hósdagur 26. juni 2008síða 16
‹ fyrra síða allar 68 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
16
Nr. 121 - 26. juni 2008
Eftirnavnið í Stóru
stovu verður í dag
mest sett í samband
við fótbólt. Men
soleiðis hevur ikki
altíð verið. Tað var
tann tíð, tá ið hon
fyrst og fremst var
ímyndin av klippfiski.
Henda frásøgnin
umfatar fimm grav
steinar. Hetta er
søgan um tey hjá
Jóannes í Stórustovu
og verfaðir hansara
Niclas Andreassen, á
Kák. Fyrst fara vit til
Jóannes
Johannes
M.
Jacobsen,
Jóannes í Stórustovu, nevnd
ur, var føddur í Havn.
Mamma hansara, Anna, var
dóttir Michel Michelsen og
Siggu Johannesdatter. Anna
átti tvey heilsystkin. Johan
nes giftist við Elsebeth
Petersdatter í Syðrugøtu og
Poul giftist til Eiðis við
Katrine Marie Hansdatter.
Ein hálvsystir, Maren Sofie,
giftist fyrst inn á Skála og
síðan til Víkar.
Pápi Jóannes í Stórustovu
var Jacob Samuelsen, ætt
aður úr Hósvík.
Jóannes vaks upp í Stóru
stovu. Hetta vóru eini lítil
hús eystanfyri ósan við
Eystaruvág, beint yvir av
Vertshúsinum. Tað verður
hildið, at tað má hava verið
uppá spott, at hesi smáu
húsini eru kallað Stórastova.
Seinni í lívinum bygdi
Jóannes húsini við Hoydals
vegin, sum Esmar Fuglø
seinni keypti. Tey svaraðu í
hvussu er til navnið!
Abbi Johan hevði
ikki sæð so
nógvan pening
Jóannes fór tíðliga til skips
við Dauntless við Jens í
Dali. Hann tók skiparaprógv
í 1895. Tvey ár seinni fekk
hann Phebe hjá Jens í Dali
at føra. Í 1900 gjørdist hann
skipari á Inflexible. Eitt
skifti var hann hjálparlærari
við skiparaskúlan hjá Jens í
Dali.
Seinni keypti Jóannes
helvtina av Inflexible frá
Jens. Jóannes var millum
teir bestu at fiska. Eitt árið
var hann fiskikongur.
Jóannes fór í 1910 í land
og gjørdist bókhaldari í
Handilsforeiningini og var
har til 1919.
Síðan gjørdist hann vrak
araformaður norðanfjørðs. Í
1926 fór hann at keypa
klippfisk sum umboð fyri
størsta klippfiskainnflytaran
í Spania Trueba y Pardo.
Tað gekk væl í mong ár.
Abbi Johan Norðfoss var
systkinabarn Jóannes. Hann
fortaldi einaferð frá, at hann
hevði sæð inn í pengaskápið
hjá Jóannes. Hann hevði
ikki í lívinum sæð so nógvar
pengar. Tá í tíðini skuldi
kanska heldur ikki so nógv
til!
Hetta gekk væl í fleiri ár.
Men ringu tíðirnar í 30
unum og borgarakríggið í
Spania beindi fyri hesum
sølumøguleika.
Umframt
hetta komu revsiatgerðirnar
móti Italia vegna herseting
ina av Etiopia. Tá so Føroya
Fiskaexport var stovnað,
var liðugt hjá Jóannes á
hesum øki.
Turkaði fisk
So fór Jóannes í holt við
fiskaturking. Hann hjálpti
mongum at bøta um um
støðurnar á hesum øki,
eisini við at fáa turkihús.
Saman við Christian Holm
Jacobsen
og
Zacharias
Heinesen fekk hann í lag
fiskaturking uppi á Hálsi.
Felagið fekk navnið Nabb,
her frá stavar staðarnavnið.
Hann fekk sær eisini
turkihús við goymsluhúsi
Yviri við Strond nærindis
Tórgarð, har hann búði.
