Sosialurinarkiv
Sosialurin 1930-03-04, síða 3
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 4. mars 1930síða 3

‹ fyrra síða allar 4 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

og Grønlandi, hevur „henda nýggja kontraktin soljóðandi sáttmála: >Lader Rederiet Fisken afhente fra Skib i Søen, skal Rederiet give Mandskabet en Pris svarende til Dagsprisen paa Færøerne for Salg af Saltfisk paa det paagældende Tidspunkt og udbetale Salgssummen efter Fra- drag af 2'/; Øre pr. kg ved Is- land og 4'/; Øre ved Grønland for Fragt og Skibsudgifter. For blød Fisk, naar den vejes fra Borde, regnes Fradrag for en Svindprocent af 6 ved Islands og 10 ved Grønland«. Um $ 2 var langur og drúgv- ur dráttur. Reiðarar kravdu, at skuldu taka lut í við landing í kravdu, fiskimenn havnaútreiðslum Reykjavík. Fiskimenn at øll hesi útgjold vid kontrakt skuldu ganga av reiðarans parti. Endin var, at oll avgerð um hetta trætumål var strokin úr kontraktini og har var bert standandi: >Rederiet lønner Skipperen, udreder Hyrerne til Bedstemanden (-mændene), Kok, Motor- eller Maskinpasser, samt afholder alle Driftsudgifter«. Nú eru, sum áður, orðini „alle Driftsudgifter“ ógreið og mugu í jvamålum fara undir rættar- dóm. Krav fiskimanna um kon- tant gjald fyri fiskin vid hvørja landing, stóðu reiðarar so hart ímóli, at tey annað hvort máttu falla halda fram, so vóru ley burtur fyri ella streikan logd hesu ferð. Eitt nýtt punkt í kontraktini, sum eina viðkemur heilsubótar- viðurskiflunum, er vert at neyna. Landslæknin vendið sær í heyst til felogini um at hava eftir- ansan eftir, at menn, sum høvdu berklasjúku ið smiltaði, ikki komu umborð. Samtykt var tí ein $, sum áleggir skiparanum at lata menn, sum kunnu ætlast háttaðir, áður ransaka enn fleir al Vera so av læknanum, mynstra. Hin harðasti dysturin stóð um áramálið, henda kontrakt skuldi galda fyri. Reidarar ár og fiskimenn eilt. Endin var tann, at 8 16, sum er tann síðsta, fekk hetta orðaljóð: >Denne Kontrakt gælder for Aarene 1930 og 1931 og kan derefter opsiges fra en af Parterne med mindst Varsel til en kravdu 5 ) Maaneders 1. Oktober«, Sjålvsagt fáa leir, sum eru uttanfelagsmenn, eisini vinningin av lí, sum vunnið er, saman við felagsmonnum; men hann er teimum lítið til heiðurs. Vanlukkutrygging- argjald fiskimanna hev- ur leingi verið eitt klandursevni. Asett hevur verið, at útgerða- maður hevur skyldu at rinda Føroya Vanlukkutrygging 24 kr. í ársgjald fyri hvonn fiskimann, lv. s. 2 kr. um mánaðin fyri ta tíð, fiskimadurin er vid skipi hansara tað verða ca. 14. kr. Samtidar hevur verið ásett at at fiskimadur hevur skyldu at rinda Foroya Vanlukkutrygging 9 kr. í årsgjald fyri seg sjálvan. Hetta síðsta gjald verður millum manna stundum nevnt >heima- premian«, Nú skuldi tað verið Sjålvfylgjuligt, at eins og útgerð- armaðurin ikki hevur skyldu at rinda fyri fiskimannin meira enn svarar til tíðina hann er við skipi hansara, so skuldi fiskimadur íkki heldur haft skyldu at rinda fyri sjálvan seg meira enn svarar til tíðina hann er heima — tá fyrst svarar gjaldið til navn sítt, >heimapremian — og skuldi hon sbr. hitt ásetta ársgjaldið verið 0,75 kr. um mánaðin. Fyri hesi ógyldugu gjøld hevur Føroya Vanlukku- ÍrYgging pantarætt, åvikavist hjá åtgerdamanni og fiskimanni, men ikki hjá útgerðamanni fyri „heimapremiu“ fiskimannsins, Tað sýnist ímeðantíð ikki, at fiskimaður