leygardagur 20. oktober 2001síða 2

2 Nr. 203 - 20. oktober 2001 Nr. 203 - 20. oktober 2001 3 - Tá ið annar av kommunulæknunum berst frá at vera til arbeiðis, er støðan ikki forsvarlig, sigur Steinbjørn O. Jacob- sen, borgarstjóri í Klakvík um komm- unulæknatrotið í Norðoyggjum LÆKNATROT Turið Kjølbro Læknatrotið í Norðoyggj- um heldur fram. Støðan er hampuligt á Klaksvíkar Sjúkrahúsi, skilst, men kommunulæknarnir, sum eiga at vera fýra í tali, eru framvegis bert tveir. Hesir hava ábyrgdina av fólka- heilsuni hjá teimum gott og væl 6000 íbúgvunum í Norðoyggjum. Spurning- urin er so um støðan er forsvarlig. - Tá ið annar av komm- unulæknunum berst frá at vera til arbeiðis, er støðan ikki forsvarlig, og tað kann jú koma fyri vegna sjúku ella feriu, sigur Steinbjørn O. Jacobsen, borgarstjóri í Klakvík. Kommunulæknarnir hava skyldu til at vitja útoyggj- arnar regluliga, men sum er hava settu kommunulækn- arnir ongan møguleika at røkja hesa tænastuna. Ístað- in mugu útoyggjafólk koma langa leið til Klaksvíkar til lækna. Og tað kann sum skilst taka drúgva tíð, frá tí tú biður um tíð hjá lækna til tú sleppur framat. - Vit kenna okkum rætti- liga hjálparleys, tí vit fáa ikki gjørt so nógv. Komm- unulæknarnir eru ovbyrj- aðir, hava ein alt ov langan arbeiðsdag og skulu vera tøkir nærum alt døgnið. Spurningurin er, hvussu leingi teir halda til tað, sigur Steinbjørn O. Jacob- sen. Almanna- og heilsu- málastýrið søkir javnan eftir læknum til ósett størv í Føroyum, men fá søkja. - Vit hava onkuntíð av- loysarar í styttri tíðarskeið fyri annan av kommunu- læknunum. Tað er als ikki nøktandi at so stór út- skifting er, tí hesir hava ongan møguleika at kenna viðskiftafólkini. Eisini eru viðhvørt eldri kommunu- læknar, sum eru farnir frá, í Klaksvík fyri at lætta um, men tað er sjáldan. Karmarnir hjá komm- unulæknunum í Klaksvík eru annars góðir. Íbúðir eru til taks og arbeiðshølini nøktandi. Og um tvey ár stendur ein nýggj heilsu- miðstøð liðug til hesar at húsast í. - Vit hava arbeitt miðvíst við at bøta um arbeiðs- viðurskiftini hjá kommunu- læknunum. Læknatrotið botnar ikki í arbeiðskor- unum, tað er alla staðni, eisini uttanlands, sigur Steinbjørn O. Jacobsen. Jústinus Leivsson Eidesgaard 50 ára gamli Signheðin Da- vidsen, ættaður úr Nesvík, búsitandi í Hósvík, hevur tikið við starvi sum nýggjur stjóri á Føroya Brandskúla. Hann er ikki nýggjur á skúlanum, hevur starvast har síðan 1985. Hann hevur tikist við viðlíkahald og hevur eisini undirvíst. Tað er serliga siglandi fólk, maskinmeistarar og navigatørar, sum nýta skúl- an. Í samband við at nýggjur er settur er móttøka á Føroya Brandskúla mána- dagin klokkan 15 og har eru sjálvsagt øll við áhuga fyri eldi og bæsan av hesum væl komin. Tríggir nýggir deildarleiðarar eru settir í Føroya Sparikassa STØRV Turið Kjølbro Fyri stuttum vórðu ikki færri enn tríggir nýggir deildarleiðarar settir í starv í Føroya Sparikassa. Í deildini í Vestmanna er nýggi deildarleiðarin Jóni Mohr Olsen, sum hevur drúgvar royndir innan pen- ingastovnsarbeiði, umframt at hann eisini hevur starvast sum fíggjarleiðari í Hol- steinsborg kommunu í Grønlandi í fleiri ár. Jóni er 45 ára gamal og ættaður av Sandi. Fráfarandi deildar- leiðarin, Ásla Friis, hevur júst havt sín 25 ára starvsdag í Føroya Spari- kassa. Aftaná 15 ár sum deildarleiðari hevur hon nú ynskt, at nýggjar kreftir loysa av. Hon heldur fram sum privatkundaráðgevi á deildini í Vestmanna. Við Norðskála er Hans Jákup Johansen settur sum deildarleiðari. Hans