fríggjadagur 23. desember 1932síða 1
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
FRÆLSI
-FØROYA-
JAVNADUR
CIAL DEMOKRAT
BRODURSKAPUR
20 ovr. á á.
OR
| Lysingaprisur fyri petitreglu: 30 ovr. á
1 á i. síðu.
avsláttur í prísinum.
forsíðuni,
Við stórri lysingum fæst
| Friggjaday hin 23. decembir 1932.
Kostar kr. 1,50 fjóðringsárið
og SKYIVSLOVYUNI
verður bilagt á posthúsinum, bræn savnarstødum
Telf
Porto. Blaðið
143
6. árg.
Foroya
Social-Demokrat
ynskir øllum lesarum
sínum eini gleðilig jól.
Jolabilæti.
Tað hevði kavað allan dagin;
duttu flykrurnar niður
kavalungu luft. Tó, tað
tað kavaði av
bygdin
tungar
úr tí
hevði verið stilt,
møkum. Still lá
tælt undir leim høgu fjøllunum
Niðri
undir bakkanum, líka omanfyri
har, !
oman móti sjónum.
OU
n»
sandin, stóðu neystini við bål-
unum heilt inndrignum, lí tað
kavaði, og so visli eingin nær
ódn kundi bresta á, veðrið sá
so ut,
[20 var jólaaflan. Menn høvdu
verið á heiði, einki annað gjord-
ísl, og lað ráddi um at hava
væl av torvi heima, nú inn
undir hoglíðina. Hvussu
skuldi verið vorðið, um eldkall
kom at verða á hesi stóru høg-
líð at siga lá ein átti nóg
mikið al brenna.
Nú var farið at skyma, og vid
og við sást ljós al skiggja út úr
teim nógvu húsum, sum stóðu
við lekjuni tungari av nylagstum
kava, hvílum, glitrandi i glam-
uni månanum, ið nú var
komin fram. Tað var hildið upp
nú tað tynti í luft-
fra
og
ina, lýsti månin út yvir bygdina,
oll húsini og
kirkjuna tekju
ið
móti
al kava,
yvir tey smáu
við kavahvílari
lítla
lingur
sínum klokkulorni,
DO
-
sum ein peikaði
himli.
Vant var her í bygdini at fara
í kirkju jólaaflan, og í presla-
hinum unga
garðinum, hjá
prestinum, stóð jólatræið mill á
solvinum í lí betru stovuni. Tey
áttu eingi børn at gleða enn
men hvussu skuldi
al stýa
eini donsk hjún hugsa sær al
halda jólaaflan, um einkið træið
Tað jú sið- |
og eisini her í
Varð lendrað Var
urin heimanifrå,
(í lítlu bygdini, uppi á hesum |
úti í tí stóra
måu ovggjum
havi, málti sidurin fylgjasl
Men
fyrr
uttan jólaltræ.
ikki lað
enn prestur kom aftur úr kirkju,
Vingi jól
skuldi tendrasl,
og nálturðin var etin. Tá skuldu
ley bæði, báðar arbeiðskonur-
nar og húskallurin inn og halda
hoglíð, hesa somu høgtid, sum
ongantíð verður gomul og kann
falla burtur, høgtidina fyri hon-
um sum kom at bera tey boð
til mannaheimin, sum enn ikki
eru vorðin fylød, boðini um
frið á jørd og kærleikan, hini |
einastu gudsboð, til menniskjans
born.
HåtiOsfult ljóðaði kirkju- |
klokkan hetta stilla jólaaflans- |
kvold út yvir bygdina, og út
leim ymsu húsum fóru fólk so
við og við til gongu út í kirkju.
lítla kirkjurúminum
gomlu
Inni Í ff
ljóðaðu leir sålmarnir,
leir verða,
um, hvussu gamlir
ultíð eru nýggir at hoyra, og |
ongantíð á árinum ljóðar sálma- |
songurin so hjarlaliga innarligur
sum á jólum. Og lunn stutta
rødan varð borin av tí somu
innarligu trúnni uppá hann,
sum hevur givið so mangari sál
frið, í neyð og í deyðans stund,
ollum leimum sum einfalt hildu
seg lil orð hans: >Komið til
mín, oll tit sum slíta og hava
tað lrupult, og í mínum føvn-
ingi er friður at finna.c
Tað var sum hesi boð, jóla-
boðini um barnið í fátæka her
berginum í Bethlehem, har suð
uri í Jødalandi, løgdu seg sum
ein lekjandi hond á ley sáru
hjørtu, og sum ley tóku tað
lunga okið av herðum fleirra,
armóðsokið ið nívdi sál teirra,
og lótu ley hóma eina glamu i
lí stóra myrkri komið
til mín oll til sum slíta og hava
tað teupull hyggið, eg
rætti armar mínar feynandi
móli tykkum — komið til
mín, hjá mær er rúmd fyri
tykkum ollum hjá mær, sum
her í heiminum ikki ålli tað,
eg kundi leggja høvur mitt al.
