fríggjadagur 12. mars 2010síða 24

nr. 50 · 12. mars 2010 24 VIKUSKIFTI DIAMANTBRÚDLEYP Leo Poulsen leo@sosialurin.fo 60 ár í einum hjúnarbandi er ikki nakað stutt tíðarskeið, og tað er eisini teimum fægstu unt at liva so leingi saman, antin tað so er sjálvgjørt ella avgjørt av einari hægri makt. Rákið hevur í longri tíð verið so, at hjúnar bondini vara styttri og styttri. Mað ur og kona hanga ikki longru sam­ an »av gomlum vana«, og tað er bert í fáum førum, at børnini eru ein or søk til, at fólk leggja eyka orku í at fáa hjún ar­ bandið at virka. Eisini vindur tað meiri og meiri upp á seg, at fólk liva sítt lív saman utt an giftarmál og úrslitið er, at tað er alt meiri sjálsamt, at fólk uppliva krún­ diamant­, diamant­, gull­ ella enntá silvur brúdleyp saman. Men nøkur finnast, sum taka sítt ja­ orð framman fyri altarinum í størsta álvara og liva saman, »til deyðin ger skil nað teirra millum«. Og næstseinasta vikuskifti há tíð ar­ hildu Heinina og Sigurd Gaard Hansen so diamantbrúdleyp. Men hóast tey hava livað eitt gott lív saman, so hava brúd leypsdagarnir ikki altíð verið teir bestu. ­ Tá vit giftust 26. februar 1950, hevði hann ligið við metrar tjúkkum kava, og bloti var byrjaður at koma í. Ikki var hugsingur um at koyra bil, so hó ast bilur var í húsinum, so máttu vit til gongu. Heinina, full upp undir hend­ ur, mátti í gummistyvlar, og so avstað, sig ur Sigurd Hansen um hetta teirra fyrsta brúdleyp. ­ Ja, har var einki at gera, leggur Hein ina aftrat, tað var jú stór skomm at føða barn uttan at vera gift, so tað máttu vit fáa frá hondini fyrst. Tríggjar vikur seinni var Óli Jákup, fyrsta barnið, føddur. Hittust í Tórshøll Heinina og Sigurd gloyma ongantíð fyrs tu ferð tey hittust. Tað var grind í Havn, og sjálvandi var grindadansur í Sjónleikarhúsinum. Tveir tilkomnir nólsoyingar høvdu ver­ ið í grind og skuldu sjálvandi eisini við í grindadansin, og við til Havnar slapp Heinina, 14 ára gomul, saman við einari vinkonu síni. Á veg niðan í Sjón leik ar­ húsið vóru báðar genturnar sleptar inn í Tórshøll, sum tá helt til har Thomas Dam hevur handil í Tórsgøtu við síðuna av gamla Sam Olsen. ­ Eg legði beinanvegin merki til vøkru ungu gentuna, og dansaði av makt við henni, sjálvt um rift var um hana frá hinum dreingjunum, minnist Sigurd Hansen. Meðan hesi bæði ungu so dansa, stan da tveir eftir Sigurd’sa tykki stórir eldri menn inni í Tórshøll og vinka tær báð ar ungu geturnar við sær. Sigurd bygdi sær upp mót til at fylgja ungu Heininu oman á Kongabrúnna, har hon skuldi í bátin til Nólsoyar aftur, men við teimum báðum gomlu gang­ an di aftanfyri, gjørdist tað ikki til tey stóru diddubrøgdini. ­ Eg ætlaði einaferð at taka undir arm in á henni, men tordi ikki fyri teim­ um gomlu aftanfyri, greiðir Sigurd frá. Og Heinina leggur upp í. ­ Tað var ótrúliga undarligt. Her gekk hesin unglingin og fylgdist við okk um allan vegin úr Tórshøll oman á Kongabrúnna, men ongantíð kom eitt einasta orð burtur úr honum. Tað hava vit ofta flent eftir síðani, sigur dia mant­ brúð urin. Hvønn ein mikudag... Hetta var í 1945, og seinni, tá Heinina var fermd, fór hon til Havnar í húspláss. Hon starvaðist fyrst hjá Husted­Ander­ sen og fór síðani at tæna hjá Niels Jo­ han ne sen, heilsølumanni, ið hevði bústað, har sum perkeringsplássið nú er millum gamla sølustaðið hjá Frants Restorffs var og City. Lagnan vildi, at Sigurd Hansen starv aðist á goymsluni hjá sama heil­ sølu man ni, og har hittist parið úr Tórs­ høll so aftur. ­ Ja, vit hava hildið saman líka síða­ ni. Og eg minnist, hvussu stuttligt tað var at fara upp um morgnarnar til dag­ sins dont, tí eg gleddi meg altíð til um kvøldarnar, tá vit høvdu okkara stevnu­ møtir. Og fast var, at hvørt mikukvøld fóru vit í dans í Tórshøll; tá var dansur har hvørt mikukvøld, sigur Heinina Han sen. Annars spákaðu tey bara runt í býn­ um, onkuntíð fóru tey í biograf, onkra