Sosialurinarkiv
Sosialurin 2002-03-12, síða 16
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 12. mars 2002síða 16

‹ fyrra síða allar 42 síður næsta síða ›

Tekstur á síðuni

30 Nr. 49 - 12. mars 2002 Nr. 49 - 12. mars 2002 31 -Úrslitini koma at seinka boringunum av komandi leiti- brunnum á føroyska landgrunninum. Hetta nýtist tó ikki sum frálíður at verða ein vansi ella afturstig fyri føroyska olju- leiting. Tað er ikki altíð avgerandi, nær brunnarnir verða borðaðir, men heldur at teir eru væl fyri- reikaðir og boraðir í tey leitimiðini, ið hildin verða at geva størst møguleika fyri at finna olju ella gass segði Eyðun Elttør m.a. í tá hann í farnu viku legði frágreiðing um oljumál fram FRÁGREIÐING UM OLJUMÁL Jan Müller Í farnu viku legði Eyðun Elttør, landsstýrismaður drúgva frágreiðing fyri tingið um oljumál. Hetta er í tráð við at tað í § 44 í kolvetnislógini er ásett, at “….landsstýrið skal í minsta lagi annað hvørt ár leggja fram fyri tingið frágreiðing, sum skal verða grundarlag fyri einum olju- politiskum orðaskifti….” Í tingsetuni 1999/2000 varð lógaruppskotið um fyrsta útbjóðingarumfar lagt fram, og varð tá gjørt vart við, at drúgvu viðmerking- arnar komu ístaðin fyri eina sjálvstøðuga frágreiðing um oljumál. Í hesi fyrstu veruligu § 44-frágreiðingini er dentur lagdur á at geva eina breiða lýsing av føroyskari olju- vinnu, soleiðis at flestøll evni av týdningi eru tikin við. Í framløgurøðu síni vísti landsstýrismaðurin á, at fremsta málið við oljuleit- ing er at staðfesta, um olja og gass í rakstrarverdum nøgdum eru at finna í okkara undirgrund. Er talan um slíkar nøgdir, er fyrsta og fremsta uppgávan at syrgja fyri, at hesi kolvetni verða troytt á mest skyn- sama hátt. - Eg nevni hetta lutvíst tí tað er hetta málið, sum fær flestu tjóðir við møguleika fyri oljuframleiðslu at leggja dent á leitiskyldur- nar hjá oljufeløgum heldur enn t.d. loyvisgjald, tá loyvini verða veitt, og lut- víst tí tað í samfelagskjak- inum tíðum verður lagdur ov stórur dentur á viður- skifti, sum fylgja við ella eru avleiðing av oljuleit- ingini. Vit eiga alla tíðina at minnast til, at málini við føroyskari oljuvinnu bara kunnu náast í fullan mun, um oljuframleiðsla eina- ferð gerst veruleiki. Eftir at leiti- og fram- leiðsluloyvini vórðu veitt í august 2000, hava myndug- leikar, eisini aðrir enn olju- málastýrið, og oljufeløg arbeitt miðvíst fram ímóti at fyrireika leitiboringar- nar, sum vóru gjørdar á føroyska landgrunninum seinasta summar. Arbeiðsskyldurnar, sum eru ásettar í loyvunum, fevna um 8 leitiboringar, seismiskar o.a. kanningar á einstøku loyvisøkjunum, umframt aðrar meira vís- indaligar kanningar á landgrunninum sum heild. Skyldurnar við leitiboring- um eiga at vera nóg mikið til at staðfesta um kolvetni finnast á loyvisøkjunum. Eyðun Elttør vísti í røðu síni eisini á úrslitini frá oljuboringunum í fjør. -Um vit hyggja nærri eftir úr- slitinum av boringunum í summar, mugu vit ásanna, at tað ikki gekst heilt sum væntað. Økini, sum framm- anundan vóru mett at verða tey mest spennandi, vístu seg bert at innihalda smáar nøgdir av kolvetni. Hin- vegin vóru munandi nøgdir av olju funnar í djúpari jarðarløgum, har vánirnar frammanundan ikki vóru mettar serliga góðar. Eg haldi, at fyri føroyska økið sum heild er umráðandi, at vit hava staðfest eina virkna kolvetnisskipan. Tá tað er sagt, so krevur oljufundurin hjá Faroes Partnership við Amerada Hess á odda, at bæði oljumyndugleikar og oljufeløg mugu endurskoða jarðfrøðiligu myndlarnar, ið lógu til grund fyri fyrstu leitiætlanunum. Landsstýrismaðurin helt tí, at vit í fyrstu atløgu mugu vit rokna við, at úrslitini koma at seinka boringunum av komandi leitibrunnum á føroyska landgrunninum. Hetta nýt- ist tó ikki sum frálíður at verða ein vansi ella aftur- stig fyri føroyska oljuleit- ing. Havandi