Sosialurinarkiv
Sosialurin 1928-06-05, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 5. juni 1928síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

og 4. Nr. 2 20 oyr. á 3. IE << Tandlæge BREND Telf. 114. træffes 11—5. kr MG FTURHALDSFLOKK- A ARNIR Í TYSKLANDI hava nú sungið sín svanasong. Þe Hitt tyska fólkið hevur vent sær ímóti ollum teirra halska og krígsgalna ørskapi, og skúgva teir burtur frá lí valdið, sum teir hava haft hesi seinastu árini. Hesin baksláttur afturhaldsins , í Týsklandi hevur stóran ver- aldarsoguligan lýdning og vil merkja tað stóra arbeid, sum gjórt verður millum heimsins tjóðir fyri at grundað ein var- andi veraldarfrið. — Heimurin hevur tí haft eygnni vend móti Tysklandi í valdogunum í 1928, hevur verið: og spurningurin Hvussu vilja valini fara fram? Hvor sigrar og hvor lútar? Verður lad afturhaldid ella teir framfúsnu flokkarnir? Verður sigurin keisaravaldsins ella hin fólkastjórnaða republikksins? Um samanborið verður við hitt mikla valárið í 1924, lúið hilt sameinta afturhaldið vann so mikið framm, at tað kom at 00 skipa fyri landastyrinum, og vóru soleiðis forir fyri at fyri- reika sína hatsku og kríggsgalnu áskoðan, sovæl við sínum innan- ríkis- sum uttanrikispolitikki, so hevur (ad valárið givið teimum Ludendorff var ríkisdagin, og tað nýggjar vónir. valdur inn í så út, sum afturhaldid við kosn- ingasigrinum tað árið vildi koll- velt hina týsku republikkina og byrjað aftur har, sum »Hohen- zollarnir« sleptu. Hitt tyska stór- menni, javnaðarmaðurin Ebert, ið dentur, var deyður, og ein aðal- var Tysklands fyrsti presi- maður í tí stóra europeiska blóð- baOnum, Hindenburg, var valdur til president; tað tyktist vera, afturhaldinum sum lagnan var við, og hesin tilburdur eggjaði teir til at halda áfram við sínum landaskaðiliga politikki men nú er hevndarstundin komin, og uttan nakran innlanda upp- reistur: hin stinni, stilli fólka viljin hevur sagt sína åskodan um afturhaldid og afturhaldsins verk við at skúgva leir frá ræðinum. Hin týski javnaðarflokkurin hevur síðani hin tiltikna fundin haft til varðveila í Weimar aðalmið at verja og hina ungu týsku republikkina, og hevur lí ti, undir altíð verið ansin ollum farið haldsstyrinum, republikkini við- tað viljin hevur verið til less sum fram hevur aftur- vikjandi, so sjålvt um ikki hevur eydnast teim valdandi at broytt tað »demokratisku« skip- Lýsingaprísur fyri petitreglu: : síðu. avsláttur í prísinum. 30 oyr, á forsíðuni, Við størri lýsingum fæst an, tí javnaðarflokkurin og tey samskipaðu arheiðsmannafelog- | ini hovdu slíka megi, og vildu eisini nýtt sína megi, um aftur- haldið landsins demokratisku skipan. heyði roynt al broytt Valini í ár hava so stóran tydning fyri Týskland, sum kanska ongantíð áður, og vón- andi er, at:tað tyska fólkið á hátt alla kvett allar royndir afturhaldsins enda með hevur av- il at kollvelta republikkina og Valini vinstru, keisaradomi. afturreisa von eilt stórt stig og hevur serstakliga givið teimum »tysk-nationalu« dygl framman, teir mistu ikki minni enn 32 mandatir. tað hava vil fyri heimin sum heild, at hill Støran tydning týska fólkið flýgur greitl merki. komið inn Í Við klókligum Fraklands Týskland er nú fólkasambandið. rådgerdum við og Onglands er tað eydnast at:lætta um tær byrður, sum vóru Týsk- landi álagdar við friðsemjuna Í Hetta hill hevur við valini í år og við (í fram- fólkið Versaille. starv má haldast, og týska stóru framgongd, javnaðarmenn hava fingið, greiðliga latið heimin vita, at Tyskland í komandi tíðum ikki er ímillum ley lond, ið arbeiða fyri einum nýggjum veraldarkríggið, ið lemjur fólk og lond, men vil við ídnum starvið og friðarligum samarbeiði og semju við aðrar demokral- iskar tjóðir royna at byggja upp ta nýggju verold. Sum sigurin er stórur fyri javnaðarflokkin, so er >det danske Folk syd for Grænsen«, tað 1920 í sum varð rópt so ógvuligt um i donskum aftur- haldsblødum (eisini f»Dimmu«), svunnið inn til 1500 