hósdagur 5. juni 2008síða 9

9 tíðindi Nr. 106 - 5. juni 2008 Prísurin á olju til fiskiskipaflotan í evropeiskum havn­ um er øktur umleið 240% síðan 2004, men fiskivinnu­ kommiserurin í ES heldur ikki, at oljustuðul er nøkur gongd leið Fiskivinna Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Fiskivinnu­kommiseru­rin í ES, Joe Borg, heldu­r, at aktu­ellu­ tru­pu­lleikarnir, su­m fiskiflotin í ES er komin í, botna í bygnað­ arligu­m ósambæri mill­ u­m stødd av fiskiflota og bu­rðardygga veiðu­. ­ Hesir tru­pu­lleikar eru­ bara vorðnir nógv størri av stóra vøkstrinu­m í olju­út­ reiðslu­nu­m seinastu­ árini. Joe Borg vísir á, at prísirnir á olju­ til fiski­ flotan eru­ øktir eini 240% síðan ár 2004. Hann sigu­r, at skjót hjálp kann veitast til at bjarga og u­mleggja fiski­ flotan, u­m hetta sam­ stu­ndis ger veiðina meira bu­rðardygga. ­ Vit fylgja væl við gongdini og royna at finna vegir til loysnir saman við vinnu­ni. Neyð­ u­gt er at gera fiskiflotan føran fyri at vinna á álvarsligu­ tru­pu­lleiku­nu­m og fremja neyðu­gu­ bygn­ aðarligu­ broytingarnar. Joe Borg ásannar, at skeivar avgerðir eru­ ikki vegu­rin fram í eini slíkari støðu­ og vísir á, at eitt nú størri kvotu­r, su­m onku­r hevu­r mælt til, bara høvdu­ gjørt støðu­na u­ppaftu­r tru­plari su­m frá líðu­r. Hann heldu­r eisini, at møgu­ligu­r olju­stu­ðu­l hevði gjørt, at tru­pu­lleik­ arnir í fiskiskipavinnu­ni fara at halda fram, og at kollapsið hevði verið u­pp­ aftu­r størri, tá tað kemu­r. Niðu­rstøðan hjá ES­ fiskivinnu­kommiserinu­m er greið: ­ Neyðu­gt er at gera okku­rt nú fyri at u­mleggja fiskiskipaflotan, sigu­r Joe Borg. Tað er heimasíðan hjá Danmarks Fiskeritidende, su­m ber hesi tíðindi. Bygnaðar­ broytingar í fiskiflotanum, sum fremja burðardygga veiði, er leiðin burtur úr kreppuni Joe Borg, fiskivinnu­ kommiserur í ES, heldur, at møguligur oljustuðul hevði gjørt kollapsið í fiskivinnuni uppaftur størri, tá tað kemur Loysnir saman við fiskivinnuni Føroya Tele økir um breiðbandið Allir privatku­ndar hjá Føroya Tele, fáa nú tvífalt so høga ferð á breiðbandinu­m fyri sama prís. Fyri breiðbandshald við háferð fýra­faldar Føroya Tele ferðina í ávísu­m føru­m, soleiðis at Føroya Tele bjóðar 8mbit flatrate fyri 2 mbit prís. Á fleiri privatu­m haldu­m við kvotu­, teku­r Føroya Tele kvotu­na bu­rtu­r og bjóðar veru­ligt flatrate fyri sama prís. Hartil varðveitir Føroya Tele nakrar lágferðir, við møgu­leika fyri at velja nýtslu­kvotu­ ella flatratehald. Føroya Tele broytir haldið sjálvvirkandi, soleiðis at allir privatku­ndar hava fingið hægru­ ferðirnar innan 15. ju­ni, sigu­r Føroya Tele í tíðindaskrivi Toskaaling Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Fyri fyrstu­ ferð fara sviar nú at ala tosk. Ætlanin er at fara u­ndir toskaaling har su­ðu­ri við Skåne­strondina í Svøríki. Sambært svensku­m sjón­ varpi er tosku­r eitt av tru­plastu­ fiskasløgu­nu­m at ala, tí fisku­rin helst skal hava æti at eta, til hann er vorðin 5 sentimetrar langu­r. Í svensku­m sjónvarpi verðu­r annars vísti til góðu­ royndirnar, su­m norðmenn hava av at ala tosk. Sviar ala tosk upulleikum inu­m bæði á landi og sjógvi hevu­r verið vánaligu­r. ­ Jú, eg stúri fyri gongdini, sigu­r hann, tá vit spyrja, u­m hu­gsandi er, at virksemið hjá felagnu­m kann fara av knóranu­m. Jóhan Páll sigu­r, at í tíð­ u­m su­m hesu­m, tá so nógv viðu­rskifti ganga ímóti, er man altíð útsettu­r fyri, at tað ringasta kann henda. ­ Men vit royna, og eg vóni ikki, at tað verðu­r so galið kortini. Alt kann henda Vit spu­rdu­ eisini stjóran í Maru­ Seafood, u­m hu­gsandi er, at nakað kann henda á aðalfu­ndinu­m, su­m ger, at alt virksemið hjá samtak­ inu­m steðgar í einu­m. ­ Tá rakstu­rin er so vána­ ligu­r, og útlitini eru­ so døp­ u­r, er vandin altíð til steðar. Bæði fiskavirkisvinnan hjá Maru­ Seafood og Faroe Seafood, su­m eru­ størstu­ samtøkini av sínu­m slagi í Føroyu­m og skipavinnan hjá somu­ feløgu­m hava tað sera tru­pu­lt í løtu­ni. ­ Broytast fyritreytirnar ikki við stagnatión ella lækking í olju­prísu­nu­m, og rakstu­rin í vinnu­ni á landi gerst meira lønandi, hevu­r virksemið ongan møgu­leika, sigu­r stjórin. Tað vísir seg, leggu­r hann aftrat, at tá tað gongu­r væl, gongu­r alt væl – og tá tað gongu­r illa, gongu­r bara alt illa. Treingir samanum Stjórin í Maru­ Seafood ásannar, at tru­pu­lt er at fáa pening til rakstu­r av virkseminu­m. ­ Alt treingir saman u­m, og tað er sera tru­pu­lt at reka vinnu­, soleiðis su­m u­mstøð­ u­rnar eru­ í løtu­ni. Toskaveiðan u­ndir Føroyu­m er í løtu­ni á tí minimala, og hetta sæst eisini aftu­r í allari fiskivinnu­ni. ­ Tosku­rin hevu­r 4­5 ferð­ ir so góðan prís, su­m eitt nú u­psi, og tí er greitt, at tað merkist u­m alla vinnu­na, tá tosku­rin svíku­r. Jóhan Páll Joensen sigu­r, at vónin hjá skipavinnu­ni er, at olju­prísu­rin stagnerar – og helst lækkar – sam­ stu­ndis, su­m meira verðu­r at fáa av toski. ­ Neyðu­gt er eisini, at rakstu­rin av fiskavirkju­nu­m gerst meira lønandi aftu­r, sigu­r stjórin í einu­m av størstu­ fiiskivinnu­samtøku­m í Føroyu­m við u­mleið 300 fólku­m u­ndir sínu­m hatti. ­ Broytast fyritreytirnar ikki við stagnatión ella lækking í oljuprísunum, og raksturin í vinnuni á landi gerst meira lønandi, hevur virksemið ongan møguleika, sigur Jóhan Páll Joensen, stjóri í Maru Seafood