hósdagur 15. november 2001síða 2

2 Nr. 221 - 15. november 2001 Nr. 221 - 15. november 2001 3 Verður ikki skjótt atborið, kann søgan lættliga fara at endurtaka seg í Afghanistan við harðskapi og blóðbaði ÚTLAND Tann skjóta framgongdin hjá Norðursamgonguni og hertøka hennara av høv- uðsstaðnum Kabul er nakað, sum flestu afghanar fegnast um, men sam- stundis bera teir ótta fyri, at landsins blóðuga søga kann fara at endurtaka seg eina- ferð enn. Bæði í Afghanistan og aðrastaðni bera fólk ótta fyri, at teir nógvu og á mangan hátt sera ymisku ættarbólkarnir, sum mynda Norðursamgonguna, fara at berjast um rovini, tá Kabul er tikin, og valdið skal býtast. Víst verður á, at samgongan hevur ongan leiðara, sum kann gera av, hvat gerast skal, men heldur fleiri leiðarar, sum hvør í sínum lagi vilja hava sum mest burtur úr sigrin- um. Grannalandið Pakistan, sum stuðlaði Taliban, hevur gjørt púra greitt, at landið kann á ongan hátt góðtaka, at Norðursamgongan fær valdið í Kabul. Talsmaðurin hjá uttanríkisráðnum í Islamabad segði í gjár, at nú ræður um at sleppa undan einum blóðbaði í býnum og aðrastaðni í Afghanistan. Hevndarhugur Pakistanska stjórnin krevur, at pasjtunararnir skulu fáa ávirkan á, hvussu Afghan- istan verður skipað í fram- tíðini. Taliban hevði sín uppruna millum pasjtunar- arnar, og teir fóru mangan illa við teimum ættarbólk- unum, sum í dag mynda Norðursamgonguna. Ser- liga tadjikar, usbekar og hazarar fingu mangan av at vita frá Taliban, sum m. a. beindi fyri 6000 úr hesum ættarbólkunum í býnum Mazar-i-Sharif í 1998. Tað er tí greitt, at hevnarhug- urin er stórur millum teir, sum í dag mynda Norður- samgonguna. ST-hákommiserurin í mannarættindamálum, Mary Robinson, sigur, at umheimurin má bera skjótt at. Hon vísir á, at Norður- samgongan hevur heldur ikki tað besta umdømið, hvat mannarættindum við- víkir. Tað hevur tó vakt ans, at leiðararnir í Norðursam- gonguni hava boðið ST at taka lut í arbeiðinum at finna eina politiska loysn á viðurskiftunum í Afghan- istan. Flest allir vestur- lendskir politikarar eru eisini á einum máli um, at ST skal hava ein týðandi lut í hesum arbeiðinum. Boð eftir kongi Eitt er at fáa eina skipan, annað er at finna ein leiðara, sum allir afghanar kunnu semjast um. Leið- ararnir í Norðursamgong- uni hava sagt, at teir vilja hava fyrrverandi kongin, Zahir Shah, at leiða eina skiftisstjórn. Men kongurin sjálvur ivast. Úr útlegd síni í Rom hevur hann sagt, at Norð- ursamgongan sveik lyfti sítt, tá hon gjørdi av at senda hermenn inn í Kabul. Kongurin ber ótta fyri, at hermenninir hjá samgong- uni fara at gera seg inn á fólkið í býnum. - Vit ætlaðu ikki, at sam- gongan skuldi taka Kabul. Okkara ætlan er, at Kabul skal vera eitt hernaðarfrítt øki, og at ein stjórn og umsiting skulu skipast í býnum. Tað er ikki gjørt enn, og vit stúra fyri trygdini hjá fólkinum í býnum, segði talsmaður kongs í gjár. (Fartekst) Ikki vardi tað okkum, tá Elisabeth fór í páskafrí, at hon ikki fór at koma aftur til arbeiðis. Vit vistu ikki betur, enn at hon var frísk. At hon skuldi doyggja so ung aftan á stutta sjúkrlegu, kennist sera mein- ingsleyst. Elisabeth var útbúgvin sjúkrasystir í 1976. Í yrki sínum arbeiddi hon m.a. fleiri ár á B8. Í 1989 byrjaði hon á Skurðgongini. Har lærdu vit hana at kenna sum eina sera nærlagda og dugnaliga sjúkrasystir, sum altíð hevði umsorganina fyri sjúklinginum fremst í huganum. Hon gjørdi nógv við at menna deildina fakliga og persónliga. Tað kom serliga til sjóndar hetta seinasta