mikudagur 21. apríl 2010síða 9

9 Mikudagur 21. apríl 2010 · Nr. 71 Sosialurin Leo Poulsen Nú er ein uttanríkis politikk­ ur orðaður, og hesin verður lagd ur fyri Tingið í dag. Part­ urin um Føroyar sum sigl­ andi tjóð er soleiðis orðaður: Vit eru oyggjaland og siglandi tjóð. Havið hevur altíð verið okkara farleið til onn ur lond; havið hevur knýtt okk um at øðrum lond­ um, menta num og mark­ naðum til mikið gagn fyri okkum. Vit hava fing ið til lívsins uppihald, og væl og virðiliga tað burturúr havsins tilfeingi. Okkara vitan um havið, tess ávirkan á veður og vind og ikki minst okkara kunnleiki um liv andi tilfeingi í havinum er ein styrki, ið vit frameftir eiga at byggja víðari á. Vit eiga sjálvandi at gagn nýta tilfeingið á ein sjálv berandi hátt, og vit hava ment eina ta mest vælvirkandi um siting ar­ skipanina í heiminum, fiski­ daga skipanina til hetta enda­ mál. Vit taka virknan lut í fiskiveiðisamstarvi og eru í eini tilgongd at vinna okkum rættindi langt heimaní­ frá, eitt nú í bæði Suður­ og Norðurstillahavi. Fiski­ vinnu samstarv á økisstigi kann eisini fáa týdning fyri Føroyar sum tilfeingisdepil. Eisini her er umdømi okkara úteftir sera týdn ing­ ar mikið. Lítil ivi er um, at tað loysir seg betur fyri okkum og okkara vinnulív, at vit hoyra til tann siðmenta og ábyrgdarfulla partin av heimssamfelagnum, ið sam ­ starvar um skynsama røkt av fiskastovnunum. Knýta sambond Tá ið vit, sum eru so evarska lítil í tí stóra høpinum, vilja sam vinna við onnur og selja teimum eitt og hvørt, antin tað er eitt fiskaflak úr Barentshavinum ella eitt hotellkamar á Viðareiði, tá er ógvuliga umráðandi, at vit hava eitt gott umdømi sum land. Tað gevur eisini sjálvs álit, at vit sanniliga átaka okkum okkara part av ábyrgd ini. Vit skulu í øllum lutum kunna vera errin av at vera partur av hesi tjóð. Vit eiga serfrøði á altjóða­ stigi, serstakliga viðvíkjandi havinum. Okkara serfrøði eigur at fáa møguleikar at menn ast uppaftur meira, bæði okkum sjálvum at gag ni, men eisini til tess at Føroyar kunnu geva sítt íkast til granskingina og menn ingina av betri um­ sit ing arskipanum úti um heim. Eisini her er opinleiki, víðskygni og framsókni vegur in fram. Føroyar hava havt eydnuna við sær í sam ráðingum við ES um føroyska luttøku í rammu­ ætlan fyri gransking. Norðurlendskt samstarv er ein týdningarmikil pallur hjá Føroyum at virka á. Har eru øll politisk øki til viðgerðar, og vit hava fram vegis nógv at vinna við at luttaka í hesum samstarvi. Vit gera tað eitt nú við í 2010 at átaka okkum part av danska formansskapinum í Norðurlendska sam starvi­ num. Vit hava valt at seta sjón eykuna á havið, millum annað við at skipa fyri al­ tjóða ráðstevnu um evnið í Før oyum seinni í ár. Vit vilja halda fram at menna møguleikar okkara í altjóða høpi við at knýta sam bond, skapa bestu mark­ nað ar atgongd og vinna okk um nýggj fiskirættindi. Lut tøka Føroya í altjóða sam­ felagnum verður áhald andi styrkt í samstarvi við onnur fyri at røkka málinum um vaks