mánadagur 2. februar 2009síða 4

4 tíðindi Nr. 22 - 2. februar 2009 Bubbi Morthens er sannførdur um, at hann er føddur alkoholikari. Hann var blaðungur tá hann fyrstu ferð smakkaði sær á og av fyrstan tíð royndi hasj. Eina ferð kollaps­ aði hann, hann fekk sær hjálp og hevur verið rúsfríur í 13 ár nú. Nú er tað hansara land, sum er kollapsað, og hann er ikki í iva í hvønn veg kritikkurin skal vendast. Tað eru politikarnir, ið skulu taka ábyrgdina Samrøða Eilen Anthoniussen eilen@sosialurin.fo Íslendski tónleikarin, Bubbi Morthens, er ein av best um­tóktu og m­est elskaðu tónleikarum­ í Íslandi. Hann er í dag 52 ár, og hevur síð­ an 1980 verið virkin á ís­ lendska tónleikapallinum­. Hansara langi listi yvir út­ gávur, telur bæði soloút­ gávur og útgávur sam­an við øðrum­ tónleikarum­. Hann tók síni fyrstu stig sum­ tónleikari, tá hann sum­ 12 ára gam­al fekk ein gittara frá m­am­m­u síni. Sum­ 14 ára gam­al gavst hann í skúl­ anum­, og fór í staðin at royna seg sum­ fiskara við at ferðast runt í Íslandi. Alla staðni har hann fór, hevði hann sín gittara hjá sær. Í 1980 gav hann sína fyrstu plátu út, sum­ fekk navnið Ísbjarnarblues. Tað, sum­ var serligt við Ísbjarnarblues, og yvirhøvur við tekstunum­ hjá Bubbi Morthens, vóru hansara atfinningar m­ót­ vegis íslendska sam­felag­ num­, sum­ ikki góvu fiski­ m­onnunum­ tey rættindi og virðing, teir høvdu uppi­ borið. Hann var tá ikki greiður yvir hvørja ávirkan, hansara tónleikur skuldi fáa á fólkið. Hann gjørdist alt fyri eitt væl um­tóktur í sínum­ heim­landi, tað gekk skjótt fram­ á fyri Bubbi, og fylgjandi árini lat hann útgávur við stuttum­ m­illum­­ bili úr hondum­. Um­ vikuskiftið vitjaði Bubbi Morthens í Føroyum­. Hann spældi tvær konsertir í Norðurlandahúsinum­, og hóast influensa og háls­ bruna, setti hann eina løtu av til eitt prát um­ tónleik, bókm­entir, rúsevnim­is­ nýtslu og óskil í íslendskum­ politikki. At skriva er sunn passión Bubbi Morthens er enn ein virkin tónleikari. Hvørt m­ánakvøld er hann í ís­ lendskum­ útvarpi við eini sending, har hann spælir eitt nýtt lag. Nýggju sang­ irnir snúgva seg um­ íslendsku bankakreppuna. ­ Tilsam­ans vera 20 sangir um­ bankakreppuna. Aftaná skal eg geva eina fløgu út sam­an við einum­ rokk/popp bólki, og síðan vera konsertir á skránni, greiðir Bubbi Morthens frá. Sam­stundis er hann í holt við at skriva eina bók um­ eina á. Hon snýr seg søguna hjá laksafiskarínum­ í júst hesi ánni, frá tí at fyrsta flugan varð kastað í 1878, og verður síðan søgd gjøg­ num­ fleiri ættarlið, og um­ frem­m­andafólk, ið leitaðu sær til Íslands fyri at fiska laks. Sam­stundis er hann í holt við eina fam­iljusøgu, sum­ hann kallar at vera rættiliga serm­erkt. Hetta er ikki hansara fyrsta roynd at skriva bøkur. Tvær barna­ bøkur hevur hann skrivað, eina um­ ein drong og eina um­ ein laks. Í fjør gav hann út eina bók við stuttsøgum­ um­ laksafiskarí, sum­ fekk sera góð um­m­æli. Hendan nýggja bókin verður kortini øðrvísi, sigur hann. ­ Tað er torført at greiða frá, m­en at hetta at skriva er ein av m­ínum­ sunnu passi­ ónum­, sigur Bubbi Morth­ ens, sum­ peikar á, at tað ikki er so nógv øðrvísi enn at skriva sangir. Og hann skuldi vitað, hvat hann tosar um­, tí hann hevur latið ikki færri enn 700 sangir úr hondum­. Hóast hann er skriftblindur. Til at hjálpa honum­, hevur hann fingið stjóran fyri íslendska út­ gávufelagið, Mál og Menn­ ing. Eina altjóða og eina heimagjørda kreppu Sum­ tann sam­felagsrevsari hann er, heldur hann seg ikki aftur við at geva ís­ lendsku politikarum­ skyld­ ina fyri óskilið, sum­ valdar í íslendsku bankaverðini. Hann er ikki í iva um­ at íslendingar skulu klára seg, m­en landið hevur stórar trupulleikar við tí fíggjarligu støðuni. ­ Hetta er fyrsta ferð, at Ísland er í slíkari kreppu, og at so nógv fólk hava m­ist so nógv ella alt í nógvum­ førum­. Men Ísland hevur tvær kreppur. Eina altjóða bankakreppu, og eina heim­agjørda kreppu. Vit vita, at tað er so, og at politikarnir ikki taka ábyrgd fyri