týsdagur 24. januar 1933síða 3

Í 8-tíma arbeiðsdagurin. Altíð yvir 12 tímar og upp til IS í samdogurði var tað vanliga hjá virkisharrunum í gomlum døgum at lata teir neyðar beidarar slíta og sleipa dag eftir mikið, al ar- dag fyri so teir tugdu lív. Men so komu javnaðarmenn og við teimum herrópið: >Pro- lítarar í ollum londum, fylkistl« Feløg og samtøkur arbeidar- anna millum vóru stovnað. Ar- beidsmannanna politisku og fag- nevvan ligu fylkingar gingu saman, og bådumegin stóð $-tíma-dagurin sum eitt tydningarmikid mál al vinna. Nú er síðani vatn runnið í havid, S-tima arbeids- kravið Hetta fellur flestum hugsandi um, eisini nógvum framskygd- NÓSV var reist. krav mMOnNn- um virkisharrum, nåttårligt og rættvíst. Ja, tað eru teir Henry Ford fyri al nevna ein ið eru av teirri áskoðan, at tað skaddi einki framleiðsluna, um arbeiðstíðin varð stytt meir. Hansara og flestra skilamanna rovndir sýna, at samfelagið stendur seg við at leggja allar árar umborð fyri, at hin stóra fjøldin kann fáa líð og ráð til annað enn bert at:slíta fyri at fáa seg so dånt metta, og al ar- væl hvíldur fyri- þeiðarin og reikaður avrikar eins nógv og meiri í 8 línar, enn tá ið hann sleit og sleipaði 12—14—18 límar í samdogrinum og so har- til målti, fyri at fáa endarnar al rokka saman, hava børnini við sær, lå ið ley vóru so fræg, at tey dugdu at gera nakað. Tað er neyniliga ein vilskapliga rovndur lutur, at ein maður i longdini ikki kann arbeiða við fullari kraft longri enn 8 tímar ísenn tað, hann leggur frá sær Í líðini aftanå teir 8 timar- nar, gongur tyngri og strevnari lað fí soleiðis, hondini, vil van- liva altíð at hann, ið gongur til eitt arbeiði dag eftir dag, vil »automatisk«, frå og vera OG av sær sjålvum, koma at byta arbeiðsmegi sína, so hon kemur at rokka áleiðis eins yvir alla arbeiðslíðina. Ger hann ikki tað, men drívur seg sjálvan ella verður av oðrum drivin at ar- þeiða eins hart í líðini aflaná, at hann náttúrliga er útarbeiddur og lorvandi hvíld, og hann kann arbeiða undir 8-líma skipanini, slítur hann kreftirnar arbeiðs- orkar ikki at halda á í upp og lonsdini. Kravið um 8 líma svøvn, 8 líma arbeiði og 8 timar fri til andaligt og annað starv við ar- beidsevnum, ið ikki koma til brúks undir lí vanliga arbeiði- num, er ikki leysur ógrundaður tanki og ynski, men ein líðar- bytling, sum av týðandi og køn- um monnum er sakliga undir- bygd sum best hóskandi fyri ein samsvarandi, »harmoniskan«, útvikling av menniskjunnar and- aligu og likamligu evnum. Jaynadarmannakravig um 8 tímars arbeiðsdagin hevur sigrað í mongum londum í útheiminum. her á landi aðarmenn hetta kravið í Fyri at eingin misskilj- javn- skildi Fisini bera sínum. ing skal koma í, skal her við tað sama sigast, al okkara javn- aðarmanna krav um S líma ar þeiðsdagin sjálvandi ikki heldur enn í útlandinum víkur at har, ið tað ikki er gjøgnumførligt. Tað skuldi verið óneyðugt al sagt hella, men (ad er ikki sjáldan at molta eini misskiljing her hon er kanska viðhvorl viljað, men ló íkki altid. Mær rennur soleiðis til hugs ein) ÚR SUÐUROY orðadrált við ein Í mongum fori skilamann: „Ég veit, eg innast inni eri javnaðarmaður,< helt hann, ymen javnaðarmannapolitikk- urin er ógjøgnumforligur í Før- oyum.