endamálið við oljuleitingini – tað at finna olju og gass – í huga, er tað ikki altíð avgerandi, nær brunnarnir verða borðaðir, men heldur at teir eru væl fyrireikaðir og boraðir í tey leitimiðini, ið hildin verða at geva størst møguleika fyri at finna olju ella gass. Ásetingarnar í loyvunum um ymiskar vísindarligar kanningar kunnu hava stóran týdning fyri fram- tíðar oljuleiting á føroyska landgrunninum. Við loyv- unum sum grundarlag hevur Jarðfrøðisavnið sam- an við loyvishavarunum tikið stig til eitt samtak – nevnt Sindri – har umleið 40 milliónir kr. skulu nýtast til ymsar jarðfrøðiligar og kanningartøkniligar verk- ætlanir komandi 5 – 6 árini. Dentur verður serliga lagd- ur á verkætlanir, ið kunnu bøta um útlitini fyri olju- leiting á basaltøkjum. Sum skilst verður virk- semið á føroyska land- grunninum í nærmastu framtíð neyvan eins víð- fevnt og føroyska vinnan hevði væntað. Hetta kann sjálvandi vera óheppið, men hinvegin skilja flestu fyritøkurnar, at luttøka í oljuvirksemi tekur tíð, og skal roknast sum ein íløga í framtíðina heldur enn løtu- vinningur. Eg kann bara vóna, at tær fyritøkur, sum longu hava veitt vørur og tænastur til oljuvinnuna, søkja og fáa uppgávur aðra staðni, t.d. á bretska landgrunninum. Á tann hátt kunnu tær fáa royndir, sum koma teimum til góðar, tá størri virksemið tekur seg upp aftur á føroyska land- grunninum. Annað loyvisumfar Landsstýrismaðurin nam síðani við eitt møguligt annað loyvisumfar. -Fyri at halda eitt støðugt leitivirk- semi, er vanligt aðrastaðni at hava nýggj útbjóðingar- umfør við jøvnum millum- bilum, t.d annað ella fjórða Í leitiloyvunum er ásett, at oljufeløgini skulu brúka tilsamans umleið 85 milli- ónir yvir 6 ár til førleika- menning. Til tess at tryggja, at peningurin kemur so væl til sættis sum møguligt, varð gjørt av, at loyvishavararnir saman við vinnulívinum og útbúgvingarverkinum skuldu finna verkætlanir, sum eru førleikamenn- andi. Oljumálastýrið skal, áðrenn farið verður undir slíkar verkætlanir, góð- kenna at stuðul verður latin av upphæddini, ið er markað til førleikamenn- ing segði Eyðun Elttør og vísti á, at tað hevur verið fílst á, at vit ikki settu krav um, at peningurin til før- leikamenning varð settur í ein grunn, sum føroyskir myndugleikar høvdu ræði á, heldur enn at lata olju- feløgini sjálvi verða við til at gera av, hvat peningurin verður nýttur til. Í sambandi við loyvis- veitingina, var tankin um, at oljufeløgini skuldu seta peningin til førleikamenn- ing í ein grunn, havdur á lofti. Tankin var kortini skjótt sleptur aftur. Hildið varð, at oljufeløg, ið fara undir leiting á føroyskum øki, ikki eiga at sleppa undan at taka lut í føroyska samfelagslívin- um, og í hesum sambandi eisini vera við til at eyð- merkja ætlanir, sum tey halda tað vera skilagott at stuðla. Somuleiðis varð mett, at fyri føroyska vinnu kann sjálvt sam- skiftið við altjóða oljuídn- aðin vera mennandi. – Lat meg so leggja afturat, at verður øll upphæddin til førleikamenning ikki brúkt í 6-ára leitiskeið- num, kann restupphæddin verða latin í grunn. Annaðhvørt ein grunn, ið verður stovnaður til enda- málið, men skilabetri er helst at lata upphæddina í onkran verandi grunn, t.d. granskingargrunnin vísti Eyðun Elttør á í tinginum í farnu viku. Skattainntøkurnar til før- oyska landskassan í 2001 frá útlendingum, sum starvaðust í frálanda- vinnuni, og frá víddar- gjøldum, sum loyvis- havararnir gjalda fyri leitiøkini, var umleið 20 milliónir krónur. Um- framt hetta kemur skattur frá útlendskum veitara- feløgum, sum ikki er uppgjørdur enn, og skatt- ur frá føroyskum feløg- um og persónum. Fyri føroyingar og føroyskar fyritøkur verður oljuvirk- semið ikki uppgjørt fyri seg, og tí er torført við vissu at siga nakað um úrtøkuna fyri landskass- an vísti Eyðun Elttør á á tingi í farnu viku. Fíggjarmálastýrið hev- ur vegna samgonguna arbeitt við einum upp- skoti um ein búskapar- ella oljugrunn, sum tað tíverri ikki eydnaðist at fáa lagt fram í hesi ting- setuni. Í hesum arbeiði havi eg lagt dent á, at framleiðslugjaldið, ið er heimilað í oljuloyvunum, skal beinleiðis í lands- kassan, tí endamálið við framleiðslugjaldinum var at útvega landskassanum inntøkur frá kolvetnis- framleiðsluni, so skjótt hon byrjaði. 