fríggjadagur 5. november 2010síða 19

19 Fríggjadagur 5. november 2010 · Nr. 155 Sosialurin Jan Müller Petur Joensen er maðurin, sum skal tryggja, at altjóða olju feløg vilja brúka hundr­ að tals milliónir krónur til leit ing á føroyska land grunn­ inum. Hann hevur eina bæði torføra og krevjandi uppgávu, og hon er at sannføra altjóða oljufeløg um møguleikarnar at finna kolvetni í føroysku undirgrundini. Vit spurdu hann, um fyribils úrslitið av Anne Marie boringini er ein nóg góð vøra at hava við sær í skjáttuni at marknaðarføra landgrunnin á oljumessu í London. – Jú, tað haldi eg tað er. Vit hava fingið nøkur positiv úrslit, og tað skal undra meg, um ikki eisini oljufeløgini, sum hava eyguni eftir før­ oyska økinum, ikki eisini halda tað. Lættari at marknaðarføra Petur Joensen vísir á, at tað í dag er munandi lættari at marknaðarføra landgrunnin. – Fyrr hevur tað verið so, at fyri at kunna lata eitt loyvi varð neyðugt at hava eitt út­ bjóðingarumfar, og áðrenn tað skuldi lógin í løgtingið, so tað er eitt stórt apparat at seta í gongd. Fyri at fáa eitt sindur meira fleksibilitet í so máta, so hevur løgtingið broytt lógina soleiðis, at feløgini til eina og hvørja tíð kunnu koma og søkja um eitt ávíst øki. Hetta ger, at tað gevur eitt sindur meira meining at fara til eina stevnu sum hesa, har vit fara at siga oljufeløgunum, hvussu áhugavert tað før­ oyska økið er. Um tey eru samd í hesum, so kunnu tey koma dagin eftir, um tað skal vera og søkja um eitt øki. Tey nýtast sostatt ikki at bíða til útbjóðingarumfar verður aftur um nøkur ár ella so. Vit spurdu Petur Joensen um økini, sum ætlanin er at marknaðarføra í Lond on, eru nøkur av teimum mest áhugaverdu á land grunn­ inum? Til tað sigur hann, at tey mest áhugaverdu møgu­ liga longu eru farin, men tað fer so tíðin at vísa. Hetta eru í hvussu er øki, sum hava eitt potentiali, og tí halda teir, at tey eru verd at bjóða út. – Tað eru tey, sum halda, at tað er uppá tíðina, at tað verða gjørd verulig fund á føroyskum øki, men metir tú, at vit framvegis hava góða tíð til tess? – Tað er framvegis nógv, sum er vert at fara eftir í und­ irgrundini, hóast sjey brunnar eru boraðir. Økið er stórt, og tað er okkara sannføring, at møguleikarnir fyri at gera verulig fund eru til steðar. Gott tekin Petur Joensen heldur tað vera ein góð ábending, at feløgini í Anne Marie sam­ takinum nú fara at brúka ta tíð, sum er neyðug fyri at kanna alt tilfarið betur. – Um einki var at fara eftir, so høvdu tey helst bara gjørt ta frágreiðing, sum øll feløg eftir eina boring skulu gera og sum tekur nakrar fáar mánaðír. Nú vilja feløgini brúka tíð og orku uppá at analysera tilfarið. Tað má vera tí, at tey síggja onkrar møguleikar her. – Kunnu vit ímynda okk­ um, at hesi felgini eftir at hava analyserað tilfarið, fara at koma aftur til Jarðfeingi við eini umsókn um at bora enn ein brunn í loyvinum? – Ja, soleingi tey ikki eru liðug at greina úrslitið, so eru møguleikarnir nógv ir. Tað vil tíðin so vísa, men út­ gangspunktið er áhugavert. – Statoil skal bora tveir brunnar aftrat á land grunn­ inum. Kunnu upplýsingarnar frá Anne Marie brunninum vera við til at stuðla upp­ undir tær boringarnar, nú tað skilst, at avtala er gjørd millum Statoil og ENI um at lata hvørjum øðrum upp­ lýsingar frá teimum seinastu boringunum. – Tað er ov tíðliga at siga nakað um tað enn. Hetta kann Statoil helst siga nakað um. Virkin kolvetnisskipan – Tá vit hyggja eftir kort­ in um yvir Atlantsmótið, so síggja vit, at fleiri fund eru gjørd beint hinumegin markið. Vildi tað ikki verið løgið, um einki varð funnið hesu megin? – Júst so. Vit hava enn eina ferð fingið staðfest, at kol vetnisskipanin her er sera virkin, so tað skal undra meg, at fund ikki eisini verða gjørd her. Men mest umráðandi er at fáa feløgini at bora so nógv sum møguligt og so djúpt sum møguligt kanska. Vit hava so tveir brunnar á skránni, men tað er eisini virksemið hinumegin mark­ ið, sum hevur týdning fyri okkum. Tað kann eisini fáa sína ávirkan á gongdina her. – Fara vit kanska at síggja Statoil bora djúpri enn hini feløgini? – Tað