mánadagur 4. februar 2008síða 11

11 tíðindi Nr. 24 - 4. februar 2008 Kristian vísir á, at tað er týd­ningarmikið fyri Føroya Tele at kunna veita tænastur við høgari d­ygd­. - Kund­arnir krevja breið- band­ við høgari ferð og ó­av- markaðari nýtslu, og krøv- ini til framtíðartænastur fara eisini at hava við sær tørv á hægri fjarskiftisorku. SHEFA2-kaðalin fer saman við FARICE at geva Føroy- um trygt fjarskifti úteftir og at kalla ó­avmarkaða fjar- skiftisor-ku mó­tvegis um- heiminum. Samtaksstjó­rin sigur, at nýggja samband­ið nøktar fjarskiftistørvin hjá føroy- ingum mó­tvegis umheiminum nó­gv ár fram- eftir, og tað lyftir eisini fjar- skiftissamband­ið hjá Het- land­i og Orknoyggjum við umheimin upp á eitt nó­gv hægri støði. Stór útbreiðsla - Tað er kostnaðarmikið at útbyggja og d­agføra netið í Føroyum, og tað eru vit øll sum brúkarar, ið skulu rind­a íløg- una aftur. Tað ber tískil illa til at sammeta okkara prísir beinleiðis við prísirnar á øðrum størri marknaðum, har tað eru fleiri um at gjal- d­a gild­ið, og har tað er lætt- ari at leggja infrastruktur og aðra útgerð, sum krevst fyri at koyra breiðband­ið. Men eg hald­i, at tað er flott, at okkara fjarskotnar oyggj- ar hava eitt so gott breið- band­, sigur Kristian. Hann vísir á, at FT Net eftir einans fýra árum hevur megnað at givið øllum før- oyingum møguleikan fyri breiðband­i, og longu nú hava 27% av øllum húskjum í Føroyum fingið sær breið- band­shald­. - Føroyar teljast soleiðis millum tey lond­, sum hava hægstu breiðband­sútbreiðs- lu sammett við íbúgvaratal- ið, sigur Kristian David­sen, samtaksstjó­ri í Føroya Tele. P/F Skyn hevur nú sent út brøv til fólk, sum hava søkt um byggiøki í Nes komm­ unu. Skyn skal nevni­ liga taka sær av søluni av hesum grund­økj­ um fyri kommununa Húsabygging Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Nes kommuna hevur gjørt eina útstykkingarætlan und­- ir Høganesi, sum fevnir um tilsamans 98 grund­økir til sethús. Í fyrsta umfari verða 29 grund­økir boðin út, og hesi eru millum 335 og 650 fermetrar til stød­d­ar. Fyrsta byggistig í ætlanini fevnir eisini um fýra íbúðar- blokkar. At taka sær av sølu um umsiting av sølu av hesum grund­økjum hevur komm- unan gjørt avtalu við húsa- meklarafelagið, P/F Skyn. - Grund­økini verða í fyrs- ta umfari boðin út til tey, sum eru uppskrivaði til grund­øki hjá Nes kommunu. Gingið verður eftir listanum í teirri raðfylgju, sum fó­lk hava skrivað seg á listan, sigur Skyn, sum nú hevur sent út tilboðið til fó­lk, ið hava søkt Nes kommunu um grund­øki. Alment útboð Felagið sigur, at um ikki øll grund­økini, sum eru við í hesi ætlan, verða seld­, verða tey, ið tá eru eftir, lýst til sølu alment. Tey bíligastu grund­økini í Høganesætlanini (335 fer- metrar) verða seld­ fyri 260.000 kró­nur, og tey d­ýrastu (650 fermetrar) verða seld­ fyri 460.000 kró­nur. Á kunnand­i fund­i um ætlanina á Runavíkar Sjó­- mansheimi í heyst, fingu fó­lk at vita, at uppi í prísi- num fyri grund­økið er eisi- ni bilhús, sum verður felags í byggiætlanini. Tey, sum stand­a á lista hjá Nes kommunu um grund­øki og hava fingið til- boðið hjá P/F Skyn send­an- d­i, skulu lata frætta innan 4 vikur. Saman við tilboðnum hevur Skyn eisini sent fó­lki kunning um ætlanina, sum eitt nú