mikudagur 9. mars 2011síða 4

Mikudagur 9. mars 2011 · Nr. 29 4 Sosialurin Í sambandi við 50 ára há tíð ar ár ið hjá Starvs­ manna fel ag num, verð­ ur leik lut ur fak fel ags­ rørsl unn ar sett ur á dags skrá á al menn ari ráð stevnu í Norð ur­ land a hús i num seinn­ a par t in fríggj a dag in. Tað er í sambandi við að­ al fund in og 50 ára há tíð­ a r ár ið hjá St arvs manna­ fel ag num, at fel ag ið nú bjóð ar øll um á hug að­ um á ráð stevnu um før­ oysku fak fel ags rørsl una. – Alt árið í ár er eitt há­ tíð ar ár hjá St arvs mann­ a fel a g num. Hend an ráð stevn an er komin í lag, tí vit ynskja at gera eitt sind ur meira burtur úr að al fund i num í ár enn van ligt. Her halda vit tað vera nat úr ligt at varpa ljós á á leik lut in hjá før oysku fa k fel øg­ u n um, bæði søguliga, í dag og framyvir, sigur Selma Ellingsgaard, for kvinna fyri Starvs­ m a n n a f e l a g i ð . Ráð stevn an verð ur part víst skip að við fram løg um og part­ víst við orð a skifti. John Mort e n sen, sam­ fel ags frøð ing ur, greið­ ir frá um upp run an hjá fakfelagsrørsluni. Hans Mourits Foldbo, sálarfrøðingur og for­ mað ur í Mag ist ar a fel­ ag num, lýsir ak t u ellu støð una og av bjóð ing­ ar á økinum, og Snorri Fjalls bak, stjóri á løn­ ar deild ini í Fíggj a r­ mál a ráð n um , hug leiðir um ar beiðs markn­ að i num í fram tíð ini. Aft an á fram løg ur­ nar verð ur orð a skifti, sum Øss ur Winth er­ eig, journ a list ur, skip ar. Í pan el i num verða Mar­ ita Ras mus sen, stjóri í Vinn u hús i num, Sonja Jógvans dótt ir, sam skip­ ari hjá Sam taki, Selma Ell ings gaard, for kvinna fyri Starvs mann a­ fel ag ið og Sig mund Poul sen, sak før ari. Ráð stevn an ver ð ur í Norð u r land a hús i num fríggja dag in 11. mars kl. 13­16 og øll eru væl kom­ in, sig ur Starvs manna­ fel ag ið. Jan Müller Tí vilja teir sjálvir rudda slóð fyri oljuleiting. Nú kenna teir eisini altjóða ábyrgd og hava sett uppskot fram um at stovna altjóða olju dálking­ ar grunn. Grønland ætlar sær at ganga á odda, tá tað ræður um at koma oljudálking til lívs. Á fundi í Kanada hjá In­ u itt fólk u num “In u it Lead ers Sum mit” legði grønlendski lands stýr is for mað ur in Kuu­ p ik Kleist uppskot fram um ein grunn, sum skal verja móti olju dálking. Grunnurin skal rinda fyri útreiðslur frá olju dálking í sambandi við olju leiting á opnum havi og fram leiðslu av kolvetnum. Grønland fer at arbeiða fyri, at talan verður um eina heims um fat andi skipan, sum bygg ir á eina al tjóða kon ven­ t i ón. Grunn ur in skal eis ini byggja á sol i dar iska fígg ing frá olju ídn að in, sum byggir á prin sipp ið um, at tað eru tey, sum dálka, ið skulu gjalda. Dentur verður lagdur á, at Grøn land heldur fram við at á taka sær sínu egnu tjóð­ skap ar ligu á byrgd fyri at tryggja, at olju feløg, sum ar­ beiða í grønlendskum sjógvi, kenna fulla ábyrgd og eru fíggj ar liga so mikið væl fyri, at tey megna at handfara allar skyldur, sum kunnu tengj ast at teirra virksemi. Ein altjóða grunnur skal ikki broyta