týsdagur 27. oktober 2009síða 4

4 tíðindi Nr. 205 - 27. oktober 2009 Eitt talv á Sandi er av. Páll á Reynatúgvu er farin frá sum borgar­ stjóri, og maðurin, ið skifti part, situr nú við borðendan. Men áðrenn fráfarni borgar stjórin steðgaði hesum talvi­ num, stjórnaði hann ein um leiki, sum neyv an er sæddur á Sandi í nógv ár Valdsstríð Eirikur í Jákupsstovu eij@sosialurin.fo Myndir: Álvur Haraldsen Long tíð er gingin síðan eitt av gerandi talv byrjaði á Sandi. Ilt er at siga, nær fyrstu leikir nir vórðu fluttir, tí fyrstu leikirnir vóru duldir og seinnu leikirnir hava ikki verið mann til mann, men held ur blað til blað. Men eftir kommunu­ stýris fundin í gjár er greitt, at seinastu leikirnir í hesum talvinum eru gjørdir. Páll á Reynatúgvu hevur nevniliga lagt kongin. – So havi eg gjørt av at legg ja frá mær sum borgar­ stjóri á Sandi. Ikki tí eg meti tað vera rætt ella rími­ ligt, men tí at politiski veru­ leikin nú gjørdist sum hann gjørdist. Páll á Reynatúgvu lesur úr pappíri, hann hevur fyri­ reikað til endamálið. Hann sýnist vera avkláraður við støðuna í løtuni. Brandur Sandoy hevur fing ið lítla smílið, sum ser­ liga sæst í eygunum, fram. Nú veit sandsmaðurin við kubbutu røddini, at hann verð ur borgarstjóri. Men áðrenn kongurin varð lagdur, og nýggjur mað ur varð funnin til borð­ endan í kommunustýrinum á Sandi, skuldi ein veruligur leik ur vísast fyri teimum um leið 30 áskoðarunum, sum vóru komnir saman at síggja, hvussu leikur fór. Moralurin farin Longu áðrenn fundurin byrjaði var støðan spent. Tøgn in ræður millum fólk­ ini í túninum hesar fáu minut t irnar í seks hetta mána kvøldið nærum tveir mánað ir eftir, at fyrsta bræv ið um kommununa á Sandi varð sent. – Hetta hevur oyðilagt moral in í bygdini. Ein sandsmaður harmast stór liga, áðrenn fundurin byrjar. Úti er logn, og kalt er tað eisini. Og ongin í túninum veit akkurát, hvat fer at hen da inni á fundinum, men øll vita, at tað fer speg­ la vakra veðrið á Sandi. Avgerandi leikir í talvi­ num – sum tá tað byrjaði, hevði tøgnina og Postverk Før oya sum sterkastu vápn­ ini, men nú er blivið til eitt opið stríð, sum forðar øllum sosialum tiltøkum í bygdini – skulu flytast. Jokarar við útbúgving So byrjaði leikurin. Pálli á Reynatúgvu, borgarstjóri á Sandi, stjórnar leikinum. Hann hevur sjálvur lagt skrán na. Úr Streymonni verða tveir ekspertar drignir til talvborðið. Grannskoðarin, Finnbjørn Zacharia sen, skal greiða frá, hvussu fíggjarliga stýr­ ing in í Sands kommunu hev ur verið seinastu níggju ár i ni, meðan Páll á Reyna­ túgvu hevur sitið við borð­ endan, og Bjørn á Heygum, advokatur hjá Sands kommunu, hevur eisini fing ið fundarboð. Hann er biðin at fortelja og tulka svar hjá Innlendis mála ráð­ num um gegni hjá borgar­ stjóranum, sum borgar­ stjórin sjálvur hevur spurt um. Men fundurin byrjar ikki rætt stundis. Meirilutin í kommunustýrinum er ónøgd ur, og Fríði Nolsøe, kommunu stýrislimur, hevur hond ina uppi, áðrenn fund­ ur in byrjar. – Fleiri mál, vit hava bið­ ið um, eru ikki á skrá. – Men málini komu ikki inn, fyrr enn freistin var far in. – Men vit vilja hava tey við á skrá. Ósemjan millum borgar­ stjóran og Fríða Nolsøe verð ur standandi. Men borgar stjór in fær rætt, tí