týsdagur 1. mars 1932síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
5
-FØROYA-
CIAL DEMOKRAT
FRÆLSI JAVNAÐUR BRÓÐURSKAPUR
Í vsingaprísur fyri petitreglu: 30 ovr, á forsíðuni, y . Kostar kr. 1,50 fjordingsårid Porto. Blaðið ,
Nr 9 20 oyr. á 3. og 4. síðu. Við størri lýsingum fæst Tirsdag hin Í Mars 1932 | verður bilagt á posthúsinum, brævsavnarstødum | ( art
' ' avsláttur í nrísinum. . ' | og skrivstovuni. Telf, 143. | , .
St kk | ti ið“ oe meg frían at vera við ella ímóti, | Kol & kokes 20.000 kr.
99 d d d- mg . To For rundsti Urer láið atkvoðugreiðsla skuldi verða. | Olja 20.000
== Kortini fingu sjålvstyrismenn at | Hækkingin av spir
Mannagongdin i kreppumålinum i vita, at f okkara valgruppu itus- og tubbaks
Viðslein, H. Poulsen og eg tollinum 25.000
á Føroya Løgtingi.
24.
Í »Tingakrossi« nr. 10 av
í h. ríður »Sunnanmadur«
voystur fram móti javnaðar-
monnum og sambandsmonnum,
ti teir ikki skulu hava tort at
tikið eitt ódnartak, men heldur
lótu landið undir kong. Hann
harmast við rætli, men fer villur,
(á hann fríkennir sjálvstýris-
menn.
óivað
»Sunnanmadur« hevur
ikki skil á mannagongdini í
seinastu eykatingsetu, fari eg ti
blaðið
hesa grein, ið ikki fekk innivist
at: biðja um at prenta
Í seinasta >Foroyalíðindic.
Greinin »Åbyrgdin« um sama
mál var ætlað í næslseinasla
blað,
láið
ið var mest sum alt sell,
skrivað, og var
»
stytt til
hon varð
hon lessvegna trongd og
tað minst moguliga. Ein gjøllari
frågreiding er ikki bert torvulig
fyri »Sunnanmann«, men eisini
og ikki minst fyri okkara
at doma eftir teim
gnu, »pro-
stum«, sum blað okkara boðar
Longu í heyst heittu reiður-
arnir á tlingið um hjálp lil
goymslu av klippfiskinum til al
selja, tå líkindi vóru best. Jállað
var teimum inntil 300.000 kr.
So hvort sum hesin peningur
kom inn aflur kundi hann
lænast út aftur til turking av
sallfiski. Hetta vikli at veiðuni,
Næsti
spurningurin var, hvussu skipa-
io á land var komin.
flotin skuldi koma út til várs.
tpiðarafalagi Arr af 8
Reiðarafelagið gav so aftur
umsókn til tingið um al royna
P Få |
at fåa 1,
søgdu leir seg lørva henda pen-
million til vega;
ing fyri at fáa skipaflotan ul.
Loglingið roknaði framvegis
við leim 300.000 kr. frá bank-
anum og var einmælt um al
søkja statin um 1 millión.
Táið Olavsøkutingid fór heim,
varð givið kreppunevndini full-
makt at handla lingsins vegna
og
fiskiflotan.
iðvíkjandi al reisa nýla
neynda pening (til
Kíksdagsmenninar var eisini
lilið á, at leir gjørdu teirra besta.
Loglingsins áheilan á ríkis-
stjórnina, arbeiði hjá kreppu-
neyndini, ríksdagsmanna roynd-
irnar, alt fordi ikki longur enn
til 350.000 kr. frá stalinum, ið
segði seg ikki at kunna ganga
longur; og bankarnir vóru ikki
til at
lingsins trygging fyri einum so
vika. Teir søgdu, at log-
stórum láni
Nú stóð í botni.
var ikki nóg góð.
Væl var, eflir
gjøllari uppgåvu frá reiðarunum,
milliónkravið sett niður í 700.000
kr. Men tað batti einki. —
parlamentariske Forsamlinger.
Folketingspræsident H. P. Hansen.
Rigsdagspræsident Loebe.
Vi bringer ovenfor Billederne af det danske Folketings For-
mand H. P. Hansen og den lyske R
Den 25.
ketingels Formand, IT. P,
Februar, »Kommunisternes røde Dagø«,
Hansen, en
sdagspræsident Loebe.
fé]
Ig
Deputation fra
nisternes Demonstrationstog til Krisliansborg.
