fríggjadagur 30. juli 2010síða 16
‹ fyrra síða allar 48 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Fríggjadagur 30. juli 2010 · Nr. 113
16
Sosialurin
Kirkjugarður á Svínaryggi
Óli Jacobsen
olijacobsen@post.olivant.fo
D
ánjal Pauli var føddur 20. juli
1866, sonur Ísak Danielsen og
Elsu f. Maskerbæk úr Svínáum.
Børn
teirra
fingu
eftirnavnið
Nysted.
Skiparaprógv tók hann hjá Jens
Mohr í 1897, men árið fyri hevði
hann ført deksbátin Nelson hjá
Poul Johannes – gamla skipara- við
Gjógv.
Dánjal Pauli førdi Svanin í Havn
í 1897 og 1898, síðani Immanuel hjá
Debes Mortensen á Tvøroyri í 1901
og Hjarlgrim í 1902 og 1903.
Í 1904 var Dánjal Pauli við
Suðuroynni hjá Hans Jacob Joensen
á Borg á Argjum, sum var ættaður
úr Svínáum. Í 1905 førdi hann Orion
hjá Sofus Evensen í Havn.
Í 1906 lat Dánjal Pauli ein
motorbát byggja hjá Elias Johansen
í Havn. Hann var 17 tons, hevði
tvær mastrar, runda hekku, var
merktur FD 381 og fekk navnið
Albatros. Hann førdi sjálvur bátin
til fiskiskap undir Íslandi og var
vanliga sjálvur fimti við. Hann seldi
bátin í 1914 til Absalon Jacobsen í
Syðrugøtu.
Í 1914 førdi Dánjal Pauli hvala
bátin Reykjavík av Ísafirði, í 1916
hvalabátin Egil og í 1920 norska
hvalabátin Heklu III.
Sorgarsangur um synirnar
1920 var eitt feigdarár hjá føroy
ingum. Tað fórust fýra sluppir við
56 monnum. Eitt av hesum skipum
var Kristina við 17 monnum. Henda
vanlukkan er umrødd í Gjáar søgu
hjá Peter Jacob Sigvardsen.
Henda vanlukkan rakti eisini
Súsannu og Dánjal Paula, sum
mistu tveir synir, Ísak og Edmund,
umframt
fostursonin
Axel
Sivertsen, sum var skipari.
Í hesum sambandi yrkti Dánjal
Pauli ein »Sørge-Sang,« sum stóð í
Dimmalætting 2. apríl 1921.
Hetta er ein sera kensluborin
sangur í 32 ørindum, sum eisini
lýsir, hvussu ein slík vanlukka
kendist hjá teimum raktu.
Her skal verða endurgivið nøkur
ørindini, serliga um teir, sum Dánjal
Pauli misti:
En Sørge-Sang jeg nu synge vil
om mine to Sønner kære,
som drog til Island i Februar,
jeg saa dem ikke mere.
Som Blomster skønne de voksed op,
mig til stor Glæde og Fryd.
Al deres Godhed og rene Liv
var Hjemmets største Pryd.
Joen Isak, vor ældste Søn,
stilfærdig og rolig var.
Den yngre var sine Forældres Lyst,
han Navnet Edmund bar.
Skipperen var min Fostersøn,
jeg aldrig ham glemme vil.
Med ham droge mine Sønner to,
jeg altid dem mindes vil.
Hver Søndag de sad og sang,
det var stor Glæde at høre.
De prydede Hjemmet med aandelig Liv,
som maatte vort Hjerte røre.
De var altid hinanden saa kær,
de tre havde samme Vugge.
Den Vugge for min Bevidsthed staar
til mine øjne sig slukke.
Saa mangen Mand dem berømmet har,
som de var sammen med.
Nu ere de kaldte fra Jordens Møje
til Himlens Herlighed.
For mine Øjne den Vugge staar,
jeg ser den saa mangen Stund.
Den samme grav fandt de Venner tre
ved Havets kolde Bund.
Der gik Uger og Maaneder tre,
vi vented fra dem at høre.
Men den Dag aldrig for os oprandt,
dem hjem til os kunde føre.
Da Maj Maaned til ende var
vi følte da alle for vist,
at Kutter Kristine kom aldrig hjem,
men var ved Island forlist.
Kom heim at doyggja
uttan sígggja síni aftur
Dánjal Pauli var við Vigilant á
sildaveiðu undir Íslandi í 1924. Tað
seinasta sum frættist frá honum
er eitt bræv til dóttrina dagfest
27. juli. Hann er tá á sjúkrahúsi
á Akureyri. Hann hevði fingið
ein rustaðan jarnnagla gjøgnum
knæið, sum dovnaði beinanvegin.
Men Dánjal Pauli var tá við at koma
fyri seg. Hetta brævið vísir ein
pápa og mann, sum hevur rættiliga
umsorgan fyri sínum.