góða árið, meðan hon var 1. assistentur. Hóast Elisabeth gekk høgt upp í sítt arbeiði og gjørdi tað til lítar, ivaðust vit ongantíð í, at familjan altíð lá henni fremst í huga. Minnini er góð. Neyvan gongur dagur, uttan tú leggur merki til eitthvørt, har hennara væla hond hevur verið. Vit sakna Elisabeth við hennara kláru lívsholdningum, rættlæti og spaka lyndi. Okkara tankar fara til Mo, Kim og børnini, sum kenna saknin størstan. Friður veri við minninum um góða starvsfelaga okkara Elisabeth. Starvsfelagarnir á Skurðgongini Tøkk Vit vilja senda eina tøkk til tey, ið sýndu Norðbjørt Djurhuus Hvalba ein seinasta heiður. Eina serliga tøkk vilja vit senda teimum, ið rættu eina hjálpandi hond við teimum praktisku uppgávunum. Avvarðandi Andreas Djurhuus Thomsen Kunngjørt verður fyri ætt, vinum og kenningum, at kæri maður mín, pápi, verpápi og abbi okkara Ragnar Samuelsen andaðist á Klaksvíkar sjúkrahúsi týsdagin 13. november, 70 ára gamal. Jarðarferðin verður lýst seinni. Familjunnar vegna Sigrid, Elisabeth, Jóhann og Andras Tey, ið vilja minnast Ragnar, kunnu lata eina gávu til Herberg Frelsunarhersins, konto í peningastovnunum. Elisabeth Simonsen f. 23.02.1954 d. 28.08.2001 Bera ótta fyri blóðbaði í Afghanistan Mynd: Reuter UTTAN ÚR HEIMI Nýggi leiðarin í Atlantis ætlar at seta gongd í filmsýning- arnar fyri jól FILMUR Eyðun Klakstein Klaksvik: Um nakrar vikur sleppa norðoyingar vænt- andi í biograf aftur. Leingi hevur verið arbeitt við at fáa filmssýningar í Atlantis aftur, og nýggi leiðarin fyri húsið vónar, at hesa sýningar kunnu byrja um stutta tíð. – Vit fara at arbeiða fram ímóti, at vit kunnu sýna filmar aftur longu tíðliga í desember mánaði, sigur Jógvan Eliasen. Tá umbygda Atlantis lat upp í august mánaði í 1997 var biografur í húsinum. Hetta var gjørt í samstarvi við Havnar Bio. Filmssýningarnar í Atl- antis steðgaðu árið eftir, men nú er ætlanin at taka samstarvið við Havnar Bio uppaftur, so nýggir filmar kunnu síggjast á hvíta tjald- inum í Klaksvík. Ber til Í løtuni spælir Klaksvíkar Sjónleikarfelag skemtileik- in Mostir Charley, og nýggi leiðarin skal í framtíðini fáa sjónleikin, biografin og onnur mentanarlig tiltøk at passa saman í húsinum – Tær vikurnar, tá sjón- leikur verður spældur í Atl- antis, verður neyvan gjør- ligt við regluligum films- sýningum, men hina tíðina á árinum skuldi tað borið væl til, sigur Jógvan Elias- en. – Umráðandi er, at vit skapa góðar og hugnaligar umstøður kring biografin, so fólk hava hug at koma til filmarnar. Skal tað bera til, so mugu fólk eisini brúka biografin, sigur hann. Øssur Mohr úr Fugla- firði fer at hava fram- sýning saman við pólskum listarmanni í Norðurjútlandi komandi vikurnar LIST Eyðun Klakstein Leygardagin letur ein fram- sýning upp í Gallarí Bram í Hobro, har Øssur Mohr er annar av listamonnunum, sum næsta slaka mánaðin fara at sýna verk fram har. Fuglfirðingurin Øssur Mohr hevur verið við á nógvum framsýningum í Føroyum og Danmark sein- astu árini. Hann verður alsamt oft- ari biðin til framsýningar í Danmark, og nú fer hann at sýna fram við einum kend- um pólskum listarmanni. Íblásturin Kaplanski er kendur og virdur í heimlandi sínum, men hann hevur eisini sýnt fram í Danmark áður. Bæði hann og Øssur fáa íblástur úr náttúrini, og tí hevur Gallarí Bram valt at seta teir saman til eina serliga framsýning. Gallarí Bram fekk eygað á Øssur Mohr, tá leiðarin fyri gallaríið var í Føroyum og hugdi eftir listaframsýn- ing fyri nøkrum árum síð- ani. Øssur Mohr verður