andi vinnumøguleikar og øktan búskaparvøkstur. Vit skulu gerast eitt land, sum dregur fólk og íløgur til sín. leo@sosialurin.fo Leo Poulsen Tað er eftir áheitan frá Vin­ nu mála ráðnum, at Før oya Banki og Eik Banki sam an við øðrum nú hava stovnað hvør sítt íbirt ing ar felag. Endamál og leistur er hin sami hjá báðum bankunum, men meðan Føroya Banki er einsamallur um sítt felag, eru tað Eik Grunnurin, P/F Roynd in, TF Holding og P/F SMS, ið standa aftan fyri hitt felagið – sum altso eisini hev­ ur fingið navnið P/F Birting. Tað er tó greitt, at Føroya Banki hevur skrásett hetta navn ið, og tí er lítið sannlíkt, at felagið hjá teimum fýra fyri tøkunum eisini kann eita Birting. Feløgini eru ætlað at stuðla undir í upp start ing­ ar fasuni hjá nýggjum íverk­ set arafyritøkum, har váð in er størstur. Sokallaðu Valley of Death­fasuni. Bæði íbirt­ ing ar feløgini verða umsitin av nevndum við royndum vinnu lívsmonnum, ið skulu meta um feløg og verk æt­ lan ir. Dentur verður lagd­ ur á, at talan er um íverk­ setar a fyritøkur við stórum vakstra rútliti. Í nevndini hjá Birting (Føroya Banki) sita Líggjas í Bø, sum verður stjóri, Súni Schwartz Jacobsen og Bárð ur Nielsen. Í nevndini hjá hinum samtakinum sita Niels Mortensen, Jens Willum sen og Teitur Samuel­ sen. Tørvurin nøktaður Johan Dahl, lands stýris­ maður í vinnumálum, sig ur, at málið hjá Vinnu mála­ ráð num var at fáa váða­ fúsan kapital upp á einar 25 milliónir krónur til enda­ málið, og við 10 millión um í Birt ing og 13,5 í hinum sam­ taki num er málið nærum rokkið. Landsstýrismaðurin met­ ir, at tørvur hevur verið á slík um íbirtingarfeløgum, sum kunnu hjálpa nýggjum fyri tøkum í gongd, og við teim um báðum feløgunum, ið nú eru stovnað, skuldi tan tørv ur in verið nøktaður. Bæði nýstovnaðu feløgini seta sjálvandi ávís krøv til feløg og verkætlanir, sum tey hjálpa í gongd. Eitt nú skal íverksetarin sjálvur seta eina munandi fíggjarliga upp­ hædd í verkætlanina, eins og íbirt ingarfeløgini vilja hava ávirk an á leiðsluna beinleiðis ella óbeinleiðis. Eitt annað krav frá Før­ oya Banka er, at felagið er føroyskt skrásett, og av tí at váðin hjá einum íbirt ingar­ felag er nakað størri enn í ein um vanligum íløgufelag, er kravið til væntaða av kast­ ið eisini nakað størri. Súni Schwartz Jacobsen segði á tíðindafundinum mánadagin, at teirra felag er skrásett og klárt at fara til verka, meðan felagið hjá teim um fýra fyritøkunum fer til verka innan stutta tíð. leo@sosialurin.fo 23,5 milliónir til íbirting Sama dag sum Føroya Banki boðaði til tíðindafund um eitt nýtt íbirtingarfelag, sendi Eik Banki út tíðindaskriv um tað sama. Enntá hava bæði feløgini fingið sama navn Gott umdømi alt at siga Uttanríkisráðið hevur orðað uttanríkispolitikk Føroya, og eitt av aðalmálunum er at skapa okkum eitt gott umdømi, antin vit so skulu selja eitt fiskaflak úr Barentshavinum ella eitt hotellkamar á Viðareiði, sum tikið verður til Uttanríkismálaráðið hevur nú orðað føroyskan uttanríkispolitik Fest á blað