mikudagur 25. juli 2001síða 4

6 Nr. 140 - 25. juli 2001 Nr. 140 - 25. juli 2001 7 Hvørja ferð ein ar- beiðsgevari skal gjalda til nýggju Barsilsskipanina skal hann gjalda hundrað krónur í sokallaðum »avgreiðslugjaldi«. Og verður rokningin ikki goldin innan sjey dagar, fer upphæddin beinleiðis til panting- ar. Bjarni Djurholm, vinnumálaráðharri, kallar innkrevjingar- skipanina ódámliga INNKREVJING Rúnar Reistrup Nógv bendir á at Fíggjar- málastýrið er farið eina tonn ov langt í royndunum at fáa peningin til nýggju Barsilsskipanina kravdan inn so skjótt og lætt sum møguligt. Í royndini at fáa arbeiðs- gevarar at geva Toll- og Skattstovu Føroya fultrú at taka peningin beinleiðis av kontoini, og soleiðis sleppa undan at krevja peningin inn við rokning, hevur Fíggjarmálastýrið í kunn- gerð ásett, at rokning fyri gjald til Barsilsskipanina skal rindast innan 7 dagar eftir at Toll- og Skattstovan hevur sent rokningina. Harafturat hevur Toll- og Skattstovan álagt arbeiðs- gevarunum at gjalda 100 krónur fyri tað, sum kallað verður »avgreiðslugjald«. Avgreiðslugjald fyri 1 krónu Ein arbeiðsgevari, sum hevur sett seg í samband við Sosialin, hevur goldið 400 krónur i løn í farna mánaði. Av hesum skal hann rinda 0,25 prosent til nýggju Barsilsskipanina. Hetta er samanlagt 1 króna í umtalaða føri. Hesa krónuna hevur ar- beiðsgevarin fingið rokn- ing fyri, men rokningin ljóðar uppá 101,00 krónur. Orsøkin er, at omaná ta einu krónuna, sum arbeiðs- gevarin skal gjalda til Barsilsskipanina, skal hann gjalda 100 krónur í av- greiðslugjaldi. Í rokningini verður gjørt vart við, at upphæddin skal gjaldast innan sjey dagar – annars verður upphæddin inn- heintað við panting, stend- ur í rokningini. – Hatta er láturligt. Høvdu hasar 100 krónurnar farið í Barsilsskipanina, so hevði eg einki havt ímóti tí. Men eg havi nógv ímóti at 1 króna fer í Barsils- skipanina og 100 krónur fara i landskassan, sigur arbeiðsgevarin, sum skuldi gjalda rokningina í seinasta lagi í gjár. – Eg skilji ikki at Toll og Skatt hevur loyvi at krevja so nógv í avgreiðslugjaldi, tí upphæddin er nógv høgri enn hægst loyvda rykkjara- gjald. Sjáldsamur háttur Barsilsskipanin, sum Vinnumálastýrið hevur evnað til, verður umsitin av ALS og liggur soleiðis und- ir Vinnumálastýrinum nú hon er komin í gildi. Men sjálv innkrevjingin av pen- ingi til skipanina liggur hjá Toll- og Skattstovuni og harvið undir Fíggjarmála- stýrinum. Vinnumálastýrið hevur tískil einki havt við inn- krevjingarskipanina at gera. Og Bjarni Djurholm, landsstýrismaður í vinnu- málum, er alt annað enn glaður fyri innkrevjingar- háttin. – Tað virkar sera órími- ligt at geva fólki bara sjey daga gjaldsfreist. Tað er sera stutt. Og at seta eitt av- greiðslugjald á 100 krónur á hvørja rokning, dugi eg ikki at skilja, sigur Bjarni Djurholm. Hann sær hetta sum eitt tekin um at Fíggjarmálastýrið møgu- liga roynir at trýsta arbeiðs- gevararnar at geva Toll- og Skattstovuni fultrú at taka peningin beinleiðis av kontoini hjá arbeiðsgevara- num. – Hasin innkrevjingar- hátturin tykist mær sjáld- samur og hoyrir eftir mín- um tykki einum heilt øðr- um samfelagsformi til. Tað eigur at vera valið hjá arbeiðsgevaranum um hesin vil gjalda rokning- arnar sjálvur ella geva land- inum fultrú at taka peningin beinleiðis av kontoini. Og tú eigur ikki at gera treyt- irnar soleiðis at arbeiðs- gevarin í roynd og veru ikki hevur nakað val. Eg haldi at man hevur gjørt skipanina sera ósmidliga og