aðra tíð fóru tey á restaurant. ­ Tað var nakað heilt annað enn í dag. Tá gleddu vit okkum til at vera sam an, í dag eru tey ungu saman alla tíð ina, sigur Heinina. Seinast í 40­árunum vóru viður skift­ ini soleiðis, at ungar gentur av bygd fóru til havnar at tæna sum húshjálp, með an ungu dreingirnir fóru til skips. ­ Eg minnist bert tvey ung á mínum aldri, sum fóru til Havnar at lesa. Onnur var dóttir til eini bóndahjún, sum hartil eisini høvdu handil, og hin var sonur lærar ans, sigur Heinina Hansen. Ikki bert gaman Eftir at Heinina og Sigurd vórðu gift og stutt eftir fingu sítt fyrsta barn, gjørdu tey skjótt av. ­ Heinina átti fýra dreingir eftir fýra árum, og hon var bert 22, tá hon átti tan fjórða. So gingu trý ár, inntil »eftir nøl ar­ in«, ein dóttir kom, sigur Sigurd Han sen. Sjálvur arbeiddi hann hjá Nielsn Jo­ han ne sen heilsølu í fýra ár, men gavst so og fór at arbeiða hjá kommununi. ­ Pápi mín var arbeiðsformaður, so tað lá væl fyri. Eg var millum annað við at gera vegir og tvær brýr hvørtur um Havnará úti í Marknagili, sigur Sigurd Han sen. Seinni fór hann at læra til snikkara, men tað var ein stutt karriera, tí skjótt keypti meistarin ein lastbil, og so end aði Sigurd sum latsbilførari. ­ Tað leiddist mær tó við sum fráleið, og eg gavst. Síðani fór eg at koyra taxa, og tað gjørdi eg heilt frá 1950 fram til 1963, sigur Sigurd Hansen. Eftir hetta arbeiddi hann millum ann að sum múrari og var eitt nú við til at byggja studentarskúlan í Hoydølum. Men so ein dagin, tá hann skuldi seta ein lista upp í køkinum, gleið hann á køks borðinum, og armurin fall á nakrar kopp ar við tí úrsliti, at ein spong varð skor in av. Einki er tó so ringt, at tað er ikki gott fyri okkurt, og hetta óhappið førdi við sær, at hann kom á skrivstovuna hjá Lønjavningargrunninum, har hann var i samfull 24 ár, til hann fór frá við pen sjón . Hetta óhappið við arminum var tó ikki einasta bakkastið, hjúnini Hansen kendu. Í 1975 mistu tey næstelsta sonin, bert 23 ára gamlan. Besta stað á jørð Heinina var hinvegin heimagangandi í fleiri ár, men so byrjaði hon hjá Poul Res­ torff, har hon var í eitt ár, og síðani fór hon í Smæruna at arbeiða, eisini í eitt ár. ­ Í 1968 byrjaði eg so á kondittarínum, og har var eg heilt ril kondittaríið lat aftur 1. apríl 2002, sigur Heinina Han sen. Tey bæði yvirtøoku barnaheimið hjá Sig urd í 1974, og búleikaðust har heilt fram til pensjónsaldurin. ­ Okkum hava altíð dámað sera væl í Nól s oy. Eg eri jú fødd og uppvaksin her, men eisini Sigurd hevur altíð trivist fram ­ úr væl her úti. Tí var tað sum so ongan tíð nak ar ivi í okkara sinni, at vit skul du út her at njóta okkara otinum, sigur Heinina Hansen. Og væl dáma teimum. Sigurd hugnar sær í skúrðinum hjá Tóru, ein 38 fót út­ róðr ar bátur, sum systirsynir Hein inu eiga, og hann rekur mangan stamp in um gjøg ­ n um vikuna. Heinina er meira til dagtilhaldið í Nól s oy, sum hevur opið tríggjar ferð­ ir um vikuna, men hon tekst eisi n i við hond arbeiði í sambandi við heima virkið í bygdini. ­ Vit kunnu ikki siga, at okkar brúd­ leyps dagar hava verið so sera hepnir. Brúd leypið stóð í metrar høgum kava og gummistyvlum, og bæði til silvur­ og til gullbrúdleypið hevði eg høgan fep ur, og var bert eitt eiti av mær sjálv um, sigur Heinina Hansen. Diamantbrúdleypið var heldur frægari. ­ Ja, tá hendi einki annað sjálvt brúd­ leyps kvøldið, enn at kjólin skrædnaði. Dag in eftir legðist eg tó sjúk og lá inni eina heila viku, sigur Heinina Hansen. Men hava brúdleypsdagarnir ikki verið teir hepnastu, og eru tey bæði sera glað fyri at njóta sítt otium í Nólsoy. ­ Hetta er besta stað á jørð, eru tey bæði samd um. ÓheppIn brúdleyp – praktfult otium NæstseiNasta vikuskifti kuNdu Heinina og Sigurd gaard HanSen hátíðarhalda diamantbrúdLeyP. MeN hóast brúdLeyPSdagarnir ikki hava verið teir allar hepNastu, gleðast tey uM eitt otiuM á besta staðNuM á jørð