hósdagur 16. mai 1929síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
A
Re
-FØROYA-
SOCIALDEMOKRAT
FRÆLSI JAVNAÐUR
4, | Lýsingaprísur fyri petitreglu: 30 oyr. å forsíðuni,
20 oyr. á 3. og 4. síðu. Vid størri lýsingum fæst
avsláttur í prísinum.
ØROYINGAR eiga rættin
F til tveir álitissessar á rík-
isdegi, ein í landstinginum og
ein í fólkatinginum. Henda rætt
hava vit átt nú í mong, mong
ár. Stundum hava hesir báðir
sessar verið tekir, tó mangan
hevur soleiðis borið á, at tað
hevur sæð út til, at vit høvdu
farnir við ongum
Tórsdag hin 16. m
al 1929.
— Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið +
Til Fólkatingsveljarnar !
Javnaðarmenn og Sjálvstýrismenn eru komnir ásamt um at stilla mann upp
í felag við valið hin 29. mei. Ég eri maðurin, teir stilla, og tess vegna loyvi eg mær
verið betri ; í ; pr stu?
við fáum orðum at greiða frå mini stødu. |
umboðsmanni á hesum álitis- . ie up ; i Í ; ;
sessum. Táið hugsanin hevur Eg eri sjálvstýrismaður og havi verið tað, síðan Føroyingar í 1906 fingu teir
partaflokkar, vit nú hava. Okkara stevnuskrå frå 1924 sigur, hverja leið vit ætla at |
halda. Sum fyrsta punkt er sett fram, at Foroyingar sum serstøk tjóð hava rætt til
at ráða í Føroyum og at virkast skal fyri sjálvstýri landsins. Tað er við ødrum orð- |
um sagt, at Føroya Løgting skal hava tað avgerandi makt, hvussu okkara land skal
verða stýrt og haggreitt. Tað skal skipa fyri, smíða samtyktir og frambera hugsun
og ynski Føroyinganna fyri ríkisstjórnina. Teir menn, vit hava niðri á ríkisdeginum,
hava at vera talsmenn fyri tey mál og tær sakir, sum Legtingið fær teimum í hendi.
Fylgjan av hesum er, at fólkatingsmaðurin skal fylgja Løgtinginum. Hesa stødu
at fylgja samtyktum Legtingsins lovi eg at halda. Tað, sum meirilutin á Løgtingi
samtykkir, kann ikki mótarbeiðast ella broytast av Føroyingunum, sum hava sæti í ti
danska ríkisdegi, tað verið sær sum landstingsmaður ella fólkatingsmaður. Tær sakir
og tey mál, sum Føroya Løgting sendir regeringini og sum koma fram á ríkisdegi,
skulu av mær, um eg verði valdur, verða framborin á tann hátt, sum Løgtingid hevur
ætlað. Hetta er í fáum orðum tann staða, eg lovi at hava í foroyskum málum á
ríkisdegi. Bæði Javnaðarmenn og Sjálvstýrismenn eru samsintir í hesum.
Við tað at Feroyingar hava sæti á danska ríkisdegi, mega teir meira ella
minni luttaka í danskum politikki.
borið ta leið, at kanska var betri
eingin, so er tað út frá tí sama
øldargamla sýnishorni, at »eingin
kona er betri enn ring kona«
- eingin umboðsmaður vil altíð
vera betri enn ein vánaligur
umboðsmaður, serstakliga táið
hann ger sínum landi og fólki
til skammar við at volda skaða
í tí landi, har hann hevur
álitissessin.
Tað kemur ofta soleiðis fyri,
um gjølla verður kannað eftir í
lí politisku søguni, at síðani
sambandið fekk ræði og vald á
teim álitissessum, sum Feroy-
ingar eiga á ríkisdegi, at stórt
ivamál hevur verið um týdning
sessanna. Og hava lí menn ofta
haft frammi málið um at taka
ríkisdagssetuna av, út frá tí
Eg havi alla mína ævi haft samhug við báð-
ar teir flokkar, ið nú hava ræði í Danmark,
sjónarmiðið, at hesir álitissessar,
sum sambandið heyði fingið
fastar tøkur á, vóru komnir í
og tað fellur mær tí lætt at fylgja tí regering, sum nú er.
Ég vil eisini gera tað, um so er, at hon ikki gongur ímóti Løgtinginum; men eg
meldi meg ikki inn í nakran danskan partaflokk. Eg eri uttanflokkamaður, Feroyingur í
Fólkatinginum, um eg skuldi verið valdur.
órekt. Orøkisskapurin vid álitis-
sessunum á ríkisdegi er nú
vorðin so grefligur, at danska
fólkið eisini harmast
um, at Feroyingar nýta henda
harðliga
sessin til at forða danskinum í
Men í øllum teim málum, sum eftir mínum hugsan verður
danskum frísinni og danskum Javnaðarmonnum til gagns og.
bata, vil eg luttaka saman við teimum, sum nú stjórna Daneveldi.
sínum framburðsstarvi og sam-
stundis eisini tvinna feroyskum
framburðsstarvi í vegin.
Men enn eru íkki allar súðir
syftar, og nógv kann enn botast Hetta verður mín stoða í danskum politikki.
um, og mangt kann enn fáast
aftur í rættlag um allir góðir
Førovingar, nú vila at gera
Vit Feroyingar mega eina ferð koma ásamt um ikki at klandrast politisk
uttan fyri Feroyar. Tað stríð, sum er okkara millum, má vera heima í Føroyum.
BRODURSKAPUR
verður bilagt á posthåsinum, brævsavnarstødum
og skrivstovuni. Telf. 143.