ódámliga mótvegis teimum, sum skulu gjalda inn, og eg skilji ikki at man hevur valt hendan leistin. Fíggjarmálaráðharrin skal svara Bjarni Djurholm ætlar ikki at lata sær lynda, at inn- krevjingarskipanin kastar ringt ljós á Barsilsskip- anina, og tí fer hann í næst- um at biða fíggjarmálaráð- harran um eina frágreiðing. – Eg haldi at tað er spell at man hevur eina inn- krevjingarskipan, sum kann vekja óvilja. Tað er eingin orsøk til at gera skipanir so kantutar at fólk illneitast á hana. Sjálv Barsilsskipanin annars loysir upp fyri nógv- um møguleikum, og eg havi ta fatan, at arbeiðsgev- ararnir hava tikið væl ímóti henni. Tað er tískil sera óheppið, at innkrevjingin kann vekja illvilja ímóti skipanini, og tí fari eg í næstum at venda mær til landsstýrismannin í fíggjar- málum og spyrja hví man hevur valt eina so stirvna skipan, sigur Bjarni Djur- holm. Barsilsskipanin kom í gildi 1. juni og fyrstu inn- kjrevjingarnar vórðu sendar út mitt í hesum mánað- inum. Ódámlig innkrevjing Umframt ta einu krónuna, sum ein arbeiðsgevari skuldi rinda til nýggju Barsilsskipanina, skuldi arbeiðsgevarin rinda 100 krónur í »avgreiðslugjaldi«. Hóast tað ikki er meira enn ein vika síðan, at rokningin var send frá Toll- og Skattstovuni, var seinasta gjaldsfreist í gjár. Arbeiðsgevarin kann nú, sambært orðaljóðinum í rokningini, vænta sær vitjan frá pantufúta. Eftirlønarskipanin fyri landsstýrismenn skal nú avtakast fyri- bils. Síðani skal óheft nevnd setast at gera nýggja skipan. Hetta hava Helena Dam á Neystabø og Høgni Hoydal tikið stig til, fyri at bjarga trúvirð- inum hjá politisku skipanini. Andstøðan stuðlar ætlanini LANDSSTÝRISPENSJÓN John Johannessen Málið um eftirløn til lands- stýrismenn hevur fingið eina gongd, ið meint skaðar trúvirðið og álitið á polit- isku skipanina í Føroyum. Hetta halda Høgni Hoy- dal, formaður Tjóðveldis- floksins, og Helena Dam á Neystabø, forkvinna Sjálv- stýrisfloksins, sum tí hava tikið stig til at fáa lands- stýrispensjónirnar avtikar í løgtinginum so skjótt eftir ólavsøku, sum gjørligt. Nullstilla støðuna Høgni Hoydal og Helena Dam á Neystabø boða í tíðindaskrivi frá, at tey eru samd um, at landsstýris- maðurin í lógarmálum ger uppskot klárt at leggja fyri landsstýrið og tingið, har tær broytingar í eftirlønum landsstýrismanna, sum tingið samtykti í mai, verða settar úr gildi og støðan nullstillað. Síðani vilja teir báðir floksleiðararnir hava eitt nýtt uppskot fyri løgtingið um at broyta lógirnar um samsýning landsstýris- manna og tingmanna, so- leiðis at tað verður ásett, at ein óheft nevnd skal gera tilmæli um lønarviður- skiftini hjá politikarum. Eftir ætlanini hjá Høgna Hoydal og Helenu Dam á Neystabø, skal óhefta nevndin regluliga gera til- mæli um eftirlønar- og lønarviðurskiftini hjá polikarum, og síðani skal almenningurin væl og virðiliga kunnast um til- mælini, áðrenn politiski myndugleikin sleppur at staðfesta síni egnu lønar- viðurskifti við lóg. Við í Grundlógina Tað er nevniliga ásett í stýriskipanarlógini, at løn- arviðurskiftini hjá løgtings- og landsstýrismonnum verða ásett við lóg. Tí eru løgtingslimir noyddir til sjálvir at samtykkja síni egnu lønarviðurskifti og tey hjá starvsfeløgunum í landsstýrinum. Men eisini hetta vilja Høgni Hoydal og Helena Dam á Neystabø í longdini hava broytt. Tey eru samd um, at skriv skal sendast grundlógarnevndini, har heitt verður á hana um at gera uppskot í ætlaðu før- oysku grundlógina, har ó- hefta nevndin fær heimild