Nationalsocialisterne, med
har i de sidste Dage fremkaldt en saa stor Urolighed i den tyske |
Rigsdag,
at det har været vanskeligt for Ris
Dr. Goebels som Hoved-speak
sdagspræsident Lod
»
modtog Fol
Kommu-
er,
þe
at lede Rigsdagens Forhandlinger, og han har til Tider været
nødt at hæve Møderne,
390.000 kr. vóru enn eftir at fáa.
Kreppunevndin gav upp so
var einki at gera uttan at reka
lingið saman Íyri at (aka
ry) . .
kreppumålid til viðgerðar av
nyggjum.
vendi aftur (il
Løgtingi0 sær
Føroya banka, men tað segði
tað sama. Bankin segði seg ikki
at vera foran at læna logling-
inum umsøkta pening.
Fólkalingsmaður Samuelsen
selti seg, gjøgnum partamenn í
nansudvalget« og >Regeringenc.
Tað fekk,
hann og hansara parlamenn gay
at tað
Danmørk, í samband við
svar, hann hildu
vón um, fór at bata al
venda sær aftur til ríkisstjórn-
ina. Hesum vóru sjálvstyris-
menn ímóli, lí teir hildu, at vit
ríkissljórnar av-
hovdu fingið
gjørda svar. Vil javnaðarmenn
hildu, at tað ikki kundi for-
svarast at sýla einum flokki at
royna statin aftur, tå hann heldur
vónir vera fyri einum posilivum
Vit
eina ferð enn at senda telegram
úrslili. vóru so við aflur
til ríkisstjórnina. Sjålvstyrismenn
sendu samstundis ríkisstjórnini
boð um, at leir vildu koma
fram við einum tolluppskoli.
Frá statinum kom einki jált-
andi svar.
Vit vóru allso ikki komnir
eitt hár longri viðvíkjandi al
reisa pening. Einasta posiliva,
vidløkan um
ið gjørt var, var
at keypa 5000 tons áv salli.
Nú var bert ein vegurin eflir,
ið tóklist at eilt
kunna fora til
úrslit, nevniliga at viðtaka fleiri
frá sjålvstyrismonnum helt
innløkur til lingið. Tí, teir, ið
læna pening, hovdu vigað tings
ins innløgur og funnið tær ov-
lættar til at vera nóg góð
tryggjan fyri renlur og avdrålti
av sléårum lánum út yvir tær
åbyrgdir, ið tingiO hevði líkið
sær uppá, og sum skjótt kundi
vérða effeklivar. Tí eftir konum
peningamanna úlsegn verður
eitt tílíkt uppskot vidlikid av
løgtingi og ríkisdegi, eins gott
og fast ogn og inntøka at læna
uppá.
Sjálvslýrismenn og eg í kreppu-
neyndini vórðu samdir um al
| seta uppskot um:
1) al endurnýggja vidløkuna
frá í summar um luksustoll.
(Hella uppskot, gjørt til lóg, var
tá ætlað til at geva yvir 100.000
krónur).
2) al endurnýggja mílt upp-
skot frá ifjør um avgift uppá
tendstikkar (tand er mett at geva
30—40.000 kr.).
3) at hækka hin núverandi
spirilus- og tubbakstollin við
29% kortini skuldi avgiftin
uppá ecigaretlur, cigaretlpappir
ikki hækkast. (Hin núverandi
lollurin gevur um 200,000 kr.
um árið).
Her aflurat settu sjålvstyris
menn uppskot um Í kr. pr.
tonsid av koli og koksi, '/; oyra
pr. kg av olju, 15 oyr. pr. kg
av brendum kaffi, 50 oyr. pr.
kg av the.
Viðvíkjandi hesum seinasta
eg
|
var meirluli fyri kol- og olju-
avgiftini,
Min
giftina uppá kol og kokes, olju,
persónliga sløda til a
kaffi og (he var tlreylað av,
hvussu nógv ið gekk fgjøgnum
av punktunum 1, 2 og 3.
Varð skarvað so nógv harav,
at tad ið eflur var, ikki var
nóg mikið til at reisa lað neyð-
turvuliga lánið uppá, vildi eg
greiða atkvoðu fyri so nógvum
av lí særliga sjálvstýrisuppskot-
|
inum, sum eg helt vera skarvað |
|
burtur av felagsuppskolinum, ið
|
eg hevði melt at vera hóskandi |
til lánreisingar. |
Skarvað varð burtur av felags- |
uppskolinum: avgiflin uppá a)
hallar og húgvur, b) postpakk-
arnar.