Men tá hann kemur heim fyrst
í september er hann sjúkur av
landfarsótt (týfus). Teir fóru inn
til læknan á Eiði, sum sá, hvat ið
bagdi. Hann ráddi teimum til at fara
beinleiðis til Havnar við honum. Tá
teir fóru suður ígjøgnum Sundalagið,
vóru konan og børnini úti og
hoyggjaðu og kundu eygleiða bátin,
ið noyddist at sigla framvið. Dánjal
Pauli lá eina viku á hospitalinum,
har hann doyði 7. september.
Hann varð so jarðaður í Havn,
kanska orsakað av ótta fyri smittu.
Í hvussu er fekk hann jarnkistu.
Tað sær eisini út sum at hann er
jarðaður dagin eftir, at hann doyði.
Konan var so illa fyri, at hon kom
ikki til Havnar til jarðarferðina.
Súsanna sat ógvuliga illa eftir.
Teir báðir elstu synirnir gingu
burtur 4 ár frammanundan, og tey
vóru ikki farin í húsini, ið vóru bygt
árið fyri. Fyri menn, sum doyðu av
sjúku, var eingin trygging.
Men børnini vóru røsk, og
genturnar gjørdu eisini mans
arbeiði. Súsanna dugdi sjálv alt til
hendurnar, so tey komu væl undan,
hóast hesa hørðu lagnu.
Tann 18 ára gamli Esbern tók við
tí tunga mannfólkaarbeiðinum í
húsinum. Men hann doyði longu í
1941 bert 36 ára gamal. Hetta var enn
ein smeitur hjá mammuni. Umframt
hetta misti hon eisini ommusonin
Dánjal Paula, uppkallaður eftir
abbanum, bert 11 ára gamlan.
Minningarorð í
Dimmalætting:
Nysted var en dygtig Mand, men
han blev hele sit Liv forfulgt af
Uheld. Det er ikke let at træffe
Mænd, som er i besiddelse af
større
Elskværdighed,
mere
Behjælpsomhed,
end
afdøde
var. Sygdom, Uheld og Ulykker
havde bøjet ham langt ned, men
desuagtet rejste han sig atter
med en ikke almindelig Energi.
Økonomiske Uheld var han ogsaa
hjemsøgt af, men disse smertede
ham mere for deres Skyld, som
maatte lide sammen med ham, end
for hans egen Skyld. Han var efter
samstemmende Forklaringer en
rask Sømand og interesserede sig
levende for alt det gode nye, som
fremkom inden for det Felt, som
særlig beskæftigede ham.
Her kann eisini verða skoytt
uppí, at Dánjal Pauli eisini hevði
evni sum heimadoktari. Læknin
var jú á Eiði, sum tá var rættiliga
langt burtur.
Ættin
Daniel Pauli giftist við Súsonnu
Rasmussen,
(1871-1957),
dóttir
Jógvan hjá Rasmusi.
Tey giftust inn til foreldur
hansara og fingu 8 børn:
1. Joen Isak
f. 10.08.1897-1920, gekk burtur við
Kristinu
2. Anna Malena Sofie
f. 18.06.1899-05.03.1992, g.v. Jógvani
Joensen úr Leynum, 1898-1964; tey
bygdu á Oyrarbakka.
3. Edmund
f. 30.07.1902-1920, gekk burtur við
Kristinu.
4. Esbern
f. 05.09.1905-1941, ógiftur.
5. Ellen Susanne (Ella)
f. 26.09.1909-15.07.94, g.v. Joen Jacob
Joensen í Sørvági, 1905-77.
6. Poul Johannes Andreas
f. 10.11.1911-59, g.v. Simonu M. Stein
berg f. 1920 í Sumba; tey búðu í Vági.
7. Dagmar Sofie
f. 14. 10.1913, giftist til Danmarkar.
8. Anna Elisabeth (Betta)
f. 25.11.1914, fór eisini niður.
Keldur:
Randi Joensen
Esbern Joensen
Freydis Poulsen
Páll J. Nolsøe
Dánjal Pauli Nysted:
Yrkti um sínar deyðu synir, fekk nærum somu lagnu
Tað eru fáar gravir í gamla kirkjugarði uttan gravstein, har »eigarin« kann staðfestast. Eitt undantak
er tann hjá Dánjal Pauli Nysted frá Norðskála. Hann er eisini ein partur av føroysku lagnusøguni
Í komandi parti verður
greitt frá Charlottu og
Peter Hans Sørensen.
Hann var dóttir
skraddaran í Dali í fyrri
giftu, og hann var úr
Byrginum í Søldarfirði.
Esbern Joensen við grøvina hjá
abbanum Dánjal Paula Nysted
f. 20.1.1866 - d. 7.9.1924
Súsanna og Dánjal Pauli
vórðu hart rakt av lagnuni
Ísak gjørdist 22 ára gamal
Edmund gjørdist bert 17 ár
Axel Sivertsen hevði eina bjarta
framtíð. Hann var 25 ár, skipari,
og skuldi giftast, tá ið hann kom
heim aftur. Gentan Elsa kundi
ikki trúgva, at hon ikki fór at
síggja dreingin aftur. Hon helt
áfram at gera brúðarútstýr
eftir at øll vón var slept