lýsir, hvørjir servitut- tir og reglur annars eru tengd­ar at byggingini und­ir Høganesi. Meira kann lesast um Høganesætlanina á www. nes.fo. Høganes: Fyrstu grundøkini seljast Fyrsta byggistig fevnir um økið, sum sæst innanfyri rundingin á myndini Mynd: Nes kommuna Óalmenna CIA-kanning Velur grønlend­ska heimastýrið at skipa fyri sínari egnu kanning fyri at fáa greiði á møguligum CIA- fangaflutningi í grønlend­skum loftrúmi og á grønlend­skum flogvallum, eigur heimastýrið at lata ein serfrøðingabó­lk gera eina ó­almenna kanning. Tað held­ur d­anski søgufrøðingurin Nikolaj Petersen.. Hann sigur við KNR, at ein tílíkur bó­lkur kann neyvan vænta sær almenna hjálp, men hinvegin kann hann sjálvur kann øll viðkomand­i skjøl. Cruise til Norðpólin Norska reiðaríið Hurtigruten fer nú at leggja seg eftir at skipa fyri sokallaðum cruise-ferðum til Norðpó­lin. Í fjør kom Grønland­ í ferðaætlanina hjá reiðarínum, og Olav Fjell, forstjó­ri, væntar, at áhugi verður eisini fyri Norðpó­linum sum ferðamáli. Tað nýggjasta skipið hjá reiðarínum, "Fram", er serbygt til at sigla í ísi og siglir í løtuni við Antarktis. Olav Fjell sigur, at Hurtigruten fer at leggja stó­ran d­ent á at ávirka umhvørvið í pó­løkinum sum minst. Úr jetflogfari - og aftur á hestabak Olja Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo “Pápi mín reið kamel, eg koyrd­i bil, sonur mín flýgur eitt jetflogfar… men sonur hansara kemur aftur at ríða á eini kamel…” Soleiðis ljó­ðar eitt nútím- ans arabiskt orðatak, sum staðfestir, at veld­uga olju- framleiðslan í heiminum ik- ki kemur at vara í allar ævir. Búskaparligur aktivitetur er neyvt tengd­ur at atgongd­- ini til bíliga orku, og í d­ag stava 80% av orkuni, sum verður brúkt kring um heim- in, frá lívrunnum evnum, olju, gassi og koli. Einsa- møll stend­ur olja fyri 34% av heimsins orkunýtslu, og meira enn 95% av hesum fara til flutningstó­l. Ein var- and­i minking av oljufram- leiðsluni fer tí at fáa álvars- ligar avleiðingar fyri heims- búskapin. Amerikanski jarðfrøðing- urin, M. King Hubbert, segði longu í 1956, at amerikanska oljuframleiðsl- an fó­r at náa hæd­d­ini onku- staðni millum 1965 og 1970, og hetta hend­i júst í 1970. Í 1974 segði amerikumað- urin, at heimsins oljufram- leiðsla fó­r at náa hæd­d­ini í 1995. Hesaferð mistó­k hann seg – og tó­. Tað eru viðurskifti, sum siga okk- um, at heimsins oljufram- leiðsla fyribils nád­d­i hæd­d­- ini í d­esember 2005, tí síðan tá hevur kurvan yvir fram- leiðslunøgd­ verið “fløt”, hó­ast prísirnir á olju eru sjeyfald­aðir síðan ár 2003. 20% av samlaðu oljufram- leiðsluni koma úr 14 veld­ug- um oljuøkjum. Tey størstu eru Ghawar í Saud­i Arabiu, Burgan í Kuwait, Cantarell í Meksiko og Daquing í Kina. Av hesum er tað bert Ghawar sum ikki er komið í hæd­d­ina – ikki heilt. Framleiðslan í Ghawar er meira enn 5 miljó­nir føt um d­øgnið, sum er meira enn helmingurin av allari olju- framleiðsluni í Saud­i Ara- biu. Norska oljuframleiðslan, sum nád­d­i hæd­d­ina í 2001, hevur eina árliga afturgongd­ upp á 7%. SHEFA2 - Mítt boð er, at tendensurin í Føroyum verður hin sami, sum vit síggja aðrastaðni – at tú fert at fáa meira fyri sama pening, og soleiðis verður breiðbandið lutfalsliga bíligari, sigur Kristian Davidsen, samtaksstjóri í Føroya Tele