týsdagur 28. januar 1930síða 2

Vinduer, Døre og Lister. Godt og billigt Arbejde. Hugo Øster's Maskinsnedkeri, Tlf. 216. Thorshavn. Tlf. 216. Forlovelse, Ægteskab, verdensberømt Bog, 196 Sider, 1,85, Dr. M. Fadden, amerikansk Læge: Ægtaskabelig Livs- lykke, 2 Bind, kun 3 Kr. for begge B. Dejlige Sne, den unge, dybtsunkne Kvindes Testamente, Op- lag 40,000, 1,35. Ford: Hemmelighe- den ved at tjene Penge, 1,25. Sund- hedslære, mange Oplysninger, kun 1,00. Elvekjær: Muntre Fortællinger, kun 1 Kr. 25 Øre. Filmens Æventyr, stort Pragtværk med 125 Kunstfotos, kun 31, Kr. Ungdom og Kærlighed, 0,75. Sølves Bogforlag, Afd. F. S. D., Odense. store Den skænkede som de ønskede bevaret. færøske Befolkning dengang et Værelse hertil med Navnet »Jacob Jacobsens stovac. Oprettelsen af et kvindeligt Studenterkollegium vil forment- lig kunne gennemføres i Lighed med Oprettelsen af Studenter- 1923, det skal gøres, og navnlig hvad gaarden men hvorledes det vil komme til at koste, kan først bestemmes, naar den en- delige Plan foreligger, men med de billige Byggepriser og den efter den paatænkte Kvinde- regens mere beskedne Karakter vil det sikkert kunne gøres for en betydeligt lavere Sum end i sin Tid paa Studentergaarden. Meget afhænger ogsaa her af paa hvilke Betingelser man kan erhverve en passende Grund, men man haaber, at Prisen for et Værelse maa komme til at ligge omkring 8000 Kroner. Efter at have henvendt mig til Dr. Eli Møller, har jeg bragt i Erfaring, at hun gerne ser, at der ogsaa bliver et Værelse for en ung Kvinde fra Færøerne og Betingelsen er kun den, at der skaffes et Beløb af ca. 8000 Kr. Jeg lader Spørgsmaalet gaa videre, idet jeg anmoder For- ældre og andre, der kunde have Interesse for Sagen, om at over- veje, om den ikke var værd at 8000 Kr. altid ofre lidt for. Kan de samles ind, vil der altsaa være en Fribolig for en økono- velstillet færøsk misk mindre Studinde i København. De unge færøske Kvinder, der har Lyst og Evner til at studere, har jo, hvis de ikke er formu- ende, ret vanskelige Kaar at arbejde under. For det første maa de bort for at tage Studen- tereksamen, og da der ikke fin- des billige Kostskoler for Kvin- der, bliver dette meget kostbart. Senere har de ikke Adgang til Regensen. I Tilfælde af, de 8000 del at man skaffede Kroner til et Værelse Studenter- kollegium for Kvinder, vilde der paa paatænkte dog være Mulighed for, at man kunde hjælpe een, og man kan ikke se bort fra den kulturelle detydning, det vilde faa for Øerne. Klaksvig, den 20. Januar 1930, Gudrun Zachariasen. Kongsgóðsið Í Í »Dimmalætting« nr. 1 í ár sýnir blaðstjórin sína freði yvir 1929, tá hr. fólka- storri er valårslitid í mai A. Samuelsen varð kosin og froðin yvir, at hr. Effersoe kom tingsmaður, enn so évæntandi inn á Danating, høvdu aftaná at Feroyingar vrakað hann. »Dimma« sigur, at tað fyri tær foroysku sakirnar, verður og er til mikið gagn at hr. Effersøe kann leggja eitt gott orð fyri tær á Danatingi. rad og tað inum Føroyingi, at hann roynir Men »Dimmalætting« mátti roynt at fortalt fólki, Effersoe hevur gjørt, sidan hann kann væl vera, at so er, kundi ein væntad av at gagna landi sínum. hvørji brøgd hr. sum danskur umboðsmaður kom inn í landstingið. I fall hr. sum so, aft fólki ein