til beinleiðis at áseta lønar- viðurskiftini hjá ting- og landsstýrismonnum. Andstøðan stuðlar Formaður Javnaðarflok- sins, Jóannes Eidesgaard, boðar í tíðindaskrivi frá, at hann fult tekur undir við, at málið um eftirlønirnar hjá landsstýrismonnum verður tikið aftur, og at ein uttan- veltað nevnd verður sett til at endurskoða viðurskiftini. Harumframt boðar Jóannes Eidesgaard frá, at Javnaðarflokkurin ásannar, at málið um eftirlønirnar hjá politikarunum átti at havt bíðað til komið var á mál við einari virðiligari pensjónsskipan fyri tey mongu, sum bert fáa fólka- pensjón. Jenis av Rana, formaður Miðfloksins, segði eisini í viðmerking í Sosialinum í gjár, at eitt uppskot um skilagóðar broytingar fór at fáa fullan stuðul frá honum. Landsstýrispensjónir: Politikarar taka í egnan barm Høgni Hoydal og Helena Dam á Neystabø vilja hava málið um landsstýris- pensjónir viðgjørt av nýggjum Jóannes Eidesgaard ætlar sær fult og heilt at stuðla uppskotin- um um, at ein óheft nevnd viðgera lands- stýrispensjónirnar. Samstundis ásannar hann, at nýggja eftir- lønarskipanin fyri landsstýrismenn helst var eitt mistak LANDSSTÝRISPENSJÓN John Johannessen Javnaðarflokkurin tekur fult undir við, at málið um eftirlønirnar hjá landsstýr- ismonnum verður tikið aft- ur, og at ein uttanveltað nevnd verður sett til at endurskoða viðurskiftini. Hesum boðar formaður Javnaðarfloksis, Jóannes Eidesgaard, frá í tíðinda- skrivi. Eisini sigur Jóannes Eidesgaard, at Javnaðar- flokkurin ásannar, at málið um eftirlønirnar hjá politik- arunum átti at havt bíðað til komið var á mál við einari virðiligari pensjónsskipan fyri tey mongu, sum bert fáa sína fólkapensjón. Mistak Jóannes Eidesgaard hevur annars verið ein av for- sprákarunum fyri nýggju landsstýrispensjónunum. Hann átti saman við Rúnu Sivertsen, Jógvani Djur- huus og Helenu Dam á Neystabø broytingarupp- skotið til landsstýris- pensjónirnar, sum varð samtykt í løgtinginum. Men nú ásannar Jóannes Eidesgaard, at landsstýris- pensjónirnar helst vóru eitt mistak. »Ásannandi, at øll í okk- ara samfelag – eisini politk- arar – eiga at hava góð og greið eftirlønarviðurskifti, tók Javnaðarflokkurin lut í hesi viðgerð. Men hin veg- in fer einki av hvørki politikarum ella politiskum flokkum at taka í egnan barm, tá eitt mistak er hent. Og mangt bendir á, at so er í hesum máli, og tískil harmast eisini flest allir tingmenn í dag um gongd- ina í hesum máli og eru sinnaðir at geva málinum eina nýggja viðgerð«, skrivar Jóannes Eidesgaard í tíðindaskrivinum. Minnast til pensjónistarnar Í tíðindaskrivinum nýtir Jóannes Eidesgaard høvið til at minna á, at pensjóns- spurningurin hjá teimum mongu, sum bert hava fólkapensjónina at líta á, enn er óloystur, tí sitandi samgonga, sum segði seg vilja loysa málið, enn ikki er komin við nøkrum. – Tí vil Javnaðarflokk- urin staðiliga gera vart við, at viðgerðin av einum nýggjum uppskoti til eftir- løn eigur at bíða til breiða fjøldin av Føroya fólki hev- ur fingið eina virðiliga pensjónsskipan, sigur Jóannes Eidesgaard og heitir á hinar flokkarnar um at loysa málini í røttu rað- fylgju. Í Sosialinum seinasta leygardag segði Jóannes Eidesgaard, at tað er eitt fak at vera politikari, og tí eiga politikarar at fáa góða eftir- løn. Eftirlønin var eitt mistak Jóannes Eidesgaard og Javnaðarflokkurin stuðla uppskotinum um, at ein óheft nevnd skal viðgera landsstýrispensjónirnar. Jóannes Eidesgaard ásannar, at pensjónirnar vóru eitt mistak C M Y K 7 6