Jóannas átti skonnartina
Sanna saman við Napoleon
Jacobsen á Glyvrum.
Hann kom í nevndina fyri
mjólkaforsýningina í 1910,
tvey ár eftir, at hon var
stovnað. Har sat hann til sín
doyggjandi dag.
Sagt varð um hann, at
honum var í kjøti borið at
hjálpa og stuðla, har tað var
møguligt at fremja okkurt
átak.
Jóannes var í havna
nevndini í Havn í 13 ár uttan
at vera býráðslimur. Hann
var formaður fimm av
hesum árum. Hini árini var
hann næstformaður.
Jóannes var eisini í 30
unum við til at keypa sild til
saltingar yviri á Skipanesi.
Karolina vann ein bil
Kona hansara Karolina var
virkin losjulimur. Í 1946
skipaði losjan fyri eini luta
seðli, har høvuðsvinning
urin var ein bilur. Hann
vann Karolina.
Jóannes og Karolina fingu
børnini Maja, Jákup, Niels,
Anna og Karl. Maja doyði
14 ára gomul, og hennara
gravsteinur er á myndini.
Jóannes átti ein beiggja
Andreas. Sonur hansara
Julian er eisini jarðaður
saman við ættini.
Tá Niclas
gjørdist
fráhaldsmaður
Carolina var dóttir Niclas
á Kák og Maren Sofía f.
Carlsen. Presturin Absalon
Joensen hevði hesa stuttligu
lýsing í Dimmalætting av
Niclas
De Thorshavnere, som af
og til lægger dewres Vej
forbi
Kongebroen
og
Müllersbro vil sikkert have
let ved at genkende den
Mand, hvis Billede staar
over disse Linier. Thi
Niclas Andreasen færdes
dagligt trods sin høje Alder
paa
Vejene
omkring
Østrevaag. Der mangler
ikke ret mange Aar i de
Halvfemsindstyve,
siden
Niclas Andreasen første
Gang saa Lyset en Novem
berdag i Thorshavn. Og i
Thorshavn har han levet
hele sin tid. Men Thorshavn
som den var dengang og
Thorshavn som den er nu,
er to højt forskellige Steder.
Største parten af Byens
Huse laa jo dengang paa
den lille Halvø, der skiller
Østrevaag fra Vestrevaag.
Og hele Stranden lige fra
Skansatangen mod Øst
omkring Tinganæs og ud til
Rundingen mod vest laa
endnu dengang uforandret,
som den havde været siden
Arilds Tid.
Meget forandres i en
Mands Levetid, siger et
gammelt Ordsprog. Dette
passer maaske ikke altid og
paa alle Steder. Men Niclas
Andreasen kan med fuld
Ret sige det om Thorshavn
i hans Levetid.
Men Niclas Andreasen
har forstaaet at følge med
Tiden. Munter og vel for
nøjet gaar han sin daglige
Runde omkring Østrevaag,
Stórastova var pinkalítil
Óli Jacobsen
olij@sosialurin.fo
Gravirnar eru frá vinstru
MAJA SOFIE JACOBSEN
F. 24-10 1902
D. 11-12 1916
Undir hesum teksti er eitt
sálmavers. Niðast stendur
”GUD GØR ALLE TING
VEL.”
JOHANNES M JACOBSEN
F. 26-5-1874
D. 5-7-1941
CAROLINE S JACOBSEN
F. 15-1- 1878
D. 2-9-1955
MAREN SOFIE
ANDREASEN
F.18-10 1844
D. 20-12-1919
SALIGE ERE DE RENE AF
HJERTET, THI DE SKULLE
SE GUD.
Matt. 5,3.
JULIAN ANDREASSEN
F. 30-9-1920
D. 21-9-1929
NICLAS ANDREASSEN
F. 24-11-1846
D. 20-1-1934
Marin og Niclas á Kák
Carolina og Jóannes í Stórustovu
Steinurin hjá Carolinu og Johannes skimast aftanfyri hinar
fýra. Hettar er so ein nærmynd