fríggjadagur 3. desember 2010síða 18

Fríggjadagur 3. desember 2010 · Nr. 167 18 Sosialurin Jólablaðið Bulgaria verða Jólini nevnd “Koleda”, ella meiri hátíðarliga “Rozhdestvo Hristovo” – Jesu føðing, sum verður hildin 25. desember. Hetta er eitt rættuligt frávik samanborið við hini ortodoksu londini, sum halda jólini hin 6. januar, á Trettanda degi. Eftir bulgarskum siði er jólaaftan hæddarpunktið í jólaføstuni, sum er í døgunum áðrenn jól. Jólaaftan eta bulgarar bara nakrar lættar rættir. Men sjálvar jóla­dagarnar eta bulgarar gjarna nógv kjøt. Ímillum jólasiðirnar í Bulgaria er tað sonevnda “Koleduvane”, sum fevnir um dreingjasangarar. Hesir syngjandi dreingirnir byrja at vitja húsini í grannalagnum um mid­ náttarleitið jólaaftan. Við sær hava teir syngjandi dreingirnir góðynski um góða heilsu, ríkdóm og eydnu. Ein serligur siður er, at tey kína rygginum hjá fólki við ein ser­liga prýddum jólastavi. Sum í so nógv­ um øðrum londum, so verða húsini nógv prýdd. Tað ironiska var, at undir komm­ un­istisku tíðini var Frost­abbin rættuliga væl lýddur av kommun­ istiska stýrinum. Tí hann kappaðist við tey kristnu jólini! Søren L. Bruhn: Det kimer nu til julefest – Í jólamánaðinum fyllir jólatónleikur altíð okkara heim. Jólatónleikurin verður tikin fram, saman við jólaprýðinum. Tónleikurin er besti mátin hjá mær at koma í jólahýri, sigur Søren L. Bruhn, sum er búsitandi í Trongis­vági. Nógvir av jólasálmunum fanga, eftir míni meting jólaboðskapin á ein einfaldan og effektivan máta, sum til dømis reglan “Jólanátt, tá Guds orð fór í hold, varð ljósið úr erva birt upp á fold” (Verð vælkomið Harrans ár). Boðskapurin um ljós, gleði og vón, sum varð tendraður jólanátt. Jólini hava altíð havt ein serstakan íblástur fyri rithøvundar og tónasmiðir kring allan heimin til at skapa sonn meistaraverk. Eitt satt meistaraverk er “O, Holy Night”, sum altíð rørir meg og ger meg kenslubornan, tá hann verður sungin av dugnaligari songkvinnu. ein vakur sangur og eitt vakurt lag. Yndissálmur mín er eftir Grundtvig: “Det kimer nu til julefest” (í føroyskari týðing: Nú ringja klokkur jólafest). Lagið bergtekur meg hvørjaferð. Eg kann ikki lata vera við at syngja ella bríksla tað. Eg verði altíð í góðum lag, tá eg hoyri hann. Eg fái myndina av jólum í gomlum døgum við rossum frammanfyri stórari sleðu í kavaklæddum landslagi. Ein løtumynd, sum minnir meg um jól á Katholt við Emil, Idu, Alfredi og Kommandusuni. - Eg skal helst hoyra sálmin, áðrenn jólafriðurin fellur yvir okkara heim, sigur Søren L. Bruhn. 1. Nú ringja klokkur jólafest, tær ringja inn tann høga gest, sum undir lágar lonir steig við frið og fragd á nýársleið. 2. O, komið við til Dávids bý, har einglar syngja undir ský. Og gangið við á hagavøll, har hirðar hoyra Guðs boð hvøll. 3. O, fara vit við stillum sinn' sum hirðarnir til barnið inn, við gleðitárum takki so for miskunn Guðs og náðiboð. 4. O, Jesus, verøld víð og long til vøggu royndist tær ov trong, ov vesal, tó við gulli reidd og perlustungin, silkibreidd. 5. Men sømdir, tign og gull á fold er fyri tær bert støv og mold, sum fjósføtt barn og reivað har eitt himniskt lív tú keypti mær. 6. Heil so, mín sál, og ver nú glað og halt nú jól í Dávids stað, ja, prísa Guði hvørja stund við dýrdarsong av hjartans grund. 7. Ja, syngið øll frá fjall' at strond: Nú birtist ljós um skuggalond. Og júst sum midnátthanin gól, var Jákups stjørna vorðin sól. 8. Hann kom, ættfedra vón, á vál við himnadóp og logamál; og týðir barn um tún og ong nú Dávids gátusjón og song. 9. Ver smáttugestur vár og skjól, halt sjálvur í oss tíni jól, tá skal við Dávids hørpuslátt várt nýársljóð tær lova hátt. (Ingemann 1850/J. Dahl 1912) Hetta er mín jólasangur jólafest - Lagið til sangin “Det kimer nu til julefest” bergtekur meg hvørjaferð. Eg kann ikki lata vera við at syngja ella bríksla tað. Eg verði altíð í góðum lag, tá eg hoyri hann, sigur Søren L. Bruhn Jólasiðir: Syngjandi jól í Bulgaria 13