fríggjadagur 11. desember 2009síða 2

nr. 238 · 11. desember 2009 2 VIKUSKIFTI Løgdu norðurlond niður úti í Grøv Lat ballið byrja her og nú Redaktørar: Inna Törnroos og Eyðun Klakstein Útgevari: Sosialurin, www.sosialurin.fo Umbróting: Sosialurin · Høvuðssniðgevi: Pætur Jensen Forsíðumynd: Linda Larsen / Jens Kristian Vang 4 PErSónSSøga: ReGin Joensen LeitaR eftiR pápa sínum 7 90 SEKund: sóLRun micheLsen svaRaR 8 TIPS: YnskiListaRniR hJá okkum 9 10 TIng um: hiLLaRY cLinton 10 rEPorTaSJa: fóLkatinGsmenn kJakast um LoYsinG 14 Samrøða: hans andReas søLvaRá 16 rEPorTaSJa: ÚtLendskaR kvinnuR um føRoYskaR menn 19 umafTurafTurum: høGni dJuRhuus 20 TIL arbEIðIS: Rita LaRsen í vakstRaRhÚsinum 22 rEPorTaSJa: GamaLdaGs JóL í sandaváGi 24 myndarEPorTaSJa: foReLdRabóLkuR 26 máLstRikan 27 mín bESTa uPPSKrIfT: RistaðaR sóLsikkukJaRnuR 31 Tað hEndur: konseRtiR, bøkuR, sendinGaR osfR 32 VIKumyndIn: besta mYndin í vikuni - Vit fingu sera góð skoðsmál fyri filmin, og tað kom eitt sindur óVart á okkum, at fólk skiltu filmin so Væl, sigur Jákup klein – ein aV næmingum á tekniska skúla í klaksVík, ið heVur Vunnið norðurlendska filmskapping FiLmUR Eyðun Klakstein eydun@sosialurin.fo Byrðin, sum vit lata frá einum ættarliði til annað, var temaið í stuttfilminum The Burden, sum næmingar á Tekniska skúla í Klaksvík vunnu norðurlendska films kapping við fyrr í vikuni. Stuttfilmurin um avleiðingarnar av veðurlagsbroytingunum vann kapp­ ing ina Reclimate, sum var ein kapp ing milum ung í norðurlondum. Um leið 125 filmar komu til kapping ina úr øll norðurlondum, og á veðurlags ráð stevn­ uni í Keypmannahavn varð vinn arin funnin. Fyrst vóru átta filmar valdir burtur úr stóru rúgvuni við atkvøðugreiðslu. Síðani skuldi ein dómsnevnd kjósa vinn aran, og valið fallið á filmin hjá næm ing unum í Klaksvík. – Vit fingu sera góð skoðsmál fyri filmin, og tað kom eitt sindur óvart á okkum, at fólk skiltu filmin so væl, tí hann var eitt sindur abstraktur. Vit høvdu kanska roknað við, at ikki øll fóru at skilja boðskapin, men soleiðis var ikki, sigur Jákup Klein, ið var ein av næmingunum í vinnandi bólkinum. Saman við honum høvdu Jóannes Martin Johannesen, Herman Mørkøre og Sámal Jákup Jakobsen framleitt filmin. Teir høvdu fingið tveir sjónleikarar at spæla við í filminum – annar var ungi drongurin, sum spælir Co2­maðurin, og hin var royndi sjónleikarin Jógvan Brim Joensen. Filmurin var tikin upp í vakra umhvørvinum úti í Grøv í Klaksvík. The Burden kann síggjast á heima­ síðuni reclimate.net. KLUmma Heini í Skorini heini_skorini@yahoo.com Eg takkaði fyri meg á posthúsinum og traðk aði út á parkeringsplássið á Óðinshædd í Havn. Endiliga. Endiliga. Endiliga var høvuðs ritgerðin send avstað. Eg var komin á mál eftir fimm ára lesnað á universitetinum (hóast eg framvegis bíði eftir úrslitinum). Ein løta, sum ein og hvør lesandi droymir vátar dreymar um. Men skar eg í fagnaðarróp í kalda vind­ inum har á parkeringsplássinum uttanfyri posthúsið? Var sál mín fylt við sælari og fagr ari findargleði? Var tann gerandisliga melan koliin og tað ólekjandi rastloysið skift út við kemiskar eksplosiónir í heilanum, sum út konkurrera ein og hvønn effektivan eydnu bolla? Svarið er nei. Bert ein tóm og turr stað­ festing av, at eg nú hevði avgreitt lortið og skuldi víðari við lívinum. Lesandi vinfólk ynsktu mær tillukku og gramdu seg um, hvussu langt tey høvdu eftir á mál. Men knapp liga skilti eg als ikki, hvat eg hevði glett meg til. Hvat tey gleða seg til. Og hví vit menn iskju hava so framúr evni til at billa okk um sjálvum inn, at lívið verður betri og ljós ari, tá eg havi nátt hesum ella hasum mál inum. Tí kenslan er jú ikki ókend. Hendan støð an, tá allar fortreytirnar fyri kensluni av lukku eru til staðar, men bara ikki lukkan sjálv. Tá allar umstøðurnar eru júst soleiðis, sum man hevur strembað eftir, uttan at enda liga produktið – kenslan av nøgdsemi – fylgir við. Eins og tá eg fylti tíggju ár og helt, at nú var eg vaksin. Ella tá fólkaskúlin var liðugur. Ella tá eg fekk húgvuna í Hoy­ døl um. Ella tá eg bleiv føroyameistari við B36. Ella tá eg hevði staðið enn eina próv tøku á universitetinum. Ella tá eg fekk tað lestrarstarvið, sum eg vildi hava. Ella tá eg ein fagran dag fái míni egnu hús. Ella tá mín ikki eksisterandi Ph.D.­ umsókn verður góðkend. Ella tá eg verði professari. Stjørnureportari í Afganistan. ST­aðalskrivari. Nobelprísvinnari. Ikki tí, at vit ikki skulu seta okkum mál her í lívinum. At seta sær mál er jú ein absolutt fortreyt fyri at fáa nakrar upp liv­ ingar og royndir inn á okkara lívskonto. Vit skulu bara gera okkum greitt, at tað er pro­ sessin og ikki endamálið, sum er tað primera. Tað er í strembanini, at vit skulu gleðast, og ikki einans tá heiðursmerkið endiliga kemur. Orsakað øll tit, sum eru ov fín til Kierke­ gaard­klisjéir, Carpe Diem­slagorð, Dalai Lama og annan pseudofilosofiskan lumma­ vísdóm. Tit, sum langt síðani eru farin í gongd við Kafka og Foucault. Men eg kann ikki lata vera við at nevna setningin hjá Kierkegaard um »at være samtidig med sig selv«. Um at halda uppat við at billa sær sjálvum inn, at lívið verður betri og meiri spennandi, tá eg havi nátt hesum ella avrikað hatta. Nei, tá er nógv stuttligari at njóta pro sess­ ina. At koma til sættis við dagin í dag. At gera sjálva ferðina so góða sum gjørligt. At sleppa illusjónini um ta mirakuløsu hend ing­ ina onkustaðni úti í framtíðini, sum neyvan fer at koma, og sum bara flytur fokus frá nú'inum. Lat so heldur ballið byrja her og nú. Næmingar og sjónleikarar, sum framleiddu vinnandi filmin »The Burden« INNIHALD myND: Sjúrður SólStein