fríggjadagur 14. januar 2011síða 6
‹ fyrra síða allar 64 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
nr. 6 · 14. januar 2011
6
VIKUSKIFTI
partur av føroyska svimjilandsliðnum,
sum stóð seg væl á Oyggjaleikum.
Kristina Háfoss, fyrrverandi løg tings
kvinna og landsstýriskvinna fyri Tjóð
veldi, var eisini á svimjilandsliðnum
hesi árini. Kristina vísir á, at hon og
Annika vóru sera góðar vinkonur, hóast
tær vóru kappingarneytar í hylinum.
Kristina lýsir Anniku sum ídna,
mál rættaða og arbeiðssama. Hon legði
nógva tíð og orku í venjingina, og tók
ítrótt in í stórum álvara.
– Hon gjørdi meira enn tey flestu
við svimjingina. Hon var í Danmark í
eina tíð, har hon hevði góðar umstøður
at venja. Úrslitini vóru góð, bæði í før
oyskum høpi og á Oyggjaleikum. Hon
hevði uttan iva rokkið longri, hevði hon
hildið fram. Tað kann eg bara gita um.
Eg vóni, at Annika gleðist um síni úrs
lit, heldur enn harmast um tað, hon ikki
rakk, sigur Kristina Háfoss.
Annika flutti til Danmarkar 15
ára gomul. Hon gekk í studentaskúla
í Odense. Annika treivst ikki serliga
væl í danska snobbaumhvørvinum við
forkel aðum yvirklassa børnum, sum
vóru frá sær sjálvum, fingu tey ikki ein
bil í føð ingardagsgávu frá foreldrunum.
Henni longdist heim til Føroya, men tað
vendist ikki aftur.
Annika gavst at svimja í 1995, tá
hon fór undir hægri lestur. Tíðin rakk
ikki til at halda fram. Hon var cand.
mag. í norðurlendskum bókmentum og
mál um sum høvuðsgrein, og átrúnað
sum síðu grein, tá hon fór heim aftur
til Føroya í 2001.
Kristina Háfoss fór, eins og Annika
Olsen, upp í politikk. Hon letur ongan
iva vera um, at eginleikarnir, tú ognar
tær sum ítróttarfólk, kunnu brúkast
aftur í tínum lívi og tíni yrkisleið.
– Til dømis at seta sær mál, leggja
ætlanir, arbeiða miðvíst fyri at røkka
tí, eftirmeta og annað. Lívið sum
elitu ítróttarfólk lærir teg nógv um teg
sjálvan, og tú verður ein sterkari per
són ur. Tað er nakað, sum kemur væl við
í politikki og í lívinum annars. Annika
er grund leggjandi tann sama í dag sum
tá. So hvørt vit verða eldri, mennast
vit sum menniskju. Annika hevur síð
an hon svam, nomið sær útbúgving,
størri samfelagsinnlit, stovnað familju
og fingið fleiri lívsroyndir. Tað er alt
nakað, sum ger hana betur føra fyri at
røkja sítt starv, sigur Kristina Háfoss.
Tað kom óvart á Elsu Mariu, at lítla
systurin fór upp í politikk. Tey vuksu
upp í einum politiskum heimi, men hon
hevði ikki væntað, at Annika fór sama
veg sum pápin.
– Eg væntaði, at Martin Karl, bróður
okkara, var tann, sum fór at lyfta polit
iska arvin í familjuni. Hinvegin hevur
Annika altíð verið væl umtókt, og tað
er stórur eginleiki hjá einum politikara.
Hon er sjarmerandi og løtt at tosa við.
Sum smágenta fór hon at argumentera
fyri sínum sjónarmiðum. Hon var altíð
til reiðar at kjakast. Tað er kanska ikki
so undarligt hóast alt, at Annika fór
polit iska vegin, sigur stórasysturin.
Heimsmeistarar í ósemjum
Politikkur fekk stóra rúmd í barna heim
inum hjá Anniku Olsen. Pápin, sum
upp runaliga var tjóðveldismaður, gjørdi
manngarð um liberalu sjónarmiðini við
døgurðaborðið, og umhvørvið ávirkaði
gentuna, sum skjótt var við í politiska
kjak inum.