alt, so roynir hann at gagna Effersøe hugsar sínum landi og skyldar Foroyum; men hugsar hann sum so, at sínum veljarum skyldar ein alt, so má hann gagna Danmørk, sjålvt um hann so svíkir sítt egna land; og so var tað betur fyri Føroyar, at ikki á komin á Danating. hann hesum sinni var Mangur maður undraðist yvir, hvat tað landsgagnliga er, id hr. Effersoe hevur gjørt á Dana- tingi. At >Dimmac vildi rósa hr. Effersøe fyri hansara stødu í sakini um kongsgóðsið í Før- oyum, mundi ongan vara. Men lá lætting« nr. 2, ein lesur >Dimma- sær hann á odda- greinini, at »Dimma« slær seg í stallbrødralag við hr. Effersoe, tå hann sum danskur umboðs- maður valdur av dønum — fyri at gera sínum veljarum til fót umboðsmannin, vildar, setur fyri hin før- oyska meðan harðasta stríði okkara hann stendur í um ognarættin til for- oysku jorð. »Statens Ejendomsret vil ikke orð fast; kunne omstødes.« Hesi roynir »Dimma« at slåa men prógvini, hon førir fram, eru so ússalig, at tey eru, sum »Dimma« sjálv sigur seinri í greinini: »Men en Diskussion af dette Problem er uden praktisk Interesse i vore Dage.« Jorðin er givin kirkjuni sum sálarbót, sigur »Dimma«; men hví greiðir hon ikki frá, hvussuleiðis sam- vitskuleysir prestar og munkar, við ræðslusogum og myndum av øllum illum, noyddu og lokkaðu doyggjandi menniskjur Nei, tað er ikki vert at tjakast um, at lata jørðina í sálarbót. sigur >Dimmac. Tá »Dimmalætting« sigur, at kirkjan gav jørdina til statin, so vita tí tað vita all mentad menniskjur, at man blaðstjórin ivaleyst betur, enn hann sigur; trúbótin varð innførd móti vilja kirkjurnar, bisparnir vórðu av- settir, og jørdin varð løgd undir kong, alt eftir boðum kongs — móti vilja bispanna. Fyri at ugga bøndurnar sigur verri Dimma“, at tað verður fyri teir, tá Løgtingid fær ræðið Debat om Arendrup-Affæren 3 nye Arrestationer Í Plum-Affæren. Lovforslaget om Motorkeretejer til 1. Behandling, (Telegram til ,Føroya Social-Demokrat“). København, 26.—1.—1930. Folketinget behandlede i Fre- dags Forespørgselen fra Grev Holstein til Ministeriet, angaa- ende Arendrup-Sagens Afslut- ning. Det kom til en storpolitisk Debat, hvorunder bl. a. deltog Statsministeren og Handelsmini- steren. Hans Nielsen, Madsen- Nygdal, Christmads Møller og Ordet. Niels Frederiksen havde Henimod Slutningen af Debatten stillede Hans Nielsen Forslag til Dagsorden, der udtalte fuld Til- Afgo- vedtoges slutning til Regeringens relse. Dagsordenen med Regeringspartiernes Stem- mer mod Oppositionens. fore- I Plum-Affæren er der laget 3 nye Arrestationer, idet de Conninck Smith fra Nordisk Trust og Direktør Wilhelm Meyer, samt Prokurist Braun- stein fra Chr. Wulf & Co. er arresteret. Landstinget har foretaget 1. Behandling af Lovforslaget om Motorkøretøjer paa Færøerne, tilladte Forslaget efter hvilket den Køre- hastighed sættes op. anbefaledes af S. P. Jensen Socialdemokratiet og Effersøe. yvir kongsjørdini; tí Løgtingid vil óivað leggja meira leigu á Tað er fosturlandsalskur í jørðina. ein vánaligur teim bónd- um, sum kunna hugsa soleiðis, at tað er betri, at útlendingar eiga landsins jørd; ti so sleppa bøndurnir frá at lata ta leigu, sum Føroya Løgting kanska vil leggja á »Dimmalætting«, skal rinda pen- teir. Hver, meinar ing til