fríggjadagur 3. apríl 2009síða 10

10 tíðindi Nr. 66 - 3. apríl 2009 Dagurin í gjár roynd­ ist væl hjá fyrrverandi Fiskirann sóknar­ stovu ni, sum nú hev­ ur fingið nýtt navn, nýggjan samleika – og eisini hevur fing­ ið eina tilsøgn frá Forskotsgrunni Fiski­ flotans upp á heil ar 10 miljónir krón ur til nýtt hav rann sóknar­ skip Móttøka Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Í gjár var stór móttøka og hátíðar hald á fyrrverandi Fiski rann sóknarstovuni, sum hin 1. apríl í ár hevði fimm ti ár á baki. Nógv fólk var saman­ komið í Nóatúni 1, blómur og gávur vórðu handaðar, og røður vórðu hildnar. Dagurin í gjár var eisini dagurin, har stovnurin fekk nýtt navn og nýggjan sam­ leika við nýggjum búm er­ k i. Navnið Fiski rann sóknar­ stovan fer við tíðini at fara í søguna, og nýggja navnið – Havstovan – verður tað, sum eftirtíðin fer at halda seg til. Nýggja búmerkið er rund leitt, bláligt í erva og grøn ligt í neðra. Ímyndin er nakrir fiskar, sum svimja í havi num, summir størri, aðrir smærri. Tað var lands stýris mað­ ur in í fiskivinnumálum, Jacob Vestergaard, sum av dúk aði nýggja navnið og nýgg ja samleikan hjá stovni n um. Við hátíðarløtuna í gjár av dúkaði Jákup Sólstein, eisi ni, at ein grunnur, hann er formaður í, hevur sam­ tykt at veita heilar 10 miljón ir krónur í stuðli til bygg i ng av nýggjum hav­ rann sóknarskipi. Sjálvur rópti Jákup grunn in við navninum For­ skots grunnur Fiskiflotans, onk ur annar rópti grunnin Forskotsgrunn Skips fiski­ man na. Hetta er ein grunnur, sum fiski vinnan á havinum verð ur mett at eiga. Hann hevur áður ligið undir Løn­ javn ingarstovuni, men er sein ni loystur haðani og eig ur sítt egna fæ. Teir, sum umboða grunn­ in vegna sjóvinnuna, eru Jákup Sólstein, fyrrverandi for maður í Føroya Reiðara­ felag, Óli Jacobsen, fyrr­ ver an di formaður í Føroya Fiski mannafelag og Her­ man Bærentsen, sum eitt nú umboðar navigatørar og maskinmenn. ­ Vit hava samtykt eina til søgn, sum gevur 10 miljón ir krónur til nýtt hav­ rann sóknarskip – tá og um hen da verkætlan verður veru leiki. Hetta er ikki pen­ ing ur, sum er í lands­ kassanum, men í føroysku pen ingastovnunum. Fyri at peningurin kann veitast til sam tykta endamálið, skal løg ting ið samtykkja broyt­ ingar í reglunum fyri grunn­ in, segði Jákup Sólstein. Umframt starvsfólk á stovninum, vóru nógv vinnu um boð, eins og um boð fyri stovnar og feløg við til móttøkuna. Slóðarin innan føroyskar hav rann­ sóknir, Jákup Sverri Joen­ sen og honum á baki, Andreas Reinert, vóru eisi­ ni við. 100 ár á baki Hjalti í Jákupsstovu, stjóri á Havstovuni, segði, at hav­ rann sóknir eru gjørdar und­ ir Føroyum í meira enn 100 ár, og at tað júst í ár eru 100 ár síðan, at fyrsti toskurin varð merktur undir Før oy­ u m. Hesar rannsóknir vórðu ser liga gjørdar av dønum og øðrum. ­ Sambært ársfrágreiðing fyri 1959 er Fiskeribiologisk Laboratorium í Tórshavn op ið alt árið, og vit síggja, at fíggjarárið 1959/1960 fer játtan in munandi upp. Tað er hetta árið, at Jákup Sverri Joen sen kemur úr Danmark, og vit siga, at stovnurin fór und ir sítt virksemi hin 1. apríl í 1959. Hjalti í Jákupsstovu vísti á stóra týdningin av tí arbeiði, sum Jákup Sverri Joensen sam an við øðrum og seinni í sínum starvi í Føroyum hevði gjørt innan havrann sóknir. Hann segði, at stovnurin er nógv broyttur og mentur hesi ár, og hann vísti eisini á avrikssáttmálan, sum Hav stovan nú hevur við Fiski mála ráðið, har ein part ur leggur áherðslu á sam star við millum fiski­ frøði, politiskar myndug­ leik ar og