Ko havi kærleikan, hann
sum fevnir øll og ongun koyrur
frá sær, sum vil at einaferð oll,
eisini her á jørd, skulu finna
lukkuna.
(gø
einglasangin fyri monnunum á
sálmarnir ljómaðu, um
Bethlehems flølum, um jóla-
klokkurnar, um urlagarðin, par-
sjálvur
sum jola-harrin
fyri
adísið,
letur upp bornunum
sínum.
Við
oyrunum
»Gle0dilig jól,
ljóðandi i
kirkjufólkið.
eðilig jól!< ljóðar
jólatónunum
reistist
øl
tað millum vinir og skyldfólk,
og so við og við skillist fólkið
og hvor fór til sín, heim til
nátlurðan og ta jólagleði, hvor
á sín hátt var forur fyri at gera
sær.
Anna í Búð var farin í kirkju
við lítlu dóttur síni. Tad va
fyrsta ferð hon var í kirkju
síðan maður hennara doyði;
nú var hon farin við lítlu Maria
al
tað var so huglakandi í lí ljósa,
vísa henni ley nógvu ljósini,
vakra og jóla
kirkjusalinum,
fullu
hennara
súlmarnir sum leskandi
go á såru sál.
do
Tey høvdu verið so góð hvort
við unnað, tey bæði ungu hjún
tað
tungt
hevði
Ou
ini, stora lapið
og
verið so al bera.
tungt og trovstasleyst var lað al
korum,
eftir í trongum
lítlu
sum nú ongan pápa átti, hann
sila
einsamoll við genlu síni,
sum var eilt og alt hjá teimum
báðum.
Presturin og unga kona hans
ara steðgaðu í forkirkjuni, har
sum Anna og lítla Maria stóðu.
jól, Anna lítla
gentan,« søgdu tey, hava til ikki
»Gledilig g
hug at koma heim vid okkum ?«
Prestakonan streyk lítlu Maríu
eymliga um kjálkan, og eitt tår
lindraði í hennara. Har
vóru ley so lveyeini heima, og
eyga
her vóru tvey menniskju, sum
vóru mangar, mangar ferðir
meira tveycini; og hovdu ikki
beint nú orðini ljóðað um jólu-
barnið, sum einglar sungu um,
hann við lí
kærleikanum til allan heimin.
sum kom stóra
vkomið nú, nú fura vil, og
so skal lilla Maria síggja jóla
lræið, og so skulu vil oll vera
glad, tí jólini eru gleði fyri
okkum oll.
Og har varð gleði. Sorgin var
líkasum løgd aflur um bak fyri
eina stund.
Hesi jólini vóru byrjanin til
líð
sum í lí komandi tíð funnu eitt
eina nýgyja fyri tær báðar,
nylt heim í prestagnrdinum, og
ongantíð gloymdu tær hesi væl-
signaðu jól, lá sorgin stóð myrk
fyri durum eingin
Og
-
stjórna
skein.
I M. H.
Hvitabjørnin.
28. februar 1920,
Hella var
fon
sjevndi dagurin,
síðani fóru frá húsum.
ljóldini vóru reist, og hund-
arnir loystir frá sleðunum. Iand-
tók
hana;
ilsslýrarin byrsu sína og
løddi hann var
ósviliga
byrsu síni
rifla (il
var hann
errin ax ein ame-
rikansk
Nvliga
Grønlands,
skot.
lil
handilsslýrari
lívuju
komin
hesin
hvat ein best kundi ætla av lí,
at hann hevdi bæði konu sína
og sekslanårngomlu dóttur sína
við sær á innlandsísinum, har
hann ætlaði at:veiða bjarnir:
væl hevði hann eisini áltu Skræ
lingar við, og teir vóru góðir
veiðimenn; men fað var kortini
óforsvarligt at laka kvinnur við
á slíka ferð.
Handilsslýrarin vendi sær al
hinum unga skrælinginum. 10
júst var afturkomin av njósn
araferð við leim tidindum, al
hann hevdi sæð eina bjørn við
unga sínum bert eina góðu
enska mil frá tjøldunum: Ein
ungi segði lå, var hann stórur?“
»Minni
onmalur,«
»
enn lveir mánaðar
svaraði Skrælingurin.