Annika leggur doyin á, at hóast libe
rala útgangsstøðið, er ikki sagt, at hon
er ikki sosial. Hon er sannførd um, at
samfelagið skal hava ábyrgd av teim
um, sum koma illa fyri, og øll, høg sum
lág, hava sama virði. Sosiala medvitið
endurspeglast í hennara hugsan um
sam kynd, fólk við øðrum etniskum
uppruna, brekað og øðrum. Fyri Anniku
er umráðandi at vísa minnilutabólkum
virðing og tolsemi og vísa í verki, at
okk ara samfelag hvílir á frælsi hins
einstaka. Tá tað snýr seg um vinnulívið
er ein treyt at geva vinnulívinum fríar
karm ar at virka og kappast undir, og
ikki minst er grundhugsjónin hjá henni,
at Føroyar skulu verða sjálvstøðugar.
Annika heldur, at sambandskósin
ber brá av einum oyggjasamfelag, sum
billar sær inn, at eingin dugir nakað sum
helst. Tað er beinleiðis skaðiligt, um tú
verður uppald við hugburðinum, at tú
kann ikki standa á egnum beinum.
Spurningurin um ríkisfelagsskapin
er hinvegin ein meinbogi fyri at reka
skilagóðan politikk. Besta dømið er,
sambært henni, føroyski leikluturin á
danska fólkatingi. Tjóðveldi og Sam
bands flokkurin umboða politisku
ósemj una í Føroyum, heldur hon.
– Vit eru heimsmeistarar í at fara í
tvín ingar. Tað er torført at taka polit
iskar avgerðir, tá tað oftast eru eins
nógv fyri sum ímóti. Úrslitið er drúgt
kegl og eingin niðurstøða. Føroyskir
politik arar draga sjáldan eina línu,
og tú veitst ikki, hvørja kós, vit skulu
halda, sigur Annika.
Landsstýriskvinnan heldur eisini, at
tað er inngrógvið í føroyinginum, at tú
hugs ar ikki longri enn ein dag í senn.
Hon saknar visjónirnar, sum høvdu lyft
føroyskan politikk á eitt hægri stig. Hon
ger seg ikki til tals kvinnu fyri stórar
verkætlanir, men hon roynir at seta
sær langtíðar mál. Dømi er veður
lags politikkurin, sum snýr seg um at
minka út látið av vakstrarhúsgassi. Hon
heldur, tað var hugaligt, at landsstýrið
og løg tingið tóku undir og settu sær
lang tíðar mál á økinum.
Óli Breckmann vísir á, at Annika
loysti á ein hátt hann av á tingi. Í so
máta riggaði fyrsta uppringingin, sum
hon skuldi. Tí hava tey ikki sam starvað
nóg mikið til, at hann kann geva eina
neyva lýsing av hennara politiska ar
beiðslagi. Men okkurt liggur tó fast,
sigur Óli.
– Annika hevur góðar fyritreytir.
Hon er gløgg, ágrýtin, málvís, myndug,
myndalig, ung av aldri og útbúgving til
at fara undir eina politiska starvsleið.
Hon hevur mann, børn og ein tryggan
heimafront. Tað telur nógv. Hon ber orð
fyri at melda aftur, tá hon hevur fingið
eina áheitan frá veljara at kanna eitt
mál ella arbeiða fyri tí. Tíðindafólk eru
enn góð við hana, so hon tykist sterk í
miðlunum og klárar at skapa álit mill
um manna. Men hon er ung og kanska
ótolin. Tá skal tað jú ganga skjótt. Hon
er stundum skjótari úti alment við síni
politisku hugsan og ætlan, enn ein tak
tiskt telvandi flokkur tolir. Tað er altíð
tungt, men neyðugt, at fáa øll sjónar mið
sjóvað saman, sigur Óli Breckmann.
Tað er ført fram, at Annika Olsen fær
ikki stórvegis undirtøku í flokkinum
fyri sínum liberalu sjónarmiðum. Tað
eru gitingar, sum hon tekur frástøðu
frá. Ósemjurnar í Fólkaflokkinum eru
ikki størri enn í øðrum flokkum, sigur
hon.