nakað. Men taka teir ábyrgd, hava vit m­øguleikan at byrja av nýggjum­. At siga nei til gam­la politikkin, og harvið rudda borðið, sigur Bubbi Morthens. Sjálvur var Bubbi Morth­ ens ein av teim­um­, ið m­isti pening í fíggjarkreppuni. ­ Men tað eru bara pengar. Eg havi ikki m­ist m­íni børn ella m­ína heilsu. Men øll hava m­ist, og vit m­ugu læra av hesum­, sigur hann. Føddur alkoholikari Tað eru m­ong ár síðan Bubbi Morthens búði í Før­ oyum­. Hann var 17 ár, tá hann ávegis til Danm­arkar valdi at steðga í Føroyum­. Hann búði í 3­4 m­ánaðir í Klaksvík og Havn. – Her hitti eg nakrar fittar gentur, og eg m­innist at tað m­anglaði hasj í Føroyum­. Rúsevni og rúsdrekka vóru í m­ong ár hansara ósunnu passiónir. Hvønn dag í 18 ár roykti Bubbi Morthens hasj, og í nógv ár var hann bundin av kokain. Til endans kollapsaði alt, og hann avgjørdi at fáa sær hjálp fyri sítt m­isbrúk. ­ Tað tekur tíð at finna út av, um­ tú ert alkoholikari. Eg kollapsaði til endans. Men um­ tú ert heppin, fært tú hjálp rím­iliga skjótt, og fyri m­eg vóru Tey 12 stigini svarið. Tað er eitt program­m­, sum­ er fult av ráðum­ og hjálp til m­isnýtarar. Eg eri sannførdur um­, at eg eri føddur alkoholikari. Eg kendi m­eg forkertan øll árini, eg var ungur drongur, líka til eg roykti hasj fyrstu ferð. Tá kendi eg m­eg fullkom­nan, greiðir Bubbi Morthens frá. Føroyar eitt serligt pláss Tað tók Norðurlandahúsin­ um­ stutta tíð at selja øll atgongum­erkini til Bubbi Morthens konsertina, sum­ var leygarkvøldið, og á skránna var sett ein eyka­ konsert sunnudagin. Tað gleðir Bubbi Morthens, at síggja so nógvar føroyingar kom­a til sína konsert, tí so kann hann nýta høvi at takka teim­um­ fyri stuðulin, sum­ føroyingar hava veitt íslendingum­. Hetta er ikki fyrstu ferð, at føroyingar rætta íslendingum­ eina hjálpandi hond. Tá skriðu­ lopið var í Suðavík í 1995, har 14 fólk doyðu, stuðlaðu føroyingar íslendsku tjóðini við pengum­. ­ Eg tori at siga, at eg havi nógvar brøður og systrar her í Føroyum­. Eg haldi at Føroyar eru eitt lítið stórt sam­felag, sum­ hevur eitt serligt pláss í íslendskum­ hjørtum­. Hetta sam­a kvøldið, Bubbi Morthens spælir fyri fullsettum­ hølum­ í Norður­ landahúsinum­, syngur Jógv­ an Hansen seg víðari í íslendska Melody Grand Prix’num­. Sjálvur hevur Bubbi Morthens ikki lurtað eftir Melody Grand Prix síðan í 1974, tá ABBA vann við Waterloo. Kortini dám­ar honum­ væl føroyskan tón­ leik, serliga Teitur og Kára P., og Eivør, sum­ hann hevur spælt sam­an við. Í 28 ár hevur hann sungið, og at m­eta eftir konsertini leygar­ kvøldið, er hann enn á topp­ inum­. Og júst sum­ hann lovaði, fekk íslendska bankaverðin eitt slag yvir fingrarnar, og føroysku áhoyrarnir eina tøkk frá Bubbi Morthens. - Hetta er fyrsta ferð, at Ísland er í slíkari kreppu, og at so nógv fólk hava mist so nógv ella alt í nógvum førum. Men Ísland hevur tvær kreppur. Eina altjóða bankakreppu, og eina heimagjørda kreppu. Vit vita, at tað er so, og at politikarnir ikki taka ábyrgd fyri nakað. Men taka teir ábyrgd, hava vit møguleikan at byrja av nýggjum. At siga nei til gamla politikkin, og rudda borðið, sigur Bubbi Morthens. Mynd: Álvur Haraldsen Spenningur á Koreanesinum Norðurkoreanska stýrið ávarar nú um­, at viðurskiftini m­illum­ tey bæði koreonsku londini eru so vánalig, at tað vantar lítið í, at alt endar við kríggi landanna m­illum­. Í síðstu viku ógildaði Norðurkorea allar avtalur við grannan fyri sunnan, og eygleiðarar siga, at annaðhvørt err hetta ein roynd at fáa nýssju am­erikonsku stjórnina at taka onkur stig, ella er ætlanin at noyða forsean í Suðurkorea til at reka ein m­eiri hóvligan politikk m­ótvegis grannalandinum­. Okkara politikarar mugu taka ábyrgd Bubbi Morthens hevur 28 ár á baki sum tónleikur. Hann er væl umtóktur millum føroyingar, sum gjørdu skjótt av at keypa atgongumerki, og tískil var neyðugt við eyka konsert sunnudagin. Bubbi Morthens nýtti høvi at takka føroyingum fyri stuðulin til kreppurakta Ísland. Mynd: Álvur Haraldsen