Jákup er 26 ára gamal og ættaður úr Haldarsvík. Hans Jákup hevur starvast sum privat- kundaráðgevi í Tórshavn, eitt skifti hevur hann starv- ast á Grannskoðanardeild Sparikassans, og seinastu árini hevur hann verið vinnulívsráðgevi á Vinnu- lívsdeildini í Tórshavn. Hans Jákup hevur tikið fíggjarskúla og fíggjarliga víðariútbúgving. Hann er nú í gongd við fíggjar- akademilestur á bachelor- støði. So hóast sín unga aldur er hann ein maður við drúgvum royndum í Spari- kassanum, bæði yrkisliga og hvat útbúgving viðvíkir, sum fær ábyrgdina av við- skiftafólkunum á deildini við Norðskála. Undan honum var Arn- finn Langgaard deildarleið- ari við Norðskála. Hann hevur ynskt nýggjar av- bjóðingar, nú Sparikassin hevur stovnað vinnulívs- deild á deildini í Runavík, og hevur tikið við sum vinnukundaráðgevi har. Í Fuglafirði er Kristine Ellingsgaard sett sum deildarleiðari. Kristine hev- ur í fleiri ár starvast sum kundaráðgevi á deildini í Fuglafirði. Eitt skifti hevur hon starvast á Kreditt- deildini í Tórshavn. Hon er útbúgvin í Sparikassanum, og hevur fíggjarskúla og víðari útbúgving innan fígging. Kristine er 34 ára gomul og ættað úr Gøtu. Fyrrverandi deildarleið- arin, Sigmar Davidsen, tók fyrr í ár við avbjóðingum í aðrari fyritøku. Føroya Sparikassi marker- ar starvssetanirnar við mót- tøkum á nevndu deildum. Føroyskar kvinnur eiga væl fleiri børn enn kvinnur í lond- unum rundanum okkum HAGTØL Turið Kjølbro Kvinnur í Norðurlondum eiga fleiri børn enn kvinnur í ES-londum. Og meiri enn helmingurin av børnunum, sum eru fødd í Norður- londum, eiga kvinnur, sum eru eldri enn 30 ár. Norðurlendskar kvinnur eru tískil óførar at eiga børn, men gamlar, tá ið tær byrja. Hetta stendur at lesa í Nordisk Statistisk Årbok 2001, sum er árbók um okkara gerandisdag. Tølini vísa, at væntað verður, at norðurlendskar kvinnur í føðialdri eiga fleiri børn enn kvinnur í ES-londum. Burtursæð frá Álandi liggja øll Norð- urlond og sjálvstýrandi økini omanfyri miðaltalið fyri ES-lond í 2000. Talið á føddum børnum fyri hvørja kvinnu í aldrinum 15 til 49 ár er tó ymiskt, liggur frá 1,53 á Álandi - sum er miðaltalið í ES, til 2,58 í Føroyum, sum sostatt ligg- ur væl omanfyri miðaltalið í ES. Tøkk Hjartans tøkk veita vit øllum, sum sýndu sam- kenslu og hjálpsemi, tá elskaði maður mín, og kæri pápi, verpápi, abbi, langabbi og beiggi okkara Karsten Elias Hansen Klaksvík var sjúkur, doyði og og varð jarðaður.Tøkk fyri umsorgan á so ymiskan hátt. Ein serlig tøkk verður veitt starvsfólkunum á Klaksvíkar Sjúkrahúsi og heimasjúkrasystrunum, sum vóru so væl um hann.Tøkk fyri vitjanir, uppringingar, brøv, fjarrit, blómur, troystarrík orð og vøkur minningarorð.Tøkk til tykkum, sum fylgdu og hjálptu til í sambandi við jarðarferðina. Familjunnar vegna Ragnhild, Hanus, Jóannes og Finngerð Kunngjørt verður fyri ætt, vinum og kenningum, at kæri sonur, beiggi og mammubeiggi okkara Eiler Sonni Danielsen føddur 6. januar 1974 - deyður 8. oktober 2001 fer til gravar úr Havnar Kirkju mánadagin 22. oktober kl. 13.00 Familjunar vegna Sofía, Bjarni, Beinta og Mariann Tey, ið ynskja at minnast Eiler við blómum ella kransum, kunnu í staðin geva Barnabata eina gávu á konto í føroysku peningastovnunum. Støðan óforsvarlig - Vit kenna okkum rættiliga hjálparleys, tí vit fáa ikki gjørt so nógv, sigur Steinbjørn O. Jacobsen, borgarstjóri í Klaksvík Brandskúlin nýggjan stjóra Jóni, Hans Jákup og Kristine taka við Føroyskar kvinnur raskast at eiga børn Avgerðirnar hjá svensku Nobel- nevndini