“ Tá ið javnaðarrorslan var meiri Ogjøgn- eg hann, hví g spurdi umførlig her enn aðrastaðni, segði hann: „Jú, tit hava 8 líma arbeiðs- dagin á stevnuskrá tykkara. Men tað er ógjógnumforligt hjá Suðurlandsfiskaranum manninum í síni heild at halda til S Fiskima0durin og fiski- arbeiðsdagin. al kalla nålt og dag, tå ið åstendur,« seg líma má arbeiða Eg greiddi honum so sjál andi at tud hugsan okkara at broyta arbeios- ella vinnutreylirnar vóru soleiðis, al tað ikki vera talan um nakra arbeiðslíð arbeiðast frå, als ikki var tíðina á sjónum har, ið kundi fastsetla tess at tad eftir teim ymsu fallandi líkind lað koma vegna, målti hesta Men tað um, um mesta og skuldi burtur úr. har, ið tað kann gerast, er eisini skylda okkara her á landi at gjøgnumføra 8 tíma arheiðs- dagin. Tað er less verri alt ov satt, at vinnulívið hjá okkum sjó- monnum er so hállað, at teir ein part, hin slórsta parlin, av árinum arbeiða og vekja reint ómenniskjaligt og slíta seg út, so leir eldast og merkjast av slitinum á at:kalla ungum árum. Men ongum er givið at vera barri yvir nállúruni, og so leingi sum sjóvinna okkara er so horð og beisk, sum hon er, lessverri tað um- rødda ikki al skiftini hjá okkara fiskimonnum rokkur her krav viður- gera betri, blíðari og menniskjaligari. Hetta er dapurt og tungt. Men so mikið størri skyldu hevur samfelagið at leggja allar árar umborð fyri at bolta og fremja ið lað á nakran hált kann lata seg gera. fiskimannakorini har, Havnar arbeiðarar hava tikið lakið og vunnið 8 líma dagin fram fara ráðagerðir arbeiðararnar nú og millum beidsgevararnar å Tvøroyri um millum annað at taka við líð sum >normalarbeiðslíða. og úr- hesi Vónandi er, at arbeiðsgevar- arnir á Tvøroyri sýna seg ikki minni menladar enn arbeids gevararnir í Havn, ið skiltu, at lað er einki uttan nåttårligt, at arbeiðaraflokkurin í Foroyum vinnur somu sømdir sum ar- beidararnir í útheiminum. P. D. A ——2 Skjøtul er settur á. Hugskot sunnanmansins aftaná býráðsvalið. £ . ) o arm: gingin, Ikki síðan javnaðarmenn logdu fram eru mong at lí politiska stridnum her á landi, til fólku- ting, logling, byråd og sóknar stilladu valevni stýri. At tað enn ikki kann vera talan um nakran avgerandi sigur ella makt, er sjálvandi. Rómaborg varð ikki bygd á einum degi, og ein hollur pos litiskur sigur, sígur, ið varar, tekst ikki við eini bráðvending ella kollvelting. Hyggja vit aftur í søguna, síggja vil, at kollvelt- ingin, »revolutionin«, altid bei bakbrestin í sær. Nordlendskil javnaðarmenn eru ti ikki koll við vellingarmenn våpnum Í hendi. Sigurin skal fylgja upp lýsingini, hann skal koma innan úr ávokstur væll vunnin stendur hann á kletti fólkinum, standa sum staðin av fólksins medvitan um órætt. Soleiðis og órættvísisins stormar oðilar 00 » skala hann ikki av fótum. Teir tåsundtals steinar hvør ein staklingurin eru bryndit og falla so væl at hvørjum ødrum, al hol garðinum at smetta sæi hvorki líð ella eru á fojøgn um fyri at spreingja ta berandi samanhaldskraflina. Undii stríðnum og uppbyggingarat beiðnum eru royðigrótið og hin ryðandi sandurin svíkjarar- nir, leir hálu og falsskinnaðu skolað og Vil i hesa brýnt burtur Førovum fara at ganga menningar og sigursin leið. Íey fyrstu sporini ern stigin, tey fyrstu lungu sporini. Vit