført at meta um úrslitið av nevndararbeiðin­ um, men reaktiónirnar frá politisku flokkunum hava sum heild verið positivar, skrivar Demokratia í álitin­ um og kemur við hesi stað­ festing: »Fleiri flokkar hava meldað alment út, at teir ætla at syrgja fyri javnstøðu á uppstillingarlistunum – fleiri flokkar hava prakt­ iserað javnstøðu í upp­ stillingini í sambandi við fólkatingsvalið 13. nov­ ember 2007 – ttveir flokkar hava meldað alment út, at teir í framtíðini ætla at tryggja javnstøðu í lands­ stýrinum – fleiri flokkar eru byrjaðir at arbeiða við javnstøðustrategi innan­ floks – ein flokkur hevur lagt uppkot á ting um, at Demokratia skal halda fram við virksemi sínum í 2008. Uppskotið varð samtykt 20. november 2007.« Víðari skrivar Demo­ kratia: »Eitt mátbært úrslit kann av góðum grundum tó ikki síggjast, fyrr enn løg­ tingsvalið hevur verið í januar 2008 og kommunu­ valið í heyst 2008. Tó metir nevndin, at fólkatingsvalið 13. november 2007 kann síggjast sum eitt parametur fyri hugburðsbroyting við­ víkjandi kvinnuumboðan í politikki, bæði hjá politisku flokkunum og hjá veljar­ unum – sjálvt um úrslitini ikki beinleiðis kunnu flytast yvir á eitt løgtingsval. Tað er heldur ikki lætt at meta um, hvussu umfatandi ávirkanin av Føroyum sum eitt valdømi fer at hava á valúrslitið hjá teimum kvinnuligu valevnunum. Sambært altjóða gransking tykist møguleikin tó at vera øktur við einum valdømi.« Betri útlit Yvirlit yvir umboðanina av kvinnum í parlamentum runt heimin: Prosent Norðurlond 41, 6 Amerika 19, 4 Evropa (OECD-londini) 19, 0 Afrika 17, 0 Suður Asia 12, 6 Arabisku statirnir 9, 5 Føroyar 9, 4 (kelda: www.ipu.org) FAKTA Tveir av nevndarlimunum í Demokratia, Bergtóra Hanusardóttir, úr Kvinnufelagasamskipan Føroya, og Inga Dahl, sum umboðar Fólkaflokkin í nevndini Mynd: Jens Kristian Vang