og ótserðamaður eru eins fyri lógini í hesum føri, tí meðan úlgerðamaður sleppur við at rinda 14 kr. av 24, má fiskimadurin rinda 9 kr. av 9, antin háðm nú rindar allar 9 sjálvur, so sum oftast man vera, ella útgerðamaðurin rindar ein part av hesum 9 kr. fyri hann, so sum stundum er tilfelli. Foroya Vanlukkulrygging fær soleiðis tífalt gjald fyri fiski- mannin meðan hann er úti og fiskar við skipi - útgerðamannsins, 2kr. um mán- aðin og »heimapremiuna«, 75 oyr um mánaðin. Harumframt tær Foroya Vanlukkutrygging 75 oyr - bæði premiu um mánaðin frá fiskimanninum meðan hann er heima. Um Vanlukkulrygging lógligan rætt til hetta gjald man vera ivasamt, og tað er torvur á Føroya hevur at fáa tað avgjort fiskimenn miklan órætt av vanlukkutrygg- ingargjaldinum umframt at tað kann vera nógmikið. Tað hevur verið roynt at fáa við dóm, lí líða so hella, úlgerðamenn at rinda fiski- monnum 75 oyr um mánaðin aftur av heimapremiuni fyri ta tíðina, teir eru umborð sbr. $ 66 í lógini um vanlukkutrygging; men tað hevur bert eydnast í einstøkum tilfellum. Eitt hitt frekasta víkjandi óskil við- vanlukkutryggingar- gjaldinum er, at fleiri fiskimenn, ja, í hundraðatali hesi síðstu 5 árini hava rinda 9 kr. tvær ferðir um árið. Hella óskil kemur flag: Ístaðinfyri at vanlukku- tryggingin, sum natúrligt skuldi verið, letur sínar heinta ársgjaldið inn frá hvorj- um fiskimanni íser — tað er jú hjá honum hon panta- rættin o. s. fr. letur hon úlgerðamannin fáa rokning fyri >heimapremiuna hjá fiskimonn- um, ið eru við hansara skipi soleiðis umboðsmenn hevur — SO eins og fyri hansara egnu pre- miu. Tað hevur ført til at allir útgerðamenn debitera allar sín- at fiskimenn fyri heimapremiu, oftast 9 kr. Tá nú fiskimenn ofta skifta skip minst einaferð á sumri, vera teir debiteraðir tværferðir fyri 9 kr. Stundum eru fiskimenn so hyggnir, at teir hesum í avrokningini og krevja aðrar 9 kr. aftur við tað sama; men tad er langt frá altid, gåa | og tí er hendan órættvísisflokjan vorðin gomul hjá mongum. | mongum tilfellum er hetta tví- falla gjald komið inn til van- lukkutryggingina, og tå er tað toluliga lætt at fáa tað rætta; men vit hava tíverri ikki so få tilfelli, tå úlgerðamaðurin ikki hevur goldid til vanlukkutrygg- ingina, hóast hann hevur debi- lerað fiskimannin fyri 9 kr. í heimapremiuna, og tá er flokj- an ikki altíð so lætt at greiða. Væl er tað ein lætti fyri Vanlukkutryggingina at lata út- gerðamenn krevja inn heima- premiurnar, fstadin fyri at lata sínar egnu umboðsmenn gera tað; men tað er ein stórur spurn- ingur, um tað er rætt at gera lað. Fyrst voldar tað, sum áðurneynt, eina hervuliga ógreiðu vanlukku- pantarætt fyri heimapremiuna í tilfelli av, at og tí næst missur tryggingin sín hon ikki kemur inn — tí tað batar væl ikki at:fara at panta tann fiskimann, sum einaferð ella kanska tvær ferðir hevur goldid 9 kr. Ul útgeiðarmann? Tað er eisini ófætuligt, at út- gerðarmenn vilja hava nakað við heimapremiuna at gera; lí í strangasta lagi kemur hon teimum einki við. Tá teir rinda millum fiskimannin og Van- lukkulryggingina. sína úlgerðarpremiu, eru teir leysir. Heimapremian er ein sak Lýsingar ET - TMM I TNO Veiði hýsu og flatfisk. Ísvirki mælir Føroya fiskimonnum at leggja allan alvin å at veida hysu og flatfisk. Fáið tykkum hysu- og kalvalínur. Fiskimenn eiga at lata veiðina til Ísvirki, tí harvið vinnst størsta úrslit í longdini. Tess