Hann mugu vit laka livandi,«
hell handilsstýrarin og hugsaði
um, hvussu miklan pening
hann kundi fáa fyri ein livandi
bjarnarunga: >Bið mennina
vera seg til í skundi,« segði
hann við Skrælingin, ið beinvegis
aklaði hann og fór úl
Dóttir handilsstýrurans rælti
faðiri sínum ein kaffikopp: »Påpi
lova mær vid,« bad hon.
»Sjålvandi tað, dottirin,« svar
aði hann, setti koppin al munn-
inum og fekk sær ein stóran
slurk, síðani vendi hann sær
móli konuni: >Tú kemur væl
eisini við, góðan ?< spurdi hann.
Kona hansara, Guðrun æt
hon, sal og hell við báðum
hondum um kauffikopp sin; hon
var lofnað og royndi at verma
seg av kaffinum: »Heldur tå tað
ikki
verjuleysu kvinnum at vera við
vera ovvágið av okkum
í slíkari ferð?“ spurdi hon, tó al
hon mundi hava góðan hug.
»Tit eru so víst ikki verjuleis-
helt »Hval
ein neyðar hvitabjørn gera móli
ar,« maðurin. kann
nýggju vælvåpnadum monnum.
Ii hevir so sanniliga einki al
óllast.-
va so seti eg lívi í Harrans
hond og komi vid,« helt hon.
Kopparnir vóru tomdir, og oll
sólu ligandi eina lotu.
Hin
innar í tjaldið.
leim
ungi Skrælingurin kom
Hann var hin
átta, ið
einasti av var að
|
|
reinum Skræligablóði. Ógviliga | at gretta skotið. Hann skeyt, og
vakur var hann, men bar hitt, | bjørnin gav eitt gleps frá sær,
fyri ein Skræling merkiliga | reistist í síni fullu hædd og
navnið Heindrikur: »Vit eru | vendi sær móli fíggjandum sín-
lidnir,< segði hann. um, sum hon aldri hevdi gjørt
Fey reistust. Kvinnurnar fóru nakað til meina. Fri búðum
beinan vegin Gl; men handils- liðum komu nú Skrælingarnir,
styrarin tók nakrar kúlur úr | 98 bjørnin mundi kenna á sær,
einum kassa og stak tær í kota- | at her batti einki al Imlda ímóti
lumman, so vendi hann sær hon stóð still. Men handils-
móli durunum. Jú tær vóru | Slýrarin, ið nú var komin reið
útfarnar. Kviklign tók hann eina | Higa nær henni, so nær, at hann
» . il F fars nm P 1
lummaflosku úr kassanum, rykti | tordi ikki at fara nærri, 161
. Í í . .
proppin av henni og drakk byr: fna 0: « ørnin
ah, Fløskan gleið niður í bak- ýldi eitt illsinur. 4. Af
N . . Í An í i R ) ri
lumman, maðurin treiv byrsung | fill skot og eitt yl Bjornin
og skundaði sær út. | sloðraði sum ein drukkin maður,
} . Á . ” , .
Uttanfyri millum tjóldinislóðu | og blóðið frá sårunum litaði
ir átt. ; inn hennara reytt "yri al
hinir átta Skrælingarnit illir | skir a Fed! :
alvopnaðir; flestir við byrsum, | stedga hlóðinum dróg hon nú
; "| skinnið ålvvir tey bæði sárim,
men einstakir við løngum spjol- | ;
Á a. Í hon heyrði í bringunt; hilt
um. Kvinnurnar slóðu og tosaðu | — My i ;
víð Heindrik. sum var ein av | triðja sárið, millum herðablað
í LY ti « CI « | ,
. i …” Í . at NON CHKI í Vi VIG.
leimum fáu, ið onga hyrsu høv- | ni, kund Io mk rr SV Á
du, men bert eitt spjót | Aftur helt bjørnin undan, og tað
. ; t VII SPØJU | .
Latid okkun oe fara il | VO slikari ferð, at ungin heyrði
»I í KK l NS ari I | .
89 . . ilt vid al fylgja henni.
congu,< segði handilsstýrarin. | 0 VK
Men best er | tveir tekkara | Handilsstyrarin helt aftaná
vera eflir og ansa efti hundu | bjørnina og kona hansara og
num. Tú leindrikur. ber tú Heindrikur við honum; men
| . CI KN . i
bvrsg. mína tey dragnaðu alt meir og meir
ti id, « | Á . : .
