Sosialurinarkiv
Sosialurin 1929-08-06, síða 1
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 6. august 1929síða 1

allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

FRÆLSI Lýsingapr Nr. 32. | 20 oyr. á 8. og 4. Ex US Tandlæge BREND træffes 11—5. Telf. 114, ANDINN NON SAT 3 GA en UREN 23 1HDNMN ) IL OKKARA føroyska sam- felags aðalstuðlar teljast - fyrst fiskimadurin og arbeids- madurin, og verda teir at koma í fyrstu roð báðir ísenn, og tað er ein royndur lutur, at harðast og vandamiklast er stríð teirra fyri at vinna fødina og bjarga lívinum. Uttanum hetta sleppst ikki. Og so missjavnt er skipað í samfelagnum, at hin vikuliga peningavinnan hjá mongum av ikki er meira enn ein dagsinntoka hjá hesum aðalstuðlum mongum ríkum einstaklingi, sjålvt um arbeiðsmaðurin er heppin og hevur nógvar arbeids- dagar um árið, og um fiskimað- urin hevur eydnuna við sær og hevur verið fyri góðum veiðum. Øll kenna og vita, at soleiðis er. Og soleiðis hevur leingi verið og er tað enn. Hesir menn eru altíð at taka lyngstu tek, ið tikin verða, bæði á sjógv og landi. Sum arbeiðsmaðurin kann koma fyri í dagligum knossið, so verður hann aldri at unna sær nakrar frí- og fridarstundir á virkisdegi hann hevur ikki ráð til tess. Tað má nýtast hvor lota, annaðhvert tað so verður ella Fingin lota kann fyri skeyti fara. í starvið annans egna. Hvor stund er dýrmett, sjálvt um ikki altíð inntøkur. Arbeiðsmaðurin gevur kast við at jørd, tåid jørdin verður honum Men striltid at fáa fatur á jørd, ja hon gevur beinleiðis eisini i rudda seg atgongd. oftum gongur oll eru samd um, at tað gongur ov strillið. Nógv eru domir, ið dragast kunnu fram og prógva, at soleiðis er. Men eydnast at fáa tøkur á hagajorð til dyrk- ingar, so hevur sjónliga sæst, at henda jørd er komin í hendur- ir fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, síðu. avsláttur í prísinurm. nar á einum sleipumanni, og hann leggur alla orku sína í at fáa hesa jørd at »geva« nakað Ødrvisid er skjótast møguligt. hjá mongum stórum góðseigara, har ikki hetta sama stóra kroppsliga knossið krevst, ti jørdin, ið hann situr við, er bædi dyrkað og ruddað, og »gevur« uttan nakran stórvegis ómak. Soleiðis starvast arðeiðsmaður, altíð virkandi, altíð knossandi, og soleiðis er lagna fiskimansins. Táið vandamiklum hann kemur aftur av veiðuferðum, so gevur eisini hann seg í kast við ruddingar- og dyrkingarbuksid. Her vil tað altíð, sum vidur- skiftini enn fara eru, nógv ímillum hin hugaða nýlendis- ruddarin, arbeiðarin og fiski- Við storri lýsingum fæst mannin, ið her eru fyri sama býti: røkjandi sítt virkisstarv í hvønndagslivinum, sleipandi í fri- og friðarstundum á haga- jord, ið fet fyri fet verður løgd undir kultur, og hin, ið situr við dyrkaðari jorð. Fyri at gera virkismonnum tað meira lagaligt at fáa fatur á jørð til dyrkingar, vóru í 1927 og 1928 settar í gildi tvær lógir til frama fyri jarðabrúk, smá brúk. Hin fyrra um »Oprettelse af mindre Jordbrug« hevur nú »virkad« í nærum á 2 år, og eftir tí, ið frætt er frá landbún- adarrådharranum, so hevur henda lóg bert í einum tilfelli fallið tað, ið at vera til nyttu. Og ikki er tað innundir nevnist bågin, at eingin hevur søkt, ti nógv hava bønarbrøvini verið inni, men gloppini í lógini hava verið so stór og holini so mong, at bert í hesum eina tilfellinum hevur >kommissiónina verið noydd til at nýta lógina. Aftur- svarini eru ymisk, og juridisk at telvast um ikki ein ella fleiri, ið einki hava fingið eftir hesari lóg, kortini áttu at fingið, er víst óneyðugt, tí hon er so full av brekum, at tað altíð verður okkurt at heingja seg í hjá kommissiónini. Tó ganga nú tíðindi um, al útlit er fyri, at reist verða 4 nýggj brúk eftir hesari lóg, men endaliga avgjørt er einki enn. Men enn er eisini eitt