fríggjadagur 4. desember 2009síða 2

nr. 233 · 4. desember 2009 2 VIKUSKIFTI Hippi ísurin komin til Føroya Spurdi John Wayne nakrantíð um veg? Redaktørar: Inna Törnroos og Eyðun Klakstein Útgevari: Sosialurin, www.sosialurin.fo Umbróting: Sosialurin · Høvuðssniðgevi: Pætur Jensen Forsíðumynd: Christian Hedegaard / Jens Kristian Vang 2 Klumma: Spurdi JoHn Wayne nakrantíð um veg 4 europa kríggJaSt um kroSSarnar 7 90 SEKund: JúStinuS eidegaard angrar einki 8 Samrøða: Jákup Sverri kaSS 12 InTErVIEw: CHriStian Hedegaard - trælir av FrælSi 15 10 TIng um: Jólamannin 16 krimidrotningar 18 ummælI aV IngálVI aV rEynI: garvilt! 20 barnalagnur: Sendu ForeldraleyS børn av landinum til trælaHald 22 PolITIKKur: kynStrið at gJøgnumSkoða bullSHit 24 TIl arbEIðIS: bJarki poulSen, kurér 25 umafTurafTurumafTur: Høgni dJurHuuS 27 mín bESTa uPPSKrIfT: gummuSa SJokomuFFinS 31 Tað HEndur: konSertir, bøkur, Sendingar osfr. 32 VIKumyndIn: beSta myndin í vikuni Ísarnir Ben&Jerry hava nú eisini funnið vegin til føroya. alt byrjaði á einari niðurlagdari bensinstøð Í usa ÍsUR Inna Tørnroos inna@sosialurin.fo Ímynda tykkum hetta: Tveir hippiarar + ein niðurløgd bensinstøð + eitt bræva­ skeið um hvussu ein ger ís = heimskendi ísurin Ben&Jerry. Tað var soleiðis alt byrjaði í 1978. Barn dómsvinirnir Ben Cohen og Jerry Green field avgjørdu, at teir skuldu lata kiosk við heimagjørdum ísi upp. Mjølk­ in og rómin til ísin kom frá kúnnum í lítla býnum Burlington, har teir báðir búðu. Teir blandaðu alt møguligt í ísin ­ kakir, góðgæti, nøtir og annað. Einasta avmarking var, at teir skuldu dáma tað sjálvir, og at tað var stuttligt. Jerry er kendur fyri orðatakið: »If it’s not fun, why do it?« Ísurin bleiv skjótt kendur uttanfyri býin Burlington, og niðurlagda bensin­ støðin gjørdist ov lítil. Ben og Jerry byrj aðu at pakka ísin og selja hann í handl um í USA. Líka til 1992 var tað bara gjørligt at keypa Ben&Jerry í USA og Kanada. 1992 kom ísurin til Russland og 1994 til Stóra Bretland. 15 ymisk sløg Ben&Jerry ísarnir eru nú at fáa í 15 ym isk um sløgum. Tað, sum eyðkennir hesar ísarnar er, at tað ikki bara er sjoku láta ella vaniljusmakkur. Tað eru stórir bitar av deiggi, køkum, nøtum og sjoku­ látu í ísinum. Nógv halda at hetta ljóð ar eitt sindur vamlisligt, men tað er í flestu førðum, áðrenn tey hava roynt ísin. Ben Cohen og Jerry Greenfield hava líka síðani teir byrjaðu fyritøkuna haft sum mál at virka fyri samfelagið. Teir nýta lokalar rávørur, geva stóran part av vinninginum til vælgerandi endamál. Pakka ísin í endurnýtslupapír og geva heimleysum arbeiði. Ísarnir eru tíanverri ikki serliga bíligir ‒ 59 krónur fyri ein hálvan litur í Mikl agarði. KlUmma eirikur í Jákupsstovu eij@sosialurin.fo So var tað her. Fyrsta kvøldið fyri mannfólk nakrantíð. Simpulten boys only. Endiliga! Men tað var eisini upp á tíðina. Kvinnurnar hava havt síni ljósareyðu ting við smoothies og neglaviðgerð í nógv ár. Nú skuldu vit endiliga síggja, at javnstøða eisini er ein mannarættur. Men hvussu mans ligt var hetta kvøldið Atlantis fyri viku síðan? Menn koma inn og fáa fínan pinnamat við salati, so vit ikki dálka okkum fingrarnar. Tíbetur er eisini akvavitt, so vit menn kunnu gloyma tað diddiliga við pinna mat­ inum við grøna salatinum. So kemur upplýsingin og undirvísingin. Menn skulu læra at vera rættir menn. Og har er valdmikli persónurin, sum skal læra menninar. Har stendur hon! Elin í Stórustovu. Ársins kvinna, vald av feministum og reyðsokkum í damublaðnum Kvinna. Hon skal – saman við øðrum kvinnum – læra menn at finna vegin til Venus. Og nú spyrji eg: Spurdi John Wayne nakrantíð um veg í Arizona oyðimørkini!? Tað eru nevniliga bara tvey ting, sum eru meira irriterandi enn at spyrja um veg, og annað er at fáa at vita frá eini kvinnu, hvar vegurin er. Og nú vit eru hjá kovboyunum. Hvat í verðini ger føroyska svarið uppá Hank Williams og John Wayne, Hallur Joensen, her í strammari grønari troyggju og hvítum joggingskóm? Makeover? Skal kontrikongurin kanska eisini brúka sminku? Tíbetur koma hesar kvinnurnar eisini við elektriskum amboðum. Nú byrjar at líkjast. Men hvat? Skulu lítlir ljósareyðir vibratorar nú bjarga parlagnum? Heilt erligt, hava vit ikki útgerð sjálvir? Hví skulu kvinnur læra menn, hvussu teir skulu vera, tá tær sjálvar fáa hysteriskt anfall, tá vit freistast at rætta uppá tær? Sig mær, hvat hendi við javnstøðuni? Gott nokk fingu vit akvavitt, men pinna mat? Hitt, sum er verri, er for restin, tá frúan partú skal broyta mann in ... Ben Cohen og Jerry Greenfield InnIHALD »Hvønn veg góða?«