við til ferniseringina í Hobro, sum verður leygardagin klokkan 14.00. Framsýningin er opin til fram til 7. desemb- er. Biografur í Atlantis fyri jól Øssur og póllendingur sýna fram – Umráðandi er, at vit skapa góðar og hugnaligar umstøður kring biografin, so fólk hava hug at koma til filmarnar. Skal tað bera til, so mugu fólk eisini brúka biografin, sigur Jógvan Eliasen Tíðindaskriv: Hetta vikuskiftið verður Torgið í SMS aftur karmur um mong fjøl- broytt tiltøk. Vitjandi kunnu síggja alt frá barnatekningum til jóla- gávu og -kalendara-hug- skot, frá feittleysum pannum til barnainn- búgv. Nýggj vøra úr India Fríggja- og leygardagin hevur nýggi gávuhand- ilin í SMS, Mango, sølu- bás á Torginum. Sita, sum eigur Mango, sigur, at hon hevur fingið nógva nýggja vøru heim úr Inda hesa vikuna, og tað verður m.a. tann vør- an, sum verður seld á Torginum hesar báðar dagarnar. Afturat hes- um, verður vøra, sum hevur verið til keyps í handlinum, í tíðar- skeiðnum síðan hann lat upp 26. septembur. Sita sigur, at hon eis- ini hevur nógv góð jóla- gávu- og -kalendarahug- skot, umframt mong góð tilboð, sum bert eru galdandi fríggja- og leygardagin. Framsýning við barnatekningum Hesa vikuna eru nógvar barnatekningar at síggja á Torginum í SMS. Talan er um tekningar, sum børn í Føroyum hava teknað í sambandi við teknikappingina hjá Amnesty International. Amnesty roynir at fáa londini í heiminum at virða mannarættindi, og arbeiðir ímóti píning, deyðarevsing og øðrum ómenniskjansligum fyribrigdum. Við tekningunum hava føroysku børnini roynt at lýst tey fólkini, sum Amnesty roynir at hjálpa. Ein dómsnevnd velur út tríggjar tær bestu tekningarnar, sum fáa virðisløn. 1. virðisløn er ein fløgu- og bandspælari frá Elding. 2. virðisløn er gávu- kort á 1.000 kr. frá Schan. 3. virðisløn er pitsa frá pitsacaféini á Sjómans- heiminum, bovling í Bovlinghøllini á Hálsi og ríðitúrur á Berg Hest- um, alt fyri 4 persónar! Harafturat fáa allir tríggir vinnararnir bók- ina, Heimsins Lond, frá Føroya Skúlabóka- grunni. Virðislønirnar verða handaðar á Torg- inum í SMS leygardag- in, 17. novembur kl. 12.00. Feittleysar pannur Danska fyritøkan, Gas- trolux, framleiðir serlig- ar pannur, grýtur og annað til dagligu mat- gerðina. Tað, sum er ser- ligt við hesum køksbú- nýti, er, at tað ikki er neyðugt at steikja matin í feitti. Og hetta er nevn- liga eitt, sum mong okkara ynskja. Í Føroyum eru tað hjúnini, Krista og Fríð- bjørn Poulsen úr Vest- manna, sum umboða Gastrolux. Tey siga, at áhugin í Føroyum fyri framleiðsluni hjá Gas- trolux er ógviliga stórur. Fríggjadagin 16. og leygardagin 17. novem- ber kunnu vitjandi í SMS eisini vitja sølu- framsýningina hjá teim- um báðum á Torginum. Barnainnbúgv Fríggjadagin 16. og leygardagin 17. novem- ber verður barnahandil- in, Piff Paff Puff, á eisini Torginum. Handilin, sum læt upp 14. juli í ár í Sandavági, er ikki nak- ar vanligur barnahandil. Birita, sum eigur hand- ilin, sigur, at hon við nýggja og øðrvísi handl- inum leggur seg eftir at selja barnainnbúgv. Nevnast kann m.a. tapet, meturvørur og kurvar til barnakømur. Aftur at hesum selur Birita eisini útlendsk sniðklæðir. – Birita er útbúgvin prýðari, og hetta ber handil hennara eisini á brá av. – Eg havi lagt meg eftir at geva við- skiftafólki mínum eina heildaruppliving, tá ið tey støkka inn á gólvið, sigur Birita at enda. Nógv tiltøk í SMS! Næstu vikurnar hevur Øssur Mohr framsýning í norðurjútska býnum Hobro C M Y K 3 2 PostScript Picture (L\340sing-sosialurin.eps)