annað, ið ger seg galdandi, so menn, ið ikki kunnu fáa jarð. Her eitt dømi: og vendur, hvussu víkur og Maður sekir til uppdyrkingar av hagajørd eini 2 kúfóður, og bóndin, ið hevur hesa jorð í hondum, játtar. Tá skuldi jorðin tó verið greið at fingið ikki. einki, at men soleiðis er Grannanum dámar har kemur maður at búgva, og ikki bert tað, so skal sóknarstýrið tey samskipaðu sóknarstýrini eis- meining, Og tá ini siga sína og úrslitið verður: korlanei. batar einki at heita á nakran, henda jørd fæst ikki til uppdyrkingar ið hvussu er. fåa Fyri at annað skil á, í hesum málið, hava javnaðar- menn borið inn á ling bræv um, at slík hagajørd skal útstykkjast og kort skulu vera at liggja á syslumannskant6runum, so mað- ur kann síggja, hvat ið er at fáa av jorð. Eina slíka skipan dámar illa tí nåsitandi løgtingi, ið heldur vil hava mangar síðar lógir um uppdyrking, ja studning við men gera lað møguligt at fáa fatur á hesa jorð, tað eru teir víst ikki sinnaðir til. Men vil fån nú at síggja. BA Tirsdag hin 6. august 1929. JAVNADUR (Fra vor Korrespondent), Paris. | efter Sep- tember at sammenkalde en Kon- Briands Forslag om Folkeforbundssamlingen i ference om Dannelse af Europas Briands Sam skrevet en Artikel om Plan paa Grundlag af en Kostar kr. 1,50 fjórðingsárið verður bilagt á pøsthåsinum, brævsavnarstødum Telf. og skrivstovuni. Europas forenede Stater. —— for ikke al U. S. Á. som sige mere hal saavel af Nød- A.s sidst og givet os; økonomiske som af l S. Politik; frem for alt af Folkenes Ønsker. Kontinentets vendighed, økonomiske forenede, føderative Stater, har | At samle Europa maaske først virket som en Bombe i inter- | økonomisk, siden politisk, at nationale Kredse, | tvinge det til at blive sig seh Í »Oevre« har M. Henry Barde | bevidst for sin egen Skvld, ikke rettet mod nogen anden er allerede en gammel Drøm. tale med ham. Europas Bevidsthed maa vaagne. M. Briands Plan kom allerede til Orde, sagde til Østrig, at det skulde skriver han, da han forenes, ikke med Tyskland, men med hele Verden. Den følger logisk af Locarno Traktaten og det Eksempel Briand dann (Fra vor Korrespondent). Paris. Poincaré har indgivet sin De- mission — af Helbreåshensyn heder det og Briand har nu dannet Regering. I det nye Mini- sterium vil alle det forrige Mini- | steriums Medlemmer have Sæde, med Undtagelse af Poincaré. Bri- and har selv overtaget Udenrigs- ministeriet. Det er 13. Gang at Briand danner Regering, men da denne har faaet Tilslutning af alle politiske Kredse, der for Tiden betyder noget i Frankrig, vil hans Regering uomtvisteligt blive en stærk Regering. Poincaré var Frankrigs Præ sident under Verdenskrigen. Han blev Symbolet paa hele den Nymilitarisme, Nationalisme og | blomstrede | op bag Fronterne, mens Blodet | Chauvinisme, som flød ved Fronterne. Og der er ikke Grund til at Politik i Periode var præget af et ubøje- undres OVer, at hele hans denne ligt Tyskerhad. I Tyskland var | Franskerhadet til Gengæld lige san stort. Han fratraadte som Præsident Den Drøm vil Briand realisere. Modnet i Overvejelser er den DI. I stor an som straks vil borteliminere mange standende Spørgsmaal, for Eksempel den | tysk-østrigske Union og Mindre: talssporgsmaulene blevet ud- leveret forst til Samtale, siden til virkelig Forhandling. N. } Regeringskrise i Frankrig. Poincaré demissionærer. er Regering. Saa kom efter nogle Aars udmærket Arbejde af Venstre- blokkens Regering Herriot det store franske Valutasammen- brud. Den nationale Blokrege- ring dannedes med Poincarí som Chef. Den overlevede skønt svækket Kammerval Í Í; Fjor, og Kendere af gene i fransk anede, at Poin- carés Regimente stod foran Af- slutningen. De vigtige Forhand- linger om Gældsoverenskomsten gennemførte han idet med Amerika yderligere svækket, baade