týsdagur 10. juni 2008síða 12

12 Nr. 109 - 10. juni 2008 Sosialurin Heppin gongd SAMBAND eirikur liNDeNSkov eirikur@SoSiAluriN.fo tlf 341800 viðmerkingar Sosialurin Stovnaður: 1927 Ábyrgdarblaðstjóri: Jan Müller jan@sosialurin.fo Blaðstjóri: Eirikur Lindenskov eirikur@sosialurin.fo Redaktiónsleiðari: Kári Mikkelsen karim@sosialurin.fo Marknaðardeild: lysing@sosialurin.fo Marknaðarleiðari: Gudny Langgaard gudny@sosialurin.fo Tróndur Skaalum trondur@sosialurin.fo Høgni Thomsen hogni@sosialurin.fo Henrietta Hammer henrietta@sosialurin.fo Blaðfólk: Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Snorri Brend snorri@sosialurin.fo Magnus Gunnarsson maggi@sosialurin.fo Rigmor Dam rigmor@sosialurin.fo Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Leo Poulsen leo@sosialurin.fo Dorit Hansen dorit@sosialurin.fo Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo Eydna Skaale eydnaskaale@sosialurin.fo Anna V. Ellingsgaard anna@sosialurin.fo Ítróttur: Jákup Mørk jakup@sosialurin.fo Niels Petersen niels@sosialurin.fo Myndamenn: Álvur Haraldsen alvur@sosialurin.fo Jens Kristian Vang jensk@sosialurin.fo Lýsingar Freistir: Tekstlýsingar Størri lýsingar Lýsingartorgið Heilsanir Mánadagsblaðið Mán.kl. 10 Frí. kl. 15 Frí. kl. 12 Frí. kl. 12 Týsdagsblaðið Týs. kl. 10 Mán. kl. 15 Mán. kl. 12 Mán. kl. 12 Mikudagsblaðið Mik. kl. 10 Týs. kl. 15 Týs. kl. 12 Týs. kl. 12 Hósdagsblaðið Hós. kl. 10 Mik. kl. 15 Mik. kl. 12 Mik. kl. 12 Fríggjadagsblaðið Frí. kl. 09 Hós. kl. 15 Hós. kl. 12 Hós. kl. 12 Størri lýsingar, sum nógv arbeiði stendst av, mugu vera inni í góðari tíð og áðrenn ásettu freistir. Framíhjápláss má umbiðjast í góðari tíð. Stødd: Ein heil síða í Sosialinum er 254 mm breið og 346 mm í hædd. Breiddin á einum teigi er 39 mm og rúmið millum teigarnar er 4 mm. Innsent tilfar Fult navn skal vera undir innsendum tilfari. Innsendar greinar, har blað leiðsl­ an ikki er kunnað um bústað og telefonnummar, verða ikki settar í blaðið. Kykmyndir: Alvin Ellebye Andersen alvin@sosialurin.fo Sosialurin í Norðoyggjum: Nólsoyar Pálsgøta 1, 700 Klaksvík tel. 458686 fax 458687 e­post: klaksvik@sosialurin.fo Sosialurin í Suðuroy: tel. 375364 fax 375464 tel. 228814 e­post: aki@sosialurin.fo e­post: dagfinn@sosialurin.fo !!! Haldarar sum ikki hava fingið blaðið, kunnu ringja til 341818 frá kl. 8.00 ­ 20.00 og boða frá, leygardag tó frá kl. 11.00­13.00 Uppseting/prent: Uppseting: Sosialurin Prent: Prentmiðstøðin Útgevari: Sp/f Sosialurin Avgreiðsla: Mán.­frí. 8­16 Tórsgøta 1, 100 Tórshavn Tel. 341800, Fax 341801 Postadressa: Postboks 76, 110 Tórshavn E-mail: post@sosialurin.fo lysing@sosialurin.fo lysingartorg@sosialurin.fo varp@sosialurin.fo Blaðið verður prentað mánadag­fríggjadag klokkan 1330 Flestu okkara vóru vónsvikin, tá BP kunn- gjørdi, at Williambrunnurin var turrur. Hin- vegin steðgar leitingin ikki, ”bara” tí at enn eitt hol er turt. Oljuleiting er langtíðarlig prosess, so seks brunnar eru ikki nakað stórt tal í einum stórum og nýggjum ókendum leitiøki sum Føroyar. Í gjár frættu vit so, at samanlagda olju- felagið StatoilHydro fer undir