mikudagur 16. februar 2011síða 10

Mikudagur 16. februar 2011 · Nr. 20 10 Sosialurin Vilmund Jacobsen Reiðarin á verk smiðju skipi­ num, Norðborg, heldur lítið um, at ísfiskaflotin undir Før oyum sær makrelin í før oyskum sjógi sum eitt alternat iv til eitt nú upsa­ veiði na. Hann heldur tað ikki vera rætt, at fleiri skipa bólk­ ar leggja seg eftir bein leiðis veiði eftir hesum tilfeingi, men dámar betri tankan, at makrel ur verður brúktur sum býtisfiskur, sum so leið is kann koma øðrum skipa bólk­ um til góðar. Herfyri segði Tummas Justinus sen, reiðari á ísfiska­ trolar unum, Polarhavi og Stjørnu ni, at eingin eigur søgu lig rættindi til makrelin und ir Føroyum. Slett ikki samdur Kristian Martin Rasmussen, reiðari á Norðborg, er als ikki samd ur við sjónarmiðjunum hjá reiðaranum í Leirvík. ­ Nei, hesum eri eg ikki samdur í. Tað ljóðar næsta sum hetta er eitt nýtt til­ feing i, sum er komið nú við makreli num, men tað er púra burt ur við. Makrelur hevur ver ið her í nógv Harrans ár, og vit hava eisini fiskað makrel í føroyskum sjógvi saman hangandi í eini 20­30 ár. Reiðarin sigur, at føroysk skip fiskaðu makrel í før­ oysk um sjógvi seinast í átta ti ár unum og eisini í nítiárunum, men vit vórðu faktist steðgaðir tá. Treyt­ ir nar vóru, at fiskaðu vit makrel í føroyskum sjógvi, sluppu vit ikki at fiska okk­ ara part í norskum sjógvi. ­ Tað hevur verið líka sum hug burð urin hjá teimum sum fiska, at makrelur hevur eitt størri virði í norskum sjógvi og ES­sjógvi, enn hann hev ur í føroyskum sjógvi um summarið. Hetta gjørdi seg sjálvandi meiri galdandi fyrr, tá bátarnir ikki høvdu so góða køling, og ikki vóru so væl útgjørdir sum í dag. Kristian Martin Ramus­ sen vísir á, at í dag er kanska ikki tann veldugi munurin á fiski num í føroyskum sjógvi og norskum og ES­sjógvi um summar ið. ­ At billa sær inn, at hetta er nakað nýtt, sum er komið nú við makrelinum er burtur við, leggur hann dent á. Spurdur um tað var meiri makr el ur í føroyskum sjógvi í fjør, enn tað áður hevur ver­ ið í hansara tíð, sigur reiðarin á Norðborg: ­ Ja, makrelur hevur fing­ ið eina aðra gongd. Hesin sami makrelur, sum altíð hev ur verið her, hevur nú fing ið eina aðra gongd. Hvussu gongdin hevur ver­ ið longri afturi í tíðini, vita vit sjálvsagt ikki heilt. Uppi­ sjóv arf iskur er soleiðis, at hann broytir gongd – alt eftir, hvussu umstøðurnar eru, bæði hiti, æti og annað. So, tað er rætt, at tað er meiri makrel ur er í føroyskum sjógvi nú. Tummas Justinussen, reiðari á Polarhavi og Stjørn­ uni helt, at tað býtið, sum lands stýrismaðurin gjørdi í fjør, har uppisjóvarflotin fekk 70% av kvotuni, var burt ur við. Men er Kristian Martin Ras mussen samdur við Tumma si í hesum? ­ Tað eru myndugleikarnir, sum gera av, hvussu býtast skal. Eg haldi, at um myndug­ leik ar nir byrja at broyta ov nógv upp á hetta, verður einki skil í. Tað hevur verið sið venja, at bólkarnir hava síni fiskasløg at halda seg til, og tað gongur upp og niður hjá bólkunum. Við­ hvørt gongur tað betri í Barentshavinum og við­ hvørt gongur tað verri, og soleiðis er eisini hjá uppi­ sjóv ar flotanum. Hjá heima­ flotanum síggja vit eisini, at gongur viðhvørt er við – og viðhvørt er hon ímóti. Skapar trupulleikar Reiðarin á Norðborg heldur, at um myndugleikarnir by r­ ja at bróta hetta, sum hann tek ur til, væntar hann, at trupul leikar standast í sein­ na enda. ­ Tað eru ikki so nógv ár síðan, at allir skuldu fiska svartkjaft. Tá var nógv­ ur svartkjaftur, og tað vóru nógv skip, sum royn­ du at sleppa uppí hend an fiskiskapin. Skip sluppu eisini uppí. Eitt úrs lit av hesum er, at í dag eig ur eitt hálendsk reiðarí ein triðing av føroysku svart kjafta­ kvotu ni við tað, at nýggj skip ko mu inn, og tað var so nógv til av svartkjafti. Kristian Martin sigur, at sjálv ur heldur hann tað vera rætt, at hildið verður fast um tað mystur, sum er – og ikki fer at bróta ov nógv inn í hjá hvørj um øðrum. Men hvat heldur reið ar in á Norðborg um, at ís fiska­ flotin fær endurgjald fyri, at makrelurin kanska er í harðari kapping við upsa und ir Føroyum um føðina? ­ Nei, tað haldi eg slett ikki. Tað ber eftir mínum tykki ikki til at býta tilfeingið eft ir, hvussu føðiketan háttar sær – hvør ið etur hvønn. Tað er altíð ein spurningur um, hvør etur hvønn, sigur Krist­ ian Martin Rasmussen. Sum býtisfiskur Tummas Justinussen, reiðari, helt, at fiskimálaráðið kans­ ka eigur at býta nøkur tons av makreli um við eitt nú tosk hjá øðrum, so ís fiska­ flot in undir Føroyum fær eitt bein at standa á aftrat. Hvat heldur uppi sjóvar­ reið ar in um hetta? ­ Tað er eitt sjónarmið, sum eg havi forstáilsi fyri. Allir kunnu ikki v - Tað eru ikki so nógv ár síðan, at allir skuldu fiska svartkjaft. Tá var nógvur svartkjaftur, og tað vóru nógv skip, sum royndu at sleppa uppí hendan fiskiskapin. Skip sluppu eisini uppí. Eitt úrslit av hesum er, at í dag eigur eitt hálendsk reiðarí ein triðing av føroysku svartkjaftakvotuni, sigur Kristian Martin Rasmussen