vinnu. ­ Bæði Viberg Sørensen, for maður í Føroya Reiðara­ felag og Jan Højgaard, for­ maður í Føroya Fiski­ manna felag, eru hjástaddir her í dag, og teir fara at bera fram heilsu. Hetta hev­ ur sera stóran týdning fyri okkum, legði Hjalti í Jákups stovu aftrat. Ikki mótpartur Jacob Vestergaard, lands­ stýris maður í fiski vinnu­ mál um, sum avdúkaði nýgg ja navnið og búmerkið hjá stovninum, vísti eisini til avrikssáttmálan, sum Fiski málaráðið og Hav­ stovan hava gjørt. ­ Sáttmálin lýsir í stuttum mál ini, ið sett eru út í kort­ ið, bæði tey, sum liggja nær og tey, sum liggja longri frammi, eins og tey yvir­ skipaðu málini. Lands stýrismaðurin segði, at Havstovan er vorð­ in ein kendur stovnur kring um okkum og er avgjørt hin fremsti innan føroyska gransking. ­ Í so máta er Havstovan mest virdi stovnur í landi­ num, legði Jacob Vester­ gaard aftrat. Hann segði, at Havstovan eigur at metast sum ein stuð ul og samstarvsfelagi – og ikki mótpartur – hjá fiski monnum. ­ Skyldan hjá báðum pørt um er stór, og ábyrgdin er ikki minni. Jacob Vestergaard helt, at sam starvið millum fiski­ frøði, fiskimenn og politik­ ar ar gongur rætta vegin, men enn restar nakað í, til fult forstáilsi er millum partar nar. Landsstýrismaðurin segði, at projekteringin av nýggjum hav rann sókn ar­ skipi er liðug, og í fjør heyst sam tykti løgtingið, at hald­ ast skal fram við ætlanini at byggja hetta skip. ­ Øll kenna fíggjarstøðu land sins og vita, at neyðugt er við raðfestingum, men vit leggja dent á týdningin av hesum skipi og vóna, at verkætlanin kann førast út í lívið, áðrenn ov long tíð er umliðin. Jacob Vestergaard vísti eisi ni á týdningin av, at fiski frøðiliga ráðgevingin hvíl ir á so tryggum grundar­ lagið sum gjørligt. Dugdi væl Viberg Sørensen, formaður í Føroya Reiðarafelag, helt eina hugnaliga røðu, har hann eitt nú vísti á, hvussu hann fyrstu ferð hoyrdi nøvnini á Jákupi Sverra Joen sen og Hjalta í Jákups­ stovu nevnd. ­ Sum blaðungur fór eg við pápa mínum, sum var línu skipari, við nýggjum línu báti til Eysturgrønlands. Á hesi ferðini lógu vit eisini Havstovan fekk tilsøgn um 10 miljónir krónur til nýtt rannsóknarskip Jacob Vestergaard, landsstýrismaður í fiskivinnumálum, avdúkaði við móttøkuna í gjár nýggja navnið og búmerkið hjá stovninum, sum nú kallast Havstovan Mynd: Álvur Haraldsen Danir vilja hava Fogh Skuldi tað hent, at NATO vrakar danska forsætisráðharran, so hann ikki fær starvið sum aðalskrivari har, eigur hann at halda fram sum forsætisráðharri. Tað siga 54 prosent av teimum spurdu veljarunum í einari kanning, sum Gallup hevur gjørt fyri Berlingske Tidende. 22 prosent halda hinvegin, at vrakar NATO hann, eigur hann at leggja frá sær sum stjórnarleiðari. Formaðurin í SF, Villy Søvndal, sigur, at úrslitið av kanningini gevur eina góða mynd av, at nógvir danir ivast eitt sindur í Lars Løkke Rasmussen sum forsætisráðharra. Anders Fogh Rasmussen kunngjørdi í gár, at hann er valevni til starvið í NATO. DF gleðir seg til Løkke Í Danska Fólkaflokkinum vóru tey fegin, tá Anders Fogh Rasmussen loksins váttaði, at hann er valevni til aðalskrivarastarvið í NATO. Pia Kjærsgaard segði í gjárkvøldið, at tað er gott fyri tað politiska veðurlagið á Christiansborg, at greiði er fingin á støðuni um forsætisráðharran og NATO­starvið. Hon segði samstundis, at hon gleðir seg til at arbeiða saman við Lars Løkkr Rasmussen, sum verður forsætisráðharri, um Anders Fogh Rasmussen fær NATO­starvið. Pia Kjøærsgaard viðgekk kortini, at hon er hørm um at siga verandi forsætisráðharra farvæl.