hava fingið sveittan ål og lå plagar at ganga lættari. Lidirnir mykjast og smyrjast fyri hvort felið, hill ólrygga, stirvna og rilluta í gongulagnum hvorvur sum megin veksur og ræsurnar greiðasl og klárna og vit halda á í áræsni, Ivdni og samhaldi. Vil Skjølul ei halda á. sellur á. ÁA flingi sila lveir menn. Á Tvøroyri munaði hill fyrsta takið fveir í sóknarstlýrið, næstu triggjar. | Hovi hava vil bast meirlulanum fyrsti avger í sóknarslýrinum, Hesin hann et andi sigurin. sigurin er vleðiligur, lí hollur, bygdur á fólksins medvitan um rætt og órætt, og hann boðar um eina vend at betri tidum fyri smáfólkið, fiskimannin kring um í Førovalands bvød um: Eins og Hovbingar, ið flest allir eru smámenn, fiskimenn og arbeiðarar, hava lært at sæð, at tad er livssak } at smámannainteressurnar verða ein yri teir, vardar í sóknarstýri, á tingi og á ríkisdegi og trúgvir sýna sína á valdegnum, so vilja allir Foroyalands bygdamenn, ið eru meirlutin í Foroya fólki, læra at duga at kenna teirra gagn taka domi eftir starvsbrødrum sínum stoðu síggja og og besta og í Hovi og fylgja teimum. Men kortini el cnin bert skjøtul settur á sæð YVII Foroyaland liggur hin minni menti Mlokkurin enn í politisk um durvi. Nógvaslaðni er al kalla øskukalt, 16 tekkist flestu slaðni innan ímillum ein boð andi roykur, bodandi um kykn andi lív. Umframt Tvøroyri, sum er nevnl, hevur av teim storri bygdunum Vágur (s) tikið eill tak, javnaðarmenn í sóknarslýrið, og munagoll Sell [vei nú við seinasta byrådsval vunnu vil ein mann í hýráðið í Havn. Men yvir ta ávirkan, ein fyndug os enn er maklin eingin úl rættvís hugsan altid hevur, lá ið hon verður borin fram við hita og kraft av sínum lals monnum. Aflurhaldið hevur meirlulin og tað avgerandi ræðið og valdið. Tó, er okkara maður ikki »lungan á vágskál ini« í byráðnum, og hevur hann sign? Tess 5 soleiðis ikki nógv al verri! Bert tað var so væl! Sam bandsflokkurin flokkurin eru ein flokkur, lá og sjálvslýris- afturhaldsflokkar, ið talan er um at fremja tey socialu málini. Vit hava rovndirnar frá linginum, har hesir báðir flokkarnir sum heild líkið eru 50 rørandi samdir um al nidurstemma småmannamålini og soleiðis statt eru ongar umslødur hjá ti eina manninum at virka sum »tungan á vågskålini« og fremja sína hugsan og sín vilja; tað mesta, hann kann muna, er, al hann kann hjålpa lí fragara a lveimum illum al VINDI, um hesir báðir nevndu afturhalds flokkarnir skuldu komið fram við hvor sínum uppskoti Men hóast hesin okkara eini maður soleidis onva verunliga makt hevur, so er lå nógv vunni: il hann Í nevnd og á fundi kant bera okkara hugsan og uppsko fram og berjast móti afturhald ns orætlvisit Og kuldi { so hent, at tað millum aflur haldsflokkarnar funnust ivn iðarsinnaðir menn ið hætta sær at taka særstødu, lá er okl ara maður tøkur at leggja fyri og bróta sló fyri í næsta jarnaðarmanninum. .. ()g vil halda á og inna lak fyri lak, ein, tveir, tríggjar, fyr Og St meirlutin! meirlutin, ikki bert í hvrúðnum, men í sóknarstyrum kring Førovaland, á tingi og ríkisdegi h da á | æsni, lvdni og samhaldi P. D. Tvøroyri. Levysarnáttina var mikið harð veður. Flest oll innandura lógu í andvekri hvirlurnar brutt og harðnaðu í hverjum út á nåltina Moi morgni linnaði hann