er ikki vist. Dýpdin nýtist ikki at vera nøkur av­ gerandi fortreyt fyri at finna oljuna. – Um Statoil ikki hevði boðið sær at bora hesar brunn arnar, so var eingin nýggjur brunnur á skránni. Kunnu vit ikki siga, at vit bara hava tvey skot eftir í byrsuni? – Nei tað kunnu vit ikki. Tíðin má vísa, hvussu nógv skot fara at vera. Tað er ov tíðliga at siga nú, so vónandi fer okkurt gott at spyrjast burtur úr í London eisini. Og lat okkum so eisini síggja endaliga úrslitið av tí seinasta brunninum og teimum báðum, sum koma. jan@sosialurin.fo Jan Müller Síðani Føroya løgting fyri stuttum samtykti broyt­ ing í kolvetnislógini um so kallaða “Open door” útbjóðing á land grunn­ inum hava føroysku olju myndugleikarnir á Jarð feingi fyrireikað seg til at marknaðarføra føroyska økið til olju fe­ løg, sum vilja gera íløgur í leiting um okkara leiðir. Og fyrsta ítøkiliga royndin í so máta verður stóra oljuframsýningin og ráðstevnan PETEX í London í døgunum frá 23. til 25. november. Tá fara Føroyar at hava bás á messuni. Higartil hevur bert ver ið møguleiki hjá olju­ feløg un um at søkja um leitiloyvi á land grunn­ inum í sambandi við regu ­ lerar útbjóðingar. Tríggj ar tílíkar hava ver ið síðani ár 2000. Men lógin um “Open door” letur nýggjar dyr upp fyri olju feløg unum sam tíðis sum tað ger tað lættari hjá før oysku myndu g leik un um at skapa áhuga fyri at leita her. Megin reglan í hesum nýggja út b jóðingar hátt­ in um er tann, at nú nýtist ikki ein stór og krevj andi útbjóðing fyri at kunna veita loyvi á land grunn­ inum. Nú kunnu olju feløg og myndug leik arnir sína­ míll um gera avtalu um ávís øki og teigar á land­ grunn inum. Ítøkiligt Tað verður Heri Ziska, sum stendur á odda fyri jarðfrøðiliga partinum á Jarðfeingi, ið fer til Lond on at selja føroyska økið. Vit spurdu hann, hvør munurin er at fara til slíka stevnu nú eftir at loyvistreytirnar eru broytt ar. – Høvuðsmunurin er, at vit nú hava nakað ítøki ligt at bjóða fram. Fyrr tosaðu vit við stór­ um arm bevegilsum um, hvussu áhugavert tað før oyska økið er. Men um einki útjbóð ingarumfar var fyri framm an, so var áhug in hjá feløgunum sera avmarkaður. Nú fara vit at tosa um ein­ støk leitimið, og við tað at feløgini hava møgu leikan fyri at søkja um hesi leitimið, um tey meta tey verða nóg áhuga verd, so vænti eg, at áhugin eisini verður størri. – Er hettta fyrstu ferð tit fara út at marknaðar­ føra landgrunnin, síðani løgtingið broytti lógina um millumumfør? – Hetta er fyrst ferð vit fara út við nýggjum tilfari, ið er framleitt serstakliga til teir møgu leikar, sum liggja í “open door” regl­ un um, tvs. við upp ar­ beidd um leiti miðum. "Upp arbeitt leitimið" merkir, at vit hava gjørt ein part av inn leið andi arbeiðinum fyri at kort­ leggja øki í undir grund ini, sum kunnu hava áhuga í leiti høpi. – Hvat vænta tit at fáa burtur úr? – Vit arbeiða út frá eini ætlan um, at tað skal eydnast okkum at fáa feløg til at arbeiða meira aktivt við føroyska økinum, eisini millum vanlig útbjóð ingar um­ før, og í besta føri kemur onkur umsókn um eitt­ hvørt øki. – Eru ávís øki, sum tit rokna við feløg fara eftir? – Feløg hava ymisk modellir tey arbeiða út frá, og tí vilja tey sum út­ gangsstøði ikki fara eftir tí sama. Tað, sum vit á Jarðfeingi gera, er at vísa á møguleikar, sum vit síggja. Í fyrsta umfari verða tað eini 2­3 leitimið. jan@sosialurin.fo Selja Føroyar á olju messu í London Marknaðarføring. Jarðfeingi fer í næstum at marknaðarføra føroyska landgrunnin á altjóða oljumessu í London. Seinastu broytingarnar í løgtingslógini um leiting gera tað munandi lættari at fáa oljufeløg at koma henda vegin. Hava nógv gott at bjóða olju­ feløgunum Oljumessa Hóast seinasta boringin á landgrunninum ikki gjørdist tað oljufundið, sum mong høvdu vónað, so heldur stjórin á Jarðfeingi kortini, at Føroyar hava nakað gott at bjóða fram á altjóða oljumessu í London í næstum. Petur Joensen, stjóri á Jarðfeingi, heldur Føroyar hava nógv góð øki at bjóða fram til leiting. Kortið vísir nakrar av mongu seismisku linjunum, sum skotnar eru á landgrunninum Mynd Jan Müller