20 mill. kr. inn í oljuskatti Skilagóð førleika- menning Vánaligu úrslitini í oljuleiting: Nýtast ikki at vera vansi ella afturstig Eyðun Elttør, landsstýrismaður í oljumálum: - Um úrslitið av oljufundinum í summar ikki vísir seg at goyma rakstrarverdar nøgdir, fer tað at ávirka vónirnar til at finna olju í djúpari fláunum aðrastaðni á landgrunninum. Avbjóðing hjá oljumyndugleikunum verður tá at tryggja ein framhaldandi áhuga fyri føroyska økinum Framhald á síðu 35 STEMPIL OG SKRÚVU KOMPRESSARIR Fáast í flestum støddum til øll endamál verkstøð. fiskavirkir, alibrúk, entreprenørar v.m. Stationerir og transportablir størri samt smærri Heilsøla, smásøla og umboð - Tel. 315600 - Fax 318008 JABSCO www.faroeyard.fo · E-mail: sale@faroeyard.fo P/F Tórshavnar Skipasmiðja Tel: 31 11 55 · Fax: 31 11 25 P/F Skipasmiðjan á Skála Tel: 44 11 55 · Fax: 44 11 25 24 tíma Vakt tlf: 21 11 55 Skráseting Føroya hevur í dag skrásett niðanfyri standandi fráboðan: Skrásetingar-nr. Sp/f 1423, Sp/f Norðoya Fruktsøla-Nor Fodd, 700 Klaksvík. Nevnd: Farin úr nevndini: Korinta Lindberg, Garðavegur 13, 700 Klaksvík Innkomin í nevndina: Maria Lindberg, Víkavegur 133, 700 Klaksvík. Skráseting Føroya tann 8. mars 2002 Kristin Balle _____________________ Skráseting Føroya hevur í dag skrásett niðanfyri standandi fráboðan: Skrásetingar-nr. P/F 1018, P/F Skemman, 100 Tórshavn. Stjórn: Farin frá sum stjóri: Steiner Hansen, 650 Toftir. Innkomnir sum stjórar: Dan Hansen, Suðurrás 7, 100 Tórshavn og Signar Johannesen, Torkilsgøta 19, 188 Hoyvík. Skráseting Føroya tann 8. mars 2002 Kristin Balle _____________________ Skráseting Føroya hevur í dag skrásett niðanfyri standandi fráboðan: Skrásetingar-nr. P/F 3291, P/F D.J.W., 100 Tórshavn. Viðtøkur broyttar: 25.02.2002. Adressa: 370 Miðvágur Nýggjur heimstaður: Miðvágs Kommuna Skráseting Føroya tann 8. mars 2002 Kristin Balle _____________________ Suðurstreymoyar Javnaðarfelag Aðalfundur Aðalfundur felagsins verður 13.mars 2002 kl.1930. Fundurin verður í hølunum hjá Starvsmanna- felagnum, J. H. Schrøtersgøta 9. Dagsskrá: 1. Val av fundarstjóra 2. Frágreiðing frá stjórnini fyri farna árið 3. Framløga av grannskoðaðum roknskap 4. Val av skattmeistara 5. Val av einum stjórnarlimi 6. Val av tveimum tiltakslimum tilstjórnina 7. Áseting av limagjaldi 8. Uppskot frá nevndini um lógarbroytingar 9. Ymiskt Nevndin Suðurstreymoyar Javnaðarfelag Aðalfundur Aðalfundur felagsins verður 13.mars 2002 kl.1930. Fundurin verður í hølunum hjá Starvsmanna- felagnum, J. H. Schrøtersgøta 9. Dagsskrá: 1. Val av fundarstjóra 2. Frágreiðing frá stjórnini fyri farna árið 3. Framløga av grannskoðaðum roknskap 4. Val av skattmeistara 5. Val av einum stjórnarlimi 6. Val av tveimum tiltakslimum tilstjórnina 7. Áseting av limagjaldi 8. Uppskot frá nevndini um lógarbroytingar 9. Ymiskt Nevndin Fótbóltur 2002 - serútgáva í litum frá Sosialinum Aftur í ár gera vit eitt fótbóltsblað, har vit royna at leiða lesaran eitt sindur meira afturum leiktjøldini enn vanligt. Tosað verður við leikarar, venjarar og leiðarar, sum hvør í sínum lagi hava givið til kennar sínar hugsanir og ynski. Fyritøkur og onnur, ið ynskja at lýsa í hesari serútgávu, eru vælkomin at venda sær til okkara fyri at fáa nærri upplýsingar. Deadline fyri at fáa lýsingar inn er 20. mars. Ringið til Sosialin 311820, og tosið við: Anju Weihe Marknaðardeildin anja@sosialurin.fo C M Y K 31 30