týsdagur 15. september 1931síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
S
-FØROYA-
FRÆLSI JAVNAÐUR BRÓÐURSKAPUR
j .ysingaprisur fyri peti eglu: 30 ovr. å forsiduni, Få . ør Kostur kr. 1,50 fjórðingsárið Porto. Blaðið r
Nr. 37. | % OR 4, EA Við størri TesinguM læst Tirsdag hin 15. septembir 1931. verður bilagt á posthri UNA DEY SKYN stóðum 5. arg.
avsiåttur í prísinum.
) krivstovuni.,
EVE HON
Tandlæge BREND
Telf. 114.
x
træffes 11—5.
Figgjarspurningur.
Løgtingid må taka alla trygging
i sina hond.
Tað er allkunnugt í Føroyun,
al Løgtinginum lorvar pening.
Pening
5
pening, lað er loysunn-
líð,
og ikki minst á Forova Loglingi,
arorðið allastaðni um hesa
og lað kanska enn meiri aflaná
at figgjarskrå ríkisslýrissins er
fyrilogd tinginum.
Viðurskiflini á hátt á
eru
henda
tingi, peningavidurskiftini,
ikki núfyrslani íkomin. Hesi
+()
seg
lað
viðurskifti hava gjørt gald-
andi í mong ár, og hevur
sterkl
a verið framhildið hvorja
(8)
19
cinaslu fer hesa seinastu manns-
ævuna, táið menn tingmenn
ella aðrir
at tikið
hava heilt á lingid,
stuðul í
Sjálvt
um (ad hendingaferð kann hava
munag60dan
cinumhvørjum framtaki.
heppnast at fingið tingid til al
pent seg (il kanska yvir
evnir so hevur lað alltid verið
undirstrikað, at:lað er vágaverk
»HOirnar
at geva seg í kast við við
hesum orðum: eru
ringar, og Løgtingid eigur um
ongan pening at kalla«,
Nú kann
lað, al
lað vera nakað um
æli er at minnast á
ráðini, lúið »disponnerast« skal,
eins og ein og hvor til sína líð
eisini má ásannað tær vánaligu
tíðir, ið líð til aðra vitjað eitt
land. Men tað
má eisini vera
ein skylda hjá einum fólki, og
ikki minst hjá einum tingi, á
hált
ið linginum, frægast og lagalig-
taka Gl umrødu, á hvonn
ast, kann vinnast nakað av
peningi.
Imillum mál, ið fram hava
verið hildin, ið kunna hava
givið landinum fleiri innløkur,
hevur tíð til aðra verið nevnt
åvist hilt heilt
brunalrygging (0)
9
skeiva í lí, at: a
lar tær túsund-
als krónur, ið gjøgnum tíðina
hava farið av landinum, fram-
vegis skulu flotnað upp í hendur
,
á fremmandum kapitalistiskum
felogum. Tí tað er ein kend
sak, at foroysk hús ella aðrar
ognir ikki eru eldfimari enn hús
og ognir aðrastaðni. Enn er
korlini einki komið burtur úr,
enn er eingin foroysk bruna-
* "00 Go
lrygging.
Um dagirnar var á tingi til
viðgerðar ein umsókn frá ym-
iskum foroyskum skipa- og
bátalryggingarfelog um at fån
endurnýggja slalsstudning, ið
felogini hava nýtt. Táið málið |
var til aðru viðgerð, verður sagt
í salinum, at f hvussu er 2 av
hesum tryggingarfeløgum høvdu
sitt al trvggja fiskiførini, ið hesi
seinri årini eru bygd til Føroyar
og driva ferskfiskaveiðu. Feløg
ini høvdu svara viðvíkjandi
hesum førum, at tev ikki kundi
takast upp í tryggingarfeløgini,
heill
fiskiskapur, hesi for drivu. Hetta
tí hella var ein nýggjur
ljóðar logið, men soleiðis skal
lað korlini vera.
A hesum sæst sjónliga, al
batin ikki bert gerst fyri for-
oyskari trygging, ullan hon
verður ein samfelagsuppgáva.
