týsdagur 27. september 1932síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
-FØROYA-
SOCIALDEMOKRAT
og skrivstovun Felt. 143
FRÆLSI JAVNADUR BRODURSKAPUR
Lysingaprisur fyri petitreglu: 30 oyr. á forsíðuni, . . tostar kr. 1.50 fjórðingsárið Porto, Blaðið ,
Nr. 30. | 20 ovr, P 3. og 4. síðu. Við størri lýsingum fæst | Tirsdag hin 27. septembir 1932. | ; + bilagt á posthusinum, brævsavnarstødum | 6. ar.
avsláttur í prísinum.
Samvinnuleidin.
V.
„Bróðurskapur
geldur ikki í korti“. Hetta ræður
íkki bert í korlspæli, men i
ollum vidurskiftum, har kapila-
merki, lil og
listandi setur sítt
dám á. Og tessverri eru flestu
viðurskifti lívsins merkt og lituð
av kapitalistandanum, ið er ein-
nora al Tað núver-
ans al sær.
andi samfelag stendur soleiðis í
Mestu forum latið í jarnbrynju
við stálknúgvum, láið víkjur al
einstaklingsins »inleressum«.
Livdu tå og eg fyri 1932 árum
síðani á døgum Kristusar og
nomu kæruna hjá meistaranum
vvir ollum meislarum, mundu
vit neyvan duga at sæð og
hugsa okkum, at lond og tjóðir,
ið komu at: sela meistarans læru,
kristindómin, til statsreligion, at
hesi lond og fólk kortini í lív-
inum og sumfelugsskipunini vóru
al avnokla bróðurskapin í lunn
mun, at hann gjørdist eitt for-
argilsins- og slríðstekin, ið gekk
vvir í ordtak sum ein lívslæra,
ið var at vara seg fyri. Og enn
og minni mundu vit duga at
hugsa okkum, at:hægstu tænarar
kirkjunnar komu at standa á
odda í móltstøðuni moti Krisl-
usar læru um frið og bróður-
skapi á foldum. Men so hevur
verið, og er hella hilt døkkasta
skuggi í
blad og dimmasli
mannasøguni og tud treingir
um vonirnar um endaligan sigur
fyri Kristusar anda her á foldum.
Tad er sagt, at hin storsli og
»
reinasli javnuðarmaður, ið hevur
Hetta
Tað er lí nál
livað á føldum, er Kristus.
er rælt og satt.
lúrligt,atnú mangiravkirkjunnar
lænarum hava brotið seg ål úr
ti ringi, kapitalismunnar verð-
aldarmakt hevur girt um kirkj-
una fyri at fúa hann til sin
verðsligu lænars, al teir havn
slitið seg leysan og gingið i
fylking við javnaðarmonnum i
kravinum um bróðurskap á
føldum.
„láið íátækur maður tær vald,
kennir hann ikki afturhald“,
sýnir, at kapílalistandin og
Obr6durskapurin hevur smitlad
út og niður um hin
»
langt
múgvandi flokkin. Obróður-
skapsspillan hevur etið seg sum
5
kreftægrir líka niður il sam-
felagsins ússaligastu. AL so er
statt, ger lað í og fyri seg ófat-
liga faliligt, at tad gjøgnum
øldir hevur eydnast teim stóru
hildið
tjøldini niðri við
og múgvandi al teirri
stóru líðandi
síni jarnhorðu hond. Tí oftast,
altíð,
víst seg alt
um ikki hevur nevnda
orðlak
satt, at 140 tað hevur eydnast
verið all ov
einum úr fjøldini al komið upp
undan, hevur hann gloymt fel-
agar sínar og sýnt sama óbróð-
urskap, sum hann, sum fátækur
og måttlleysur hevur bannað og
knýtt nevan ímóli. Og teir fáu,
ið hava verið bróðurskapshug
sjónini trúgvir og roynt at nýtt
sína megi og óheftu støðu til at
bott um vidurskiflini hjá lí fá-
tæka, hava mett illlrúgv og
óviljua hjá fjøldini.
Men tað er ikki at falla í fúll.
Allar
borð fyri at upplýsa fjøldini og
árar megu leggjast um
Fat
týna kapitalistandans hervuligu
sålarspillu, ið hevur gjøgnum
súrgað samfelagið.
Teir mállmiklu og múgvandi
hava klókliga sæð og skilt týdn
ingin av bíblunnar orði, at:lað
ríkið, ið
seg sjålvt, verður ikki at: standa.
verður í ósemju við
Teir hava ti lagt allan dovdin
á al nørt óbróðurskap, ovund
fátæku
og ósemju millum ta
»
fjøldina. Hesum vidvikjandi er
finna het
Sum cill
einki undantak at
heima hjá okkum.
dømi kann verða
neynt Ia
ágrýlna arbeiði, ið er gjørt í
bloðum, krambúðum og á
fundum at seta ilt ímillum ar-
beidismannin og fiskarin. Eydn-
ast hetta lokaarbeiði, er spælið
vunnið og lokin allur vandi fyri
at: bróðurskapurin skal sigra og
lyfla ta fjøtradu fjøldina til frí-
ari og ljósari lívskor.
Í sama báti,
arbeiðandi fyri lágar og lítlar
lønir, eru arbeiðarin og fiski-
maðurin; og eiga leir tí at
standa fylktir og styðja hvonn
annan í slríðnum móli sam-
felagsins órættvísi. Samfelagið
er marghállað og vinnulívið
Ikki
kunna allir standa á skipsborði,
greinast meiri í hvorjum.
heldur
ber ikki lil, at menn
yvirhøvur leggjast heima. Hvor
må til sítt. Men
tann, ein sárur og lungur sann-
sannleikin er
fiskimannsins strey
lítið av
leiki, al
kaslar ov sær, og ar
»
beidismadurin må freisla somu
trongu kor, oftani må hann
ganga arbeiðisleysur. Tey sein
astu árini hava verið út av lagi
ring í so máta.