um, hvør skal hava ta árligu bókmentavirðislønin a, hava ikki altíð verið líka sjálvsagdar. Held- ur ikki í ár, nú nevnd- in valdi at heiðra ein av teimum mest umstríddu rithøv- undunum. Hann eitur Vidiadhar Surajprasad Naipaul, men tað sigur seg næstan sjálvt, at hann vanliga nevnir seg V. S. Naipaul. Hann er borin í heim á vestur- indisku oynni Trinidad í 1932. Faðir hansara royndi at lívbjarga sær sum tíðindamaður og rithøvund- ur, og longu sum ungur gjørdi sonurin av, at hann eisini ætlaði at royna seg við penninum. Royna seg er ikki tað rætta orðalagið at nýta, tí í bókini »Between Father and Son«, sum V. S. Naipaul gav út í fjør, kemur týðiliga fram, at hann longur sum ungur kendi á sær, at hann fór at gerast ein av teimum stóru høv- undunum í heimsbókment- unum. Avgerðin hjá svensku Nobel-nevndini hevur eina ferð med alla skrivað navn- ið V. S. Naipaul í bók- mentasøguna, hóast hetta minni enn so er tann fyrsti heiðurin, hann hevur fing- ið. Fyri tríati árum síðani fekk hann Booker-virðis- lønina, í 1986 T. S. Elliot- virðislønina, og í 1990 fekk hann riddaraslag frá Eliza- beth bretadrotning. Í faðirsins fótasporum V. S. Naipaul er sum nevnt ættaður av vesturindisku oynni Trinidad. Tað var har, hann vaks upp og sleit sínar barnaskógvar, men tað er í Bretlandi ella rættari sagt í London, at hann hevur fótað sær sum altjóða við- urkendur rithøvundur. Eftir at hava gingið á lærda háskúlanum í Oxford gjørdi tann tá 21 ára gamli V. S. Naipaul at seta seg niður í London. Hann valdi at ganga í faðirsins fóta- sporum og royndi seg sum tíðindamann og bókmenta- ummælara og starvaðist eitt tíðarskeið hjá BBC. Men tá hann fýra ár seinni gav út fyrstu bókina, »The Mystic Masseur«, varð grundvøll- urin lagdur undir lívsyrkið sum rithøvundur burturav. Hendan fyrsta bók hans- ara varð væl móttikin, men tað var bókin »A House for Mr. Biswas«, sum av álvara vakti ans fyri gávum hans- ara. Samstundis fór hann at skriva um hjálanda- og tjóðskaparpolitikk, og nógvar av teimum næstu bókum hansara eru ferða- frásagnir frá meiri og minni ókendum fólkasløgum og søgu teirra. Eisini hesar bøkur bera boð um ein framúrskarandi snilling við penninum, men minni enn so øll eru líka fegin um innihaldið, tí V. S. Naipaul er ikki ein vanligur rit- høvundur. Hástórur og niðurlátandi Tey munnu vera fá, sum vilja hava hesi bæði lýsingarorðini knýtt at sær, men V. S. Naipaul tykist ikki taka sær tykni av, at tað júst eru hesi bæði orðini, ið ofta verða nýtt, tá talan er um at lýsa eginleikar og sinnalag hansara. Tað eru tey, ið fáa slíkar eginleikar, tá tey av einum ella øðrum avriki hava fingið viðurkenning, men soleiðis er ikki við V. S. Naipaul. Í áðurnevndu bók- ini »Between Father and Son« sæst, at hann longu sum ungur drongur var hástórur og niðurlátandi. Tað liggur at kalla í hesum báðum orðunum, at persónur við hesum egin- leikum ikki er væl lýddur allastaðni, og tað hevur V. S. Naipaul eisini fingið at sanna ferð eftir ferð. Men hástórur sum hann er, tekur hann sær als ikki tykni av tí. Avgerðin hjá Nobel- nevndini at lata honum ársins bókmentavirðisløn er prógv um, at her er talan um ein rithøvund av teim- um bestu - sama hvørjar eginleikar hann annars hev- ur, og at navn hansara verð- ur standandi í bókmenta- søguni. Men tað mundi hann vita frammanundan. Umstríddur rithøvundur heiðraður Heystfundur Sambandsfloksins verður á Parnassinum á Hotel Hafnia leygardagin 3. november kl. 10.00. Øll sambandsfólk eru vælkomin. Landsnevndin C M Y K 3 2