sálir, sum velja danskt, hvussu víkjur og vendur; og tað hava væl eisini teir donsku afturhaldsflokkarnir ætlað, láið leir royna al skumpa »konservalivar« dansk- arar inn á hin tyska ríkisdagin. Tað fólkið, kúgað av yvurvøldini, velur á sum kennur seg valdegi javnaðarmenn, sjålvt um aldri so NOGN tað verður gjørt av at framelska »Danskhed« og samstundis bjóða leir mest for- beinndu aflurhaldsmenn út til veljarnar. markið hitt ikki longur nakrar vónir, sam Sunnanfyri hevur danska afturhaldið anborið við alt tað hóvasták, ið gjørt varð í 1920 burtur úr hes- ari »zone«, allar royndir, ið frammi vóru fyri eisini at fåa henda landslutin lagdan til Dan- markar og skapa eitt storri Danmark, og tey anskræmuligu skriggj út um heimin frá aftur- Slesvík, líka suður til Ejderen, mátti koma Hval haldinum um, al aftur til Danmarkar, var ikki ofra fyri at fåa hetta í lag“ Tað vísir seg nú, at henda mikið umskrólaða »Danskhed« bert var ein sápublora, útbhlást av tí danska atturhaldinum og nú Á ; er hon brostin. De norske Arbeidere sírej- ker imod den tvungne Voldgiftsdomstol. Regeriugen iværksætter Modforanstaliningen. Overenskomsftsiluationen í den norske Byggeindustri sluttede en Dom, afsagt ved den í med Norge gældende tvungne Vold- gift i Arbejdsstridigheder. dikterer Løn- 1 Ger Dommen, nedsættelse paa 12—15 pt, har medført, at Arbejderne har be- sluttet al nægle paa Trods af Loven at arbejde efter Dommens Satser, og den norske Landsorganisations Ledelse har i den Anledning gjort Arbejderne indtrængende opmærksom paa, hvad dette vilde medføre og frarnadt Strejken. Den norske Regering har offendtliggjort en Erklæring, hvori den nævner de Straffe- bestemmelser, som gælder for Strejker, iværksatte imod Vold- viftslovens Regler og udtaler, at træffe de for- il Op- reltelse af almindelig Orden og Regeringen vil nødne Foranstaltninger agter at paatale enhver Forse- else mod de gældende Bestem- melser. Regeringen enhver (til at fortsælle sit Ar- bejde og tilsiger enhver som gør dette Beskyttelse mod Overlast. Dommen er traadt i Kraft, og følgende = Rilzaumeddelelse er udsendt: Den det Paatalemyndigheden norske Regering har ta- til at lade tage Kon- første Skridt get flikten í Behandling, Bygningsfagene op til idet Justilsminisle- riet har tilsendt Rigsadvokaten officiel Meddelelse om Strejken. Fra vor korrespondent i Oslo erfarer vi, at Arbejdet er nedlagt af samtlige Bygningsarbejdere, der er beskæftiget hos Medlem- mer af den norske Arbejsdgiver- forening, medens de uorganise- rede Arbejdsgivere betaler efler den gamle Overenskomst, hvor- for Arbejdet fortsættes hos disse. Í Osio har 2000 Byggearbej dere nedlagt Arbejdei, og 1ypo dels besluttet al graferne har nedlægge Arbejdet og dels alle- rede gjort dette pan flere Trykkeri. Osloaviserne har Specialover- enskomst og udkommer derfor. Som Stillingen er i Oslo, er den ogsan i andre Byer, og Regeringen, der har sendt Iigs- Meddelelse om Strejken, har bebudet rets- advokaten officiel lige Efterforskninger mod de Strejkende. ot Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið og skrivstovuni, Lensbaronen, der er Nationalbankdirektør, Skrædder og Flødehandler. Ved Sø- og Handelsretten er der forleden afsagt Dom i en Sa mellem Skræderfirmaet Carl Mortensen & Co. og Herreekviperingsfirmaet Lysa- bild & Co. Mortensen havde anlagt Sag mod Lysabild & Co, der efter hans Mening ikke havde opfyldt Kontrakten ved for 30,000 Kr. l faldet og de en imod, HCl HUNGEI netien 1 1 Vvarel (1 i1 aftaget før Kontrakten var un- derskrevet, maatte regnes med. Í 1 . 