Sosialurin 2009-02-17, síða 11 — Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 17. februar 2009síða 11

‹ fyrra síða allar 40 síður næsta síða ›

Tekstur á síðuni

11 tíðindi Nr. 33 - 17. februar 2009 Ein menniskjansligur feilur var orsøkin til, at uppstillaðu brandmúrarnir til samanbygdu húsini á Heiðum koppaðu fyrr í vetur StormSkaði Rógvi Nybo rogvi@sosialurin.fo Tíðliga í vetur hendi umfat andi stormskaði í Hoyvíks haganum, tá fleiri av brand veggunum, ið arbeiðsfólk hjá byggifyritøkuni J&K Petersen høvdu sett upp, koppaðu. Tað var eitt kvøld ið, tá sera nógvur vindur var, at veirarnir, ið skuldu tryggja veggirnar, meðan einki var komið upp at standa millum veggirnar, ikki vóru nóg væl tryggjað ir. Steinálvur Petersen, stjóri í J&K Petersen, sigur, at tað var ein menniskjansligur feilur, ið gjørdi at hetta óhappið hendi. Veggirnir vóru ikki nóg væl tryggjaðir, onkur feilur var gjørdur, og tí hildu teir ikki í nógva vindinum, sig ur Steinálvur Petersen. Tryggingin tekur við Óhappið hevur darvað arbeiðinum við at seta samanbygdu sethúsin upp á Heiðum í Hoyvíkshaganum. Enn standa fleiri av grundu num tómar, við bara brand múrunum uppstillaðum. Í viðmerking til óhappið við brandmúrunum sigur Steinálvur Petersen, at tryggingin tekur við har, og at annars koyrur alt eftir teimum vanligu manna gongdum. Tískil kemur hesin menniskjansligi feilurin ikki at kosta fyritøkuni tað heilt stóra, tá saman um kemur. Eingin mansskaði hendi, tá veggirnir koppaðu, og sum skilst, so eru teir kopp aðir meðan einki fólk var til arbeiðis nærhendis. Tryggjaðu ikki brandmúrar nóg væl Tilmælið frá Pál Weihe, yvirlækna, og Høgna Debes Joensen, landslækna, um at seta aldursrmark á fyri nýtslu av solarium verður tikið við í heildarætlanina fyri krabbamein, ið verður klár í summar. krabbameinS viðgerð Rógvi Nybo rogvi@sosialurin.fo Í gjár skrivaði Sosialurin, at arbeiðið við at gera eina fullfíggjaða heildarætlan fyri alla krabbameins viðgerð verður liðugt í summar. Hans Pauli Strøm hevur nú eisini heitt á arbeiðsbólkin um at taka hetta spesifikka økið um solariumsnýtslu og móðir merkjakrabba við í heildar ætlanina. Úrslitið av arbeiðinum við at gera eina fullfíggjaða heildarætlan fyri krabba meinsviðgerð verður klárt at handa landsstýrismanni num í heilsumálum, Hans Paula Strøm, í summar. Tó segði Hans Pauli Strøm við Sosialin í gjár, at hann væntar at tað verður neyvan ráð at seta nakað munagott av hesi heildar ætlan í verk í næstum. Landskassans inntøkur fara neyvan at vaksa næsta ár, og sostat geri eg mær ikki stórar vónir um at vit sleppa at økja útreiðslurnar, segði Hans Pauli Strøm við Sosialin í gjár. Vaksandi trupulleiki Í árunum millum 1996 og 2006 eru átta føroyingar deyðir av móðirmerkja krabba. Samstundis eru staðfestu tilburðirnir av móðirmerkjakrabba støðugt vaksandi hjá bæði monnum og kvinnum, og frá 2003 til 2005 meir enn trýfaldaðist talið av tilburðum av potentielt deyðiligu sjúkuni úr 4 upp í 15 tilburðir. Í Sosialinum í gjár stóð skrivað úr tilmælinum, at »Greitt samband er millum sannlíki fyri at fáa móðir merkjakrabba og hvussu nógv húðin hevur verið útsett fyri ultraviolettum ljósi.« Tí siga landslæknin og Pál Weihe, at vit eiga at minka um útsetilsi fyri ultra violett ljós, og at her er solarium ein ógvuliga ítøki lig kelda, og frá einum heilsusjónarmiði mugu solarium tí sigast at skaða fólkaheilsuna. Niðurstøðan í tilmælinum er greið. Ung undir 18 ár eiga ikki at sleppa at keypa sær til ljósviðgerð í Før oyum. Hetta tilmælið verður nú tikið við í heildaætlanina fyri krabbameinsviðgerð, sum tó neyvan ráð verður at seta í gildi í bræði. Tilmælið um solarium við í heildarætlan Tilmælið um at seta aldursmark á nýtslu av solarium verður tikið við í heildarætlanina fyri krabbameinsviðgerðir og fyribyrging av krabba – sum tað tó neyvan verðu ráð til at seta í verk Kunnu Føroyar gerast limur í ES, EFTA ella EBS – á hvønn hátt og hvat krevst? Professari í altjóðarætti og ríkisrætti, Ole Spierman, leggur fram løgfrøðiligt upprit um Føroya rættarligu støðu mót vegis ES, EFTA og EBS og ger sínar metingar um, hvørjir møguleikar eru og hvat krevst, skulu Føroyar søkja um limaskap í einum av hesum skipanum í Miðlahúsinum í Vágsbotni mikukvøldið 18. februar kl. 19.00. Norðuratlantsbólkurin sigur í tíðindaskrivi, at »Onkur tosar í eystur um ES limaskap og tey sonevndu “fýra frælsini“. Ein annar svarar í vestur um EFTAlimaskap. Ein triði tosar um eina EBSskipan, sum Noreg, Ísland og Liechtenstein hava við ES, har tey eru partur av teimum fýra frælsunum, uttan at verða limir í ES.« Boðini eru mong, men ber tað til hjá Føroyum at velja millum hesar møguleikar í núverandi ríkisrættarligu støðu? Hvat krevst, um føroyingar skulu royna aðra ella hina leiðina? Norðuratlantsbólkurin á Fólkatingi hevur sett sær fyri at lýsa og greina nakrar av teimum mongu og fløktu spurningunum, ið hava týdning fyri altjóða samstarv Føroya mótvegis evropeisku skipanunum. Norðuratlantsbólkurin hevur biðið um eitt upprit um hesar spurningar frá danska professaranum í atjóðarætti og ríkisrætti, Ole Spierman, sum er handað bólkinum. Á kjakfundi í Miðlahúsinum fer Ole Spierman at leggja fram sínar metingar og niðurstøður og at svara spurningum. Jógvan Mørkøre og Sonja Jógvansdóttir, samfelagsfrøðingar, ið bæði hava skrivað ritgerðir um og granskað í evropeisku skipanunum, fara at leggja fyri við viðmerkingum og útgreinandi spurningum, sigur Norðuratlantsbólkurin.