Eili ind Við sturturegni I vi KID SI | ni Hvít 1 og Troku ind nnan fvi lc pustoðin: Í essvegna } strondin har ikki I reit Kon ann: Dog so ll ul skaða ÞJÓÐANNA NOTI fekk soleiðis Í toran | ku H SÍ pic Íjógvin ið nú er Í sum holkur«, slapp (0 S$ lul óskala. Ráðagerðan um Á | tal nill rnar hevu ir n seinaslu døgunum Fað, drál urin YIkur mest á er Í límars arbeiðsdagurin og kontanta løn rindan Særliga hill seinasta hevur almiklan tydning fyri at beidararnat Í fån framt Tað sigst, al Porkeris arbeiðaranr rå fiskimenn hava Í umbúna al fúa teirra egna fiskavirki sell stovn, Væl av seiði hevur fingist í Sandvik og Hvalbæ, lá ið viðrað hevur at kasta not. Men tess verri hevur veðrið verið ógvuliga ólagaligt. Hvalaveiða skal byrja í ár í Lopra. Menn hava tikist við at gjørt hvala bálarnar í stand. Ællan sigst at tveimum sítt vera al royna við bátum. Hvalastoðin hevur | De SE bakarf, sum hoyrist ætlar Gudmundur Mortensen at til Loprar og handilsskap vid Lopra- egna og senda bakara dríva menn og Sunnbingar. Vegur er millum vjørdur Sunnbæ og Loprar, og ber væl tit at lata ein bil ganga ímillum, so Sunn- ingar kunnu koma heim hvort kvold. Tað er eisini á ljóði, at etta er ætlanin. Bilurin kann so flyta bakkilsi og unnað (til Sunnbiar al selja. So slatl eru ikindi til stórhandil og virki suðuri á oyggj hjá Gudmundi Keypinaunnt. Tað frættist, at Gudmundur keypmadur hevur Nú keypt Gjåurskonnartina. hevur hann 15 skip umframt motorarnar, Ísvirki. Frá nyggjåri hevur keypmað- ur Herluf Thomsen yvirtikið driftina an Ísvirkinum fyri Frongisvágs havn. Sum harra Íhomsen sigur, ætlar hann at byrja vid særliga at faast við | og agnproduktión. láið kalvatíðin kemur, ætlar hann ilvandi al ya henda virðis- KEY tis! um at kalla altíð er góður marknaður fyri Forskakeyp erður har aftur ímóli bert royni við í mi munt, eitt indur at flyta ål og so til út- olu Í 1 tili Ísvirki kostu rongisvågs havn bert 50.000 kr. at rinda iftur í 20 eilt sindur yvir 3000 kr. í rentu og avdrátti, so nú skuldi verið í at INngIo Hr. Red. P. Niclasen el (let i Dag ud« efter Oos uden í | ed tt have givel 1 | i jam Mile Un ertil. »Men kal der være Gilde, saa lad der el (r11cd £ si el det bedst vi tag Sagen op lil ermere Belysning | Føroya Social-Demokrat« for 10. Januar staar en Artikkel med Overskrift: „Danskir“ socia- listar .National"-socialistar. Í denne Artikkel søger vi at paavi ( urigtige Detegnel sen dansk Socialister, idet Færøerne er Færinger, sclv om vort Blad udgaar med Stotte fra Partiet ned« Danmark. Bevæ Is | ung her, OR Par | lligt, at det er I IM ug í selvslæn- di aldemokratisk Blad kan ba ig, i hvert Fald endnu en længer Tid Vi pnaviste del urimelige i d ce Regalering med Øvenavn som »danske«, »dansk Uægtebarn« 0. Ss. V., idet der var s mange Instilulioner el ler nød dansk Stalsstølle, ligesom der var Personer, det nød Støtte der nede og der nede fra, uden at der blev heftet Øsenavne ved dem. Vi Socialdemokrater her faa stadig smidt i Næsen, vel særlig fra Selvstyrepartiet, al vi el bundne af det danske Parti, og it vi ingenting tør selv men i alle Ting, og særlig ved Valg, maa lystre Parole fra det dan ske Socialdemokrali. I denne Forbindelse skrev vi, før at vise det grelle i disse Beskyldninger: