fríggjadagur 2. juli 2010síða 9

9 Fríggjadagur 2. juli 2010 · Nr. 102 Sosialurin Áki Bertholdsen – Hetta tola pensjónistar ikki! Í Landsfelagnum hjá pensjónistunum eru tey púra greið í síni meting av ætlanini hjá sam­ gong uni at frysta pen­ sjón irnar fastar. Ælanin er at auto­ matiska hækkingin upp á 3%, sum kemur oman á allar almannaveitingar um árið fyri at byrgja upp fyri príshækkingum, skal nú avtakast. – Fólkapensjónistar, ið bert hava fólkapensjón og samhaldsfasta at liva av, tola ikki at fólka­ pen sjónin verður fast­ fryst, staðfestir Ingrid Henriksen, ráðgevari hjá lands felagnum. Hon sigur, at polit­ ikarar eiga at leggja sær í geyma, at fólka pensjón­ istar hava verið fyri nógvum príshækkingum og skerjingum á eldra­ øk inum seinastu tvey ár ini. – Sjálvsagt má fólka­ pen sjónin tískil fram­ hald andi hækka í sam svari við lønar­ og prís vøksturin í sam fel­ ag num fyri at sleppa undan, at lágløntir fólka­ pen sjón istar skulu liva í lutfalsligum fá tækra­ dømi í »væl ferðar sam­ felagnum« Føroyar. Mugu bíða Landsfelagið hjá pensjón­ istunum vísir eisini á, at Jóannes Eidesgaard, lands stýrismaður í fíggj ar málum, hevur víst á, at spurn ingurin um at frysta almanna­ veitingarnar, er tengt at úrslitinum av løn ar­ sam ráðingunum millum fíggjar málaráðið og fak­ feløgini á almenna ar­ beiðs markn aðinum í heyst – Enda tær sam ráð­ ing arnar við lønar hækk­ ingum, verða al manna ­ veit ingarnar eisini hækk aðar, sigur Lands­ fel agið frá landsstýris­ mann inum. Tey leggja afturat, at er hetta eftirfarandi, eigur Løgtingið ikki at viðgera málið um at frysta almanna veit ing­ ar nar, fyrrenn úrslitið av løn ar samráðingunum á almenna arbeiðs markn­ aðinum er greitt. Í hesum sambandi kann skoytast upp í, at Rósa Samuelsen, lands­ stýriskvinna í almanna­ málum, hevur sagt fyri Sosialinum í vikuni, har hon hevur fingið greið boð frá samgonguni um, at útreiðslurnar til lønir og almannaveitingar skulu ikki verða hægri næsta ár, enn tær eru í dag. Ein og hvør hækking skal sostatt takast inn aftur við sparingum aðra staðni, sigur Rósa Sam uelsen. aki@sosialurin.fo Áki Bertholdsen – Nú verða umstøðurnar hjá fyritíðarpensjónistum enn verri enn tær eru nú. Tað staðfestir Meginfelag Teirra Brekaðu, MBF Tað, sum felagið sipar til, er ætlanin hjá samgonguni at avtaka skipanina, har al­ manna veitingar auto mat iskt hækka 3% um árið fyri at byrgja upp fyri prís vøkstr­ inum í sam felagnum Leila Solmunde, forkvinna í MBF, sigur, at tey undrast á at vælferðarsamfelagið Før­ oyar yvirhøvur kemur sær at leggja eitt uppskot sum hetta fram – Samstundis, sum hetta verður gjørt, eru eisini fleiri brúkaragjøld ásett, umframt at arbeiðarafeløgini nýliga hava fingið lønarhækking. Tvey dømi um brúkara­ gjøld eru, at í ávísum føri er tilskot til heilivág minkað og nú skulu fólk, sum hava brúk fyri hoyritóli, sjálvi betala 2000 krónur fyri hvørt hoyri tól, ella tilsamans 4000 krón ur fyri eitt sett til bæði oyr uni. – Samstundis er rákið tann vegin, at fleiri og fleiri brúk aragjøld verða áløgd. Hon leggur afturat, at fyri fáum árum síðani varð auto­ matiska hækkingin 4%, men so varð hon skerd