týsdagur 23. desember 2008síða 26

26 Nr. 247 - 23. desember 2008 tíðindi ” orkusparing Leif Láadal Tað er framvegis ein søgu­ ligur dámur yvir reyðu høv­ uðskrivstovuni hjá MEST ­ ella Tórshavnar Skipa­ smiðju, sum felagið áður æt. Á veggjunum hanga myndir av flaggprýddum nýbygdum skipum, og hyggur tú út vindeygað í ein eystan, sæst at flagg­ stongin ikki er fest niður í klettin, men at hon stendur niður í miðjuna á eini stór­ ari skipsskrúvu. Húsini, sum upprunaliga vóru navigatiónsskúli, hava seinnu mongu árini hýst umsitingini hjá einari av størstu og kendastu fyri­ tøkunum í landinum. Tó at fyritøkan í dag hevur deildir kring landið, er tað fram­ vegis í reyðu húsunum í J. C. Svabosgøtu, at avgerðir­ nar verða tiknar. Og serliga hetta seinasta árið eru stórar og kollveltandi avgerðir tiknar. Avgerðir, ið sum frá líður fara at broyta fyritøk­ una munandi, tá tað snýr seg um árin á umhvørvið, og ans fyri tí burðardygga. Skipasmiðjan MEST vil ikki bara vera “best”, hon vil eisini vera “minst”, tá tað snýr seg um orkubrúk, og harafturat sum minst, tá tað snýr seg um útlát, tó at leiðslan eisini skal virða ynskinum hjá eigarunum um eitt sunt avkast. Royndir frá Danisco Fyri einum lítlum ári síðani tók Eyðfinn Egholm við sum stjóri á Tórshavnar Skipasmiðju. Eitt tað sjón­ ligasta, sum er hent, síðani nýggi stjórin fór í gongd, er at felagið hevur fingið nýggja navnið MEST, men nógv annað er eisini hent, og nógv fer at henda næstu tíðina. Tað løgna er tó, at nógv av tí, sum fer at henda, er av tí slagnum, sum ikki skal síggjast. Kjølurin er nevniliga lagdur til eina stórfingna ætlan, ið sum frá líður skal minka heilt mun­ andi um orkunýtsluna hjá MEST. Longu í 2010 skal orkunýtslan hjá samtakin­ um verða 10 prosent minni enn hon var í 2007/08. Eisini skal mongdin av ruski, sum verður framleitt í samtakinum, minka við 15 prosentum hetta tíðar­ skeið. At hendan ætlan fer at eydnast, ivast Eyðfinn Eg­ holm ikki í, og hann veit eisini, hvat tað er hann tosar um. Áðrenn hann tók við sum stjóri hjá MEST, ar­ beiddi hann í nógv ár hjá stóru fyritøkuni Danisco, har hann seinnu árini m.a. hevði ábyrgdina av eini stór­ ari verkætlan, sum skuldi minka um orkunýtsluna. Hetta arbeiðið hevur higartil eydnast somikið væl, at Danisco seinastu 15 árini hevur minkað orkunýtslu sína við 40 prosentum, sam­ stundis sum fyritøkan er vaksin stútt. Bara byrjanin Tað eru ymsir mátar at fáa gongd á orkuminkingina í einari fyritøku, og MEST hevur valt at brúka norður­ lendsku skipanina EMS­ Light ­ ein virkisætlan fyri smærri fyritøkur í Álandi, Íslandi og Føroyum ­ sum lopfjøl. ­ Vit kundu gott verið farin í gongd sjálvi, men tá eg hoyrdi um EMS­Light, var upplagt at MEST gjørd­ ist partur av hesi verkætlan, sigur Eyðfinn Egholm, men leggur afturat, at EMS­ Light bert er byrjanin. ­ Vit hava í sambandi við hesa verkætlan sett okkum sum mál, at minka 10 pro­ sent í orkunýtslu næstu tvey árini, men tað merkir als ikki, at vit so fara at seta okkum upp afturá. Tað snýr seg um at verja umhvørvið sum mest, og samstundis at gerast meiri óheft at einari og somu orkukeldu, nevni­ liga oljuni, sigur MEST­ stjórin. Júst hvussu stór orku­ minkingin hjá MEST verð­ ur í framtíðini, ber ikki til seta tal á, tí ætlanin er at orkuminking ella orkuspar­ ing skal vera ein reglubundin partur av øllum manna­ gongdum í fyritøkuni. ­ Frá mínari tíð í Danisco veit eg, at slíkar broytingar byrja við einari hugburðs­ broyting hjá starvsfólkun­ um, og tá so hendan hug­ burðsbroyting er hend og sett í verk, skal nýggi arbeiðshátturin verða ein fastur partur av okkara fyritøku, soleiðis at minking í orkubrúki og arbeiði fram­ ímóti alternativum umhvørv­ isvinarligum loysnum, verð­ ur ein natúrligur partur av okkara arbeiði, sigur Eyð­ finn Egholm. Hjá Danisco vístu roynd­ irnar, at bara hugburðsbroyt­ ingin hjá starvsfólkunum sum frá leið minkaði orku­ brúkið í fyritøkuni 10 pro­ sent. Gott lýsingavirði Alt hetta við umhvørvi og burðardyggari menning hev­ ur verið rættiliga nógv frammi í seinastuni. Onkur skeptikari hevur sagt, at evnið er skapt av politikar­ um og fjølmiðlafólki, sum MEST skal brúka sum Samstundis sum ætlanin komandi árini er at veksa um virksemið í øllum skipasmiðjusamtakinum MEST, skal fyritøkan næstu tvey árini spara 10 prosent av orku. Eisini skal mongdin av ruski minka við 15 prosentum. Eitt av amboðunum í hesum umhvørvisátaki, er norðurlendska skrásetingarskipanin EMS-Light, sum MEST er partur av. Við drúgvu royndunum frá risastóru altjóða fyritøkuni Danisco, ivast stjórin hjá MEST, Eyðfinn Egholm, ikki í at ætlanin fer at eydnast. – Hetta er fyri so vítt bara byrjanin, sigur hann FAKTA UM MEST MEST samtakið er ein samanrenning av MEST Tórshavn, MEST Skála, MEST Vestmanna og MEST Runavík. Høvuðsar beiðsøkið umfatar at smíða, umbyggja og umvæla skip í Havn, á Skála og í Vestmanna. Á deildini í Runavík verður arbeitt við at framleiða vørur úr rustfríum stáli og tænastum í hesum sambandi. MEST ger eisini ymisk arbeiði á landi. Yvir 300 starvsfólk eru knýtt at virkseminum hjá MEST her á landi, og eini 50 hjá dóttirfelagnum, PAM Offshore Service, í Noregi. Øll hesi fólk eru serkøn innan stál, el, mekanikk, hydraulik, timbur og máling. Eisini selur fyritøkan eykalutir, umboðar ymiska útgerð og veitir tænastur við togarum og kranum. (Kelda: www.mest.fo) Vilja vit í Føroyum vera partur av altjóða samfelagnum, og tora at hyggja upp á okkara grannar og fólk longri úti í heimi, mugu vit vísa ábyrgd – eisini á umhvørvisøkinum Eyðfinn Egholm, stjóri hjá MEST