hann leggur skránna. Borgarstjórin hevur stað­ fest sína støðu við borð end­ an, og teir umleið 30 áskoð­ ar arnir, sum flest allir stuðla Pálli á Reynatúgvu, sita og smílast eitt sindur nervøst. Fundurin er jú nóg illa byrjað ur. Skuld – Skulu vit ikki fáa gongd á fundin? Maðurin við borðendan tím ir ikki at bíða meir, og vil hava grannskoðaran at greiða frá fíggjarligu støðu­ ni hjá Sands kommunu. Men Poul Klementsen, komunu stýrislimur í meiri­ luta, hevur fingið ov lítið at vita. – Líka áðrenn vit byrja. Vit hava fingið ov lítið av til fari, og kunnu tí ómøgu­ ligt gera viðmerkingar. Hann vil ikki finna seg í hátti num, leikurin verður stjór n að ur. Men borgarstjórin ger skrán na og hevur tí altíð fyrsta leikin, so grann skoð­ ar in sleppur framat. Niðurstøðurnar hjá grann skoðaranum eru greið ar. Sands kommuna hev ur hildið tær skyldur, hon sjálv hevur lagt á seg, men hevur til dømis ikki gold ið sín lutfalsliga part til Sand oyar Meginskúla. Páll á Reynatúgvu vil reinsast fyri ákærurnar, at borgar stjórin hevur skuldina av, at Sands kommuna ikki hevur rindað sín part, og tulk ar orðini hjá eksperti­ num við tølunum. –Bjørn á Heygum, ad voka t ur, er tað rætt, at ein kommuna má halda sína fíggja rætlan? – Jú. Men Brandur Sandoy vil ikki, at hetta skulu vera seinast u orðini. – Men er tað ikki eisini rætt, at kommunustýrið kann gera eina nýggja fíggjar ætlan? – Jú. Advokaturin hjá Sands kommu nu nikkar, meðan tað næstan ber til at síggja stríð ið í luftini millum Brand Sandoy – sum síðan hann gavst at stuðla borgar­ stjóranum, hevur mist stuðul in frá teimum flestu, sum stillaðu hann upp – og Páll á Reynatúgvu, sum hev ur mist stuðulin frá meiri luta num í kommunu­ stýri num. Meðan kongurin Lata bókasøvn aftur Tey seinastu árini hava tær donsku kommunurnar spart á fleiri økjum, og nú vísir ein uppgerð, at fleiri kommunur hava valt at spara bókasøvnini burtur við tí úrsliti, at eftir bara fýra árum eru næstan 200 bókasøvn stongd. Tað svarar til ein triðing av øllum bókasøvnunum í landinum, skrivar Berlingske Tidende, sum eisini sigur seg hava fingið varhugan av, at hendan gongdin fer at halda fram aftan á kommunuvalið í næsta mánaði. Í fíggjarætlan­ unum hjá kommununum fyri 2010 sæst, at fleiri teirra ætla sær at spara á bókasavnsøkinum, skrivar blaðið. Norðurlond sum samveldi Høvdu Norðurlond tikið seg saman í eitt samveldi, hevði tað verið ein eind, sum veruliga kundi gjørt vart við á altjóða pallinum. Tað skrivar svenski søgumaðurin Gunnar Wetterberg í einari grein í blaðnum Dagens Nyheter. Hansara uppskot er, at tey fimm londini taka seg saman í eina eind við Keypmannahavn sum høvuðsstaði og Margrethu sum drotning. Gunnar Wetterberg skrivar, at sum eind høvdu Norðurlond verið ein tann sterkasta búskapareindin í heiminum. Tað er neyvan av tilvild, at grein kemur, nú Norðurlandaráðið heldur fund í Stockholm. Borgarstjórin hevði millum annað kallað advokat inn at greiða frá gegninum hjá sær sjálvum Brandur Sandoy, borgarstjóri, við borðendan, har hann loysti Páll á Reynatúgvu av Nýggjur borgarstjóri skuldi veljast. Fýra fóru upp fyri Brandi Sandoy Páll á Reynatúgvu endaði við at loysa seg úr borgar stjóra­ sessinum og skrivaði undir uppsøgnina