eina risa verkætlan á landgrunninum í næstum. Felagið hevur gjørt avtalu við seismikkfelag um at skjóta seismikk í hundrað millióna klassanum. Hetta merkir, at norska oljufelag- ið, sum hevur verið eitt av teimum mest virknu í leitingini við Føroyar, nú av álvara fer undir at gera fyrireikingar til at bora aftur á landgrunninum. Tað eru góð tíðindi fyri okkara oljumyndugleikar. At StatoilHydro nú sum eitt samanlagt og enn sterkari felag ger eina risaíløgu í kanningar á landgrunninum er eitt sera gott signal fyri føroyska oljuleiting sum heild, tí tað vísir, at oljufeløg hava ikki mist mótið eftir seinasta turra brunnin. Og hvør skuldi vita tað betur enn júst norska oljufelagið, at tað skal tol til. Á norska landgrunninum vórðu nevniliga boraðir meira enn 30 brunnar, áðrenn rakt varð við olju í rakstr- arverdugum nøgdum. Og fyri at tað ikki skal vera lygn heldur, so vórðu boraðir einir 75 brunnar vestan fyri Hetland, áðrenn fyrsta oljuframleiðslan gjørdist veruleiki. Í Føroyum skriva vit 2008, og higartil eru boraðir seks brunnar. Sum skilst standa tveir aftrat á skránni til 2009. ENI brunnurin er longu við at fara av bakkastokki, meðan enn ein brunnur, sum Chevron stendur fyri, nú skilst er komin á tekniborðið. Vit hava tí orsøk til at fegnast, tá tað um framtíðar kanningar og boring ræður. Vit hava so eisini fingið eitt størri skotbrá til at gera kanningar av møguleikum og avleiðingum, sum ein komandi oljuvinna fer at fáa fyri føroyska samfelagið. Landsstýrið við oljumálaráðharranum Tórbirni Jacobsen á odda hevur sett sær fyri at fara undir hesar kanningar, soleiðis at vit sum samfelag, vinnuliga, sosialt, mentanarliga og í allar mátar eru væl fyrireikað, tá fyrsta oljan møguliga kemur upp – ja skulu vit gita, einaferð millum 2012 og 2015. TÍÐINDASKRIV Stuðulsstovnurin Hvussu stórur partur av teimum lesandi føroyingunum uttan­ lands koma heimaftur eftir lokna útbúgving? Hesin spurningurin hevur verið nógv umrøddur sein­ astu árini. Mikumorgunin verður úrslitið av stórari spurnarkanning, ið Stuðuls­ stovnurin hevur latið gjørt, kunngjørdur. Í framløguni verða m.a. tøl løgd fram, sum vísa, hvussu stórur partur av teimum lesandi flyta heimaftur til Føroya eftir lokna útbúgving. Annaðhvørt ár hava lestrarstuðulsstovnarnir í Norðurlondum ráðstevnu. Í ár er tað SU í Danmark, ið er fyriskipari av ráðstevnuni, og hava tey valt at leggja hana í Føroyum í døgunum 10.­12. juni. Á ráðstevnuni, ið verður hildin á Hafnia, luttaka umleið 50 fólk úr øllum Norðurlondum. Tvey høvuðsevni verða á ráðstevnuni. Annað er framløga av norðurlendskari granskingarætlan um gagnvirði av hægri lesnaði, og hitt er um talgilding. Viðvíkjandi norðurlend­ sku granskingarætlanini er tað soleiðis, at sama kann­ ing er gjørd í Noregi, Finn­ landi, Íslandi og Føroyum. Sama 12 síðis spurnarblað við umleið 90 spurningum varð sent lesandi úr hesum londum. Londini hava stað­ ið fyri síni egnu kanning, og eru tað úrslitini hjá teimum einstøku londunum, ið verða framløgd á ráð­ stevuni. Danmark leggur eisini úrslit fram við støði í egnum skrásetingarupplýs­ ingum. Ætlanin er at gera sammanberingar millum londini í eini felags frá­ greiðing í vetur. Í føroysku kanningini hava allir lesandi føroyingar á hægri útbúgvingum her heima og uttanlands, og sum vóru lidnir við út­ búgvingina í 2004, 2005 og 2006, fingið spurnarblaðið á vári 2007 sendandi. Yvir 60% av teimum svaraðu spurnarblaðnum. Tað er við støði í hesum svarum, at før­ oyska kanningin er gjørd. Høvuðsspurningarnir, ið verða svaraðir í framløgun­ um á ráðstevnuni, eru: Í hvønn mun koma tey, ið hava lisið uttanlands, aftur til heimlandið? Hvat gagn ella hvørjar fyrimunir hava tey, ið hava lisið uttanlands, á heimliga arbeiðsmarknaðinum? Hvat eyðkennir tey, ið velja at útbúgva seg uttan­ lands? Hví velja lesandi at út­ búgva seg uttanlands? Hvussu fíggja lesandi lesturin uttanlands? Føroysku kanningina hevur Jacob Mouritz Olsen, lesandi við Ålborg Univers­ itet, gjørt fyri Stuðuls­ stovnin, og tað er eisini hann, sum leggur føroysku úrslitini fram á ráðstevnuni. Kanningin er fíggjað av StatoilHydro í Føroyum. Ráðstevnan er ikki almenn, men eru føroysku fjølmiðlarnir vælkomnir at luttaka til føroysku fram­ løguni kl.9.00 mikumorgun­ in 11. juni á Hotel Hafnia. Hvussu nógv lesandi koma heimaftur? Hava nú hoyrt í útvarpinum um henda sera áhugaverda túr, sum Norðoya Spari­ kassi gjørdi saman við starvsfólkinum frá Viðvík niðan á Talvborðið saman við Útvarpinum, har Jón Heðin Tróndheim (í løtuni okkara Søren Rye Peder­ sen) gjørdi sendingina. Jón Heðin hevur havt nógvar sera áhugaverdar fólkalívssendingar seinastu árini, tøkk skal hann hava fyri hesar. Stóra tøkk til ferðaleið­ aran Olevinus Sørensen av Viðareiðiði, sum so livandi greiddi frá um flogvan­ lukkuna undir krígnum, somleiðis læs upp úr Følv um somu hending eftir Villy Sørensen. Tey flestu minnast helst bara blaðið Følv fyri Læars og Annulenu? Jón Heðin hevði eisini prát við Kristian Martin Eliassen úr Leirvík, sum saman við Óla Simonsen úr Saltangará eru leiðarar í Eysturoyar Gongufelag. Báðir óførir at finna áhuga­ verdar ferðaleiðarar. Eysturoyar Gongufelag var annars túr sísta sunnu­ dag á Sandoynni, har málið var Tindur, men sum ikki einaferð gjørdist sýnið heldur vánaligt, men hetta gjørdist tó sera livandi álíkavæl, tí ferðaleiðarin Jens Dalsgaard ættaður úr Skálavik (búðsitandi á Glyvrum) var væl fyri­ reikaður og geiddi so liv­ andi frá, hvat síggjast kundi av Tindi, líkasum ein kann ímynda sær, tað Jón Heðin sær tað í eini útvarpsending. Tað var annars ein góð kennsla at standa uppat varðanum við Krossinum ovast uppi á Tindi. Komin oman til Skála­ víkar, greiddi Jens meist­ arliga frá bygdini, søguni, sóðu minnisvarðar yvir Chr. Osvald Viderø og Heðin Brú og hoydu um áhugaverdu lívssøgu teirra, eisini vísti hann okkum á barnaheimið hjá einum av okkara kendastu vinnu­ lívsmonnum ­ Eiler Jacobsen­ . Hitti annars hugnaligan skálvíking, sum gjørdi meg sera glaðan, tí hann segði mær, at hann ongantíð hevði verið uppi á Tindi. Tøkk til stigtakarar til hesi ymisku gongufeløg í Føroyum. Tøkk til Kringvarp Føroya (Útvarpið) og gongufaløg runt Føroyaland JÁKUP MüLLER