niður í 3% og nú er so ætlanin at avtaka hana heilt. Nógv verri fyri Forkvinnan í MBF minnir á, at ein livikorskanning, sum varð gjørd í 2007, vísir, at samanborið við inn­ tøku støðið í føroyska sam­ felagnum sum heild, eru fyritíðarpensionistar fíggjar­ liga nógv verri fyri. – Tað gerst ikki betur av, at størsti parturin av fyri­ tíðarpensionistum bara fáa miðalpensión, ið er væl lægri enn ein vanlig arbeiðaraløn. – Ein avleiðing av hesum er, at í ávísum føri kunnu livikorini hjá fyri tíðar pen­ sjónistum sammetast við fá­ tækadømi. Hon vísir eisini á, at sostatt eru fyritíðarpensionistar við skerdan lut á mongum økjum tá ið talan er um luttøku í føroyska samfelagnum á jøvnum føti við onnur. – Verður hendan ætlanin sett í verk, fer hendan støðan at gerast enn verri. Hon minnir eisini á, at í nógvum førum eru fyri tíðar­ pensionistar í bestu árum og hava tí somu útreiðslur til rentur og avdráttir, sum aðrir føroyingar í arbeiðsførum aldri hava. – Tí harmar tað okkum, altíð at verða sammett við fólkapensiónistar, ið eru eitt heilt annað stað í lívinum, sigur Leila Solmunde. aki@sosialurin.fo Leila Solmunde, forkvinna í MBF, vísir á, at tað er serstakliga ótrygt at verða fyritíðarpensjónistur tí teir eru fullkomiliga í hondunum á politik ar­ unum. – Teir eru nevniliga í teirri støðu, at politiski myndugleikin hevur altíð valdið til einsamallur at skerja fíggjar grundarlagið, uttan at fyri­ tíðar pensionisturin hevur møguleika at ávirka avgerðina. – Fyritíðarpensjónistar hava ikki, eins og fakfeløg, rætt til samráðingar um løn annaðhvørt ár ella so, men eru full komiliga givnir upp til náði frá politikarum. Leila Solmunde viðgongur, at »olmussa« er eitt orð, hon kemur í tankar um, tá ið hon hugsar um fíggjar ligu støðuna og ótryggleikan, sum fyri tíðarpensjónistar liva undir. Og góðtaka fakfeløgini ikki treyt­ irnar, hava tey altíð tann møguleikan, at tey kunnu fara í verkfall. Men tað vápnið hevur ein fyritíðarpensjónistur av eyðsýndum orsøkum heldur ikki. – Men nettupp tí fyritíðar pen­ sjónistar onga trygd hava, hevur tað avgerandi týdning, at tað er ein auto­ matisk hækking í skipanini, tí hetta kann samanberast við teirra lønar­ hækking fyri at byrgja upp fyri prís­ hækkingum, á sama hátt, sum fek­ feløg fáa lønarhækking, sigur Leila Solmunde. aki@sosialurin.fo Hetta tola pen sjón­ istar ikki ÓTOLANDI Verður ætlanin hjá samgonguni sett í verk, fara lágløntir pensjónistar at liva í lutfalsligum fátækradømi, sigur Landsfelagið hjá Pensjónistunum At samgongan kemur sær ÓTRYGGLEIKI Fíggjarliga eru fyritíðarpensjónistar nógv verri fyri enn aðrir lønarbólkar, men verður nýggjasta ætlanin hjá samgonguni sett í verk, verður støðan uppaftur verri Í ávísum føri liva fyritíðarpensjónistar í fátækradømi, men gera samgongan álvara av sínum nýggjastu ætlanum, verður støðan uppaftur verri, sigur Leila Solmunde, forkvinna í Meginfelagi teirra Brekaðu Mynd: Álvur Haraldsen Ótrygt Er Jóannes Eidesgaard eftir­ farandi, eigur Løgtingið at bíða Tað er undarligt, at eitt vælferðarsamfelag kemur sær at leggja eitt slíkt uppskot fram Fyritíðarpensjónistar kunnu ikki fara í verkfall FáTæKRADømI