L | „. |frá. lá så Danin sær eingi
Skrælingarnir gjørdu av síná- |
; su onnur ráð, um honum skuldi
millum, hvorjir eftir skuldu vera |
i j ! evdnast at fella bjørnina, enn
og hinir fóru so til gongu. Heind- | 7
; mir 4. | at skjóta bjarnarungan, ti hann
ríkur visti leiðina. | ma
Í vilsti, at hin gamla aldri vildi
Fey gingu eina góða stund í | (ýma undan barni sínum. Hann
landnor« ing. — Sum tey sneiða | skjeyt. og við einum hjarlasker-
yr 41 Ss .
um hornið á. einum stórum i Í andi snjøllum gnísli stedgaði
aka, led: ndrik . | - Í : -
flaka, stedgar Heindrikur brádd hjarnarungin. ; enistinum
lign og peikar norður eftir
Har, ikki tjúgu farnar frá teim
stóra hvíta-
um, soutlev einn
bjorn spæla sær við ungan.
vildi sjálvur
lað
so logið, tí hann hevdi ongantíc
Handilsslýrarin
skjólu bjørnina, og var ikki
áður skotið eina bjørn. Hann
bad nú NSNkrælingarnar
gera
manngarð um bjornina, so henni
ikki
um hann ikki fekk lívið av henni
eydnast at flyggji
skuldi i,
við leim fyrstu skólunum, hval
væl kundi hent. Hetta dámdi
Skrælingum lítið; leir høvdu
bestan hug at herja á alt í ein
um, men leir gjørdu ló efli
boðum handilsstyrarans. Teil
sníktu seg frum við háðar síður,
fyri al ísa ein heilan ring um
bjørnina; bert Feindrikur varð
verandi eftir hjá handilsstýrara
num og kvinnunum.
Men
Saman
áðrenn ringurin val
al
móli
drigin, fór bjørnini
Hon
loftinum og
ul
inum.
Heindrikur rætli handilsstyra
órógvasl. snoddadi
fór so við unga sín
um olu norður eflir ís-
seg
ranum byrsuna og segði“ at um
hann ætlaði al fella
bjørnina, so måtli hann skunda
sæl hasa
sær al halda aftaná henni.
Handilsslýrarin = miðaði við
byrsu síni eftir bjørnini og
skjeyt; men bjørnin lætst ikki
um von, Hann mundi helst
ikki hava rakt hana målid
var heldur langt. Hann tók nú
at: ganga uflaná henni, kona
hansara og Heindrikur við hon-
um; men dóttirin varð stand-
andi eflir, henni dámdi lítið
henda leik, nú hon sjálv var
mill í honum
Umsíðir var hin djarvi byrsu
maðurin nl
bjørnini, al nú mundi ikki fara
komin so nær
stedgaði hin nia og vendi sær
móti barni snúum, nóg skjult ál
at síggja tað dovggjandi fella til
jarðar. Men um handilsstyr-
arin hevði sæð ley eygu, ungin
í deyðastundini sendi móðir
hann heyrði so vist
SIN,
so full av góðsku
skammað seg,
kærleika vóru ley og sam-
og
stundis so sorgarfull yvir skiln-
Men
hert ein bjarnarunga
noin handilsslýrarin sá
liggja fyri
skoli og móðir hansara standa
Uppi Yvil uldi
hann eisini vita nakað um (la
sørge, ið bvlødist Í b rim ent
ara í einum djørabarmi! Við
sigursbrosi á varrum nærkaðist
hann bjørnini; mer ið einum
ræðuligum vli leyp hon ímóti
honum hann skjevt, men
hendur hansara skulvu, og
hann rakti ikki. Tá vilsti hand-
ilsstýrarin sær einki annað til
ráða at flaka enn at flýggja
hann lveitti byrsuna frá sær,
lreiv um annan skøvningin á
konu síni og rann við henni
tað dýrasta, hann var mentur,
vvir móli Skrælingunum fyri
vestan
Men har var ein, íð ikki
flyddi Tað var Heindrikur.
Væl vitandi hvussu lítið tað
nyltadi at renna undun hesum
øgiliga beisli, leyp hann ímóli
bjørnini, reiggjaði spjólið og
stakk eftir henni; men áðr-
enn oddurin náddi hin ládna
kroppin, sló bjernin spjótið úr
hondum hansara, og alt í einum
langaði hon honum ein undir
vangan, so hann blóðsoraður
fór stíklundi eflir ísinum. —
Hon sló bert eitt slag; men har
nýttist heldur ikki meir. Heindr-
ikur var steindevdur.
beint
var
suður
ment;
rann
tað hon
Bjørnin
eftir, all