Ég
g fyri
greiddi so alkvoðu
avgiftini uppá: 1) kol og kokes,
Kol og kokes
2) olju, 3) the.
eins og hini
og olju-avgiftin g
punktini, uttan postpakka-, hatta-
og húgvu-avgiflin, gingu igjøgn-
um vid leirri fyrstu atkvøduni,
tåi0
theid
varð
og kaffið fullu.
slemmað punktvís;
Í hovuðsorðadráttinum, ið var
millum (ta neyndu atkvoðu-
greiðsluna og atkvoðugreiðsluna
fyri {í punktvis viðlikna ollum
undir einum, kom so ilt ímillum
sjålvstyrismenn sambands-
g
menn, at sjålvstyrismenn tóku
teirra uppskot aflur. Jóanes
bóndi segði seg ikki lora al fara
niður við einum knokk-
DSO
royttum uppskoti« (hann torir
elur at fara við ongum, hóast
rann hevur boðað frá uppskoti).
Eg sylli fyri, at aftur varð
ikið tað, ið punktvís var við-
tikið av lí uppskotinum, eg
revdi verið við at stilla og
gjørdi eg til mitt lað av sjålv-
stýrisuppskolinum, eg hevdi
greitt atkvødu fyri, og sum eisini
viðlikið
kokes og olju)
var punktvis (kol og
Eg mælti til at greiða atkvødu
fyri uppskotinum. Nú, táið henda
nívdi landinum,
mikla kreppa
mátti síggjast burtur frå
lað
parla-
politikki galt jå ongum
allir
fiskimenn okkara skuldu sleppa
minni, enn annaðhvort
út ella ikki.
Uppskotið, id stemmast skuldi
um, og sum var punktvis við
tikið, var nóg mikið til lánreis-
ingar. Jóanes bóndi hevdi ongan
rætt at drepa tað, sjålvt um
hann hell lað ikki vera nóg
hermannsligt at fara niður vid,
Tað kom kortini at liggja væl
100.000
sjålvstyrismannatølum:
yvir kr., roknad vid
Í
|
|
Í
|
Í
leggja tær
ið val
loysa til kreppuna
350.000
at venda
vildi
kr., og
Tennstikkarnir 30.000
Spælikort 5000
Hin skrevttollurin 25.000
125.000 kr.
Her afturat er al
10.000 ki
viðtikið at
10.000
Filsamans 165.000 ki
| Ein tollinntøka uppá 165.000
| kr. er eingin knokkrovttur skill-
| ingur. Uppá hana kann reisast
eitt slorri lán enn 250.000 ki
sum søkt var eftir afturat teim
100.000 ki
Men sjålvstyrismenn vóru ikki
aftur.
Folluppskotid, ið, gjørt til kk
ivid okkurt um 125.000
sum var eykatingsins
einasta positiva handling fyri af
veita pening til vega, fekk bert
2 atkvoður P. M. Dams og
Í. H. Poulsens.
i er umstødan idag tann
Í. Hava reiðararnir sagt satt
frá, hvussu teir eru á holdið
komnir, verður um iv okkara
skipaflota at liggja í vár, og tá
hava teir, ið mistu kreppumálið
burtur i partaklandri, Llyngri
insvar, enn teir kunna bera
[I Fara øll skipini ål, hava
reiðararnir hildið løgtingid, statin
og aðrar fyri gjøldur, tað turra
spott, og hava teir so ongan
rætt at venda sær aftur til hvorki
logling ella stat.
javnaðar
Viðvíkjandi hvussu
menn hava hugsað sær tingsins
luttaking í útgerðini, visist til
ålit
stóð pl entað i
mitt í kreppunevndini, ið
»Førova Social-
Demokrat« nr. 7
P. M. Dam.
fiskimenn frikendir
frå at luttaka i havna-
útreiðslum.
Sum fiskimonn
óivað ollum
kunnugt, so legði
um Foroya
Fiskimannafelag sak móti Fær-
øernes Rederiforening, orsakað
av, at reiðararnir lólu fiskimenn
luttaka í havnaútreiðslum. Fiski-
mannafelagið hevur vunnið sak
ina, og reiðarafelagið hevur frá
rællin
til appell
sagt sær
Fiskimenn, ið avdrignir eru
fyri nevndu útreiðslur, kunnu
krevja hendan pening aftur, og
lað við tað sama.
Hans Havstreym,
formaður Foroya Fiskimannafelags.
vær
#6 nú
*
&