1) lir H Under Proceduren blev det Of lyst, at:Nationalbankdirektor, 1 Baron Roserkrant; cjedt ] In 411 - + lan i N al 1,4 re ykllemængden 1 LYSaDIIGS Herreekviperingsforretnin; Mk- lierne repl æsenterede 60.000 Kr., Baron Rosenkrantz, National opfordrer bankdirektøren, vilde nu i Kraft af Ejendomsretten over Lysabild & Co's Forreining hjælpe til at arl Spillet, saaledes at et koncure- sætte (I Mortensen ud af rende svensk Skræderfirma | kunde komme til at levere | færdigsyede Herreklæder til det danske Udsalg, der ejes af Na- tionalbankdirektør, Baron o- senkrantz. Alt dette blev af Landsrels- såøfører Í.e0 Fredriksen | dokumenteret i Retten. »Social-Demokraten« i Køben- 1 | . . | havn har kritiseret, at National- bankdirektør Rosenskrantz der | ifølge hele sin Stilling maa | være interesseret i, at dansk | Arbejde benyttes, hvor det over- muligt, tværtimod med til at spænde til Fordel hovedet var har været et dansk Firma ud for et udenlandsk. forsvare derl. Tid.« søger al Nationalbankdireklorens Optræ- Bladet bleven Eneejer afSkræ- Virke- »Barmhjertigheds- den. fortæller, at naar NaN var røblninøen. var det retningen, var (tet I > hu den en cerning<, hal har udøvet. Har & TI í »voger, fir F 1 vor Bestyrer af den ning, kom (lil fortalte, at han «le (0 var blevet Uvenner med Destyrelsesmedlemmer, sad inde med Aktiemajori i Selskabet. Lysabild bad vr áN del teten ationalbankdirektoren om al to Aktier, der repræst nterede 40,000 derfor opkøbe de llerrers | Kroner. fortier imidlertid Læsere, at Natio- Rosenkrantz i Tid,« sine »Berl. overfor nalbankdirektør Forvejen sad inde med for 20,000 Kr. Aktier i Lysabild & Co.s Skræderforrelning. Det oplyses nu at National- bankdirektørens private Geschæft ved siden af Virksomheden i janken ikke er udsprunget af lutter Barmhjertighed. Foruden Skrædder i borggade, er han ogsaa at være Frederiks- Flode- handler! Nationalbankdirektoren Lensbaronen var nemlig »heldig« da Landmandsbanken og san Porto. Blaðið verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum Felt. 143 | Vinduer, Døre og Lister. Godt og billigt Arbejde. Hugo Øster's Maskinsnedkeri, Tilt. 216. Thorshavn. Tlf. 216. | | | brød sammen at faa »tildelt« en | stor Post Aktier i Eksportfløde- der har Dette Ak- Fabriken »Danmark«, Domicil i Roskilde. | tieselskab skal være et meget | fint Aktiv, der under IHøjkon- | junkturen gav et svimlende Overskud. Der nævnes saa kolossale Summer som 100 ptt. D: nkdirektorer, Og da særlig Nationalbankdirektorer maa ikke drive privat Geschæft og Spe- kulation. Og her er netop et Filfælde, som beviser, at Social- demokratiet har Ret i sit Krav om Forbud mod, at Bankdirek- tører pensonligt er interesserede i privatkapitalistiske Forretnin- En eller Spekulationer. ce Bankdirektør har nok at Vare | at lede. gælde en at han holder sig udenfor privat tage i den Dank, han er sat til Men det Nationalbankdirektør, særlig maa Eksport og Importforretning. Nobile, sum við loftskipinum „Italia“ er flogin yvir norðpólin, ætlast at vera burturgingin. | Norskir, svenskir og russiskir flogdrekar eru farnir at leita eftir póiflúgvarunum. | Seluframsýningin | á ólavssku i ár. Felag fyri foroyskt heimavirki Havn Fram- hevur søluframsyning i um ólavsokumundið í ár. sýningin verður opnað ólavseku- aflan, og ] 4 # ] verður hon fyriskipað eins og framsýningin í 1927. Øl tey, ið hava lutir at sýna | fram og selja, eru biðin at senda teir innan 15. juli annaðhvert til Liitzen, Tórshavn, Marius ið, ið skal leiga frk. Rigmonr ella til harra Debes, Fórshavn. Fela holi, lønn fólki o. s. fr, må rokna sær 10%, av søluprfsinum, | tå id luturin verður seldur. Mi, ið kemur til framsyningar og solu, eigur at vera vælgjørt, | vakurt og hóskandi eftir okkara rå fær | fyrstani | framsýningin tann týdning, hon | viðurskiftum. eigur at hava: at vekja ans og virðing fyri foroyskum heima- virki og vekja hug hjá fólki til at fåast við slíkt arbeiði. Eisini eigur at verða mint á, at ein Í slík framsýning verður vitjað av útlendskum ferðafólki, og hevur allir eru tað tí stóran týdning, at lutirnir, ið verða sýndir, vælgjordir. At enda vilja vit minna á, at framsýningin ikki bert skal sýna fram lutir, ið foroysk konufólk eru for fyri at virka, men eisini lutir. ið vísa, hvat mannfólkið her á landi dugir at fáa úr hondum. Neynd felagsins, eo so GE DO á i å Í Í