størri „produktión“ tess minni útreiðslur pr. kg og harvið tess størri eftirgjald. Ísvirki. us NG fiskimenn verða mintir á, at eingin limur av F. F. TIL: > 00 UT Sir ' = má fara við skipara, sum ikki hevur árskort fyri 1930 sum prógv fyri, at hann er limur av Føroya skipara- og navigatørfelag, ei heldur | må hann fara við skipi, har sum ikki oll manningin kann prógva at vera æntin í F. F. ella í Skiparafelagnum; ger felagslimur móti hesum, er hann fallin fyri $ 13 í felagslógini. Stjórn Feroya Fiskimannafelags. Skiparar verða mintir á, at teir ikki mega taka mann umborð til fiskiskap, sum ikki æntin kann prógva í ár at vera limur av Føroya Fiski- mannafelag, ella hevur árskort fyri 1930 sum felagi í Føroya skipara- og navigatørfelag. Um teir ikki halda hesar treytir, falla teir í bót 6 kr. fyri hvønn mann bæði til Fiskimannafelagið og til Skiparafelagið. Eingin kann prógva at vera limur av Skiparafelaginum, uttan hann hevur felagskort fyri 1930. Føroya skipara- og navigaterfelag. SKIPAÚTGERÐ 811 skipaútreiðsla sosum proviantur, fiskireið- skapur, manilla, tógverk o. m. a. selist frá lágir. POUL HANSEN'S HEILSØLA TELEFON 61 TORSHAVN TELGR.-ADR.: VERITAS Føroya Fólkaháskúli. Summarskúlin fyri gentur | Skrivumaskinu seljast lagalig uppá galig betalingsvilkor. séra av- Maskinurnar kunnu síggjast er frá 1. mei til Ólavseku. og roynast hjá umbodssølu- Bønarbræv um peninga- | manninum styrk má vera sent til amtið M. Merk, innan 15. mars. Tær, sum Telf. 233. Tórshavn. Telf. 233. ætla sær á Føroya Følkahå- | -— — — nn skúla mugu skila tað til í : benarbrævinum. Gummistyvlar R. Rasmussen. Símun av Skarði. | og gummiskógvar, av Til leigu. Hús besta slag, eru at fáa hjá J. LAMBAA TÓRSHAVN MÁLTR. 89. »Havnar Arbeiðsmanna felages er til leigu. Vælhósk- andi pláss til er Hús til solu. pakkhús og til skrivstovu. Greinligari við at venda sær til Nokur hús í Havn seljast J. H. Rubbeksen, bíligani. Lagalig betalingsvilkor. formaður »H: mar an rr Gå afel: : M. Merk, avnar Arbeidsmannafelag«s amboðsseiumaður. Máltr, 211, Telf. 233. Tórshavn. Telf. 233. | ger - TORSHAVN - TELECR.: SKIPAFELAGID …—m = Allir rættir Føroyingar taka bert verur og ferðast einans við førum skipafelagsins. Pi. Skipafelagid Føroyar. þm Besta meismjøl í sekkum a 50 kg. fæst lættan fyri J. Lambaa, Tórshavn. Málir. 89, pris Føroya skinara- og navigatørfelag limum sínum kunnugt, at skiparalønin 1930 er 9 pCt. av bruttoveiði, umframt lippurnar, og bestimannalønin fiskipartur og 2 pCt. av bruttoveiði, kommisjón, farmagjald og trygging fráðrigið. NEYNDIN. "|; FISKAVIRKI SYÐRUGGTU tekur móti fiski til turk- ingar. Tann, sum vil vissa sær pláss til várs, eigur at siga frá í góðari tíð. Telefon 6. Husholdningsskolen. Nyt Kursus fra Maj til August. For Agenter. Godt Lokale til Leje, Telefon 104. Sjóvinnulánsgrunnurin. (brá- fengis í húsi Richards Longs) er Skrivstovan í Tórshavn opin til inngjald av lutapeningi hvonn gerandisdag kl. 4 Måltr. 117. 9 S.þ. 5 EIEIE3EBE3EIESE3OEBESEJESEJEJEJE Tandlæge Kaaber E EJSSEJE3EDE3 | 295 - E praktiserer fra den r 15. Februar i Tran- E3 gisvaag i 14 fS] E3 EJ EJ Dage, derefter i Vang. 11 X 1361 X 131 X 1367 FT »e HET X 19 X [SGT xx 13CI X DEDE TRIX IKT Mandskab søges Fiskere, hurtigst til en Tons stor Motorskonnert. der Plads, sig straks til undertegnede. D. J. Vilhelm, Vaag. Telegr.-Adr.: »Misaa«, onsker bedes henvende