Venstre- og Højrepartierne var lige lidt tilfreds. Utilfredsheden gav sig Udslag i det lille Flertal, han mønstrede ved Afstemnin- Gældsoverenskomsten Mindretallet i Gaar gen om forleden og Nat, da han foreslog Kammerets Hjemsendelse. For saa vidt er der intet over- at Krisen er kommet Den Det er raskende i, til Udbrud. været har længe anet. utvivlsomt Demokratiseringen af baade Tysklands og Englands Rege- ring, der har givet det franske Demokrati fornyet Livsmod og Initiatiy efter de mange i 1920 og overtog i Januar 1922 Han det Posten som Ministerchef. sad inde med denne til franske Demokratis sejrrige Gen- nembrud ved Kammervalgene i Maj 1924. faldt og ham hele den uforsonlige Poli- Han med tik overfor Tyskland, som han troligt havde fortsat í Aarene lige siden han var Præsident, Mørkeaar, og alt tyder paa, at der nu dannes en Regering Bri and, der vil drive en udpræget Fredspolitik og søge sin Støtte hos Venstrepartierne og Soeial- demokratiet. faldt í 1924 for det demokratiske Foraar. Han faldt i 1929 for Genfødelsen af et evigt og stærkt fransk Demokrati, Poincaré efter alt at dømme Porto, Blaðið 143. |Millum Føroyingar Í Keypmannahavn. Frá Mariumessu um heysti og eitt rikt og åhugavert liv Førovinga út um Halvarðssoku nørist millum her í Keypmannahavn; eitt sjáldsamt samanhald, ið er heldur millum einum fremmandum Nógv er, saman, og útlendinga í stórstað. sum bindur og heldur menn og KVINNU hava tíbetur altíð verið okkara | millum herniðri sum tilfulnar | skiltu uppgåvuna at savna og | at skapa framfyri at lata all stirðna í áhugunarlovsi og sjáldan fær ein inn at post- sprekuni meira vælfagnaði kort | enn tey, ið boða frá fundum og | samkomum Førovingafelag, Ungmannafelaginum. ltráttar felaginum, Studentafelaginum | ella hvar tad so man ve ra | Hvor, ið heima situr, minnist ikki afturå mong frálík og ógloymandi kveld í Forovinga- heilt Vissuna av al felag, hvar ein sloymdi útlegdina fyri rr A | lig y ] till vera á heimligum botni millum næstrafólk og kenningar. Fad ikki bert tað ella tað vit eiga fram um aðrar | er tjóðskapliga, | tjóðir, Førovingafelag hevur nørt um, men eisini tað beinleiðis | kristiliga lívið hevur felagið havt | miklan ans fyri. Í sínari tíð Fríðrikur hvorji jól í felaginum, og út frá Olavs Gudmundi prædikaði próstur tí spraft st. við ídnum og førovska kirkjulið presti sum eldhugaðum oddamanni. Fyrst í Abel Katrinu Niklassar kirkju savnar hann saman triðja kirkju og nú í st. sunnudag í hvorjum mánaði | nógvar Foroyingar undir sínum prædikastóli. Mangur hevur her fingið eyguni upp fyri tí andi- virði vit eiga liga ga í foroyskari | messu og sálmasangi, og kent á | fyrsta sinni ta sælu kenslu, tå | | alt | móti hægstu hæddum á inni í einum bar upp eftir móður- | málinum. | Hitt mannafelagið, kristiliga ung foroyska stovnað fyri 10 árum síðani, er ein grein av Tad er ivaleyst tað hitt mest lívsmergjaða. Hvort sunnu hesum virki. felagið her, ið nústundis er kvold leitar fjøld av Foroyingum niðan í Rosenborggøtu 15, hvar hildnir í stór- ad er at mæla ollum Førovingum til, ið fundirnir verða stovu K. f. u. ms. Í niður skulu, at vitja innum gátt > | her. Seinasta vetur eru rødur | fluttar fram um andalig og onnur | . $ | evni av fleiri kendum donskum | prestum og av Feorovingum, („hr. | dómara; Jóannes bónda Paturs- Ed Anton Degn, skjalavørdi; H. A. m. á. Bærentsen, lands son; Haraldsen, kennara; | Í | Djurhuus, skald og Emil presti Joensen. Umframt tey regluligu fundar- kvold verða bíbliufundir hildnir í felaginum hvort hoskvøld fyri teir limir, ið hug hava og trongd kenna til at lesa saman í bibli- uni og samrøda um tey ting, ið meira beinleiðis mennir hitt andiliga lívið. Eisini hesir fundir eru væl vitjaðir. vetur íbirtist aðrir bíbliulestrar, Scinasia Á