tey prinsipp, sum eisini galda í Grønlandi, um á byrgd ina hjá tí einstaka fel­ ag num fyri egnum gerðum. – Vit halda samtíðis, at vit kunnu fáa gagn av, at vit á al tjóða støði skipa fyri eini slíkari skipan, sum gongur tvørt ur um landa mark, til gagn fyri bæði fólk, lond og ídn að in segði Kuu pik Kleist, lands stý r is maðu r á fund i­ num fyri In u it leið ar ar í Ark­ tis og ICC. Grønland fer seinni at mæla til, at uppskotið verður tik ið upp í Arktiska Ráð­ num eins og Grøn land fer at luttaka í sam ráð ing um í al tjóða mar i tima fel ags skap­ i num IMO um at stovnseta al tjóða ábyrgdarskipanir í sam bandi við oljuvirksemi til havs. Kuupik Kleist vil hava altjóða oljudálkingargrunn Meira hjálp til útlendskar kvinnur Fak fel­ ags­ rørsl an nú og fram yvir Tónleikur Grønlendingar hava ikki gloymt oljudálkingina í Meksikanska flógvanum Randi Jacobsen Heildarætlanin viðvíkjandi harð skapi í parlagi og nær­ sam bond um staðfestir, at før oyska sam fel ag ið ikki tek ur sær nóg væl av út­ lendsk u m kvinn um í Før­ oy um. ­ Vit fara nú at orða ein int e gra sjóns pol i tikk, sig ur Ann ika Ol sen, lands stýr is­ kvin n a í inn lendismálum. Hagtølini hjá Kvinnu­ hús i num vísa, at heilt nógv­ ar út lendsk ar kvin n ur ikki hava tað gott í Føryum. Eitt ár vóru yvir 20 prosent av teim um kvinnum, sum gistu í Kvinn u hús i num, út lendsk­ ar kvinnur. ­ Hetta eru ræðandi tøl, sig ur Annika Olsen. Eitt tilmæli er at broyta før oysku út lend ing a lóg ina sam svar andi á set ingu num í donsku út lend ing a lóg ini so leiðis, at útlendingar, ið skulu sam ein ast við maka í Før oy um, kann fáa nokt að upp i halds loyvi, um mak in í Før oy um h ev ur fing ið fræls­ is tøku fyri ávís revsi rætt ar­ lig mis brot móti fyrr ver andi maka ella hjúnarfelaga. Útlendskar kvinnur eru í ser liga viðkvæmari støðu í Før oy um, tí tær kenna ikki sam fel ag ið, kenna ikki síni rætt indi, hava onga fam i lju, og tær duga sum oftast ikki mál ið. Tað ræður um at hava upp lýs andi tilfar á nøkrum høvuðs mál um, tá ið út­ lendsk ar kvinn ur koma til landi ð. Kvinnurnar skulu eisini hava rætt til tulk, tá ið tær skulu sam skifta við mynd­ ug leik ar í Før oyum. Hetta er nakað av tí, sum nevnt er í heidlarætlanini. Við keypinum av EIK er Ognarfelag Tryggingartakaranna vorðin størsti leik ari í føroyska fíggjarheiminum, og er tað umráðandi, at somu skip an ar ligu feilir, sum vóru gjørdir í gamla Eik, ikki verða endurtiknir. Hyggja vit eftir, hvussu OT er skipað, og hvør ger sína ávirkan gald andi, sær tað tíverri út til, at vandi kann verða fyri, at somu skip an ar ligu skeiv leik ar kunna verða end ur tiknir. Tað eru nógvir nevnd ar sess ir í samtakinum, og kann tað vera freistandi at sleppa at sita í fleiri av hesum fyri góða løn, samstundis sum ein umsitur Føroya størsta maktdepil. Andras Skaalum, umboðsráðslimur Kuupik Kleist, landsstýrisformaður í Grønlandi úTlendingar Føroyar skulu nú hava ein int eg­ ra sjóns pol i tikk, sigur Ann ika Olsen, lands­ stý r is kvinna