Blaðið
Porto.
Feroya
Fiskimenn!
Í hesum døgum hava arbeid-
arar og allan
heimin eyguni vend ímóti Før-
oyum og Foroya fiskimonnum,
og kannað verður eftir, um
Foroya fiskimenn eru
organiseraðir lagsmenn ella ikki.
Í ollum nærliggjandi londum
hevur hitt arbeiðandi fólkið
longu fyri fleiri síðani,
reist seg móti afturhaldinum. Enn
fiskimenn um
góðir
árum
eru Førovingar eftir.
Allir danskir fagorganiseraðir
fiskimenn og arbeiðarar eru á
einum máli um at Andrass Sám-
hvorki má ella skal
danating.
alsson
koma niðuraftur á
A. Sámalsson sýndi hvar hann
hoyrur heima, tå hann greiddi
atkvoðu fyri tí lóg, hvers enda-
arbeiðarar og
longur
mál er at fáa
fiskimenn
niður í armóð.
A. Sámalsson hevur nú víst
okkum, hvat hann vil. Hann
vil forða Førova fiskimonnum,
at vinna fram til betri livikor,
Blindur er tann fiskimaður, ið
ikki hevur sæð, at A. Sámalsson
hevur í ætl, at upploysa Før-
oya Fiskimannafelag, og vit
noyðast tå eftir O. Effersøes og
A. Sámalssons vilja til »kun at
forhandle, men ikke bestemme«.
Føroya Fiskimenn! Kenni
tykkara megi og visi verøldini,
at eisini í Foroyum finnast
menn, sum ikki longur vilja lata
hegar og hagar av
longur og
seg tuska
afturhaldinum.
Fiskimenn! A. Sámalsson hev-
ur svikið okkum niðri á dana-
tingi, tåiO hann greiddi atkvødu
fyri trælalógini (Tugthusloven)
fyri eini lóg, sum sigur, at
eitt felag, sum t. d. Føroya
Fiskimannafelag kann demast
við 100,000 kr. í sekt fyri at
krevja sín rætt.
Fiskimenn! Forði A. Sám-
alsson í at fremja sína ætlan.
Lat heimin kenna at Førova
fiskimenn eisini teljast millum
teir frælslintu arbeiðararnar um
allan heimin.
sína skyldu, soleiðis sum teir
av rottum eiga, og íkki lata
okkara álitissess í fólkatinginum
verða í slíkum hondum, sum
hann hevur verið nú í fleiri ár.
Hetta
hugsa gjølla um, táið farið verð-
eiga Føroya veljarar at
ur til valborðið hin 29. mai.
Nú kunna
okkara sess í fólkatinginum til
Feroyingar gera
tann álitissess, hann eigur at
vera fyri báðar partar, Danskin
og Føroyingin.
Álitissessurin á fólkatingi hev-
ur verið í skeivum hondum, og
hevur tf bæði
fyri framburði í Danmerk og í
verið forðandi
Foroyum.
Nú mega Føroyingar taka sær
um reiggj og fúa okkum sessin
soleiðis aftur, at hann kann vera
Føroyum og Feroyingum til ta
gagn, hann av rottum eigur at
Og tað gerst við at velja
hurra S. P. úr Konoy til fólka-
lingsmann,
Vera.
Javnaðarflokkur og Sjálvstýrisflokkur eru meirilutur Løgtingsins. Sjálvstýrisflokkurin
hevur sent mann frá sær níður á Landstingið. Nú royna vit, Feroya veljarar, at
vinna fólkatingssessin fyri okkara partaflokkar.
Eg vil gera, hvat eg kann, fyri at Føroyingar koma at standa saman fyri at
varðveita eina haldgóða, ålitandi, frælsa steðu innan fyri ríkisheildina.
Fiskimenn! Aldri hevur týdn-
| ingarmiklari val staðið á Feroya
landi. Aldri fyrr hava Føroya
fiskimenn sæð greiðari valstoðu
Á. Sámalsson móti organiser-
aðum fiskimonnum, S. P. úr
Konoy fyri organiseraðar fiski-
Í
|
Eg eri ikki loysunarmaður | menn. Getan er greið at ganga
| tá spurningurin er, æntin Fer-
| oya fiskimenn skulu sigra ella
líka so lítið, sum eg eri sambandsmaður. Eg havi tað álit á Føroyingum, at teir eru |
| ikki.
forir fyri at haggreiða síni vidurskiftir, og at frælslyndir Danir ásanna og kenna, at Førova fiskimenn hava altíð
um gott úrslit skal koma úr politiskum samlivi Dana og Føroyinga, so má heldur tann | staðið saman tá teirra mál
skuldu fremjast. Eisini hesa
leið verða fylgd, sum hin stóra eingilska tjóðin hevur fylgt at lata fólk hava sjålv-
stýri og ansvar — enn tann leið at nýta makt og harðskap yvir smáum fólkaflokkum,
sum nú eina ferð av lagnuni eru nakað fyri seg.
|
! * * .
| ferð standa Føroya fiskimenn
| saman, fyri at verja seg og sítt
| heim, við at seta bd fyri
S. P. úr Konoy.
p. t. Tórshavn, hin 10. mei 1929. Á
Streymur.
|
Órættvísa trælalógin
eisini er Andrassar verk,
koyr hann burtur! danska tjóðin
mælur, hennar redd er sterk.
Peroyingur við sambandsmerki
hjálpti Mygdal við níðingsverki.
Rek Andrass burt nú stund er góð
og veljið Konoy, Føroya tjóð!
S. P. úr Konoy.