Løgtingid, tá ríkir bøndur skjóta seg undir kong fyri at pi at rinda Føroyum 2 sleppa fri leigu? Fátækir fiskimenn, ar- beiðarar og træðarmenn skulu kanska rinda pening fyri bønd- urnar? Ja, tað kann sema seg fyri ríkmannablaðið >Dimma- lætling« at hugsa soleiðis; men hví er hon tå so eym um teir, ið vilja hava træðir og grund- stykkir? >Hvis Sagen ordnes, som af Hr. Patursson ønsket, vil det blive lige saa vanskeligt at faa Opdyrkningsjord og Grundstykker fra Kongsgodset, som det nu er at faa Grund og Trøer fra Odelsgodset.« Hesi orð »Dimmalættingar« ljóða annar- leiðis enn neyðarrópini fram- manundan síðsta løgtingsvali, tå »Dimma« ålegdi Føroya velj- arum, at teir ikki måttu velja javnadarmenn; tf teir vilja av- taka hin privata ognarrættin og gera alla jørd til samfelagsogn. Nú hvussu skaðiligt tað er, at lata fúa samfelagsins. hettar, ið kann, ikki slíkt; tí neyvan trúgvi eg, at blaðstjóri »Dimmalætting«ar skrivar — »Dimma« um, ræði Fatið eg fali einstaklingar meira yvir jorð hvor er vorðin bolschevikkur nú f síðstini, heldur man hansara kæran um teir ognarleysu vera kåva út yvir framsett fyri al tær gerðir, sum hr. Effersøe ger fyri at bjarga sessinum sum danskur umboðsmaður. Virgar. Til prins Samuelsen, L. $., hertugur av „Dimæalætting“ og sambandinum, greivi av lenistólinum, uppsitari „undir Ryggi“, arvingur til dynastiðið Samuelsen. Heima við hús, 13. jan. 1930. Kæri vinur! Tá ið tú fanst uppá at spyrja, hvat ið skilur teir politisku flokkarnar her á landi, helt eg meg vera beinasaman, tá eg segði lær somikið, at tú kundi koma á beina leið. Men eg síggi í »Dimmalætting« fyri 11. jan. í ár, at tú er heldur enn ikki illur við meg; ja, tað sýnist mær, sum um tú bar teg at eins og hin fýrfólaði, ið melur kring um ein heitan greylapott og íkki torir at nema við, av ræðslu fyri at brenna tunguna. Eg eri ógvuliga bilsin yvir, at tú gevur teg inn á javnaðar- flokkin. Tað er ikki javnaðar- flokkurin, ið hevur loypt ilt í teg, men tín kæri vinmaður »Streymur«; kann henda tú vilt eira mær, vit eru jú so væl, eftir brævinum at døma, sum tú hevur skriva í »Dimmal.«. Fyri tað um tú meinar sum so, at tå ikki er stórt ringari enn teir konguligu vísindamenn- inir, t. d. danski kongurin Fríð- rikur ella franski einavaldsharrin Ludvík XIV. Báðir eru jú gitnir fyri teirra gløggu orð, sum t.d. >Vi alene vide« ella »Staturin, tað eri eg«. Enn hevur tú vist ikki sagt: »Staturin, tað eri eg«, men eftir hvat eg kann síggja, verður tað vist ikki leingi, áður enn tú nýtir hesi orð, t. d. so- leiðis: »»Dimmalætting« og Sam- bandspartiet, det er mig«; men øll hesi »vi«-ini, tå kemur vid, gera meg heilavillan. Eg meinti als ikki vid fleiri, tå eg skuldi hjálpa tær eitt sindur áleiðis. Soleiðis haldi eg tað vera nakað lítið mannfólk í tær, eftirsum tú ikki torir standa mann móti manni, men bert krógvar teg aftanfyri tað av blaðmonnum ofta nýtta orði >vic. Um so er, at lú einaferð arvar >Dimma- lætting«, uttan at broyta teg eitt sindur, vænti eg, at >Dim- malætting« verður strokin og í staðin fyri sett >Moderne Da- mer<. Eg vóni, at tú eina aðru ferð minnist til, at javnaðar- flokkurin ikki er »Streymur«; men »Streymur« — »ja det er mig«. Kæri vinur, eg visti als ikki, at tå var »Medarbejder« hjå »Dimmalætting«. Tad hevdi eg seinast vænta. Ég visti íkki betur, enn tú bert var L. S, mín góði vinur, og »derudi tro'de«, Sjálvandi er tað óhugnaligt sovorna mær í Og sum tú fyri meg at fáa eina skolu, sum (tå gevur ektaðum „G“-Dur. skeldar meg út — tað er ikki lukkuligt; ikki fyri meg, men fyri teg, tí tú fær fólk til at trúgva at tå hevur verið >Med- arbejder« á einum svinaslaktari í Suðurvestjútlandi, har tú ikki hevur hoyrt annað enn grísa- gníggj, og nú heldur áfram við hesum grísaljóði. Eg síggi, at tú vil hava at vita eilt sindur um munin á socia- lismu og kommunismu, Ikki kundi tå støgga til heystar, kann henda, at tå tå er vordin eina- valdsherskari, um rikid ikki er annað enn ein lenustólur »undir Ryggi<. Soleiðis kundi tú, sit- andi á tromini við greytapott- inum millum føturnar — sum eg vóni tå er kølnadur oyst vælsignilsi og vísundurlig råd og bemerkningar út yvir tínar trågvu undirsáttar, hvarímillum »Streymur« er ein. Vegna tess, at eg havi time lo monsense«, sum Eing- ilskmenninir siga, kann eg ikki svara tær, tå tå skrivar næsta bræv til mín, hvat ið eg ikki ivist f — vit eru jå so væl. Annars er at siga, at eg livid væl, og vóni eg, at tú »no tú skjótt verður frískur í búkinum, tað er so ringt at hava búkilsku, vegna hungran eftir kunnleika. ØN í húsinum lata »Dadda«, ið altíð spyr - líða snobbi. heilsaður frá heilsa, eisini meg eftir L. S. Mest verið (i vini tínum. Streymur. Úr Foroyum. Tórshavn. „Arizona“ åsigld. Fyri gott 8 dogum síðani hendi á Fuglafirði nakað, ið tí- betur sjáldan ber á í Føroyum. Ein enskur trolari kom siglandi inn á Fuglafjørd og stevndi beint á »Arizonu«, ið lá fyri vetrar- varpi, og rendi á hana um stór- vantini, knæsaði 8 plankar og skræddi dekkið upp. Trolarin slapp sær leysur aftur frá >Ari- zonu« sigldi åt aftur av fjørdinum, uttan at lata við seg koma. og Fuglfirðingar, ið væl kenna eingilskar trolarar og leirra merkir, fingu tó vissu fyri, at tað ein »Bascomb«-båtur, og eisini hvor hann var. Óivað verður henda ásiglingin til rættarsøk, við krøvum endurgjald. Fyri reiðarin á Lorvíks-Jóannes, var var gjørd um »Årizonu«, hetta ein meinur klikkur, tí »ÅArizona«, ið altíð hevur verið av teim góðu skipunum, hevur í sein- astum fingið so mikla umvøling, at hon mest mátti kallast eitt vælaskip. Ólavsekan 1930. Eftir tilburðinum á Løgtingid seinasta ár, so skuldi Olavsøkan 1930 gerast heilt úrlík teim vanligu Olavsøkunum. Her í Havn skuldi haldast stór-hátíð, vegna 900-ára-dagin eftir bar- dagan á Stiklastoðum, har Ólavur kongur fall. Legtingið settu nevnd til at fyrireika og skipa fyri, so alt á komandi Olavsøku skuldi fara soleiðis fram, sum sømdi Føroyum og Logtingi. Men nú ganga tíðindi um, at menn, vegna áheitan frá um- boðsmanninum, eru um at broyta hesa Løgtingssamtykt, og skjóta ta tilætladu særhátíð út til 1932 ella til Løgtingsins soga er skrivað og prentað. Tað skal væl íkki vera Trond- heims-hátíðin og Altings-hálíðin, ið eisini fella í ár, ið eggja til útsetingar? Understøttelse til Højskoleelever. Amtet meddeler: »Under Forudsætning af, al der for det kommende Finans- nar af Statskassen vil blive stil- let til Amtets Disposilion et Beløb til at uddeles som Un- derstøttelse til fattige Folkehøj- skole- og Landbrugsskoleelever