Leiðin
hjá hesum vinnandi flokkunum,
arbeiðarunum og fiskarunum,
eigir og má vera at taka
hendur saman sum broður.
Fiskimenninir eru gingnir í
felagsskap, og í flestu arbeiðara-
arbeiðararnir
plåssum hava
teirra felag, Hesi felog hava
slimbrað og vart nóg so væl um
minni enn
teirra rættindi, men
so í lann mun, sum ynskiligt
er. Enn er langt á mál, og nógv
tung tok eru eftir at:taka.
Storsta brekið, id er at bola,
er al feløgini hava staðið mest
sum hvort sær uttan munandi
samføling hvort við annað. Ar
beiðararnir og fiskararnir eru,
sum nevnt, í sama báli, og eiga
leir (í at: ganga saman í |
» »
eitt meginfelag fyri heila landið, |
soleiðis, at: tær uppgávur og tey |
mål, ið hill einstaka felagið ikki
orkar at loysa, verða greidd og
loyst av meginfelaginum.
arbeiðarin |
Fiskimadurin og
hava hvort sítt meginfelag, men
hava hesi enn ikki fingið hin
nevdturvuliga fastleika, munandi
ræði og figgarliga styrki. Hetta
kann særliga sigast um arbeið
aranna meginfelag, ið nýliga er
stovnað. Ræður tí um hjá ar
beidaraflokkinum
at leggja allar
doyðin á skjótast moguligt ut
skipa leirru meginfelag sterkt
og evnamikið.
>At lyfla í flokkis kvæd Bjørn
stjerne Bjørnsson.
upp
arbeiðararnir og fiskimenninir
Rennur lann dagur, al
hvor í sínum lagi fúa
teirra felug og
g meginfelog sterk
; ggja leir so |
og brødraliga, og le
út í stríðið fyri teirra rættindum
og rúmari korum, fylktir í ein-
um meginfelagi fyri alt landið,
skulu sannast skaldsins orð um
at lyfta í flokki, lyflu landið 6
fólkið til ljósari kor.
P. D.
Skjalden kalder til Daa!
„Vend W. C.-Stremmen“, siger
Joh. V. Jensen.
Gødniugsværdierne bør udnyttes i Stedet
for at forgifte vore Farvande.
Forfatteren Johannes V. Jensen h
i »Politiken« skrevet en Artikel, hvor
han hævder, at Danmark ved a! føre
kolossale Gødningsværdiet en 1
W. C.er og Kloaker ud í Søen fol
ter Farvandene og bortkaslter tore
Værdier, som burde komme Land
bruget lil gode, Landbruget, som nu
til høje Priser indkøber Kunstgødning
fra Udlandet. Han skriver derefter:
Lad os faa rene Kyster, rene Farvan
de, W
Vej, store
AfTaldet
Gødning i kemisk Form
C.-Strommen vendt den anden
Anlæg ind i Landet, hvor
opsamles og forvandles til
Og det skal man have en Digter at
fortælle i vor praktiske og vidt frem
skredne Tidsalder,
Grønlandsekspeditionin,
ið varð leidd av Lauge Koch, er
Gronlandi.
nú afturkomin úr
Sigst hon at hava avríkað stórt |
vísindaligt arbeiði. Funnar eru
kopar og aðrar metallir,
minudrift
sum |
kanska verður sett í
gongd eftir. Forvitnisligav leivdir |
av úldeyðum djórum hevur |
ekspeditiónin = hópin. Soleiðis
sigur harra Koch seg at hava
funnið ein fyrføddan fisk (pardu)
sum er millumliðið á útvikling-
inum frá fiski til landdjór.
Færøsk Produkt-Forretning
i København.
Direktør Bowman udtaler sig overfor vor
Medarbejder.
Forretningen gaar nu støt og godt.
Pakhuslokale.
Kontor
Som vore læsere hekendi Di erre viste det sig alligevel,
arbejdede vor Parlifælle, Agent it Foretagendet blandt dem, der
M. Mørk, megel ergisk si burde have Interesse for Sagen,
Efleraar paa at faa aabnet en | ikke havde fundet tilstrækkelig
færøsk Produkt-Forretnin Forstanelse. Herved kom der til
København. Det var i vderst Fider at mangle netop de Varer,
vanskelige Tider, at Hr. Mørk om Forretningen særligt var
log denne Tanke op, og han isseret | færøsk Fisk. Hr.
mødte ikke Forstaaelsc ill lørk antog senere en Fuld-
Steder, desværre, og hvad der mægtig Hi Jeppesen der
maaske særligt virkede som besøgte Færøerne sidste Vinter
dom for Foretagendet var, al og forsøgte at gennemføre
der særlig savnedes Forstanels« 1 krafti, Propaganda for Salg
fra den Side, man havde regnet færøsk Fisk i Danmark. For
med vilde stølte Foretagendet it fan den færøske Fisk i Han-
Enkeltpersoner og enkelte Or
ganisationer og Lagtingets Lands
nævn gik dog med til at assi
stere økonomisk ved Forrelnin
gens Start, saa Færøsk Produkt
Forretning blev en Kendsgær-
ning.
mere Gang
Í
delen og for at faa
i Salget, der 2
Kilo-Pakker Cel-
lophan.- Dette hjalp en Del paa
fremstilledes
emballerede i
Salget, men manglede Varer fra
Færøerne, og kriliske
Forhold, som. Forretningen ar-
andre
a