Sosialurinarkiv
Sosialurin 2007-12-21, síða 54
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

fríggjadagur 21. desember 2007síða 54

‹ fyrra síða allar 120 síður næsta síða ›

Tekstur á síðuni

54 ✯ Sosialurin 21. desember 2007 Nú var vorðið tómligari í túninum millum Ansastovu, Heiðriksstovu, Mórsastovu, og á Dunganum. Abbi, Dánjal J. Anthoniussen(1877-1953) í Ansastovu, og Niklas Dahl (1874-1953) í Heiðriksstovu vórðu bornir út hetta árið. Teir vóru grannar. Heiðriksstova og Ansastova er ein lon. Heini í Mórsa- stovu( 1882 -1970) kom enn út á trappu- steinin at meta um veður og vind við síni svørtgulu pípu og hugdi upp í loft við keppinum fram av stúvi. Tað gjørdi hann eisini jólamorgun 1953. Dunga Oluffa (1883 -1971) stákaðist í sínum lag og kom út í sínum svarta kjóla, hvíta fyrriklæði og einum fati. Fór oman at ánni. Hirdi tað, sum í fatinum var, í ta møku ánna, sum tók ímóti matrestum frá Dunga Oluffu. Tað var ikki nógv, men áin kvæð sítt aldar- gamla kvæðið um fólkini, sum høvdu ríkað hana við matrestum frá fyrndini av. Brátt stungu øskulittir vetrarfuglar seg niður yvir slammiskuna frá Dunga Oluffu og fingu sær upp í nevið av jólamolum frá einari gamlari gentu, sum gleddist yvir jólahalguna. Hetta kom væl við hjá hesum jólasvongu, himmalsku fuglum. Stórá Dunga Oluffa gekk niðan frá Stórá aftur og møtti Elin í Hvanngarðinum (1872-1960), Lenu (ommu) í Ansa- stovu(1882 -1963) og Siggu í Heiðriks- stovu(1874-1953), sum vóru tíðliga á fótum. Eggfuglarnir skuldu hava okkurt forkunnugt jólamorgun, sum tær bóru framman fyri sær í fyriklæðnum. Tær vóru ikki enn altarskrýddar, men máttu ambæta neytunum, geva dunnunum og høsnunum, áðrenn tær fóru í annað skrúð. Tær høvdu so mikið av molum í fyrriklæðnum, at spurvar og starar fingu ein bita saman við eggfuglunum. Tær heilsaðust og ynsktu hvør aðrari gleðilig jól. – Eg fari altíð tíðliga jólamorgun oman at ánni. Tað hjálpir so væl, at teir himmalsku fuglar fáa okkurt upp í nevið jólamorgun. Tað er so einsligt hjá hesum øskulittu Guðs skabningum, sum troysta tilveruna her um veturin. Hvor skal jeg fly fra dit åsyn? – Ja, Oluffa lukka, hønur og dunnur fáa altíð okkurt frá okkum, sum vit mongda upp í eitt sindur av rugi, men tú ert so umhyggin, at tú hugsar um vetrarfuglarnar. Ja, teir eru eisini ein skari av guðs skabningum, segði omma. Ein lítil glóð var at síggja í glugga- num í Jákupsstovu. Ommba, Johan Sofus(1886-1960), var óivað farin upp at lesa morgunlestur. Hann var eitt sindur fjalin, segði ikki nógv, men kvirran henda morgun mundi tala sítt stumma mál til øll í bygdini. Ikki at tala um tey, sum búðu ánni næst. Tey kendu natúrinnar duldarsemi í áarsjóðinum. Í morgun kvað hon um Veni, Veni Imanuel – O kom, o kom, Imanuel! Jógvan undir Garði, klokkarin, var tíðliga á foldini í morgun og hevði longu ringt jólini inn. Hann stóð har í myrkrinum og læt boðanarljóðið fara um bygdina í taktføstum klokkuljóði við undirspæli av áarsuði og sjóði við sævarklett. Tey, sum hvíldu undir moldum á Línheyggi, hoyrdu hetta ljóðið og lógu við samanløgdum hondum og hvíldu í klokkuljóðinum henda sæla jólamorgun 1953.Ein slíkan halgidag stóð radio á norðmanninum frá morgunstundini av. Ymisk vóru jólaløgini, ið ljómaðu út í tún jólamorgun. Her vóru kend jólaløg, sum sungin vórðu víða um í Norður- londum og so tey, sum vóru sungin t. d. í Týsklandi og Bretlandi. Hesi vóru ikki so kend her á landi um hetta mundið, men andin í teimum var jú tann sami, um kongasonin, sum borin var. Eitt lag, sum knappliga hoyrdist, var so