Einstaklingar og felog mega her
víkja, og Løgtingid eigur at laka
alla trygging í sína hond. Bæði
brunatrygging, skipa- og båta-
lryggingin eigur og må vera
Føroya Løglings.
M. S. Viðstein.
Heim
frá Bretlandi.
Ring sølulikindi fyri
saltfisk.
Samtala við
fullirúa Ejvind Evensen.
Vit hilla barra fulltrúa Ejvind
Evensen umborð í »Sleipner«,
Vit vita, at harra Evensen hevur
biðja
vil hann greiða okkum frá ferð
verið í úlheiminum, og
síni, og gongur hann okkum
beinasamur á moti.
— Hvat vóru orindi tygara?
— Ørindi mini vóru at kanna
eftir, eru
fyri sallfiskinum. Ég var í Aber-
hvussu solulíkindini
deen, Hull og London.
— Eydnaðist tað lygum at
uppnáa nakað úrslit?
— Nei, lessverri. Allir fiska-
keyparar í Englandi, eg lalaði
fullar av
salt- og klippfiski, so mogulig-
við, høvdu lødurnar
leikarnir eru alt annað enn
góðir fyri sall- og klippfiskasolu.
Tað er ilt al fáa bod í heila
lakið. Várfiskurin er enn. ikki
seldur. Keypararnir hava roynt
at turka Men nú hava
teir at kalla hildið uppat við al
gera nakað við fiskin.
Í Hull keypa teir einans fisk
— 15—22 stertar til balluna.
Men lann hava vil so
lítið av. Hann fiskast á so ræð-
hann.
fiskin
uliga djúpum sjógvi. Expedi-
tionsskipid >Aretic Queen« —
hjá Helder —- hevur selt 100
tons av hesum stóra fiski til
A. & M. Smith, Lid., Hull, fyri
10 Pd. tonsid, avreiddan í Hull.
Hvat siga lygum um fram-
líðarmoguligheilirnar fyri fiski-
skap okkara?
Tað einasta, ið loysir seg
nú, er ferskliskurin, særliga
Matfiskurin.
Vit takka fyri samlaluna.
Summar í Finnmerkini.
Á rensdjórabaki verður alt húski flutt til summarbúðstaðin.
'
Norðust í Noregi,
búgva Finnmarkabågvarar
Hetta
viðurskiftum,
fram
nevndir. folk, ið er av
herl av teim tað
sitt
5
sínamillum. Rensdjórini eiga lívið í hesum fólki, bær
lív langt norðanfyri lóg og
við Ishavinum og
mongolara-ætt, er
livur undir.
upp til havið hvíta,
sum teir vanliga verða
ipparar«
treyst og sterkt,
Hetta fólk, ið livur
rætt, avgerð sjålvt øll stríðsmál
i viðvíkjandi
matnad og klædnað, eins og hesu djór verða nýtt sum vanlig ross
til ferðir og sleip. Í teirri
stuttu
tíð, lað er
summur, ferðast hetta
sjáldsama fólk við sínum summarhúsum frá staðið til stuð, meðan
tær stóru rensdjóragongurnar strúka um kavaklodd og íslakt fjøll.
Summarið ei
umdømi, bæði fólk
Andelsbevægelsen
blandt Fiskerne
i Spanien.
Siden den færøske Organisa-
Fiskere blev
Tid il
Røsler fremme om, al
lion af oprettet,
har der anden været
Fiskerne
burde komme i mere direkte
Mai kederne,
Organisalioner
Salgsforhold — til
saml al ogsaa
burde tage Brugsforeningstanken
op for al gøre Fiskerne mindre
afhængige af Rederne og Køb
mændene. Disse Røster har til
Dato ikke fundet Ørenlyd inden
det Flertal af
Medlemmer.
for nødvendige
Organisalionens
San senl som sidste Vinter op
kastede en enkelt Afdeling inden
Fiskernes Organisation
Stølte af et Par
Afdelinger — Tanken om Fisk-
for
med andre
stull, og láið tad er lokið, samlast all aftur á føstum
og rensdjór.
Salgs-Central. Dette
ernes egen
Spørgsmaal har, suavidt mig
bekendt, været drøftet en Del
indenfor Organisationen, men
Resultatet er endnu ikke offent
liggjort.