Kann koma langt
Tað var rok í Fólkaflokkinum í vetur,
tá Poul Michelsen veittraði flokkinum,
hann umboðaði í gott og væl 40 ár,
farvæl. Hann helt, at grundvirðini
vórðu ikki vird í flokkinum longur.
Annika Olsen, sum saman við Poul
Michelsen verður mett at hoyra til
libe rala vongin í Fólkaflokkinum, vísti
eis ini alment á sína ónøgd við kósina
hjá Fólkaflokkinum. Hon helt fyri á
landsfundinum, at flokkurin skal finna
sín liberala samleika aftur.
Bersøgna útsøgnin reisti spurningin,
um hon er før fyri at klintra heilt upp
á tindin í Fólkaflokkinum. Men álitis
váttanin er ikki nakað, hon hugsar stór
vegis um.
– Nei, als ikki. Eg hugsi bara um
røkja mítt verandi arbeiði so væl sum
til ber. Men sjálvsagt, ynskir Jørgen
Niclasen ikki at halda fram sum for
mað ur, og tað verður heitt á meg at
stilla upp, so hugsi eg um tað, sigur
hon, og leggur afturat, at hon hevur
hvørki hugsað um ella fingið boðið
pláss í ein um møgu ligum flokki, sum
leysa søgur siga, Poul Michelsen fer at
stovna.
Óli Breckmann vísir á, at spælir
Annika síni kort væl, hevur hon fleiri
for treytir at røkka formansessinum
í Fólka flokkinum. Men so má hon
sjálv vilja tað og ofra seg. Hon hevur
verið uppi í politikki í 10 ár, og sostatt
eitt polit iskt ættarlið og tvey ella trý
valskeið yngri enn Jørgen Niclasen,
men hon tykist hava eginleikan at
savna nógv ar at kvøður í Havn og kring
landið.
– Men fyri at røkka langt má ein
politikari skapa álit innan sum uttan
floks, vera viðeirilig og søkja semjur,
vísa virðing fyri øðrum hugs anum
enn sínum egnu. Politiskt virk semi
gevur royndir og búnaskap. Politiskt
støðufesti og persónligt álit, um framt
tann íborna og við búnaskapi »rætt
vísandi kumpassin«, eru treytir fyri,
at ein flokkur og samgonga, stuðlar og
savnast um ein persón sum leiðara.
Annika hevur bjørt útlit, og tað
hevði verið ein gleði, um hon hevur
tol, treysti og serliga vísdóm til at
spæla síni góðu kort so væl, at hon
røkkur longst hugsandi í politikki.
Flokkurin gav henni sera góða rúmd í
valstríðnum 2008. Tað eydnaðist. Hon
varð vald. Tað fegnist eg um, hóast hon
tók mín sess í Suður streymi. Í politikki
er tað ofta »beauty before age«, og ikki
øvugt. Lívsins gongd. Eg ynski Anniku
góða eydnu í strembanini »fram og
uppeftir«, sigur Óli Breckmann.
• Annika Olsen
• Fødd 13. mars í 1975 og uppvaksin í Vági
• Annika er gift við Jacob Horn, og tey eiga børnini
Markus Horn Olsen og Bjarni Horn Olsen
• Foreldrini eru Marna og Jákup Olsen
• Hon var lærari á Føroya Handisskúla frá 2001
til 2007. Árini 2007 og 2008 var hon lærari á
Føroya Studentaskúla og HF-skeiði, og lærari á
Føroya Læraraskúla
• Hon er cand. mag. í norðurlendskum
bókmentum og málum sum høvuðs grein,
og átrúna sum síðugrein
• Hon varð vald inn í Tórshavnar býráð í 2004
• Hon varð vald í løgtingið í 2008
• Fekk landstýrissessin í innlendis málum í
september sama ár
• Fyrrverandi elitusvimjari, umframt at hava
spælt fiól. Hon hevur stóran listarligan og
mentanarligan áhuga
• Hon er limur í Trivnaðarnevndini og
Landsstýrismálanevndini
Fakta:
mynd: Jens Kristian Vang