yndis- ligt, at valla kundi hetta syngjast betur. Tað var fagra lagið: O, Jesulein süß. Lítið skilti tú av orðunum í síni heild, men orðini O, Jesulein süß! o Jesulein mild - um tann søta og milda Jesus, tað fekst tú við. Eingin ivi hevur verið um, at tað var Wiener Sängerknaben, sum nú stóðu mitt í túninum framman fyri Ansastovu, Heiðriksstovu, Mórsastovu og á Dunganum og sungu jólini inn. Í túninum Dunga Oluffa kom niðan aftur frá ánni og steðgaði á, tá ið hon hoyrdi hetta ljóð. Hon stóð dygst við sín sovandi urtagarð, sum var heimsins minsti urtagarður einans uml. ein fermetur. Hann hevði eina lítla gyrðing, sum var verja ímóti tí átufreka seyðnum. Her vuksu tær føgru silkiblómurnar, reyðar og bláar, ið fríðkaðu um ta lítlu svørt- hvítu lonina. Nú svóvu blómurnar vetrarblund undir snjó og føgrum jóla- sálmum. Oluffa stóð og mimaði onkrar óskilj- andi tónar , sum duttu um hennara rukkutu varrar, meðan hon streyk hondina eftir tí snjóhvíta fyriklæðnum. Fatið livdi bert eitt lítið vet við í rytmuni hjá Wiener Sängerknaben. Hon steðgaði á til lagið var liðugt og smámurraði: Et lidet barn så lysteligt. Elsa í Húsi(1876 - 1955) kom tenjandi niðan eftir Túni í síni jólakápu. Hon sá væl, at Oluffa var umbroytt. Nú stóð Oluffa og trummaði við fingrunum á jarnfatið, meðan hon sang við síni gomlu rødd: Et lidet barn så lysteligt blev af en jomfru båret, ej før, ej siden hørtes sligt, men kun i jubelåret... Elsa í Húsi stóð lamsligin. – Stelirnar ikki, Oluffa, hevur tú mist samlingina? Tað neistaði frá henni, eyguni vóru himmalvend og alt hennara likam darraði í stjørnugrúsi av einari aðrari verð. Kavi var lagstur, so tann svarti kjólin og tað hvíta fyriklæði flagsaðu í einum jólatóna, sum rakk úr Wien, oman eftir Túni og setti seg í tað okkur- gula grasið, sum flyrraði í takskeggi- num kring tær jólaligu lonirnar - Ansa- stovu, Heiðriksstovu, Mórsastovu og á Dunganum. Elsa í Húsi Elsa í Húsi royndi við sínum tunga kroppi at fylgja Oluffu, men bleiv hetta bara til eitt lítið hirs, eins og ein lítil inn – og útsúður niðri í Støðni eftir landbrim. Hetta sjóðið plagdi at taka um hana undir lonini Niðri á Mýru. Elsa var ein sjóvarmoy, kom niðan eftir Túni henda jólamorgun í einum mið- aldarligum búna. Hon var sjálv ein ond úr tí heilagu skrift. Hon var so fjøggað til eins og Maria Magdalena í málningi av Timeteo Viti við sama heiti – italienskur málari (1469-1525). Henda morgun, hon kom niðan eftir Túni, gekk hon eftir jólatónleikinum, ið stóð út í tún frá NRK, sum Oluffa var umbroytt av. Eyguni festu seg við morgunljósið jóladag, sum skygdi í teimum glerstoyttu homrunum á Knúki. Hetta var jú eitt boðanar ljóð og ljós, sum Sjóvarmoyin tráðaði eftir. Hon var ikki øðrvísi enn øll onnur menniskju, sum vildu vera við í tí undri, sum var fullborið jólanátt. Systirin, Olivina, var eisini farin til hvíldar 1953 inni á Línheyggi, og nú var hon vorðin einsa- møll. Tað var gongdin í hesum foldar- lívi. Hennara longsul móti teimum ævigu víddunum var staðfest í skriftu- num, lestrunum og donsku jólasálmu- num, sum nú Olivina, systirin, var umgyrd av í himmiríki. Elsa steðgaði á eina góða løtu og lurtaði eftir Wiener Sängerknaben og undraðist yvir Oluffusa “plastisku” rørslur. Sjálv royndi hon hetta kynstrið, men fekk ikki gongd á. Sigga í Heið- riksstovu, Lena í Ansastovu og Elin í Hvanngarðinum stóðu og hugdu at hesum, men ikki fingu tær sagt nakað, tí tær vóru rúnarbundnar av fagra sanginum úr Wien. Heini í Mórsastovu stóð í durinum við tí gulu og svørtu Jól í Oyndarfirði 1953 Dunga Oluffa