Mens man i de nordiske
Lande og naturligvis ogsaa
paa Færøerni stadig beskæf
med at gøre Fiskeri
effektivt
tiger sig
erhvervet saa søm
mulig, saa er den spanske
Fiskerbefølkning. nauet ret langt
med Hensyn til Andelsbevægel
sen indenfor Fiskeriet.
Efter det danske Blad >An
delsbladet« har jeg ment det
at være paa sin Plads at fan
følgende optaget i »Førova
Social-Demokral«:
Som et Apropos til Droftelsen
af Mulighederne for Fiskeriels
Organisation paa Andelsbasis
kunde det maaske være af Inte-
resse al høre lidt om, hvad man
i saa Henseende har udrettet i
Spanien, som ellers langt fra
regnes for noget Foregangsland,
hvad Andelsbevægelse angaar.
Der findes for Øjeblikket en.
150,000 Fiskere i Spanien, for-
delt paa Landels 28 Kystprovin
ser. Hvad
bejder for
Fi: kerne ar
Davlon eller,
almindeligt,
enten
fast
der er mere
Andel i
Overskud, ei
hvad
faar Virksomhedens
Udbyttet afhængig
betules
Denne mana imidlertid
Række Mellemled,
frem (lil
af den Pris, dei for
Fisken.
JASSere en
inden den nat For
rugeren, og dette medfører, at
Detailprisen bliver omtrent 100
Cl. højere end den Pris, Pro
ducenterne faar hjem. Mellem
andlerne har skaffet sig en
stærk Indflydelse pua hele Fiske
rierhvervet, bl. á. paa Grund af,
at de ofte Forskud til
de Hjælpemidler, som er nød
vendige til Fiskeriets Drift. Og
maa vd
Fiskerne maa i Reglen belale
urimelig høje Renter af disst
laan,
For at ophjælpe Fiskeriet og
i det hele taget forbedre Fisker
nes Stilling har man imidlertid
eller
dannet Andelsforeninget
»Posilos«, som de hedder paa
Spansk. I 1918 bevilgede Staten
de første Laun til disse »Positos«,
og Foreningernes Antal var al-
Denere el
1923
med
1929 ikke
38.000
dengang 30.
Antalet vokset betydeligt. I
fandtes der 94
23,000 Medlemmer, i
170
Medlemmer og 2 Millioner Pe-
lerede
»Positos«
mindre end med
setas i Kapital (1 Pesetas er fot
Øjeblikket lig med 36 Øre).
Foreningernes Love indehol
der følgende Formaalsparagraf:
»En Andels
forening, opreltet af Personer,
Posito er en
som Er-
har fil
Med-
uafhæn-
der driver Fiskeri
hverv. Foretagendet
Formaal at gøre sine
lemmer økonomisk
ved at udvide deres
gige
Kendskab lil Erhvervet, gen-
Socialforsikring og
Maade at
organisere Medlemmernes Ud-
nemfore
ved paa en bedre
nvitelse af Fiskeriforbruget.«
For at kunne løse disse Op-
gaver har Foreningerne sluttet
sig sammen í et Forbund (Con-
federacion nacionel de los posi-
delt í
forskellige Underafdelinger.
tos marilimos), der er
Posilos har adskillige Steder
oprettet særlige Brugsforeninger,
Medlemmerne
gennem hvilke
kan forsyne sig med Livsfornø
denheder, Redskaber og andet,
Hushold-
ningen. (Der mana her indskydes
som er nødvendigt i
den Bemærkning, at Brugsfor-
enings-Bevægelsen er meget lidt
udbredt i Spanien). Medlemstal
let er 3,138.
sig til over |
Kapitalen beløber
Mill. Desetas og
27 1,000
med Interesse
Overskudet til Peselas.
Virksomheden er
bleven fulgt af Institutet for
Socialpolitik, der endog har un-
derstøttet den for al stimulere
Foreningsarbejdet.
imidlertid Afsæt-
ningsforeningerne, har til
Opgave at hindre Mellemhand-
Indflydelse
Vigligere er
som
lernes fordyrende
ORE
H
|
—
0
<= -L
i