fríggjadagur 1. apríl 2011síða 32
‹ fyrra síða allar 72 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Fríggjadagur 1. apríl 2011 · Nr. 39
32
Sosialurin
Vestanvert
býráðssalin
í
Havn bíðaðu tey eftir Godot
nú í nakrar vikur – tað var
bæði hugkveikjandi og hugn
aligt at uppliva. Eystanvert
bý ráðssalin bíða tey eftir
Go dot, sum vanligt – tað er
drep andi.
Alt ov leingi hava vit nú
bíð að eftir ambitiøsu bú
stað arp ol it isku ætlanini hjá
lands mynd ug lei kunum. Vit
hava bíðað í fleiri ár. Málið
skuldi vera at skapa fjøl
broytt ari bú stað ar møgu lei k
ar, har úrvalið og umbýtið av
bústøðum gerst størri, bæði
millum ung og gomul, støk
og familjur og annars fólk
við ymiskari fíggjarorku.
Vit bíða framvegis. Hes
in
góði
bústaða r pakki
skuldi vera fortreyt fyri
fólkavøkstri og bú skap ar
vøkstr i í Føroyum. Hesum
verð ur eftir øllum at døma
einki av enn á sinni. Stóra
út boðið av bústøðum í Havn
hev ur til dømis ikki fingið
hús a prísirnar niður, og lán i
møg u leik arnir eru ofta vón
leysir.
Men vit bíða fram vegis.
Og hvat bleiv av vakstr ar
pakkanum hjá lands stýr i
num, sum skuldi seta fer á
vinnulívið, bú skap ar vøkst
ur in,
vitanarsamfelagið?
Hvar eru vakstr ar átøkini at
síggja?
Og ímeðan sjonglera mál
ini millum serfrøðingar, ráð
og stovnar. Ting og lands
stýrisfólk klandrast regluliga
inn anhýsis og fyri opnari
mikr o fon. Einstaklingar og
lands partar verða sett upp
í móti hvørjum øðrum. Og
einki hendir.
Vanta ásetingar
um rættindi
Vit hava lógir um ansing av
børn um, men okkum vantar
ásetingar um rættindi hjá
teim um við serligum tørvi.
Gald andi forsorgarlóg er ætl
að einum fornum donskum
samfelag, sum ikki longur
er til. Vit hava heldur onga
eldralóg.
Okkum
vantar
á setingar um einlig og støk,
so pláss eisini er fyri teimum
og teirra førleikum. Ein
hópur av okkara borgarum
hevur ongi ásett rættindi. Ein
hópur av málum, sum áttu at
verið vanlig avgreiðslumál,
rekast millum embætisfólk,
stýri, landsstýri og løgting –
og enda í skuffuni ella detta
burturímillum, og fólkini,
sum ikki tíma hetta meira,
flyta til síðst av landinum.
Vit bíða eftir til búgv in g
ar lóg ini og lands byggi regl u
gerð ini. Vit bíða eisini eftir
ein um altjóða universiteti
og gransk ing við kraft í. Vit
mangl a ein fólkaskúla, ið tor
ir at seta sær sjálvum krøv.
Pen sjónsnýskipan, klagulóg,
makr el kvotur og onnur mál
dansa fyri eygunum á okkum
í fjøl miðlunum, meðan 2.100
fólk í besta aldri ganga ar
beiðs leys.
Mistreystið er stórt og
líka sælan er lemjandi. Og
løg tingið vísir bert ráða og
maktaloysi, har mei nings
leys ir
fyrispurningar
og
skugg a boksing er dagsins
undi rhald – hvønn dag.
Mugu koma víðari
Her má vend koma í, so at
aut or itetur og virðing aftur
verða lyklaorð í mun til poli
tisku skipanina. Vit mugu
aftur finna eina góða kós og
halda hana. Í dag verður bara
siglt í ring. Tí er einki veiggj í,
og einki ”drive”.
Løgtingið átti at brúkt
alla sína orku til at smíða
lóg irnar okkum væntar. Men
í staðin kunnu vit staðfesta,
at meg inparturin av orkuni
fer við IKKI at loysa málini,
sum tí reka fyri vág og vind,
og til at markera seg við fyr
spurn ingum, ið bert binda
fyrisitingarliga orku til onga
nyttu.
Í meðan doyr samfelagið
spak u liga. Her vantar slag
kraft, her vantar dirvi og her
vantar handling. Løgtingið
hev ur ongantíð verið meira
lokalt og visjónsleyst enn tað
sama. Eg eri samdur við fleiri
sum halda, at við verandi
gongd fer øll politiska og
parlamentariska skipanin í
upploysn, og politiska letið
millum fólk bara veksur.
Eg tori at pástanda, at um
land ið varð rikið eins væl
og Tórs havnar kommuna,
so stóð betur til samanlagt.
Lat tí løgtingið smíða lógir
og legg øll praktisk mál út til
stórar kommunalar eindir at
umsita. Tí vit mugu staðfesta,
at
lands mynd ug leikarnir
megna tað ikki.
Umsótu
kommunurnar
mál ini, sluppu vit undan
lok al politiska keglinum í løg
ting i num.
Vald fyri allar
føroyingar
Okkum vantar fólk, sum
hugsa stórt. Ting og lands
stýrisfólk eru vald fyri allar
føroyingar og ikki lok al um
boð í landsins stjórn. Og tey
eiga at gevast við at sita í
al mennum fjølmiðlum og
brúka tíðina uppá togarí um
lok alar staklutir og at verja
sínar smáu dunnugarðar.
Løgtingið eigur at fremja
lóg ar smíð og ikki sum nú
drukna í lokalpolitiskum
møsni, sum bara fremur sund
ur lyndi og skapar nýggjar
ó semjur. Men fram um alt
vant ar
verulig
framtøk,
virk is máttur, átakshugur og
góður gamaldags ”futtur í”.
So ótrúligt tað ljóðar, so
loyva
somu
politikkarar
sær enntá at undrast yvir,
at familjur og vælútbúnir
ungdómar uttanlands ikki
tíma at flyta heimaftur. Hvør
skal siga, at tað er ikki okk
um, tað er galið við.
Tendra ein loftmiðil. Les
eitt blað. Bara grenj, eingin
handling. Vita, um tú finnur
nak að, ið kann eggja einum
virk is fúsum
unglinga
at
flyta úr tryggum starvs
og
bú stað ar við urskiftum
uttan lands og heimaftur til
Før oya?
Vit bíða framvegis. Men
vit vilja ikki bíða meira. Eitt
samt Tórshavnar býráð hev
ur hugsað stórt og hevur sett
sær mál fyri býin og sam
felagið alt – mál um Føroyar
sum vakstrardepil í Norð ur
at l ants havi.
Vit ætla ikki at lata sam
fel a gið doyggja spakuliga, vit
hava skyldu til nakað annað
fyri komandi ættarliðunum.
Men eisini vit í býráðnum
verða á alt ov nógvum økj
um hildin føst í at bíða, bíða
eftir grundleggjandi lóg gávu
og skipanum, sum land
ið skal koma við. So at siga
allir landspolitikarar dyrka
í
løtuni
sundurlyndi
og
ósemjur, og vilja ikki síggja,
at vit føroyingar skulu kapp
ast við útheimin, og ikki við
okkum sjálvi. Samstundis
leggja
allar
evropeiskar
stjórnir alla megi í at skapa
neyðugu fortreytirnar fyri
menning, vøkstri og vælferð
– har er nevniliga veiggj í.
Tað skal tað eisini vera
her !
Her skal meira veiggj í!
Kjak
Heðin Mortensen
borgarstjóri